༄༅།། ལྷར་བཅས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་

སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་

པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་

ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་

རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་

རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་

བྱ་བ་བཞུགས་སོ།།

གླེགས་བམ་བཅོ་ལྔ་པ།

ནོར་གླིང་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་དང༌།

ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ནོར་གླིང་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན། ༢༠༡༩
The Official Biography of His Holiness the Dalai Lama Norbulingka Institute

དཔར་ཐེངས་དང་པོ། དེབ་གྲངས་ལྔ་ཚན་ ༥༠༠
First Edition:Five 500 copies.

ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་ཡིག་ཐོག་བཀའ་འཁྲོལ་མེད་པར་དེབ་འདི་ཆ་ཚང་ངམ། ཆ་ཤས་ཙམ་ཡང་ཐབས་རྣམ་ཅི་རིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱིན་ཡིག་སོགས་སྐད་ཡིག་འདྲ་མིན་གང་གི་ཐོག་ཏུའང་ཕབ་བསྒྱུར་དང་དཔར་སྐྲུན་ཞུ་འགྲེམས་མི་ཆོག
Copyright © 2019 Norbulingka Institute. All rights reserved, including the right to reproduce or translate this book or portions thereof in any form whatsoever.
For information and permission, please contact The Director, Norbulingka Institute.

ནོར་གླིང་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་དང༌།
ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་དཔར་སྐྲུན་དང་འགྲེམས་སྤེལ་ཞུས།
Editorial Team: Kalon Trisur Kalsang Yeshi, Namgyal Dorjee, Sherab Gyamso, Yeshi Gawa, Karma Dorjee, Lakshay, Gendun, Sonam Tsering, Kalsang Tsultrim

Published by: Norbulingka Institute
Norbulingka Institute
PO Sidhpur-176057 Dharamsala
Distt. Kangra, HP India
Tel:+91 1892 246502 / 246405
E-mail:info@norbulingka.org

ISBN: 978-81-94011-00-2

Printed at Archana Ph: 011 26810747 / 48
www.archanapress.com

༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་རླབས་ཆེན་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་མཛད་པར་ཐུགས་སྣང་ལྡན་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་རེ་འདོད་སྐོང་ཕྱིར། ནོར་གླིང་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་གནང་བའི་མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོའི་པོད་ཕྲེང་རྣམས། ཀུན་གྱིས་གཟིགས་བདེའི་སླད་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཁང་ནས་འཕྲུལ་དེབ་ཏུ་བསྒྲིགས་པ་ཡིན་ལ། ཡིག་གཟུགས་རྙིང་པ་ནས་ Unicode ལ་སྒྱུར་སྐབས་ཆད་ལྷག་ནོར་འཁྲུལ་རེ་ཟུང་བྱུང་ཡོད་སྲིད་པས། རྒྱ་ཆེའི་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་འཁྲུལ་ཡོ་བསྲང་གི་དགོངས་ཚུལ་ལྷུག་པོར་གསུང་བའི་རེ་བ་ཞུ།

དཔེ་སྐྲུན་གསལ་བཤད།

དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པ་འདིའི་ནང་སྤྱི་འགྲོས་ལྟར་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་མི་སྣ་མང་པོ་ཞིག་གི་སྐུ་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ལམ་དུ་བཀོད་པའི་དེབ་ཕྲེང་མུ་ཏིག་གི་ཕྲེང་བ་བསྟར་ལ་བརྒྱུས་པ་ལྟར་བྱུང་དང་འབྱུང་འགྱུར་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཡོན་ཞིག་ཡིན། རང་རེ་གངས་ལྗོངས་པར་མཚོན་ན་ྋརྒྱལ་མཆོག་བཅུ་བཞི་པའི་མཛད་རྣམ་འགོད་སྒྲིག་ཞུ་རྒྱུ་ནི་གལ་འགངས་ཆེ་བའི་གནས་ལུགས་ཤིག་དང༌། དེ་ཡང་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་གང་ལའང་མེད་པའི་ལྷ་སྐལ་དུ་རྒྱལ་བློན་སེམས་དཔའ་དུ་མ་དང༌། སྡོམ་བརྩོན་ངུར་སྨྲིག་འཛིན་པས་གསེར་འཁོར་ཕྱག་མཚན་དུ་བཞེས་པ་རིམ་པར་བྱུང་བ་དང༌། ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་དོན་གྱི་སླད་དུ་མཚན་ནས་སྨོས་ན་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་ངག་དབང་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་སྲིད་གསུམ་དབང་སྒྱུར་མཚུངས་པ་མེད་པའི་སྡེ་དཔལ་བཟང་པོ་མཆོག་བོད་འབངས་གཉན་འཕྲང་ཅན་གྱི་དུས་སྐབས་འདིར་བོད་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དགེ་ཕན་བླ་མཐོར་སྤེལ་སླད་ཐུགས་བསྐྱེད་ལྟར་དུས་དང་འཚམས་པར་ཁ་ལྗོངས་པད་མའི་འདབ་མ་དགོད་པའི་ལྟེ་གནས་སུ། མཚན་དཔེའི་གེ་སར་གྱི་ཕྲ་ཚོམ་དགོད་པ་དང༌། ཚུལ་འདི་ཉིད་བདག་ཅག་བོད་འབངས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཡོལ་གོར་ཐོབ་པ་ནི། བོད་ཀྱི་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་བདེ་རྩ་སླར་གསོ་ཐུབ་པའི་སྡོང་པོའི་རྩ་བ་ཚུགས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལོས་ཡིན།

གང་གི་རླབས་ཆེན་གྱི་མཛད་པ་བསྟན་དང་འགྲོ་བའི་བདེ་རྩ་གཅིག་ཉིད་དུ་འཕྱན་པའི་ཁྲོད་ནས། གླིང་འདིར་ཞི་དབྱིངས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་བདོ་ཞིང༌། ཁ་ལྗོངས་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་དགེ་ཕན་བླ་མཐོར་སྤེལ་བའི་འཕྲིན་ལས་ནི་ཟེགས་མ་རེ་ཡང་བརྗོད་ནུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་འགོངས་པ་རྒྱལ་དང་རྒྱལ་སྲས་ཀྱི་མངོན་འཕགས་ཀྱི་མཛད་པའི་གཤིས་སུ་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན།

འོན་ཏང༌། གང་གི་མཚན་མཛད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྣམས་ཐུན་མོང་གདུལ་བྱའི་བློ་འཚམས་གང་ནུས་འགོད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་དཀར་ལེགས་ཚོགས་གསེར་གྱི་ཆོས་སྡོང་ཆེན་པོ་མཐོར་འདེགས་དང་ལྷན། ལྔ་རིག་ནོར་བུའི་ཕྲ་རྒྱན་འགོད་པའི་དགའ་སྟོན་དེ་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་གི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་ཟོང་ལས་བསྐྲུན་རྒྱུའི་སྐལ་བར་ཐོབ་པ་དེ་ནི། དེ་བས་ལྷག་པའི་མངོན་འཕགས་ཀྱི་ཁྱད་ནོར་མེད་པའི་རྨད་བྱུང་གི་བགྱི་ཁུར་ཞིག་ཡིན་པ་སྨོས་ཅི་དགོས།

མཛད་རྣམ་ཞབས་ཞུ་བ་རྣམས་མཐོང་རྒྱ་དང་ཐོས་རྒྱ་མཛངས་པའི་འབྲི་རྩོམ་ཞུ་རྒྱུའི་མྱོང་བྱང་དང༌། དཔྱད་འཇོག་གི་རྣམ་དཔྱོད་ལས་བལྟམས་པའི་ཁྱད་ཡོན་ནི་ཤིག་ལ་རུས་མེད་ཀྱི་དཔེ་ལྟར་གྱུར་པ་དང༌། ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་ཡུལ་དུས་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་བདོ་བའི་ཁོར་ཡུག་གི་རྐྱེན་པས་མགོན་པོ་གང་ཉིད་སྐུ་ཆུང་སྲིད་ནས་བཙན་བྱོལ་དུ་ྋཞབས་སོར་འཁོད་མ་ཐག་པར་རྒྱུ་ཆ་ལག་སོན་དཀའ་བའི་གནས་བབ་ཀྱང་བྱུང༌། དེ་ལྟའི་ངལ་ཚེགས་ལ་གདོང་ལེན་གྱིས་སོ་མེད་རྐན་འགྲས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ནས་ད་ལམ་མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་ (ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༥ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༣༡ ཡན་གྱི་མཛད་རྣམ) རླབས་འཕྲེང་དོན་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་འདི་དཔར་སྐྲུན་ཐུབ་ཙམ་བྱུང་བ་ནི་བློ་སྤོབས་མངོན་མཐོའི་ཆ་རྐྱེན་དམ་པར་སྨན་པ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་བྱུང༌།

འབྲི་རྩོམ་ཞུ་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་མང་པོ་བྱུང་བ་དང་ྋརྒྱལ་བའི་མཛད་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་ཞིབ་ཚགས་གང་ཐུབ་ཀྱི་ལས་དབང་གིས་ད་ལམ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་ཚུལ་ནས། ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པའི་བར་གླེགས་བམ་གཅིག་དང༌། ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་འདི་ཉིད་སྐུ་ཆུང་སྲིད་ནས་བཙན་བྱོལ་གཞུང་དབུ་ཚུགས་ཏེ་བོད་ཕྲུག་སློབ་གྲྭ་བུ་གསོ་ཁང་གསར་འཛུགས་བསྐྱངས་པའི་བར་གླེགས་བམ་ལྔ། ༡༩༦༠ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༧ ནས་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༣ བར་གླེགས་བམ་གཉིས། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་སྙན་ཞུ་ཕུལ་ཚུལ་དང་གྲོས་ཆོད་སྔ་རྗེས་ཇི་ལྟར་འཇོག་གནང་མཛད་པའི་སྐོར་གླེགས་བམ་གཅིག ༡༩༦༤ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༤ ནས་ ༡༩༨༠ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༦ བར་གླེགས་བམ་ལྔ། ༡༩༨༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢ ནས་ ༡༩༩༥ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༣༡ བར་གླེགས་བམ་བཅུ་བཅས་ཁྱོན་ད་བར་གླེགས་བམ་ཉེར་བཞི་རྩོམ་སྒྲིག་དཔར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད།

ད་དུང་བློ་ཤེད་མེད་ཀྱང་ཁ་ཕོ་ཆེ་བའི་དཔེ་ལྟར། ད་ཡོད་རགས་ཟིན་ཁག་དང༌།འབྱུང་འགྱུར་འབྲི་རྩོམ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་འོས་འཚམས་ཕྱོགས་སྒྲིག་གིས་དཔར་སྐྲུན་ཞུ་རྒྱུའི་ལས་ཁུར་ལ་བརྩོན་བཞིན་པ་ཡིན།

ཐེངས་འདིར་ང་ཚོས་རྒྱུ་ཆ་ཁྱོན་བསྡོམས་ ༡༦༧ ལ་ལྟ་ཞིབ་བྱས་པ་དང༌། ད་ལྟའི་འབྲི་རྩོམ་ཟིན་པ་རྣམས་མི་རེ་ངོ་རེས་ལྟ་ཀློག་དང༌། སྣོན་འཕྲི་ལན་མང་ཞུས་ཁར་མཁས་དབང་གཞན་ལའང་གཟིགས་དཔྱད་དུ་ཕུལ་ཏེ། མདོར་ན་མིང་ཚིག་གི་དག་ཆ་ཚུན་ལའང་གྲོས་བསྡུར་དགོས་རིགས་གང་ཐུབ་ཞུས་ཁུལ་ཡིན།

དེབ་གཟུགས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་ཡང༌། འཛད་གྲོན་ལ་དགོས་མེད་གཙིགས་སུ་མ་བྱས་པར་ཤོག་བུ་དང༌། རྒྱབ་ཤ་སོགས་གང་ལེགས་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་འབད་བརྩོན་ཞུས་ཏེ་སྤུས་ཚད་ཧ་ཅང་མཐོ་བའི་དེབ་གྲངས་བརྒྱ་དང༌། དེ་འོག་དེབ་གྲངས་བཞི་བརྒྱ་བཅས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད།

མཐའ་དོན། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་གི་ལས་བྱེད་དང༌། ལས་མི་འགོ་དམངས་ཡོངས་ཀྱིས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལས་གཉེར་བྱས་པའི་སྙིང་པོར་མཛད་རྣམས་ཞབས་ཞུ་བ་རྣམས་ལས་ཁུར་རྒྱུན་མཐུད་བླང་ཐུབ་པ་བྱུང་བས་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་འདི་ཕྱི་དགེ་བའི་སྐྱབས་འཇུག་གི་རྒྱ་ལས་མ་འགོངས་པ་ཞེས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། མཛད་དེབ་འདི་དག་ལ་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་མང་པོ་ཡོད་པ་གདོན་མི་ཟ་བས་དམ་པ་བཟོད་པའི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན། ཐུགས་མི་ཁྲེལ་བའི་ངང་ནས་དགོངས་འཆར་བཀའ་སློབ་ལྷུག་པོར་འཇོ་བ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་ངེས་སྟོན་པ་བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས།

དམིགས་བསལ་གསལ་བཤད།

མཛད་རྣམ་གྱི་དཔེ་སྐྲུན་གསལ་བཤད་དེང་ཕན་དཔར་སྐྲུན་ཟིན་ཁག་ཏུ་ཡོད་པར་ཅུང་ཟད་སྣོན་འཕྲི་དགོས་རིགས་ཕུད་འདོན་ཐེངས་སོ་སོར་འགོད་འགྲེམས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ད་ལམ་འདིར་ཆེད་དུ་ཞུ་རྒྱུ་གཞན་ཞིག་ལ། གླེགས་བམ་འདིར་ཕྱི་རྒྱལ་དང་རྒྱ་གར་བའི་མིང་འདོན་ཞུས་པ་རྣམས་རྒྱུ་ཆ་ལག་སོན་བྱུང་ཁག་ལ་བོད་ཡིག་ཏུ་སྒྲ་གདངས་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་དབྱིན་ཇི་དང་ཧིན་རྡུའི་ཡི་གེར་མེད་སྟབས། དྲ་རྒྱ་སོགས་ཀྱི་ལམ་ནས་འཚོལ་ཞིབ་གང་ཡོང་ཞུས་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང༌། ཞིབ་འཇུག་གི་ཁྲོད་དུ་དབྱིན་སྐད་སོགས་ཀྱི་ནང་མཚན་དངོས་འབྲི་སྲོལ་རྙེད་སོན་མ་བྱུང་བ་རྣམས་རང་སོར་འཇོག་རྒྱུ་ལས་ཞུ་ཐབས་གཞན་མ་བྱུང་བར་བཟོད་གསོལ་ཞུ་རྒྱུ།

མཛད་རྣམ་ནི་ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་ཐུགས་བསྐྱེད་དང་འབྲེལ་བའི་མཛད་འཕྲིན་ཐང་མར་བརྡལ་བའི་བཀའ་དྲིན་ལས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང༌། ཆབ་སྲིད་དང་བཅས་པ་འདས་པའི་རང་རེའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་རབས་ནང་བྱུང་མ་མྱོང་བའི་མཛད་རྗེས་ཀྱི་བསྡོམས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་གོར་མ་ཆག

མགོན་པོ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ང་ཚོའི་དུས་རབས་ནང་བྱུང་མེད་ན། བོད་ཅེས་མིང་གི་ལྷག་མ་ཙམ་དུ་འགྱུར་རྒྱུར་གདོན་མི་ཟ་ཞིང༌། དེས་ན་མཛད་རྣམ་ལྗགས་ཀློག་གནང་མཁན་ཚོས་ཚུལ་འདི་ཉིད་མཁྱེན་བརྟས་དགོས་པ་ཅིས་ཀྱང་གལ་ཆེ་ཞེས་ཞོར་འཕྲོས་ཀྱི་སྐུལ་གླེང་དང་བཅས་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་ངེས་སྟོན་པ་བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༠ ལ།

མཛད་རྣམ་རྩོམ་སྒྲིག་ཞབས་ཞུ་བ་ཐུན་མོང་གི་གསལ་བཤད།

སྙིགས་དུས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་རིགས་གསུམ་གཅིག་བསྡུས་ལྷ་གཅིག་ྋརྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་མཛད་པའི་ཆ་ཤས་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་བོད་ཡིག་ཐོག་བརྩམས་བསྒྲིགས་དཔར་ཐོན་དང་པོ་ཡིན་ཞིང༌། མུ་མཐུད་གླེགས་བམ་རིམ་འཐོན་ཡོང་རྒྱུ་བཅས་ལ་ལྟ་ཀློག་གནང་མཁན་བོད་མི་གཞོན་སྐྱེས་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་བའང་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན། དེ་རྣམས་ལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གི་རྩ་བའི་སྤྲུལ་གཞི་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སྙིང་བསྡུས་ཤིག་མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའི་ནང་སྔོན་འགྲོའི་ལོ་རྒྱུས་སུ་ངོ་སྤྲོད་བྱ་དགོས་པ་ཤིན་ཏུ་གནད་ཆེ་བར་མངོན།

དེའི་ཕྱིར་གླེགས་བམ་དང་པོའི་ནང་མཛད་རྣམ་འདྀའི་མཆོད་བརྗོད་དང༌། སྔོན་གླེང་དུ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་རིམ་བྱོན་གྱིས་གང་ལ་གང་འདུལ་གྱི་མཛད་པ་སྣ་ཚོགས་བཞེས་ཚུལ་མདོ་ཙམ་བཅས། རླབས་འཕྲེང་དང་པོ་ནས་གསུམ་པ་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཡང༌། འོ་སྐོལ་གྱི་འདྲེན་མཆོག་བླ་ན་མ་མཆིས་པ་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་པོ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་སྤྲུལ་གཞི་འཕགས་མཆོག་མིག་མི་འཛུམ་གྱིས་ཐོག་མར་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་ཐུགས་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་པ་ནས། གང་གི་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཞིང་བོད་ཁ་བ་གངས་ཅན་གྱི་སྣོད་བཅུད་ཆགས་རབས་དང༌། བོད་ཡུལ་དུ་འཕགས་མཆོག་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡོན་ཏན་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དུ་བྱོན་ནས་འགྲོ་དོན་མཛད་པའི་སྐོར་སོགས་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས་དང༌། ལྷག་པར་ྋརྒྱལ་དབང་བཅུ་གསུམ་པའི་མཛད་པའི་སྐོར་ཅུང་ཟད་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མཇུག་བསྡུས་ཡོད་ཅིང༌། ཞར་བྱུང་དུ། སྐབས་འབྲེལ་དགོས་ངེས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་དང༌། མི་སྣ་ངོ་སྤྲོད། དཔྱད་གཞི། ཚིག་མཛོད་ནང་གསལ་ཁ་མེད་པའི་མིང་ཚིག་རིགས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་སོགས་ཚན་པ་ཞེ་གཉིས་ཙམ་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་ཆེད་འགོད་བྱས་ཡོད། ད་དུང་གླེགས་བམ་འདིའི་ནང་བབ་འབྲེལ་གྱི་སྐུ་པར་གྲངས་ ༡༨ དང༌། ཁྱོན་བསྡོམས་ཤོག་ངོས་ ༦༧༢ བཅས་ཡོད།

འདི་དག་ནི་སྔར་ཡོད་ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་འཁྲུངས་རབས་དང༌། ཆོས་འབྱུང༌། རྒྱལ་རབས། ཕྱིས་ཐོན་བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་རྒྱལ་རབས་སོགས་ལས་བཏུས་པ་གང་ཞིག་ལ། སཱར་ ཅཱལ་སེ་ འབེལ་ (Sir Charles Bell) དང༌། ཧྱིའུ་ རི་ཅར་ཌ་སན་ (Hugh Richardson) གྱིས་བརྩམས་བྲིས་ལ་སོགས་པའི་དབྱིན་ཡིག་དང༌། དེ་མིན་འབྲེལ་ཡོད་རྒྱ་བོད་སོག་གསུམ་དང་ཨུ་རུ་སུ་བཅས་པའི་ཡིག་ཆ་གསར་རྙིང་ཁག་ལ་ཉམས་ཞིབ་བགྱིས་པ་ལས་གསར་རྙེད་དོན་གནད་ཁག་དང༌། བོད་ཡུལ་ཆགས་རབས་སོགས་ལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་དགོངས་ཚུལ་གྱིས་མཚོན་པའི་དངོས་དོན་གསར་རྟོགས་བྱུང་བ་ཁག་ཀྱང་བསྣན་ཡོད་པས། དེ་དོན་ཚང་མས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་དང་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱང་གནང་དགོས་ཞུ་རྒྱུ།

གླེགས་བམ་གཉིས་པ་ནི། ྋརྒྱལ་དབང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་མཛད་རྣམ་དངོས་གཞི་འདི་ནས་དབུ་འཛུགས་བྱས་ཤིང༌། རླབས་འཕྲེང་བཞི་པ་ནས་བདུན་པ་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད་པ་དང༌། བརྗོད་དོན་གྱི་ཐད་ནས། ཡང་སྲིད་མཆོག་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་ཚུལ་ཇི་ལྟར་རྩད་གཅོད་ཞུས་པ་ནས། མཆོག་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་རྒྱལ་ས་ལྷ་སར་གདན་དྲངས་པ་དང༌། ཡོངས་འཛིན་བགྲེས་གཞོན་བསྐོ་གཞག དགེ་བསྙེན་གྱི་བསླབ་སྡོམ་འབུལ་བཞེས། གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ། ཡི་གེ་གསན་སྦྱོང་གནང་ཚུལ་སོགས་གཙོར་བཟུང་ཐོག སྐབས་དེའི་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྱུར་འགྲོས་དང་ཡུལ་གོམས་རིག་གནས་དག་ཀྱང་ཅུང་ཞིབ་པར་འགོད་ཐབས་བྱས་ཡོད། དགོས་ངེས་ཀྱི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་མི་སྣ་དང་དགོན་སྡེ་ངོ་སྤྲོད་སོགས་སྡེ་ཚན་མི་འདྲ་བ་བཞི་བཅུ་ཐམ་པ། སྐུ་པར་གྲངས་ ༡༢ ཤོག་ངོས་ ༥༤༤ བཅས་ཡོད།

གླེགས་བམ་གསུམ་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་བརྒྱད་པ་ནས་བཅུ་གཅིག་པའི་བར་ཏེ་རླབས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་ཡོད་པ་དང༌། ནང་དོན་གྱི་ཐད་ནས། ༡༩༤༢ ལོར་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་རབ་བྱུང་སྡོམ་བཞེས་དང༌། སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཐེངས་དང་པོ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པ་ནས་བོད་རྒྱའི་དབར་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ཟེར་བར་མིང་རྟགས་བཀོད་པའི་བར་གཙོར་བཟུང་ཐོག་ཆུ་རྟ་ལོའི་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོ་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་ཞུ་སྒོ་དུས་སྟོན་ཁག་སྟེ། ཡུལ་གོམས་རིག་གནས་སོགས་ཀྱང་སྐབས་འབྲེལ་བབ་བསྟུན་གྱིས་གསལ་སྟོན་གང་ཐུབ་བྱས་ཡོད། ཞར་བྱུང་དུ། གླེགས་བམ་གཞན་དག་དང་སྤྱི་མཚུངས་ལྟར་ཚིག་མཛོད་སོགས་སུ་ཁ་གསལ་མེད་པའི་བརྡ་ཆད་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་དང༌། འདྲེན་རྟགས་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་དོན་འགྲེལ་བཤད། ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་ཡིག་གི་མིང་ཚིག་བོད་ཡིག་ཐོག་སྒྲ་སྒྱུར་དག་ཆ་འགྲོ་ལུགས་སོགས་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་ཆེད་འགོད་དང༌། སྐུ་པར་གྲངས་ ༡༡ ཤོག་ངོས་ ༦༠༢ བཅས་མཆིས།

གླེགས་བམ་བཞི་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་བཅུ་གཉིས་པ་ནས་བཅུ་བཞི་པའི་བར་ཏེ། རླབས་འཕྲེང་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་གྱི་ཐད་ནས། ༡༩༥༡ ལོར་ྋགོང་ས་མཆོག་གྲོ་མོ་ནས་རྒྱལ་ས་ལྷ་ལྡན་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས། ལེགས་བཅོས་ལས་ཁུངས་གསར་འཛུགས་བསྐྱངས་པ་དང༌། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར། གསེར་ཁྲི་འདེགས་འབུལ་དང་འབྲེལ་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་སྩལ་བའི་བར་གྱི་མཛད་པ་ཁག་ཞིབ་བརྗོད་ཐོག སྐབས་དེའི་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དག་ཀྱང་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། གཞན་ཡང༌། དུས་དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་དངོས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་མྱོང་བའི་དགོན་སྡེ་གྲགས་ཅན་རིགས་དང༌། གལ་ཆེའི་གནད་ཡོད་མི་སྣ་ཁག་གཅིག་སྟེ་ཚན་པ་མི་འདྲ་བ་བཅོ་བརྒྱད་བཅས་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་ནས་ཆེད་དུ་ངོ་སྤྲོད་ཞུས་ཡོད། སྐུ་པར་གྲངས་ ༢༩ དང༌། ཁྱོན་བསྡོམས་ཤོག་ངོས་ ༦༡༨ བཅས་ཡོད།

གླེགས་བམ་ལྔ་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་བཅོ་ལྔ་པ་ནས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་བར་ཏེ་རླབས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་པ་དང༌། ནང་དོན་གྱི་ཐད་ནས། ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་གཞུང་ཆེན་བཀའ་པོད་ལ་ཟབ་དཀྱེལ་ཆེ་བཞེས་ཀྱིས་གསན་སྦྱོང་དང༌། གདན་ས་ཆེན་པོ་གསུམ་དུ་གྲྭ་སྐོར་དམ་འཇོག ལྷ་རམས་དམ་བཞེས་ཀྱི་མཛད་སྒོ། རྒྱ་དམར་གྱིས་བཙན་འཛུལ་ཉེན་ཁའི་འོག་ྋགོང་ས་མཆོག་རང་ས་ལྷོ་ཁའི་ཕྱོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང༌། དེ་ནས་རྒྱ་གར་དུ་རེ་ཞིག་བཙན་བྱོལ་ལ་ཆིབས་བསྒྱུར་མི་གནང་ཀ་མེད་བྱུང་བ་སོགས་ཀྱིས་གཙོས་སྐབས་དེའི་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་ཁག་དང༌། བོད་མི་མང་ནས་རྒྱ་རྒོལ་གསུམ་བཅུ་སྒེར་ལངས་ཐོག་མར་ཇི་ལྟར་བརྩམས་པའི་བྱུང་རྐྱེན་དང་བརྒྱུད་རིམ་བཅས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དངོས་སོགས་ཞིབ་འགོད་བྱས་ཡོད།

གདན་ས་ཆེན་པོ་གསུམ་དང་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ། དེ་མིན་སྐབས་དེའི་གནད་ཡོད་མི་སྣ་འགའི་ངོ་སྤྲོད་སོགས་ཚན་པ་མི་འདྲ་བ་ཉེར་དྲུག་བཅས་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་ཆེད་འགོད་དང༌། སྐུ་པར་གྲངས་ ༡༩ ཤོག་ངོས་ ༦༥༢ ཡོད།

གླེགས་བམ་དྲུག་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་བཅུ་དགུ་པ་ནས་ཉེར་གཉིས་པའི་བར་ཏེ་རླབས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་ཐད་ནས། ༡༩༥༩ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢༠ ཉིན་མ་སུ་རི་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་བོད་རྒྱ་ཞི་གྲོས་བསྐྱར་མཐུད་ཡོང་ཐབས་སུ་བོད་དོན་སྲིད་བྱུས་གསལ་བསྒྲགས་བསྐྱངས་པ་ནས། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་དང༌། བཙན་བྱོལ་བོད་མི་རྣམས་གཞིས་ཆགས་ཐུབ་ཐབས། སློབ་གྲྭ་གསར་འཛུགས། བོད་ཕྲུག་བུ་གསོ་ཁང་གསར་འཛུགས་བསྐྱངས་པའི་བར་གྱི་མཛད་པ་རྣམས་ཞིབ་གསལ་གྱི་ལམ་ནས་བསྟན་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་ ༡༩༥༠ ལོར་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་ཕུལ་བའི་སྙན་ཞུ་དང༌། ༡༩༥༩ ལོར་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བསྐྱར་སྐུལ་ཞུ་གཏུག་སྙན་ཞུ་སོགས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་རྒྱ་གར་དུ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་རྗེས་ཐེངས་དང་པོར་གནས་གཟིགས་སུ་ཕེབས་པའི་གནས་ཆེན་ཁག་གི་ངོ་སྤྲོད་སོགས་ཚན་པ་མི་འདྲ་བ་སོ་གསུམ་ཙམ་ཆེད་འགོད་བྱས་ཡོད། སྐུ་པར་ ༡༡ དང༌། ཤོག་ངོས་ ༦༥༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བདུན་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་ཉེར་གསུམ་ནས་ཉེར་དྲུག་བར་ཏེ་རླངས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་ཐད་ནས། ༡༩༦༠ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༦ ཉིན་བུ་གསོ་ཁང་ཆ་ཚང་གནས་སྤོ་ཐུབ་པ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་ཁབ་འདྲ་མིན་ནང་བོད་ཀྱི་བུ་ཚབ་དང་སློབ་ཕྲུག་གཏོང་གནང་མཛད་ཅིང༌། བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་གཏན་འཇགས་རྒྱ་བསྐྱེད་ཡོང་བའི་འབད་བརྩོན་བསྐྱངས་སྐོར་དང༌། ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་གྱི་མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་གསར་བཏོད་ཀྱིས་མཚོན། བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཟུར་འཛུགས་དང༌། གནད་ཡོད་མི་སྣ་ཁག་མཇལ་བཅར་གསུང་འཕྲོས་སོགས་མཛད་པ་རྣམས་ཞིབ་གསལ་གྱི་ལམ་ནས་བསྟན་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་རྡོར་གདན་དུ་ཆོལ་གསུམ་སེར་སྐྱ་ཡོངས་ནས་ཕུལ་བའི་མནའ་གན་མཐུ་མོ་ཆེ་དང༌། མང་གཙོ་དབུ་བརྙེས་སྐབས་ས་དབང་ཟུར་ཁང་ནས་ཚོགས་འདུ་སྒོ་དབྱེའི་གསུང་བཤད་སོགས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དགུ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༣༡ ཡོད།

གླེགས་བམ་བརྒྱད་པ་ནི་རླབས་འཕྲེང་ཉེར་བདུན་ནས་སུམ་ཅུ་བར་ཏེ་རླབས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་ཐད་ནས། བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་ཁག་གཅིག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང༌། ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མི་མང་ཞེས་པའི་རང་རྣམ་དཔར་ཐོན་བྱུང་བ། མ་སུ་རིའི་བུ་ཁྱིམ་གསར་འཛུགས་དང་མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་ཡོངས་ཁྱབ་གསལ་བསྒྲགས་བསྐྱངས་པ། རིས་མེད་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་གི་ཚོགས་ཆེན་དང་པོ་དང་ཤེས་རིག་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དང་པོར་དབུ་བཞུགས་ཀྱིས་མཚོན། རྒྱ་གར་དཔོན་རིགས་ཁག་མཇལ་འཕྲད་དང་སྦག་ས་ཆོས་སྒར་མཐོ་སློབ་ཏུ་བསྒྱུར་དགོས་པའི་ལམ་སྟོན་བར་གྱི་མཛད་པ་རྣམས་ཞིབ་གསལ་གྱིས་བསྟན་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་སུད་སིར་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་མུ་མཐུད་གཏོང་རྒྱུའི་ཐུགས་འདོད་ཡོད་སྐོར་འཁོད་པའི་བཀའ་ཡིག་དང༌། བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས་ཁག་གཅིག་ལ་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་སྐོར་གྱི་བཀའ་སློབ་སོགས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དང༌། གནད་ཡོད་མི་སྣ་འགའ་ངོ་སྤྲོད་སོགས་ཚན་པ་མི་འདྲ་བ་བཅོ་ལྔ་ཆེད་འགོད་བྱས་ཡོད། ཤོག་ངོས་ ༥༣༧ ཡོད།

གླེགས་བམ་དགུ་པ་ནི་རླབས་འཕྲེང་སོ་གཅིག་པ་སྟེ་རླབས་འཕྲེང་གཅིག་གིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་ཐད་ནས། རྒྱ་དམར་གུང་ཁྲན་གྱིས་བོད་ལ་བཙན་འཛུལ་བྱས་རྗེས་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་སྙན་ཞུ་ཕུལ་ཚུལ་དང༌། གྲོས་ཆོད་སྔ་རྗེས་ཇི་ལྟར་འཇོག་གནང་མཛད་པའི་སྐོར་ཞིབ་གསལ་གྱིས་བསྟན་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་བཀའ་ཟུར་ས་འདུ་རིན་ཆེན་མཆོག་ལ་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་གནང་ཕྱོགས་སྐོར་བཅར་འདྲི་ཞུས་པའི་བཀའ་ལན། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་དོན་མཁས་པའི་ལྷན་ཚོགས་ངོ་སྤྲོད། ༡༩༥༩ དང་ ༡༩༦༠ སོ་སོར་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་དོན་མཁས་པའི་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་སྙན་ཐོའི་བརྗོད་བྱ་ཟུར་འདོན་བཅས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཞི་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༥༣༩ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་པ་ནི་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢༤ ནས་ ༡༩༦༧ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༢ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་སོ་གཉིས་པ་ནས་སོ་ལྔ་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཅུ་གཉིས་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༥༡༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་གཅིག་པ་ནི་ ༡༩༦༧ ཟླ ༩ ཚེས་ ༢༣ ནས་ ༡༩༧༢ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་སོ་དྲུག་པ་ནས་བཞི་བཅུ་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དྲུག་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༤༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་གཉིས་པ་ནི་ ༡༩༧༢ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༣ ནས་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༠ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་གཅིག་པ་ནས་ཞེ་གསུམ་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཅུ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༣༢ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་གསུམ་པ་ནི་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༡ ནས་ ༡༩༧༨ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༦ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་བཞི་པ་ནས་ཞེ་བདུན་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཅུ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༥༣༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་བཞི་པ་ནི་ ༡༩༧༨ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༧ ནས་ ༡༩༨༠ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༦ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་བརྒྱད་པ་ནས་ལྔ་བཅུ་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དྲུག་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༥༣༢ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅོ་ལྔ་པ་ནི་ ༡༩༨༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢ ནས་ ༡༩༨༣ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༣ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ང་གཅིག་པ་དང་ང་གཉིས་པས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བདུན་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༣༨ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་དྲུག་པ་ནི་ ༡༩༨༣ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༠ ནས་ ༡༩༨༥ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༣ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ང་གསུམ་པ་དང་ང་བཞི་པས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་ལྔ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༩༦ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་བདུན་པ་ནི་ ༡༩༨༥ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༨ ནས་ ༡༩༨༦ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༣༡ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ང་ལྔ་པ་ནས་ང་བདུན་པ་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཞི་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༡༤ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ནི་ ༡༩༨༦ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༣ ནས་ ༡༩༨༨ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༤ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ང་བརྒྱད་པ་དང་ང་དགུ་པས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བདུན་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༥༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་དགུ་པ་ནི་ ༡༩༨༨ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༢ ནས་ ༡༩༨༩ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༢༠ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླངས་འཕྲེང་དྲུག་ཅུ་པ་དང་རེ་གཅིག་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དགུ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༩༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་ཉི་ཤུ་པ་ནི་ ༡༩༨༩ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢ ནས་ ༡༩༩༡ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༦ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་རེ་གཉིས་པ་དང་རེ་གསུམ་པས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཅོ་ལྔ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༧༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་ཉེར་གཅིག་པ་ནི་ ༡༩༩༡ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༧ ནས་ ༡༩༩༢ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༤ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་རེ་བཞི་པ་ནས་རེ་དྲུག་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དྲུག་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༧༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་ཉེར་གཉིས་པ་ནི་ ༡༩༩༢ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༧ ནས་ ༡༩༩༣ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༥ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་རེ་བདུན་པ་དང་རེ་བརྒྱད་པས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་ལྔ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༢༦ ཡོད།

གླེགས་བམ་ཉེར་གསུམ་པ་ནི་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡ ནས་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༧ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་རེ་དགུ་པ་དང་བདུན་ཅུ་པས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དྲུག་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༢༨ ཡོད།

གླེགས་བམ་ཉེར་བཞི་པ་ནི་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༣༡ ནས་ ༡༩༩༥ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༣༡ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་དོན་གཅིག་པ་ནས་དོན་བཞི་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཅུ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༧༢ ཡོད།

འདི་དག་ནི། ྋགོང་ས་མཆོག་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི་རང་རྣམ་‘ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང༌། ངོས་ཀྱི་མི་མང་’དང༌། ཁེ་སྨད་བསོད་ནམས་དབང་འདུས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་ཡང་སྲིད་མཆོག་སྤྲུལ་ངོས་འཛིན་གདན་ཞུུས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་‘རང་མྱོང་མ་བཅོས་ལྷུག་པོར་བཀོད་པའི་བདེན་གཏམ་རྣ་བའི་བདུད་རྩི་’ཞེས་པ། དེ་བཞིན་ཡང་སྲིད་རྩད་གཅོད་གདན་ཞུའི་ཁོངས་ཡོད་རྩེ་དྲུང་ལས་ཚན་མཁྱེན་རབ་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྤུན་གཡོག་བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་དངོས་མཐོང་དངོས་མྱོང་གླེང་བཤད་སྒྲ་བཅུག་དང༌། ཟིན་ཐོ་ཁག མཛད་རྣམ་འབྲེལ་ཡོད་གནས་ཚུལ་འཚོལ་ཞིབ་དོགས་གཅོད་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཆ་གསར་བསྒྲུབས་ཁག་དང༌། གལ་ཆེའི་གནད་དོན་བློ་དོགས་ཆོད་མིན་རིགས་བཀའ་འཁྲོལ་སྔོན་ཐོབ་ལྟར་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་སྐབས་མཚམས་དགོངས་སྐོར་བཀའ་སློབ་ཞུས་སྩལ་ཁག ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས་བཀའ་རྩོམ་མཛད་པའི་ྋརྒྱལ་བའི་ཡོངས་འཛིན་ཆེ་བ་གླིང་ཁྲི་ཆེན་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་‘ནོར་བུའི་དོ་ཤལ་’ཞེས་བྱ་བ་དང༌། ྋརྒྱལ་བའི་ཡོངས་འཛིན་ཆུང་བ་ཁྲི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་མཆོག་གི་རང་རྣམ་‘འཕྲུལ་སྣང་སྒྱུ་མའི་ཟློས་གར།’འབྲས་སྤྱི་བློན་ཆེན་སཱར་འབའ་སིལ་ཇེའེ་འགུའུལ་ཌ (Sir Basil J. Gould) ཡིས་བྲིས་པའི་དབྱིན་དེབ་Discovery, Recognition and Enthronement of the 14th Dalai Lama‘ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་ཡང་སྲིད་ངེས་རྙེད་དང་གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ་’ཞེས་པ་དང༌། ཧེན་རིག་ ཧར་རར་ (Heinrich Harrer) གྱིས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་སྐུའི་གཅེན་པོ་ལྟག་མཚེར་རིན་པོ་ཆེ་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་ནོར་བུ་མཆོག་གི་གསུང་རྩོམ་དབྱིན་དེབ་Tibet is My Country‘བོད་ནི་ངོས་ཀྱི་ལུང་པ་ཡིན་’ཞེས་པ། སྟག་ལྷ་ཕུན་ཚོགས་བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་‘མི་ཚེའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ།’ ཧྱིའུ་ཨིའི་རི་ཅར་ཌ་སན་ (Hugh Richardson ) གྱིས་བརྩམས་པའི་དབྱིན་དེབ་Tibet and Its History‘བོད་དང༌། དེའི་རྒྱལ་རབས་’ཞེས་པ། དེ་མིན་དེབ་འདིའི་མཇུག་ཏུ་འཁོད་པའི་རྒྱུ་ཆ་འབྱུང་ཁུངས་བོད་དབྱིན་ཡིག་ཆ་དེ་དག་ལ་གཞི་བཅོལ་གྱིས་རྩོམ་སྒྲིག་ཞུས་པ་ཡིན།

མཛད་རྣམ་འདིའི་བརྗོད་བྱ་འབྲི་སྟངས་སམ། རྩོམ་གཤིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ནི། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་སློབ་ནང༌། སྔར་ལམ་བོད་གཞུང་གི་ཡིག་ཆ་འབྲི་སྲོལ་གཞི་རྩར་བཟུང་ནས། སྤྱིར་བཏང་བོད་ཡིག་ཤེས་མཁན་ཚང་མས་ཀློག་བདེ་ལ། གོ་དོན་རྟོགས་སླ་བ་ཞིག་འབྲི་བ་ལས། གོ་དཀའ་བའི་སྙན་ངག་གི་རྒྱན་སྤྲོས་རྒྱས་བཤད་དང༌། འཆར་ཅན་མཛད་སྒོ་སོགས་སྔར་ལམ་ཡིག་བརྗོད་ལེབ་བཤུ་བྱེད་པ། དེ་བཞིན་རབ་བཏགས་ཚིག་ཚོགས་ཀྱི་ལོ་མས་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་སྒྲིབ་པ་དེ་རིགས་མིན་པར། དངོས་བྱུང་ལོ་རྒྱུས་ལྷུག་པོར་འགོད་པ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་ཡིག་ཁག་ཏུ་སྒྱུར་སྐབས་དཀའ་རྙོག་ཆུང་ཐབས་སོགས་དེང་རབས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་ལའང་བསམ་ཞིབ་བྱ་དགོས་ཞེས་ལམ་སྟོན་མཛད་པ་དེ་དོན་སྙིང་བཅངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འབྲི་རྩོམ་ཞུུས་པ་ཡིན།

མཛད་རྣམ་འདིའི་ནང་རླབས་འཕྲེང་དང་ས་བཅད་དབྱེ་བའི་འགོ་བརྗོད་དང༌། བརྗོད་གཞི་དབྱེ་བའི་དུམ་མཚམས་འཕྲེང་འབེབས་ (paragraph) མང་བ་དང༌། དཔྱད་ཞིབ་བདེ་བའི་གཤམ་མཆན་ཡང་ཤོག་ངོས་སོ་སོར་འཁོད་པ། དབྱིན་ཡིག་གིས་མཚོན་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་ཡིག་ཁག་ཏུ་འགོད་སྲོལ་དར་ཁྱབ་ཆེ་བ་འདྲེན་རྟགས་ཉིས་གཤིབས་‘‘ ’’དང༌། གཅིག་རྐྱང་‘ ’། གྲུ་རྟགས།[ ]དང་གུག་རྟགས་ ( ) ། བརྗོད་ཚིག་བསྡུས་རྟགས་ ་་་་་་ དང་ཤོག་གྲངས་བསྡུས་རྟགས ་་་ ། འབྲེལ་ཡོད་ཚིག་དོན་འདྲ་མིན་དབྱེ་མཚམས་སེག་རྟགས་ / འདི་ལྟར་འཁོད་པ་སོགས་དེང་རབས་སྲོལ་གསར་དངོས་སྤྱོད་ཀྱི་རྣམ་པ་དོད་པའི་ཐོག བོད་རང་གི་སྔར་ལུགས་ཤོག་ལྡེབས་རྒྱབ་མདུན་བསྡུས་ཡིག་ བ དང་ ན འགོད་སྲོལ་ཡང་བཀོད་ཡོད།

གང་ལྟར་ཡང་མཛད་རྣམ་རྩོམ་སྒྲིག་དང༌། རྩོམ་ཞིབ། རྩོམ་བཅོས། ཡིག་ཆ་འཚོལ་སྒྲུབ་དང༌། ཕྱོགས་སྒྲིག གློག་ཀླད་ལས་རིགས་ལ་སོགས་པའི་ཞུ་བྱ་འགན་ཡོད་སོ་སོ་དང༌། སློབ་སྟོན་པ་བཅས་ཚང་མས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དོན་མཐུན་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་པ་ཇི་བཞིན་གྱི་ཁུར་འགན་མཉམ་ལེན་ཞུུས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། འཕགས་མཆོག་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོའི་འཁྲུངས་རབས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་སུ་གྱུར་པ་མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི། ད་གཟོད་གླེགས་བམ་ཉེར་བཞི་བརྩམས་གྲུབ་དཔར་འགྲེམས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཞིང༌། དེ་ལྟ་ནའང་ས་ཕག་ (༡༩༥༩) ལོ་ཕན་གྱི་བོད་གཞུུང་གི་ཡིག་ཆ་དགོས་ངེས་ཁག་དང༌། ལྷག་པར་ྋརྒྱལ་བའི་མཛད་རྣམ་འདི་རྩོམ་སྒྲིག་ཞུ་བྱར་མེད་དུ་མི་རུང་བ་རྩེ་འགག་གི་འགག་དེབ་ཅེས་པ་ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་ཉིན་རེའི་མཛད་ཐོ་གསལ་འཁོད་དེབ་ཆེན་རྣམས་འདི་གར་མེད་སྟབས། རྒྱུས་མངའ་ཅན་རྒན་གྲས་དང་བགྲེས་སོང་གི་དྲན་གསོའི་ངག་ལམ་གསུང་འཕྲོས་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཟླ་ཚེས་དང༌། དོན་ལ་ནོར་འཁྲུལ། མཛད་སྒོ་འཚེམས་ལུས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་སྐྱོན་ཆ་ཡོད་སྲིད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་རྒྱ་དཀར་ནག་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་ཡིག་ཐོག་འབྲེལ་ཡོད་ལོ་རྒྱུས་ཇི་འཁོད་འཚོལ་སྒྲུབ་དང༌། ལྟ་ཞིབ་བྱ་སྒོར་ནུས་པས་མ་ལྡང་པ་དང༌། ལས་ཁུར་ཞུ་བ་པོ་བདག་ཅག་གི་ཤེས་ཚད་དང་ཉམས་མྱོང་དམན་པའི་སྐྱོན་ཆའང་མཆིས་ངེས་པས། མ་འོངས་པར་ཁ་སྐོང་དང༌། ཞིབ་བཅོས་ཞུ་དགོས་ལ་སྨན་པའི་ཆེད་དུ། མཁྱེན་ལྡན་ཁག་ནས་དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་གྱི་དགོངས་འཆར་ཟོལ་མེད་ལྷུག་པོར་སྩོལ་གནང་ཞུ་རྒྱུ།

མཐའ་དོན། བོད་ཕྱི་ནང་གི་མཁས་པ་རྣམ་པས་ད་ལམ་གསར་དུ་དཔར་ཐོན་ྋརྒྱལ་བའི་མཛད་རྣམ་འདི་ཐོག་ད་དུང་བོད་ཡིག་སྨོས་ཅི། རྒྱ་ཡིག་དང་དབྱིན་ཡིག་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་ཡིག་ཁག་ནས་ཀྱང་འབྲེལ་ཡོད་ཡིག་ཆ་ཞིབ་གསལ་རྙེད་འཐོན་ཡོང་ངེས་དེ་དག་ལས་བརྗོད་སྣོན་དང་འབྲེལ། མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་དང༌། སྙན་ངག་གི་ཚིག་བརྗོད་ཟབ་ལ་བརྗིད་ཆགས་པས་བརྒྱན་པ་མཛད་བརྒྱ་དཔག་བསམ་འཁྲི་ཤིང་དང༌། སློབ་དཔོན་རྟ་དབྱངས་ཀྱིས་མཛད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྙན་ངག་ཆེན་མོ་ལྟ་བུའི་ཚིགས་བཅད་དང༌། ཚིག་ལྷུག་འབྲི་སྲོལ་བཟང་པོའི་སྲོལ་རྒྱུན་དམ་འཛིན་གྱི་ཐོག་ནས། དེང་རབས་ཀྱི་ཚད་མའི་སྟོན་པ་བླ་ན་མེད་པ། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་མཛད་འཕྲིན་རླབས་ཆེ་དབྱར་གྱི་ཆུ་གཏེར་ལྟར་རྒྱས་བཞིན་པའི་རྣམ་ཐར་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་གླེགས་བམ་མང་པོ་བརྩམ་པར་བྱ་བ་ལ་དངོས་སུ་ཞུགས་ཏེ། མཁས་པའི་མཁྱེན་སྟོབས་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་ནུས་རྩལ་འགྲན་པར་འཕྲལ་ནས་མྱུར་དུ་འབད་པར་མཛོད་ཅིག་ཅེས་བཅོས་མིན་རེ་བའི་ཐལ་མོ་སྦྱོར་བཞིན་འབོད་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་སོ།།

མཛད་རྣམ་ཞབས་ཞུ་བ།

མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་གླེགས་བམ་དང་པོ་ནས་ཉེར་བཞི་པ་བར་གྱི་སློབ་སྟོན་པ་དང་བཅས་པའི་ཞབས་ཞུ་བ་ཇི་ཡོད་ངོ་སྤྲོད།

ཀ༽ ཐོག་མར་བཀའ་ཤག་ནས་ ༡༩༨༤ ལོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་འཆར་ཕུལ་ཕྱག་རྟགས་ཐོན་པ་དེའི་ནང༌། མཛད་རྣམ་རྩོམ་སྒྲིག་ཞུ་བྱའི་སྔོན་འགྲོ་རྒྱུ་ཆ་གསོག་སྒྲུབ་དང༌། ལས་དོན་འཐུས་ཚང་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་བཀོད་བྱུས་སློབ་སྟོན་དང་སྟངས་འཛིན་འགན་ཡོད་ཚོགས་ཆུང་འཛུགས་པ། རྒྱུན་དུ་སྐུལ་ལྕག་དང༌། ལྟ་རྟོག གྲོས་འདོན་བྱ་རྒྱུའི་འགན་འཁུར་བ་སོགས་བསྐོ་བཞག་ཐོག རྒྱུ་ཆ་གསོག་སྒྲུབ་ཟིན་མཚམས་རྩ་བའི་མཛད་རྣམ་རྩོམ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་ཞིག་འཛུགས་དགོས་ཞེས་སོགས་འཁོད་ཡོད་ཅིང༌། འོན་ཀྱང་དངོས་དོན་ཞུ་སྒོ་ལག་བསྟར་སྐབས་འཆར་གཞི་དོན་ལ་གནས་དང་མ་གནས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དངོས་བྱུང་རྩ་བཟུང་ངོ་སྤྲོད་ཞུ་བ་ལ། རྟ་ར་བ་བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཉིད་ (བཀའ་བློན་ཕྱག་རོགས་ཀྱི་གནས་རིམ་ཅན་སྐུ་སྒེར་དྲུང་གཙོ། བོད་དུ་སྐུ་སྒེར་ནང་མ་ཁང་གི་མཁན་ཆུང་མདོ་སྔགས་མཐར་ཕྱིན) དང༌། རྡོ་འབུམ་སྤྲུལ་སྐུ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་འཕེལ་རྒྱས་ (སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་ཟུར་པ། ལྡི་ལི་བོད་ཁང་གི་འགན་འཛིན) སྣར་སྐྱིད་ངག་དབང་དོན་གྲུབ་ (བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་གྲོས་ཚོགས་སྐབས་དང་པོའི་ཚོགས་དྲུང་དང་པོ་དང་ཕྱི་སྲིད་དྲུང་ཆེ་གཅིག་ལྕོགས་ཟུར་པ། བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། ལྷ་ས་གཉེར་ཚང་བ) རྒྱ་མཚོ་བཀྲ་ཤིས་བྱམས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ (སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་གི་བོད་དྲུང་ཟུར་པ། བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། རྩེ་མགྲོན) བཅས་དང༌།

ཁ༽ བཀའ་ཤག་གི་འཆར་གསལ་མིན་པའི་ལས་ཁུར་ཞུ་བ་པོ་རིམ་པར་བྱུང་བ་དང༌། ལོ་དུས་གང་ནས་གང་བར། ལྷ་སྡིངས་བློ་བཟང་ཆོས་འཕེལ་ ༡༩༨༥ ནས་ ༡༩༨༨ བར། (བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། ཡིག་ཚང་གཉེར་པ) དང༌། ལྷའུ་རྟ་ར་བསྟན་འཛིན་རྒྱལ་མཚན་ ༡༩༨༨ ནས་ ༡༩༩༩ བར། (བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། རྩེ་མགྲོན) ཐོན་ཟུར་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ ༡༩༩༣ ནས་ ༡༩༩༩ བར། (བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། ཚོ་བྱང་སྤྱི་ཁྱབ་གཞོན་པ) པདྨ་རིག་འཛིན་ ༡༩༩༤ ནས ༢༠༡༡ བར། (ཤེས་རིག་ལྷན་ཁང་གི་སློབ་དེབ་རྩོམ་སྒྲིག་འགན་འཛིན་ཟུར་པ) གཉལ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ ༡༩༩༤ ནས་ ༢༠༠༣ བར། ཨ་མཆོག་སྤྲུལ་སྐུ་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་མཁྱེན་རབ་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་ ༡༩༩༦ ནས་ ༢༠༠༠ བར། (དགའ་ལྡན་ཤར་རྩེ་མཁན་ཟུར། དྷ་ས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་འགན་འཛིན་ཟུར་པ) དགའ་བྲང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ ༢༠༠༠ ནས་ ༢༠༠༨ བར། (འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་གི་སྡེ་ཚན་འགན་འཛིན་ཟུར་པ) བཅས་སོ།།

གོང་གསལ་མཛད་རྣམ་ཞབས་ཞུ་བ་རྣམས་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་མ་བསྐྱངས་བར་རང་རང་ལས་བགོས་གཞིར་བཟུང་ཞབས་ཞུར་ཁུར་འགན་ལེན་མཁན་རྣམས་ཡིན། ཟླ་སྒྲིལ་ཟིན་པ་ནས་ལས་བྱེད་འཕར་སྣོན་དང་འཕོ་འགྱུར་རིམ་སོང་ལ་བརྟེན། སྐབས་འབྲེལ་ལས་བྱེད་ངོ་སྤྲོད་ཞུ་རྒྱུ་སྐབས་དོན་དང༌།

དེ་ཡང་སྔོན་དུ་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནོར་གླིང་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་བསྐྱངས་ཚུལ་ཅུང་ཟད་གླེང་ན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པཽའི་གསང་གསུམ་མཛད་འཕྲིན་གྱི་ཟེགས་མ་རེའང་བསྟན་འགྲོ་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་འཛམ་གླིང་རྫས་མཚོན་གྱི་དུས་འདིར་མི་རྣམས་ཞི་བས་འཚོ་བའི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་རིང་དུ་བྲལ་ཞིང༌། འདོད་སྡང་རྣམ་གཡེང་གི་དབང་དུ་ནར་མར་འཕྱན་ཏེ་སེམས་རྒྱུད་བདེ་སྐྱིད་ཀྱིས་ཕོངས་པའི་སྙིགས་ལྔའི་རང་མདངས་ཆེས་ཆེར་བདོ་བའི་གནས་སྐབས་ཤིག་དང༌། དེས་ན་སྙིགས་དུས་འདིར་དུས་གསུམ་ྋརྒྱལ་བའི་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་གང་ཉིད་གླིང་འདིའི་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན་ཆེན་པོའི་ངོ་བོར་ཟློས་ཤིང་མངའ་གསོལ་བ་དང༌། གང་གི་ཐུགས་བསྐྱེད་འཕྲིན་ལས་མངོན་པར་མཐོ་བའི་བསིལ་ཟེར་བྱེ་བའི་འཕྲོ་འདུ་ལས་འཛམ་གླིང་ས་ཆེན་པོ་འདིར་འཚེ་མེད་ཞི་དབྱིངས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་བརྡལ་བའི་མཛད་པ་བླ་ན་མཐོ་ཞིང༌། བོད་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་བདེ་རྩར་ྋརྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་མཛད་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྤུངས་པས་ཀྱང་དོ་ཟླ་མེད་པའི་རླབས་ཆེན་གྱི་མཛད་འཕྲིན་ཇི་བསྐྱངས་བཅས་ཡིག་ལམ་དུ་འགོད་རྒྱུ་ནི་ད་སྐབས་རང་རེའི་མི་རབས་འདིར་འཁྲི་བའི་ལས་འགན་གྱི་གཙོ་གནད་ཅིག་ཆགས་ཡོད།

དེར་བརྟེན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༤ ནས་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ཟུར་འཛུགས་བསྐྱངས་པ་དེ་ལྟར་ཡང༌། སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་དུ་ཞབས་ཞུའི་ཚན་པ་མང་བའི་མངོན་ཚུལ་དང༌། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་འདི་ཉིད་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བདག་གཉེར་བྱེད་པའི་ལྟེ་གནས་ཤིག་ཡིན་སྟབས། ལས་དོན་ངོ་བོ་འབྲེལ་ཆགས་ཀྱི་ཚུལ་ནས་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནོར་གླིང་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་བསྐྱང་རྒྱུ་འོས་འཚམས་སུ་གཟིགས་ཤིང༌། དེ་དོན་བཀའ་འབྲེལ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༠ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༥ ཉིན་ནས་སྡེ་ཚན་འདི་ཉིད་ནོར་གླིང་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་བསྐྱངས། འདི་གར་འབྲེལ་ཡོད་རྣམས་ཤེས་ཚད་མྱོང་རྒྱུས་གང་ཐད་ནས་མགོན་པོ་གང་གི་གསང་གསུམ་ལས་འཕྲོས་པའི་འབྲི་རྩོམ་ཞབས་ཞུར་བརྩོན་རྒྱུ་ནམ་མཁའི་པད་མོའི་མཆེད་ཟླར་འགྲན་པའི་ཚུལ་ཙམ་ཡིན་པ་ནི་ཞུ་ཅི་དགོས། འོན་ཀྱང༌། ད་སྐབས་འདིར་མཁས་མྱོང་ཅན་མང་པོ་ཞིག་ཞིང་གཤེགས་དང༌། འཚོ་བཞུགས་ཡོད་པ་དག་ཀྱང་རང་རང་ལེགས་བྱང་གི་མཛད་ཁུར་བཞེས་མུས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་མཛད་བརྟས་མ་གྱུར་པའི་གནས་བབ་ཆགས་མུས་ལ་སུས་ཀྱང་བསྙོན་དུ་མེད།

འོན་ཀྱང༌། སྤྱིར་བྱེས་ཁྲོད་དུ་རིག་གཞུང་གི་སྡེ་ཁག་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་དག་གི་ནང་ནས་འདི་གར་དམིགས་བསལ་བོང་བ་གསེར་གཟིགས་བསྐྱངས་པའི་བཀའ་དྲིན་ནི་གཞལ་དཀའི་གནས་སུ་མཆིས་ཞེས་ལག་སོར་པད་འདབ་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་བཀོད་དེ་སྤྲོ་དགས་དྲངས་པའི་ངང་ཚུལ་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། གཞན་ཡང་མགོན་པོ་གང་གི་མཚན་ཙམ་བརྗོད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གཞལ་དུ་མེད་ན། མཛད་པའི་རྣམ་གྲངས་རང་བློས་གང་ལྕོགས་རགས་རིམ་ཀུ་ཤའི་རྩེ་མོ་ཙམ་ལས་འགོད་ནུས་བྲལ་ཡང་དེའི་བསོད་ནམས་ནི་སྟོང་གསུམ་རིན་ཆེན་གྱི་ཕུང་པོ་སྤུངས་པའི་རི་རབ་ལས་ཀྱང་ཆེས་མཐོ་བ་ཞིག་འབྱུང་བ་སྨོས་ཅི་དགོས། དོན་དེའི་ཕྱིར་ན་ཚུལ་འདི་ཉིད་བདག་ཅག་སྐལ་བཟང་གི་ཡོལ་གོར་བལྟམས་པར་དགའ་དད་སྤྲོ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་བཀའ་དོན་ཐོད་བཅིངས་ཞུ་རྒྱུའི་ཡིད་དམ་འཆའ་བ་ལགས་པ་བཅས་འཕྲོས་དོན་ཙམ་དང༌། སྐབས་འབྲེལ་ཞབས་ཞུ་བ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས་ཤིག་འགོད་པ་ལ།

༡༽ནོར་གླིང་ངེས་སྟོན་པ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར) ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་མུ་མཐུད།

༢༽ཞེ་བོ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས། (ཁྲིམས་ཞིབ་པ་དང་བཀའ་བློན་ཟུར་པ) ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༠༨།༨།༣༠ བར།

༣༽སྣར་སྐྱིད་ངག་དབང་དོན་གྲུབ། (བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་གྲོས་ཚོགས་དང་པོའི་ཚོགས་དྲུང་དང་པོ་དང་ཕྱི་སྲིད་དྲུང་ཆེ་གཅིག་ལྕོགས་ཟུར་པ) ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༠༤།༣།༢ བར།

༤༽པདྨ་རིག་འཛིན། (ཤེས་རིག་ལྷན་ཁང་གི་སློབ་དེབ་རྩོམ་སྒྲིག་འགན་འཛིན་ཟུར་པ) ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༡༡།༡།༢༣ བར།

༥༽གཉལ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན། ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༠༣།༤ བར།

༦༽དགའ་བྲང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན། ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༠༨།༡༠།༣༠བར།

༧༽ཤེལ་གླིང་ཚེ་དབང་རྣམ་རྒྱལ། ༢༠༠༠།༥།༡ ནས་ ༢༠༠༡།༦།༣༠ བར།

༨༽མཛེས་བཅུ་ཚང་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར) ༢༠༠༢།༤།༢༥ ནས་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༠ བར།

༩༽ཞོ་ར་བསྟན་པ་དར་རྒྱས། ༢༠༠༢།༤ ནས་ ༢༠༠༥།༨།༡ བར།

༡༠༽གྲགས་པ་བསྟན་དར། ༢༠༠༣།༡༠།༡ ནས་ ༢༠༠༦ བར།

༡༡༽བཀྲས་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ། (གཞུང་ཞབས་འདེམས་ལྷན་དང་འོས་བསྡུ་ལྷན་ཁང་གི་ཚོགས་གཙོ་ཟུར་པ) ༢༠༠༥།༤།༡ ནས་ ༢༠༡༨།༥།༡༥ བར།

༡༢༽རྣམ་སྤེལ་ཚང་བློ་བཟང་སྦྱིན་པ། (སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཟུར) ༢༠༠༧།༤།༡ ནས་༢༠༠༩།༤།༢ བར།

༡༣༽ཨ་ཚོཊ་བསྟན་འཛིན་འཇམ་དབྱངས། ༢༠༠༨།༡༡།༥ནས་༢༠༡༠།༡༢།༡ བར།

༡༤༽ཁྲི་ཀ་དཀོན་མཆོག་བཀྲ་ཤིས། ༢༠༠༣།༡༠།༡། ནས་ ༢༠༠༩།༡།༢༧ བར།

༡༥༽ཁ་སྒང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ། ༢༠༠༩།༡།༢༨ ནས་མུ་མཐུད།

༡༦༽འབའ་པ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་དགའ་བ། ༢༠༠༩།༨།༡༧ནས་༢༠༡༦།༦།༩ བར།

༡༧༽རེབ་གོང་ལེགས་བཤད། ༢༠༡༠།༡༢།༡ ནས་མུ་མཐུད།

༡༨༽གུ་གེ་ཤང་རྩེ་བ་ཀརྨ་རྡོ་རྗེ། ༢༠༡༡།༡།༢༣ ནས་མུ་མཐུད།

༡༩༽ཆོས་རྫོང་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ། ༢༠༡༢།༥།༥ ནས་ ༢༠༡༣།༤།༡༣ བར།

༢༠༽ཨ་རིག་བཀའ་བཅུ་མའི་དགེ་འདུན། ༢༠༡༣།༤།༢༥ ནས་མུ་མཐུད།

༢༡༽མཁར་སྟེང་འབར་རོ་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང༌། ༢༠༡༣།༩།༡ ནས་མུ་མཐུད།

༢༢༽བྱ་གཞུང་སྐལ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས། ༢༠༡༤།༤།༡༡ ནས་མུ་མཐུད།

༢༣༽འཇམ་དཔལ་ཆོས་བཟང༌། (གཞུང་ཞབས་འདེམས་ལྷན་དང་འོས་བསྡུ་ལྷན་ཁང་གི་ཚོགས་གཙོ་ཟུར་པ) ༢༠༡༥།༡།༢ ནས་མུ་མཐུད།

༢༤༽སོ་རུ་ཚེ་རིང༌། ༢༠༡༨།༡༠།༢༢ ནས་མུ་མཐུད།

༢༥༽འབྲི་རུ་བསྟན་འཛིན་དབང་མོ། ༢༠༡༨།༡༠།༡༥ ནས་མུ་མཐུད།

རླབས་འཕྲེང་ང་གཅིག་པ།

དྲུང་ཡིག་ལྷ་ཚེ་སོཊ་བཙོན་གྲོལ་དང་རྡོར་གདན་སོཊ་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར། རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོ་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ་དང་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་མཚོན་གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི་དང་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་སོགས་ཀྱི་སྐོར།

ས་བཅད་དང་པོ།

དྲུང་ཡིག་ལྷ་ཚེ་སོགས་བཙོན་གྲོལ་དང་རྡོར་གདན་སོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༽དྲུང་ཡིག་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་གཙོས་མི་བདུན་བཙོན་གྲོལ་བྱུང་བ།

དྲུང་ཡིག་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་གཙོས་མི་བདུན་བཙོན་གྲོལ་བྱུང་སྐོར་སྐབས་དེའི་རྒྱུས་ཡོད་བལ་ཡུལ་དོན་གཅོད་རིན་ཆེན་དར་ལོ་ལགས་ཀྱིས་སྔ་རྗེས་གནས་ཚུལ་གསུངས་པ་འདི་ལྟར།

གློའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་རྣམས་བཙོན་ཁང་ནས་གློད་དཀྲོལ་ཆེད་དྷ་རམ་ས་ལ་ནས་བདེ་ནང་བཀའ་བློན་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་ལགས་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་ཨ་ལགས་འཇིགས་མེད་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་སྔ་རྗེས་རིམ་པར་ཕེབས་ཏེ། དོན་གཅོད་གོང་རིམ་གྱི་ལྷན་དུ་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་གནང་ཡང། ལམ་འཕྲལ་དོན་འབྲས་དཀའ་བར་བརྟེན་དྲུང་ཡིག་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་ལགས་ཀྱི་སྐུ་ཟླ་དང༌། བཙོན་པ་གཞན་པའི་དགའ་ཉེ་ཁག་གིས་སྐོར་སྲུང་བའི་དཔོན་པོ་འགའ་ཞིག་ལ་ཟུར་དུ་འབྲེལ་བ་ཞུས་ཏེ། འགྲོ་སོང་བཏང་ན་གློད་དཀྲོལ་ཡོང་རེ་ཡོད་ཚུལ་སྙན་སེང་ཞུས། འོན་ཀྱང་གློད་དཀྲོལ་ཁས་ལེན་བྱེད་མི་རྣམས་ཁུངས་ལྡན་མིན་པར་ཟ་འདོད་བྱེད་མཁན་ཤ་སྟག་ལ་བརྟེན་ཁོང་རྣམས་ཀྱི་རེ་འདོད་བསྐང་ཐུབ་མེད།

དེ་རྗེས་བལ་ཡུལ་དོན་གཅོད་རིན་ཆེན་དར་ལོའི་སྐབས་བལ་གཞུང་གིས་བོད་མིར་འཛིན་པའི་སྲིད་ཇུས་ནི་ཤིན་ཏུ་དམ་བསྒྲགས་ཆེ་རྐྱེན་གྱིས་རེ་ཞིག་འཇིགས་དངངས་ཁོ་ནའི་ངང་སྡོད་དགོས་བྱུང༌། རིམ་བཞིན་གནས་སྟངས་གོམས་འདྲིས་ཐོག་བལ་གཞུང་ལས་ཁུངས་ཁག་ལ་འབྲེལ་མཐུད་བྱུང་བསྟུན་བཀའ་ཤག་གི་བཀོད་ཁྱབ་གཞིར་བཟུང་གློ་སྒྲིག་འགན་འཛིན་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། ཧིམ་ཀར་རུམ་གདན་ཕྱིར་ཚོང་ཁང་གི་འགན་འཛིན་དབང་ཕྱུག་ཚེ་རིང་གཉིས་ཀྱི་ལྷན་དུ་བཙོན་པ་གློད་དཀྲོལ་འབྱུང་ཐབས་འགན་ཁུར་རྐང་ལེན་ཞུས།

བལ་ཡུལ་ནང་བོད་མིའི་བདེ་དོན་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་བཙོན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་ནཱ་ར་ཡན་པྲ་སཱད་ཤེརེསེཋ་ (Narayan Prasad Shrestha) དང༌། ནང་སྲིད་དྲུང་ཆེ་ཤཱེར་བྷ་དུར་ཤཱ་ཧི། (Sher Bhadur Shahi) དེ་བཞིན་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་སུ་རི་ཡ་བྷ་དུར་ཤིརེ་སེཋ་ (Surya Bhadur Shrestha) སོགས་དང་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་བྱུང་འབྲས་དེ་སྔོན་བལ་གཞུང་དང་བོད་མིའི་དབར་དབྱེན་དཀྲུག་བྱེད་གཏེ་ལོག་སྨོན་འགའ་ཞིག་གི་བྱ་སྤྱོད་ནུས་མེད་དུ་གྱུར།

དྲུང་ཡིག་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་གིས་གཙོས་བཙོན་པ་རྣམས་གློད་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་ནི། སྐབས་དེར་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་ཐུགས་འགན་རྡོག་ཁྲེས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་ལྟར་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཁང་སོགས་ཚང་མས་རྒྱལ་པོ་ལ་སྙན་ཞུ་སྔ་རྗེས་ཕུལ་བ་དང༌། བལ་ཡུལ་ནང་ཁུལ་ནས་ཀྱང་སྙན་ཞུ་མང་པོ་ཕུལ་བ་མ་ཟད། དྷ་རམ་ས་ལ་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་ཀྱང་བལ་རྒྱལ་མཚན་འཁོད་བཀའ་ཡིག་སྔ་རྗེས་སྩལ།

ལྷག་པར་ ༡༩༨༠ ལོར་དཔལ་འབྱོར་བཀའ་བློན་ཚེ་དབང་རྟ་མགྲིན་དང༌། རྒྱུན་བཞུགས་བཀའ་བློན་འཇུ་ཆེན་ཐུབ་བསྟན། མདོ་སྨད་སྤྱི་འཐུས་སྐལ་ལྡན་ལགས་བཅས་བལ་ཡུལ་ནང་འཚམས་འདྲི་གཟིགས་སྐོར་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་བཙོན་པའི་ཆེད་དུ་བལ་གཞུང་དཔོན་ཁག་མཇལ་འཕྲད་གནང་བཞེད་མཛད་པར། རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་མཆོག་དང༌། ནང་སྲིད་དྲུང་ཆེ། མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བཅས་པར་རེ་རེ་བཞིན་མཇལ་འཕྲད་ཞུ་ཐུབ་པ་མ་ཟད། བཙོན་པ་མི་བདུན་པོའང་མཇལ་འཕྲད་གནང་ཆོག་པའི་གོ་སྒྲིག་ཞུས་ཏེ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་མཐུད་གང་ལེགས་བྱུང༌།

རྒྱུན་དུ་བལ་དོན་རིན་ཆེན་དར་ལོ་དང་གློ་སྒྲིག་འགན་འཛིན་གཉིས་ནས་སྲིད་བློན་དང༌། ནང་སྲིད་དྲུང་ཆེ། མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བཅས་འབྲེལ་ཡོད་དཔོན་ཁག་དང༌། ལྷག་པར་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་ནཱ་རཡན་པྲ་སཱད་ཤེརེསིཋ། (Narayan Prasad Shrestha) མཇལ་འཕྲད་ཡང་ཡང་ཞུས་པ་ལྟར་བཅར་ཐེངས་གཅིག་གི་སྐབས་དྲུང་ཆེས་ནན་ཏན་གྱིས་གསུངས་དོན།

བལ་ཡུལ་གཞུང་དང་དཔལ་ལྡན་རྒྱལ་པོ་མཆོག་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ལ་བརྩི་བཀུར་མེད་པ་དང༌། བོད་མི་རྣམས་ལ་ཤ་ཚ་མེད་པ་མ་རེད། རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་གཉིས་ཀྱི་དབར་ནམ་ཡང་གཡས་འཁྱོག་གཡོན་འཁྱོག་མེད་པར་དཀྱིལ་དུ་བརྟན་པོ་བྱེད་དགོས་པའི་དཀའ་ངལ་ཡོད་པ་ཁྱེད་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད།

རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་གང་ཡིན་ང་ཚོ་བལ་ཡུལ་ལས་ལྷག་པ་སུ་ཞིག་གིས་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད། ཡིན་ནའང་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འགྲེལ་བཤད་བྱས་ན་ང་ཚོའི་ལུང་པའི་རང་དབང་དང་བདེ་དོན་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་གསལ་པོ་རེད། སོ་སོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁེ་ཕན་སྲུང་སྐྱོབ་ཆེད་བོད་ལ་རོགས་རམ་བྱེད་ཐབས་མེད་པའི་གནད་དོན་འདི་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་གསལ་པོ་ཤེས་དགོས་པ་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ལའང་སྙན་སེང་ཞུ་རོགས། དཔལ་ལྡན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ལ་གུས་ཞེན་བརྟན་པོ་ཡོད་ངེས་རེད། ཅེས་གསུངས།

གོང་བཞིན་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་སུ་རིཡ་བྷ་དུར་ཤིརེ་སེཋ་ (Surya Prasad Shrestha) འཕོས་ཚབ་སུན་དྷར་པྲ་སཱད་ཤ་ཧཱ། (Sunder Prasad Shah) ཞུ་བའི་གཟིམ་ཤག་ཏུའང་ཡང་ཡང་བཅར། ཁོང་ནི་ཤཱ་རྒྱལ་བརྒྱུད་ཀྱི་སྐུ་མཆེད་རྒྱལ་པོ་བྷི་རེན་དྷ་ར་མཆོག་གིས་གཟིགས་མཐོང་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། བཀའ་མོལ་མཁས་སྙན་འདྲ་ཆགས་མིན་པར་དོན་དངོས་རྡོག་རྡོག་གསུང་མཁན་ཆོས་པ་ཞིག་ཡིན་ཅིང༌། ཉིན་ལྟར་སྔ་དྲོ་གཟིམ་ཤག་ཏུ་མཇལ་མཁན་མང་པོ་སྒུག་བཞིན་པའི་སྐབས་ཧིན་རྡུ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྷ་ཆེན་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའམ་མ་ཧཱ་དེ་བའི་བདག་སྐྱེད་ཞལ་འདོན་ཡུན་རིང་གནང་སྟེ་བར་མཚམས་སོ་སོར་དྲིལ་བུ་དཀྲོལ་པ་དང༌། ཐུན་གྲོལ་རྗེས་ཕྱག་ཏུ་ལོ་མའི་ནང་མེ་ཏོག་བསྣམས་ནས་སྣུམ་འཁོར་ནང་ཉེ་འཁྲིས་གུ་ལང་དབང་ཕྱུག་ཆེ་མོའི་ལྷ་ཁང་མཆོད་མཇལ་དུ་ཕེབས་ཏེ། ཕྱིར་འཁོར་མཚམས་གཞི་ནས་མི་སྣ་ཐུག་འཕྲད་གནང་གིན་འདུག

བཙོན་པ་གློད་བཀྲོལ་ཞུ་གཏུགས་ཆེད་གཟིམ་ཤག་དང་ལས་ཁུངས་སོ་སོར་ཡང་ཡང་མཇལ་བཅར་ཞུས་པ་ལྟར་ཁོང་གིས་བཙོན་པའི་སྐོར་ལ་དགོངས་བཞེས་གང་ལེགས་གནང་ཡོད། ཉིན་གཅིག་ནང་དུ་གསོལ་ཚིགས་སུ་ཕེབས་ཏེ་བཀའ་མོལ་ཡུན་རིང་གནང་བའི་མཐའ་དོན་དུ། བཙོན་པའི་ཆེད་བསམ་བློ་སྔ་རྗེས་བཏང་པ་ཡིན། གློད་བཀྲོལ་ཕན་གྲོགས་གང་ཡོང་བྱེད་འདོད་ཡོད། ཁྱེད་ཚོས་ཕོ་བྲང་དུ་སྙན་ཞུ་ཡང་ཡང་འབུལ་གྱི་ཡོད་རུང༌། ཁྲིམས་ཐག་མ་ཆོད་བར་དུ་ཕོ་བྲང་ནས་དགོངས་བཞེས་གནང་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་མེད་ཅིང༌། ཁྲིམས་ཐག་གཅོད་རྒྱུའི་འགན་དབང་ནི་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་ལ་ཡོད་པ་ལྟར། ངའི་དབང་ཚད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཉེས་ཡངས་བཏང་ན་ལྐོག་ལབ་མིང་ཆད་ཡོང་ངེས་རེད།

ད་དུང་མུ་མཐུད་བཙོན་ཁང་དུ་འཇོག་རྒྱུར་འདོད་པ་མེད། ངའི་ལས་ཁུངས་ནས་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་ཚེ། ཉེས་པ་ལྗིད་ཡང་ཇི་ལྟར་བཀལ་ཡང༌། ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུའི་ལམ་ཁ་གཉིས་ཡོད་པ་ལས་དང་པོ་ནི་དཔལ་ལྡན་རྒྱལ་པོ་མཆོག་ལ་ཉེས་པ་ཆག་ཡངས་ཀྱིས་གློད་བཀྲོལ་ཡོང་བའི་སྙན་ཞུ་འབུལ་རྒྱུ་དང༌། གཉིས་པ་ཁྲིམས་ཁང་གོང་མར་ཞུ་གཏུགས་ཆོག་གི་རེད། བདེ་འཇགས་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ཁྲིམས་གཞིའི་འོག་འཛིན་བཟུང་བྱས་པའི་བཙོན་པ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་ཁྲིམས་ཐག་མ་གཅོད་བར་དུ་བཙོན་ཁང་ནང་བཀག་ཉར་དུས་ཚེས་ཟླ་བ་དྲུག་རེ་མཚམས་ཡང་བསྐྱར་ཟླ་དྲུག་རེ་དུས་བསྲིངས་བྱས་ནས་ལོ་མང་བཙོན་ཁང་དུ་བཞག་པ་མང་པོ་ཡོད་ཅིང༌། དེ་འདྲ་སོང་ཙང་ངའི་ལས་ཁུངས་ནས་ཁྲིམས་ཐག་གཅོད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། ངས་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་ན་ཉེས་པ་ལྗིད་པོ་ཆགས་ཀྱི་རེད་གསུང་བྱུང༌། ཕྱི་ཉིན་བློ་ཚུལ་ལགས་དང་ངེད་གཉིས་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་རྣམས་དྲུང་ཡིག་ལྷ་ཚེར་འབྲེལ་བཤད་ཞུས་པར། ཉིན་ཤས་རྗེས་ཁོང་ནས་ ཁ་སྔོན་གསུངས་པའི་གནད་དོན་སྐོར་བསམ་ཞིབ་ཞུས་པ་ཡིན། བཙོན་ཁང་འདིའི་ནང་དུ་བཙོན་འཇུག་གི་ཁྲིམས་ཡིག་ཟླ་བ་དྲུག་རེའི་མཚམས་གསར་བཟོ་བྱེད་ཀྱིན་ལོ་མང་ཐག་གཅོད་མེད་པའི་སྲིད་དོན་བཙོན་པ་མང་པོ་འདུག ཁྱེད་གཉིས་ཀྱིས་གསུངས་པ་བཞིན་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་ཁུངས་ནས་ཐག་གཅོད་མ་བྱུང་ན་གོང་རིམ་ལ་ཞུ་ས་མེད་པ་དངོས་འབྲེལ་རེད་འདུག ཉེས་པ་ལྗིད་ཡང་ཇི་ལྟར་གྱུར་ཡང་ཐག་གཅོད་འཕྲལ་ལ་ཡོང་བའི་འབོད་སྐུལ་གནང་རོགས་གསུངས་པ་ལྟར་ངོས་གཉིས་ནས་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་ལ་དེ་དོན་སྙན་སེང་ཞུས།

༡༩༨༠ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༣ ཉིན་བཙོན་པ་རྣམས་སྐོར་སྲུང་བས་ཁྲིད་ནས། མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་ཁུངས་ཕྱི་ནང་བར་གསུམ་དུ་ལག་ཏུ་རིང་མདའ་ཐོགས་པའི་སྐོར་སྲུང་བས་སྐོར་རྗེས་ཚེ་བཙོན་གྱི་ཉེས་པའི་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་འདུག ང་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་འཕྲལ་བཙོན་པ་རྣམས་ཐུག་འཕྲད་དུ་བསྐྱོད་སྐབས་ཚང་མ་བློ་ཕམ་དང་ཁོང་ཁྲོའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་བྱུང༌། ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་ཕྲ་མཁྱེན་རྟོགས་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ཚེ་བཙོན་ལ་མོས་མཐུན་གནང་མཁན་དྲུང་ཡིག་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་ཡང་དེ་ཉིན་ཕྲན་བུ་ཐུགས་བློ་མ་བདེ་བའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང༌། བློ་ཚུལ་ང་གཉིས་ནས་སྔོན་དུ་བཀའ་མོལ་ཡོད་པ་རྣམས་དྲན་གསོ་ཞུས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལ་རྒྱལ་མཆོག་ལ་སླར་ཡང་སྙན་ཞུ་འབུལ་རྒྱུའི་ལས་འགུལ་འགོ་འཛུགས་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། གཉིས་སུ་ཁྲིམས་གཏུག་གྲ་སྒྲིག་འཕྲལ་མར་བྱེད་འཐུས་བརྗོད་པ་ཡིན།

བལ་ཡུལ་གཞུང་ནས་ཚེ་བཙོན་གྱི་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་པ་འདི་ནི། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་ངོ་སོའི་སྲིད་ཇུས་བཟུང་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་བཟོ་འདུག གང་ལྟར་མིག་སྔར་དགྲ་དགའ་གཉེན་སྡུག་གི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་ཅིག་ཆགས་ཏེ། ང་ཚོ་འགན་ཡོད་རྣམས་ལ་རྒྱབ་བཤད་དང་དངོས་སུ་ཁ་རྡུང་གཏོང་མཁན་མང་པོ་བྱུང༌།

ང་ཚོས་མུ་མཐུད་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེའི་སར་བཅར་ཏེ། བཙོན་པ་རྣམས་ལ་ཚེ་བཙོན་གྱི་ཉེས་པ་ཕོག་པའི་གནས་ཚུལ་སྙན་སེང་ཞུས་པར། དྲུང་ཆེས་ཉེས་པ་གཏན་འབེབས་ཟིན་པ་ཡག་པོ་རེད། ཚེ་བཙོན་ལ་སེམས་སྡུག་བྱེད་མི་དགོས། ཁྱེད་ཚོས་ལོ་མང་དཔལ་ལྡན་རྒྱལ་པོ་མཆོག་ལ་སྙན་ཞུ་ཕུལ་ཡོད་ཀྱང༌། ཁྲིམས་ཞིབ་བྱེད་མུས་ལ་སོང་དགོངས་བཞེད་གནང་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་བྱུང་མེད། ད་ཆ་ཁྲིམས་ཁང་ནས་ཉེས་ཆད་གཏན་འབེབས་ཟིན་པར་བརྟེན་བྱམས་སྙིང་ལ་དགོངས་ནས་ཉེས་པ་ཆག་ཡངས་ཡོང་བ་ཞུ་ཆོག་གི་རེད། ཁྱེད་ཚོས་སྙན་ཞུ་བྲིས་ནས་འཁྱེར་ཤོག ངས་རོགས་པ་བྱེད་ཆོག་ཅེས་སློབ་སྟོན་ནང་ལྷུགས་སུ་གནང་བ་མ་ཟད། མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་ཀྱི་དྲུང་དུ་བཅར་སྐབས་ཁོང་གིས་ཀྱང༌། སྔོན་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལྟར་ཁྱེད་ཚོར་ལམ་ཁ་གཉིས་ཡོད་པ་ནས། དང་པོ་དེ་ཕོ་བྲང་དུ་སྙན་ཞུ་འབུལ་རྒྱུ་དང༌། གཉིས་པ་ཁྲིམས་ཁང་གོང་མར་ཞུ་གཏུགས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད། ངའི་དབང་ཚད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ལམ་ཁ་དེ་གཉིས་ཕྱེ་ཡོད་ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་དྲུང་ཡིག་ལགས་སུ་འགྲེལ་བཤད་ཞུས་ཐོག་བཀའ་ཤག་ཏུའང་སྙན་སེང་ཞུས་པ་ལྟར་བཟོ་གཞིས་ཁག་ལ་བལ་རྒྱལ་མཚན་འཁོད་སྙན་ཞུ་འཕྲལ་འབུལ་དགོས་པའི་བཀོད་ཁྱབ་ནན་ཏན་གནང༌།

ཁྲིམས་རྩོད་ཆེད་ཧོ་ཊེལ་ཨ་ན་པུར་ནའི་ (Hotel Annapurna) སློབ་སྟོན་ཁྲིམས་རྩོད་པ་མ་དུ་ཤར་མ་ (Madhu Sherma) དང༌། སུད་སི་རོགས་ཚོགས་ (SATA) བརྒྱུད་ངོ་ཤེས་བྱུང་བ་བྷན་དྷ་རི་ (Bhandhari Law Firm) ཁྲིམས་རྩོད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཁྲིམས་རྩོད་རྒན་པ་ཀུ་སུམ་ཤེརེསིཐ། (Kusum Shrestha) དེ་ཐོག་ཁྲིམས་ཞིབ་པ་གྷ་ནེཥ་ཤརམ་ (Ganesh Sharma) བཅས་གོ་སྒྲིག་བགྱིས་པའི་སྙན་ཐོ་དང༌། རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་དང་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་བཀའ་མོལ་གནང་པའི་དོན་གནད་བཀའ་ཤག་ལ་སྙན་སེང་ཞུས།

དེ་རྗེས་ཁྲིམས་རྩོད་པ་ལྷན་དུ་ཡང་ཡང་ཚོགས་ནས་གོ་བསྡུར་ནན་ཏན་གྱིས་ས་གནས་ཁྲིམས་ཁང་ (Regional Court) ཞེས་པར་སྙན་ཞུ་ཕུལ་ཡང༌། ཁྲིམས་ཁང་ནས་ཁྲིམས་གཏུག་དུས་ཚེས་སྔ་རྗེས་གཉིས་ལ་འགྱུར་བ་བཏང་སྟེ་རེ་ཞིག་སེམས་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང༌། འོན་ཀྱང་ ༡༩༨༠ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༡ ཉིན་ཁྲིམས་རྩོད་པ་གསུམ་དང༌། བཙོན་པ་བདུན། ང་ཚོ་འགན་ཡོད་མི་གསུམ། དྲུང་ཡིག་ལྷ་ཚེའི་ནང་མི་བཅས་ཁྲིམས་ཁང་དུ་བཅར་ཏེ། ཁྲིམས་རྩོད་པ་ཀུ་སུམ་ཤེརེསི་ཋ་ནས་བཙོན་པ་རྣམས་ལ་ནག་ཉེས་མེད་པའི་རྩོད་གླེང་ཆུ་ཚོད་གཅིག་ཙམ་ཞུས་རྗེས་ལས་ཁུངས་གྲོལ། ཡང་བསྐྱར་ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༣ ཉིན་ཁྲིམས་རྩོད་པ་མ་དུ་ཤར་མ་དང༌། གྷ་ནེཥ་ཤར་མ་གཉིས་ནས་ཆུ་ཚོད་རེ་རེ་རྩོད་གླེང་རྗེས་གཞུང་གི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་སྐུ་ཞབས་པཎྜི་ཏ་ (S. Pandit) ཞུ་བས་ལན་འདེབས་ཆུ་ཚོད་གཅིག་བྱས་རྗེས་ལས་ཁུངས་གྲོལ།

སླར་ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༤ ཉིན་རང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་གསུམ་དང་གཞུང་གི་ཁྲིམས་རྩོད་པའི་དབར་ཁྲིམས་ཡིག་དོན་ཚན་སོ་སོའི་བརྡ་དོན་ལུང་འདྲེན་གྱིས་རྩོད་གླེང་ཤུགས་ཆེ་ཐུག་པའི་མཐའ་དོན་ཁྲིམས་དཔོན་གཉིས་གོ་བསྡུར་གྱིས་ཕྱི་ཉིན་ཐག་གཅོད་གནང་རྒྱུའི་གསལ་བསྒྲགས་གནང་བ་ལྟར། ས་གནས་ཁྲིམས་ཁང་ (Regional Court) ནས་ ༡༩༨༠ ཟླ་༡༢ ཚེས་ ༥ ཉིན་བཙོན་པ་བདུན་ལ་ཉེས་མེད་གསལ་བསྒྲགས་ཀྱིས་ཐག་གཅོད་ཡིག་ཆ་ཁྲིམས་ཁང་གོང་མ་ (Supreme Court) ལ་དག་ཐེར་གཏན་འབེབས་ཀྱི་ཆེད་འབུལ་རྒྱུ་དང༌། དེ་ནས་བཟུང་དང་པོར་ཉིན་ཞག་ ༥༠ དང༌། དེ་ཐོག་ཉིན་ཞག་ ༣༠ བསྣན་པའི་ཁྱོན་ཉིན་གྲངས་ ༨༠ ཐམ་པའི་ནང་གཞུང་གི་ཁྲིམས་དོན་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་ཁུངས་ (Attorney General’s Office) ནས་ཐག་གཅོད་གང་ཞིག་ལ་ངེས་མེད་ངོས་ལེན་མེད་པའི་ཞུ་གཏུགས་བྱས་ཚེ་སླར་ཡང་ཆེས་མཐོའི་ཁྲིམས་ཁང་ནང་རྩོད་དགོས་པ་དང༌། དེ་མིན་ཉིན་བརྒྱད་ཅུའི་རྗེས་གློད་བཀྲོལ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་བཅས་ཀྱི་ཁྲིམས་ཐག་ཆོད་པའི་ཡིག་ཆ་རྣམས་ཁྲིམས་ཁང་གོང་མར་འཕྲལ་དུ་གཏོང་ཐབས་ཞུ་བ་དང་ཆབས་ཅིག་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་ལ་མྱུར་འཕྲིན་ཐོག་སྙན་སེང་ཞུས་པར་དགྱེས་མཉེས་ཀྱིས་འཚམས་འདྲིའི་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད་ཅེས་ཏར་འཕྲིན་སྩལ་སོན་བྱུང༌།

རྒྱ་གར་ནས་གཞིས་ཆགས་ཁག་གིས་བལ་རྒྱལ་མཚན་ཐོག་ཕུལ་བའི་སྙན་ཞུའི་ངོ་བཤུས་སྔ་རྗེས་འབྱོར་བཞིན་པའི་སྐབས་ཉིན་གཅིག་སྐུ་ཞབས་ཚེས་བཅུ་རིན་པོ་ཆེས། རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེས་དོན་གཅོད་འཕྲལ་བཅར་དགོས་པའི་ཞལ་པར་གནང་བྱུང་གསུངས་པ་ལྟར་ཁོང་གི་ལྷན་དུ་ངོ་བཅར་སྐབས་དྲུང་ཆེས། བཙོན་པ་མི་བདུན་དཔལ་ལྡན་རྒྱལ་པོ་མཆོག་གི་འཁྲུངས་སྐར་ཉིན་གློད་དཀྲོལ་གནང་ཐབས་སུ་བལ་ཡུལ་དོན་གཅོད་ནས་འཕྲལ་མར་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་དཔལ་ལྡན་རྒྱལ་པོར་བཀའ་ཡིག་ཞིག་ཞུ་སྩོལ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ལེགས་ལུགས། ནང་གཏམ་གནད་དོན་དགོངས་འཆར་སྦས་གསང་མེད་པར་གསལ་ལྷུག་ཏུ་གནང་བ་ལྟར་ལ་དགའ་གུས་བརྩི་བཀུར་གྱིས་དྷ་སར་འཕྲལ་བཅར་དང་འབྲེལ་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་སྐུ་ངོ་རྟ་ར་བརྒྱུད་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་ལྷ་སྙན་སྒྲོན་འབུལ་ཞུས་དོན་བཀའ་བཞེས་དོན་སྨིན་ལྟར་བཀའ་ཡིག་ཞུས་སྩལ།

རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེར་ཕུལ་བར་ཁོང་ནས་རེ་དོན་བཟང་བྱུང་ཞེས་དགྱེས་མཉེས་གནང་བ་དང༌། ཉིན་ཤས་རྗེས་བློ་ཚུལ་དང་ང་གཉིས་སླར་ཡང་ངོ་བཅར་ཞུས་པས། དྲུང་ཆེ་མཆོག་གིས་བཙོན་པ་རྣམས་གློད་བཀྲོལ་གནང་རྒྱུ་ཐུགས་གཏན་ཁེལ་ཟིན་པ་དང༌། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ནས་དམིགས་བསལ་བཀའ་ཡིག་སྩལ་པར་དཔལ་ལྡན་རྒྱལ་པོ་མཆོག་ནས་དགོངས་བཞེས་གནང་བ་ལས། རྒྱལ་ཁབ་གཞན་གྱི་སྐུལ་འདེད་དང༌། བར་ལམ་ཁྲིམས་ཁང་ནས་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་བསྟུན་ནས་ཐག་གཅོད་གནང་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་བརྟེན། རྒྱལ་པོ་མཆོག་གི་བཀྲིན་མ་བརྗེད་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཡིན་པ་ལྟར་བཙོན་པ་ཚོར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས།

ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་བཀའ་ཡིག་ནང་གསལ་བཞིན་བལ་བོད་གཉིས་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་རིང་ཆོས་དང༌། རིག་གཞུང༌། ཚོང་འབྲེལ་སོགས་གང་ས་ནས་འབྲེལ་ལམ་ཆེ་ལ། མཉམ་ཟ་མཉམ་འཐུང་མཉམ་དུ་འཚར་ལོངས་བྱས་པའི་གྲོགས་འབྲེལ་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཡིན་པ་དང༌། འཛམ་གླིང་ས་སྟེང་འདིར་ཆོས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཇི་སྙེད་ཡོད་པའི་ནང་ནས། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ལ་བལ་ཡུལ་རྒྱལ་འབངས་ཡོངས་ཀྱིས་དད་གུས་དང་བརྩི་བཀུར་ཆེ་ཤོས་ཞུ་གི་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོ་སྟོབས་འབྱོར་ཆུང་སྐྱོན་རང་གི་རྒྱལ་ཁབ་སྲུང་སྐྱོབ་ཆེད་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པ་ནི་བློ་ཕམ་གྱི་རང་བཞིན་རེད། རྒྱལ་ཁབ་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ནང་དུའང་གོ་ལག་ཉར་ཚགས་བྱེད་པ་ནི་ཁྲིམས་འགལ་ཡིན་པ་ལྟར། མ་འོངས་གོ་མཚོན་ལག་ལེན་མི་བསྟར་བའི་འབོད་སྐུལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་བྱུང༌།

༡༩༨༠ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༦ ཉིན་མངའ་སྡེའི་ལས་ཁུངས་སུ་བཅར་སྐབས་སྤྱི་ཁྱབ་མཆོག་ནས་བཙོན་པ་རྣམས་རྒྱལ་པོའི་འཁྲུངས་ཚེས་ཉིན་གློད་བཀྲོལ་གཏོང་རྒྱུར་ངེས་སོང༌། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འཁྲུངས་སྐར་དུས་ཆེན་ཉིན་ང་ཚོ་འགན་ཡོད་རྣམས་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགོ་འཛིན་ལས་བྱེད་འགའ་ཤས་བཙོན་ཁང་དུ་དགའ་བསུར་བཅར། དོན་གཅོད་ཁང་དུ་གདན་ཞུ་བྱས་ཏེ་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་གཤོམ་སྐབས་བར་ལམ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བླ་ན་མ་མཆིས་པའི་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་བལ་ཡུལ་རྒྱལ་པོ་མཆོག་གིས་གློད་དཀྲོལ་བཀའ་ཁྲོལ་གནང་བའི་བྱུང་རིམ་སྙིང་བསྡུས་གསལ་བཤད་ཞུས་ཏེ། བཙོན་ཐོན་ཡོངས་རྫོགས་དྷ་རམ་ས་ལར་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་མཇལ་བཅར་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། མ་འོངས་ལས་དོན་གནང་ཕྱོགས་སྐོར་བཀའ་ཤག་དང་འབྲེལ་ཡོད་རྣམས་ལ་བཀའ་མོལ་གནང་རྒྱུ། བཙོན་ཁང་དུ་ཡུན་རིང་ལུས་སེམས་གཉིས་ངལ་བྱུང་བར་བརྟེན་སྐུ་གཟུགས་བརྟག་ཞིབ་ཞུ་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་བསམ་འཆར་ཞུས་པར། དྲུང་ཡིག་ལྷ་ཚེས་གཙོས་ཚང་མས་རེ་རེ་བཞིན་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུའི་གསུང་བཤད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་གློའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་མི་མང་རྣམས་དང་འཕྲལ་ཕུགས་སྐྱིད་སྡུག་མཉམ་མྱོང་བྱེད་སེམས་ཁོ་ན་ལས། མི་དྲུག་པོ་ཟུར་ཐོན་བྱེད་བློ་མེད་པས་བལ་ཡུལ་ནང་གི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་སྤྱི་མཚུངས་སྡོད་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པའི་ཞུ་སྐུལ་བྱས་རྗེས་གསོལ་སྟོན་གྲོལ།

དེ་ཉིན་དྲུང་ཡིག་ལྷ་ཚེ་ཤང་ཀར་ཧོ་ཊེལ་ཟེར་བའི་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཏེ། ཕྱི་ཉིན་ལྡི་ལིར་གནམ་ཐོག་གདན་ཞུའི་ཕྱག་རོགས་སུ་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་བཅར། ཁོང་གཉིས་དྷ་རམ་ས་ལར་ཕེབས་འབྱོར་སྐབས་རང་གཞུང་བཀའ་བློན་རྣམ་པ་དང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་རྒྱས་ནས་གངས་སྐྱིད་རྒྱལ་སྒོའི་འགྲམ་ནས་ཕེབས་བསུའི་མཇལ་དར་ཕུལ། ཉིན་གཉིས་རྗེས་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་མཇལ་ཁ་སྩལ་སྨིན་སྐལ་བཟང་དགའ་སྟོན་དུ་གྱུར།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢ ཉིན་ཡབ་གཞིས་དྲུང་ཡིག་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་དང་ཆ་ཕྲེང་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་གཉིས་བཞུགས་སྒར་དུ་བཅར་འབྱོར་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་འབྲེལ་བལ་ཡུལ་རྒྱལ་པོར་གང་ཉིད་ནས་བོད་མི་བདུན་ལ་ཚེ་སྲོག་གི་ཉེས་པ་ཆག་ཡང་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་དང༌། མགོན་པོ་གང་ཉིད་ཐུགས་དགའ་ཚོར་ཆེན་པོ་བྱུང་ལུགས། བལ་བོད་གཉིས་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པའི་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ཡང་ཆེས་སྐྱིད་སྡུག་མཉམ་མྱོང་གི་གྲོགས་པོའི་འབྲེལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ཚུལ། བོད་མི་ཚོས་ཡུལ་ཁྲིམས་དང་བལ་གཞུང་གི་བཀའ་ལ་བརྩི་བཀུར་དང་ཕེབས་སྒོས། འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་གཞི་སྤྱི་བྱེར་ཞབས་འདེགས་ཧུར་བསྐྱེད་ཞུ་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་ཡོད་སྐོར་སོགས་ཀྱི་བཀའ་ཡིག་སྩལ།

དུས་མཚུངས་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་ལྕམ་ཨིན་དྷར་གྷན་དྷི་མཆོག་ལ་བསྐྱར་དུ་འབྲུག་ནང་སྡོད་བོད་མིའི་དཀའ་ངལ་སྐོར་བཀའ་ཡིག་གཅིག་ཀྱང་སྩལ་དོན།

ྋ མི་རྗེ་མཆོག་ལ།

འབྲུག་ནང་གནས་སྡོད་བོད་མིའི་དཀའ་སྡུག་སྐོར་བསྐྱར་དུ་སྙན་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུར། འབྲུག་ནས་བོད་མི་ ༣༠༠༠ཕྱིར་ཐོན་འདོད་ཡོད་ཁོངས་ནས་ ༡༥༠༠ སྐུ་ཉིད་དང་སྲིད་གཞུང་གིས་རྒྱ་གར་ནང་བཞེས་འཐུས་ཞལ་བཞེས་ཐོབ་པར་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ། གཞིས་ཆགས་འཛུགས་སྐྲུན་ལྷན་ཁང་ནས་མངའ་སྡེ་མང་པོར་འབྲེལ་མོལ་བརྒྱུད་མགྱོགས་མྱུར་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་རེ་ཡོད་ཅིང༌། ལྷག་འཕྲོས་བོད་མི་ ༡༥༠༠ ཕྱི་སྲིད་ལྷན་ཁང་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ཏུ་ཕྱིར་བསྐྱོད་ཐུབ་ཐབས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཞལ་བཞེས་ཐོབ་པར་སྤྲོ་བ་མཆོག་ཏུ་བརྟས། བོད་མི་འདི་ཚོར་གཟིགས་སྐྱོང་ཇི་འགབ་རེ་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུར། སྐུ་ཉིད་ནས་ཞལ་བཞེས་གྲངས་འབོར་ཚད་གཞི་ལས་བརྒལ་བར་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་མཛད་དཀའ་བཟོ་འདོད་མ་མཆིས་ཀྱང༌། བོད་མི་ ༣༠༠༠ ཁོངས་ནས་ལྷག་འཕྲོས་བོད་མི་ ༡༥༠༠ ཚང་མ་རྒྱ་གར་ནང་གནས་སྐབས་དམིགས་བསལ་གསོག་སྒར་ལྟ་བུ་ཞིག་གསར་འཛུགས་ཆོག་རྒྱུའི་རེ་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། གང་ཡིན་ཞེ་ན། བོད་མི་ ༣༠༠༠ ཡོངས་རྫོགས་འབྲུག་ནང་ཉིན་གཅིག་ཙམ་ཡང་བསྡད་འདོད་མེད་མཁན་ཤ་སྟག་ལ་སོང༌། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་དབྱེ་འབྱེད་བྱེད་པར་ཁག་ཅིང༌། བོད་མི་ ༡༥༠༠ དེ་རྣམས་ལ་གལ་སྲིད་སྐུ་ཉིད་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་ནས་གསོག་སྒར་ལྟ་བུ་ཞིག་འཛུགས་ཐབས་བཀའ་འཁྲོལ་ཐོབ་པ་ཡིན་ན། འདི་ནས་འགྲོ་སོང་ཐབས་ཤེས་དང་འབྲེལ་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་རིམ་པས་སྤོ་བཞུད་བྱ་རྒྱུར་དགེ་མཚན་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་བཞིན། རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་མཛད་དཀའ་མི་འབྱུང་བའི་རེ་བ་ཞུ་གི་ཡོད། དེ་འདྲའི་དགོངས་བཞེས་ཀྱི་ཕན་རླབས་ཇི་ཙམ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ནན་བརྗོད་ཞུ་དགོས་མ་མཆིས། འཚམས་འདྲི་བཅས། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ ༡༩༨༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢ ཉིན། ཞེས་སྩལ་བར། ཚེས་ ༣༠ ཉིན་ཨིན་དྷར་གྷན་དྷི་མཆོག་ནས་བཀའ་ལན་འབྱོར་དོན།

ྋ གོང་ས་མཆོག་ལ།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢ ཉིན་གྱི་གསུང་འཕྲིན་ལག་སོན་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ། འབྲུག་ནང་གནས་སྡོད་བོད་མི་ ༡༥༠༠ རྒྱ་གར་ནང་གཞིས་ཆགས་སུ་ལེན་ཐབས་ཐོ་གཞུང་ཕལ་ཆེར་གཏན་འཁེལ་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཟིན་ཞིང༌། འཆར་གཞི་ལྟར་ན། ༡༩༨༡ ནང་ཚུད་མཇུག་སྒྲིལ་གཙང་གྲུབ་ཐུབ་རེ་ཡོད་ཅིང༌། ད་ལྟའི་ཆར་མི་འགྲོ་འཕར་མ་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་གཏོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་ལས། རྒྱ་གར་དུ་གཞིས་སྒར་ལྟ་བུའི་ནང་འཇོག་ཐབས་ལག་བསྟར་ཐུབ་པ་དཀའ། ང་ཚོས་འདི་སྐོར་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དང་འབྲེལ་བ་བྱ་མུས་ཡིན། གལ་སྲིད། རྒྱལ་ཁབ་དེ་ཚོས་བོད་མི་གྲངས་འབོར་གང་འཚམས་ལེན་ཐབས་བྱ་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་སྒྲིག་ཚར་བ་དང་སྟབས་བསྟུན་གནས་སྐབས་འདི་གར་གསོག་སྒར་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་གནས་སྡོད་ཆོག་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་བཀོད་འཐུས། གང་ཉིད་ཀྱི་རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོ་མཆོག་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོས་འཕྲལ་བློ་ཕམ་ཅི་ཆེ་དང་བཅས་ཐུགས་གསོ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། གུས་འདུད་བཅས་ཨིན་དྷར་གྷན་དྷིས། ཞེས་གསལ།

༢༽གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དང༌། རྩྭ་མཆོག་གྲོང༌། ལུམ་བི་ནི་བཅས་སུ་གནས་གཟིགས་ཆོས་འབྲེལ་བསྐྱངས་པ།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༩ ཉིན་དགོང་དྲོར་རྒྱ་གར་སྒོ་རག་སྤུར་དུ་ཀླུ་སྒྲུབ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་དང་རྩྭ་མཆོག་གྲོང་དུ་སྐུ་གཤེགས་དགེ་སློང་ཅན་དྷར་མ་ནི་ཞེས་པའི་རྗེས་འཇུག་པ་དགེ་སློང་ཐུན་མོང་ནས་གསོལ་འདེབས་གདན་ཞུས་ལྟར་བཞུགས་སྒར་ནས་གྷ་ཡ་མེ་འཁོར་འབབ་ཚུགས་སུ་ཞབས་སོར་འཁོད་འཕྲལ་ས་གནས་རྫོང་དཔོན་སོགས་དཔོན་རིགས་དང་རྡོར་གདན་བོད་དགོན་གྱི་ལས་སྣེ། མཆོད་རྟེན་ཆེན་པོའི་གནས་འཛིན་དགེ་སློང་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་ཐོག་བོད་དགོན་གྱི་གཟིམ་ཆུང་དུ་བཞུགས་ཞབས་གྲུབ་འཕྲལ། སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་རྗེས་མཆོད་རྟེན་རིན་པོ་ཆེར་ཞབས་སྐོར་གནས་གཟིགས་མཛད།

ཚེས་ ༡༢ ཉིན་སྔ་དྲོ་གློ་ཆུ་མིག་བརྒྱ་རྩ་མི་གྲངས་ ༣༦ དང་མཇལ་ཁ་ཞུ་མཁན་འབྲེལ་ཡོད་ནས་ཞུས་དོན་བཞིན་མ་ཎི་དང་བཛྲ་གུ་རུའི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་ཞིང༌། འདི་ཉིན་ནས་ཉིན་གསུམ་རིང་བཀའ་ཟུར་སྣེའུ་ཤག་ཐུབ་བསྟན་ཐར་པས་གསོལ་འདེབས་ཞུས་ངོར་བོད་ནས་གསར་འབྱོར་བོད་མི་བརྒྱ་ཕྲག་རེ་ཟུང་ཐོག་འབྲུག་པ་དང༌། འབྲས་ལྗོངས་པ། བལ་བོ། ལ་དྭགས་པ། མོན་པ། ཤར་པ། རྟ་མང་པ་བཅས་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་འདྲ་མིན། རྒྱ་བལ་འབྲས་འབྲུག་ནང་གནས་འཁོད་ས་ཁུལ་གང་ས་ནས་བོད་མི་སེར་སྐྱ་མི་གྲངས་ལྔ་སྟོང་ལྷག་རིམ་འདུས་ལ་རྒྱལ་སྲས་ལག་ལེན་སོ་བདུན་མ་དང༌། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་གྱི་བཀའ་ཁྲིད། གཉའ་ནང་པ་རྡོ་ལེགས་དབང་རྒྱལ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་མི་གྲངས་ ༡༣༠ སྐོར་བཅས་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུས་ངོར། སྨོན་སེམས་ཆོ་གའི་སྒོ་ནས་སེམས་བསྐྱེད་མཆོད་པ་བཅས་ཉིན་ལྟར་སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༩ པ་ནས་ ༡༡།༣༠ བར་བསྟར་ཆགས་སུ་སྩལ་བ་དང༌། གསུང་ཆོས་དབུ་འཛུགས་ཉིན་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་ལྟར། བསྟན་སྲིད་འཕྲལ་ཡུན་རྒྱས་ཐབས་སྐབས་བབས་གུ་རུའི་ཐུགས་དམ་གནད་བསྐུལ་གདུང་འབོད་གསོལ་འདེབས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྤྱི་སྨིན་དང་ཆབས་ཅིག་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ། ལྷ་མོ་དང༌། གནས་ཆུང༌། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་བཅས་ཀྱི་འཕྲིན་བསྐུལ་ལྗགས་ལུང་དང་བཀའ་ཁྲིད་ཆབས་སྦྲགས་སུ་སྩལ་སྐབས་གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་བློ་བཟང་པོ་བྱ་གང་ཐུབ་དང༌། གལ་ཏེ་གཞན་ཕན་རླབས་ཆེ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་མ་བྱུང་ནའང་གཞན་ལ་གནོད་པའི་བསམ་སྦྱོར་གྱི་དུག་ཟ་མི་རིགས་པ་ལྟར་དུ་དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་སྤངས་བྱ་འཛེམས་ཟོན་ནན་ཏན་བྱ་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཡང༌། མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་ལྷོ་ངོས་སྒོམ་གྲྭ་ཁང་དང༌། མགྲོན་ཁང༌། འཕྲོད་བསྟེན་ཁང་སོགས་ཡར་རྒྱས་རྒྱ་བསྐྱེད་ཀྱི་རྩིག་རྨང་ལ་ཕྱག་བཞེས་ཐུགས་སྨོན་བྱིན་ཅན་གྱི་རྨང་རྡོ་སྐྱབས་ཞུས་ལྟར་ཕྱག་བསྟར་གྱི་འཛུགས་འཇོག་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས།

དེ་ནས་ཉི་ཧོང་དང༌། ཐའེ་ལན་ཌ། རྒྱ་གར་ནང་པའི་ལྷ་ཁང༌། རྒྱའི་ལྷ་ཁང་བཅས་ལ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཐུགས་སྨོན་དང༌། བཀའ་བརྒྱུད་འབྲི་རུ་མཁྱེན་བརྩེ་སྤྲུལ་སྐུའི་དགོན་པ་འདེབས་ཡུལ་ས་ཆར་ཕེབས་ཞོར་ཕྱག་ནས་སྩལ། རྡོར་གདན་དུ་བཞུགས་རིང་མཛད་གསེང་ནམ་བྱུང་ལ་བོད་ནས་གསར་འབྱོར་བ་དང་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་སོགས་ཉིན་ལྟར་མི་སྣ་འདྲ་མིན་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒལ་བ་གཟིམ་ཆུང་མཇལ་ཁ་དང༌། བོད་ནས་གསར་ཕེབས་དགའ་བྱང་ཏྲེ་ཧོར་ནག་ཚང་སྤྲུལ་སྐུ་བློ་བཟང་བསྟན་པས་གཙོས་དགེ་ཚུལ་མི་གྲངས་ ༡༢ ལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་སྩལ།

ཚེས་ ༡༨ ཉིན་རྡོར་གདན་ནས་རྩྭ་མཆོག་གྲོང་དུ་ཞབས་སོར་བཀོད་དེ་སྟོན་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྣང་བརྙན་ལ་ཐུགས་སྨོན་གནས་གཟིགས་དང༌། གདན་ཞུས་ལྟར་རྣམ་གྲྭའི་འཛིན་ཁོངས་བོད་དགོན་དུ་གནས་གཟིགས། ནང་བསྟན་ལ་མཛད་རྗེས་ཆེ་བ་སྐུ་གཤེགས་དགེ་སློང་ཅན་རྡར་མ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དྲན་གསོའི་འདྲ་སྐུ་གསར་བཞེངས་ལ་ཐུགས་སྨོན་རབ་གནས་དང༌། གདན་ཞུས་ལྟར་རྗེས་དྲན་ཚོགས་འདུའི་དབུ་བཞུགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བཀའ་སློབ་སྩལ་མཇུག་སྒོ་རག་སྤུར་དུ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་སྩལ།

ཚེས་ ༢༡ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་མཉམ་མེད་སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་ཐོག་མར་སྐུ་བལྟམས་པའི་གནས་མཆོག་ཁྱད་པར་ཅན་ལུམ་བི་ནིར་ཕེབས་ཞབས་བསྐྱང་སླད་བལ་ཡུལ་རྒྱལ་པོ་མཆོག་གིས་ཟླ་བ་གཅིག་ཙམ་གོང་དམིགས་བསལ་བཀའ་འཁྲོལ་ཕུལ་བ་ལྟར། མགོན་པོ་གང་ཉིད་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་ནས་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་རྗེས་ཐེངས་དང་པོར་གནས་མཆོག་ལུམ་བི་ནིར་ཆིབས་བསྒྱུར་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱངས་པའི་སྐོར་སྐབས་དེའི་རང་གཞུང་བལ་ཡུལ་དོན་གཅོད་རིན་ཆེན་དར་ལོ་ནས་གསུངས་པ་དཀྱུས་གཅིག་ཏུ་འགོད་པར།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གནས་ཆེན་ལུམ་བི་ནིར་གནས་གཟིགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱང་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེས་ཐུགས་གཏན་འཁེལ་བ་ལྟར། དོན་གཅོད་ནས་བལ་གཞུང་ནང་སྲིད་ཁང་དུ་ཆེད་བཅར་གྱིས་རྒྱལ་བའི་སྐུའི་ཉེན་སྲུང་གཙོ་གྱུར་འབྲེལ་གནས་ཞུས་པར། ལུམ་བི་ནིར་བཞུགས་ཡུན་རིང་སྐུའི་ཉེན་སྲུང་ཞུ་སྒོ་ཆ་ཚང་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་དང་རྫོང་དཔོན། སྐོར་སྲུང་ལས་ཁུངས་བཅས་པར་དགོས་ངེས་འགན་ཁུར་མཐུན་འགྱུར་ཞུ་དགོས་བཀོད་ཁྱབ་གནང་འཐུས་དང༌། དེ་མིན་མཛད་འཆར་རིགས་ཁྱེད་རང་ཚོས་གོ་སྒྲིག་ཞུ་དགོས་ཞེས་གུ་བཤངས་དགོངས་བཞེས་ལྷུག་པོའི་ཞལ་བཞེས་གནང་བ་ལྟར། ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༨ ཉིན་ལུམ་བི་ནིར་སྐྱབས་རྗེ་བཅོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཇལ་ཏེ་མཛད་འཆར་བཀའ་མོལ་ཞུས་པར། རིན་པོ་ཆེ་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་གནས་མཆོག་འདིར་ཞབས་སོར་འཁོད་རྒྱུར་སྔ་མོ་ནས་སྐོམ་པ་ཆུ་འདོད་ལྟར་རེ་བ་ཞུས་དོན་ད་ཆ་བྱུང་སོང་ཞེས་དགྱེས་མཉེས་སྤྲོ་སྣང་དང་ཕེབས་སྒྲིག་ཞུ་སྒོ་དང་མཛད་འཆར་སྐོར་ནང་དོན་གོ་བསྡུར་གཏན་འཁེལ་ཞུས།

དེ་རྗེས་རྒྱ་བལ་ས་མཚམས་སོ་ན་ལིར་ (Sonauli) རྒྱ་གར་གྱི་ས་གནས་སྐོར་སྲུང་བ་དང་བལ་པོའི་སྐོར་སྲུང་བའི་ལས་ཁུངས་གཉིས་ལ་རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོའི་གོང་རིམ་ནས་བཀོད་ཁྱབ་གནང་འདུག་པ་དང་བཅས་ཕེབས་བསུ་ཞུ་སྒོའི་གོ་བསྡུར་ཞུས་པ་བཞིན། ཚེས་ ༢༡ ཉིན་སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༩ པའི་ཐོག་བལ་དོན་ངོ་ལས་དང༌། དགོན་ཁག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ། བཟོ་གཞིས་འགོ་འཛིན། ས་གནས་སོ་སོའི་རང་དབང་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུའི་མཇལ་ཕྱག་ཏུ་བཅར། ས་མཚམས་ནས་ལུམ་བི་ནི་བར་གོ་མཚོན་ཐོགས་པའི་སྐོར་སྲུང་བའི་འཇིབ་འཁོར་དང་ཕེབས་བསུར་ངོ་བཅར་སྣུམ་འཁོར་བཅུ་ཕྲག་ལ་འཛམ་གླིང་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་དར་ཆ་སྒྲེང་འཛུགས་ཞུས་ཏེ་རུ་བསྟར་ནང་ཆིབས་ཞབས་སུ་བཅར།

རྒྱ་བལ་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་ས་མཚམས་ཕྱི་མི་ཞིབ་གཤེར་ལས་ཁུངས་ (Immigration Office) དང༌། སྒོ་ཁྲལ་ལས་ཁུངས་ (Custom Office) སོ་སོའི་མདུན་མཐོངས་ཀྱི་འགྲུལ་བཞུད་པ་ཕན་ཚུན་ཡར་མར་འགྲོ་མཁན་རིགས་ཚང་མ་ཟུར་གཅིག་ཏུ་བཀག་སྟེ་ཕེབས་ལམ་དུ་ཡོད་པའི་སྣུམ་འཁོར་སོགས་ཡོངས་རྫོགས་ལམ་ཕྱོགས་ནས་རྒྱང་རིང་དུ་བཏང་སྟེ་ཛར་ཛོར་དང་གད་སྙིགས་རྡུལ་འཕྱག་ལེགས་པར་བྱས་པའི་ཐོག་འབྲེལ་ཡོད་ལས་བྱེད་ཁག་དང་སྐོར་སྲུང་བ་བཅས་ལམ་གཞུང་གི་གཡས་གཡོན་དུ་ཕེབས་སྒུག་ཞུ་བཞིན་པའི་མུར། རྒྱ་གར་གཞུང་གི་སྐོར་སྲུང་བའི་འཇིབ་འཁོར་གྱིས་སྔོན་བསུས་ཏེ། ྋགོང་ས་མཆོག་སྟོན་འཁོར་ས་མཚམས་ཀྱི་རྒྱལ་སྒོར་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་འཕྲལ་བལ་གཞུང་སྐོར་སྲུང་བའི་སྣུམ་འཁོར་གློག་དམར་འཁྱུག་འཁྱུག་ཏུ་ཡོང་ནས། ལམ་འཕྲལ་བདེ་བླག་ཏུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ལུམ་བི་ནིར་ཞབས་འཁོད་སྐབས་བོད་དགོན་སྡེ་སྣོད་རབ་བརྟན་གླིང་ནས་སྐྱེད་ཚལ་གྱི་ཕྱི་སྒོ་བར་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་དང་ཡུལ་མི་བཅས་ཆིག་ཁྲི་སྐོར་ནས་སྤྱན་རྒྱ་སྤོས་སྣེ་དང་བཅས་རུ་བསྟར་བསྒྲིགས་པའི་ཐོག་མར་སྤོག་ར་བཀྲ་ཤིས་གླིང་དང་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་འཁྱིལ་གཉིས་ཀྱི་ཟློས་གར་བ་གཞོན་ནུ་ཕོ་མོས་རྔ་རོལ་གླིང་བུ་དང་བཅས་དགའ་བསུའི་གླུ་དབྱངས་ཕུལ།

ཕེབས་བསུའི་རྒྱལ་སྒོ་གཉིས་པའི་མཚམས་ནས་བོད་ནས་གསར་འབྱོར་བ་མི་གྲངས་ ༡༥༠༠ ཙམ་དང་བྱེས་འབྱོར་བ་མི་གྲངས་ ༦༠༠༠ རིམ་བཞིན་དགོན་པའི་ཉེ་འགྲམ་དུ་བཅོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེས་གཙོས་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་རྣམས་ནས་སེར་ཕྲེང་ཞུས། ཕེབས་བསུའི་རུ་བསྟར་གྱི་རྒྱབ་མདུན་སོ་སོར་ས་གནས་བལ་ཡུལ་གཞུང་གི་སྐོར་སྲུང་བ་དང་དང་བླངས་ཞབས་ཞུ་བ་བཅས་མི་གྲངས་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ནས་སྐུ་ཕྱྭའི་ཉེན་སྲུང་དང་མང་ཚོགས་ཀྱི་སྣེ་འཁྲིད་ཞུས།

དེ་ནས་གཟིམ་ཆུང་དུ་བཞུགས་ཁྲིར་འཁོད་འཕྲལ་དགོན་བདག་སྐྱབས་རྗེ་བཅོ་བརྒྱད་རིན་པོ་ཆེ་དང་བལ་ཡུལ་དོན་གཅོད། འབྲུག་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ། གློའི་ཆོས་རྒྱལ་འཇིགས་མེད་དཔལ་ལྡན་བཅས་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་དང་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་འདེགས་འབུལ་བཅས་རིམ་བཞིན་གྲུབ་འཕྲལ་སངས་རྒྱས་སྐུ་བལྟམས་པའི་གནས་ཆེན་ལྷ་ཁང་དང་འབར་མའི་དགོན་པ་བཅས་སུ་གནས་གཟིགས་དང༌། དགོན་པའི་འདུ་ཁང་ནང་རབ་གནས་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཞུ་མོས་ལྟར་ཞབས་བཅགས་བྱིན་འབེབས། མི་མང་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་བཞིན་ལུམ་བི་ནིའི་སྐྱེད་ཚལ་གྱི་སྤང་ལྗོངས་སྟེང་དབུ་གུར་གྲ་སྒྲིག་སྔོན་ཞུས་ཐོག་ཞབས་སོར་འཁོད་ནས་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་དང་སྙེ་ཤང་བ། ཤར་པ། གློ་པ། བལ་པོ་སོགས་ཡུལ་མི་དང་བཅས་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཁྲི་ཕྲག་འདུས་པར་སྔོན་འགྲོའི་བཀའ་ཆོས་དང༌། མ་ཎི། བདེ་གཤེགས་རིགས་ལྔ། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ། གནས་ཆུང་འཕྲིན་སྐུལ། བོད་ལྗོངས་ལྷ་སྲུང་འཕྲིན་སྐུལ། གུ་རུའི་གསོལ་འདེབས་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་བ་དང་ཆབས་ཅིག་མང་ཚོགས་སུ་བཀའ་སློབ་དང་དམ་ཆོས་བདུད་རྩིས་ཚིམས་པར་མཛད།

ལུམ་བི་ནིར་དཔལ་ལྔ་ལྡན་རྒྱལ་པོའི་གཞུང་གི་སྐོར་སྲུང་བའི་ལྷོ་སྤྱི་ (Deputy Inspecter General C.P.Rai) དང༌། སྐོར་སྲུང་སྤྱི་ཁྱབ། (Superintendent of Police) སྐོར་སྲུང་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་རོགས། (Deputy Superintendent of Police) གཞན་ཡང་སྐོར་སྲུང་ལྟ་རྟོག་པ་བཅས་སུམ་ཅུ་སྐོར་དང༌། དེ་བཞིན་དཀྱུས་མ་དྲག་ཆས་གྱོན་པ་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་ཙམ་དང༌། མི་མང་གི་ཁྲོད་དུ་ཞི་བའི་གྱོན་ཆས་གྱོན་པ་འབོར་ཆེན། རྒྱལ་ས་ཀ་ཐ་མན་གྲུ་དང་སྤོག་ར་ནས་ཞི་དྲག་དཔོན་རིགས་མང་པོ་མངོན་མེད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་འགྲེམས་འཛུགས་ཀྱིས་མཚོན་བལ་གཞུང་ནས་དགོས་ངེས་གཟིགས་རྟོག་མཐུན་འགྱུར་དང་རོགས་འདེགས་གཟབ་གཟེངས་གནང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་གཟིགས་ཐུགས་སྨོན་མཛད་སྒོ་ཁག་ཐུགས་ཀྱི་བཞེད་དགོངས་བཞིན་དགྱེས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་དུ་གྱུར་པ་དང་བཅས་ཕྱིར་ཕེབས་ཀྱི་ཆིབས་ཞབས་སུ་དོན་གཅོད་དང༌། དགོན་ཁག་འཐུས་མི། བཟོ་གཞིས་འགོ་འཛིན་དང་མི་མང་འཐུས་མི། བལ་གཞུང་སྐོར་སྲུང་བའི་རུ་ཁག་གི་འཇིབ་འཁོར་བཅས་ནས་ས་མཚམས་བར་ཕེབས་སྐྱེལ་ཞུས་བསྟུན་གོ་རག་སྤུར་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་སྐོར་སྲུང་རྣམས་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞུས་ཏེ་རྒྱ་གར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས།

ྋགོང་ས་མཆོག་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དང་རྩྭ་མཆོག་གྲོང༌། གྷོ་རག་པུར། ལུམ་བི་ནི་བཅས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་མཛད་དོན་ལེགས་གྲུབ་ཀྱིས་བཞུགས་སྒར་དུ་ཕེབས་ཞབས་སྐབས། དྷ་སྟེང་དུ་གངས་ཞོད་ཆེ་རྐྱེན་གངས་སྐྱིད་བཀའ་ཤག་ཏུ་ཁྱུག་ཙམ་བཞུགས་གནང་རྗེས་ཕོ་བྲང་གི་རི་གཤམ་བར་ཕེབས་འཁོར་དང༌། དེ་ནས་ཞབས་ཐང་གིས་ཕོ་བྲང་དུ་ཞབས་སོར་བཀོད།

བསྟན་སྲིད་གདུགས་དཀར་གཡོ་བ་རླབས་ཀྱི་ཁམས།།

སླར་གསོའི་བགྱི་སྒོར་འཕོས་པའི་བར་གླགས་ནས།།

ཆབ་སྲིད་དར་ཐག་སྦྲེལ་ཅིང་འཛིང་བ་ཡིས།།

ཡམ་བུའི་བཙོན་རའི་དྲ་བའི་གཟེབ་ཏུ་ཐེབས།།

དེ་ལྟའི་འཕྲུལ་གྱི་འཛིང་རའི་རྔམ་ཁ་ནས།།

ལྷ་ཡི་ཚེ་ཐག་རིང་ནས་བསྲུངས་པ་ཡིས།།

ཞུམ་མེད་སྟོབས་ཀྱི་རྒྱུ་བའི་དཔྱོད་ལྡན་གང༌།།

མུན་ནག་བཟོད་དཀའ་འོབས་མའི་དོང་ལས་གྲོལ།།

འཕགས་མཆོག་ཐུགས་རྗེའི་སྣང་བ་དཀར་པོའི་འོད།།

བསྟན་འགྲོའི་སྲོག་གི་རྩ་བར་འཁྱུད་པ་ཡིས།།

ལེགས་མཛད་དཔལ་གྱི་རོལ་གར་བསྒྱུར་པའི་གནས།།

ཞབས་ཟུང་རྩིབས་སྟོང་རྡོར་གདན་སོགས་སུ་བཀོད།།

སྲིད་གསུམ་ཆེ་རྒུའི་བསོད་ནམས་རྒྱས་པའི་དབྱིག།

ངོ་མཚར་ལེགས་བྱས་སྲིད་པའི་སྣང་བ་ཡིས།།

བསྟན་དང་འགྲོ་བའི་དགེ་ལེགས་པདྨོའི་ཚལ།།

ཐུགས་རྗེའི་རླབས་ཀྱིས་དྲི་བསུང་ཡུག་གིས་འཐུལ།།

ཟག་མེད་བདེ་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རིམ་ནས།།

ཟབ་རྒྱས་ལུགས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རེ་ཁ་འབུམ།།

གང་འདུལ་འགྲོ་ལ་བཏབ་པའི་བྱིན་རླབས་རྟེན།།

བཞུགས་པའི་གནས་མཆོག་འདི་ཀོ་དད་པའི་ཞིང༌།།

ས་བཅད་གཉིས་པ།

རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོ་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་པ་དང་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་མཇལ་འཕྲད།

༡༽རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོ་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༧ དགོང་དྲོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོའི་སྐུ་དྲུང་དུ་ཆེད་གཉེར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཏེ། སྲས་སྲོས་ཚོར་ཐུགས་ཁྲལ་མ་དགོས་པ་དང༌། ཐུགས་སེམས་ལྷོད་ལྷོད་གནང་ནས་རྒྱུན་བསྟེན་མགོན་པོར་དབྱེར་མེད་དུ་མོས་ནས་ཐུགས་སྨོན་གནང་དགོས་སོགས་སྐབས་བབ་ཀྱི་ཞལ་ཏ་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་དང༌། སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེར་ཡང་ཞབས་མཇུག་མ་ཎི་དུང་ཕྱུར་གཅིག་འཕྲལ་སྒྲུབ་ཞུ་དགོས་བཀའ་མངགས་སྩལ་ཏེ་ཚེས་ ༩ ཉིན་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས།

ཉིན་ལྔའི་རྗེས་ཏེ་བོད་ལྕགས་སྤྲེལ་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཚེས་ ༧ དང༌། ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༢ ཉིན་རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོ་བདེ་སྐྱིད་ཚེ་རིང་མཆོག་དགུང་གྲངས་ ༨༡ ཕེབས་པའི་དགུང་སྐེག་ཐོག་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༡༠ དང་སྐར་མ་ ༤༥ ཐོག་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས། དེ་ཉིན་དགོངས་རྫོགས་མྱ་ངན་ཞུ་ཆེད་གངས་སྐྱིད་ཁུལ་ལས་ཁུངས་ཁག་སྒོ་བརྒྱབ་སྟེ་ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་བཞུགས་སྒར་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་མཆོད་འབུལ་དང་རིས་མེད་ཆོས་སྡེ་ཡོངས་ལ་ཞབས་མཇུག་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་བསྙེན་ཡོན་རྒྱ་ཆེ་གནང༌།

དེ་འཕྲལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་སྙན་གསེང་ཞལ་པར་དང༌། ཏར་ཐོག་སྟབས་བདེར་ཞུ་ཕོད་བྲལ་ཏེ་བཀའ་ཤག་ནས་བཀའ་དྲུང་གཞོན་པ་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང་ཆེད་གཉེར་གདོང་ྋགོང་ས་ཆེན་པོར་ཤིན་ཏུ་ཞུ་འཚེར་པའི་མི་སྙན་པའི་སྙན་ཞུ་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་མཆོག་དང༌། བཀའ་ཟུར་སྣེའུ་ཤག་རྣམ་གཉིས་ངོ་ཅན་རྟེན་གསུམ་དང་སྦྲགས་སྙན་སེང་ཞུ་གནང་ཡོང་བའི་ཞུ་ཡིག་བཅས་འབུལ་བསྐུར་དང༌། རྡོར་གདན་མཆོད་རྟེན་རིན་པོ་ཆེའི་སྤྱན་སྔར་མཆོད་སྤྲིན་སྟོང་ཚར་དང༌། གསུང་ཞུ་འདུས་ཚོགས་ཡོངས་ནས་ཞལ་འདོན་ཐུགས་སྨོན་ཞུ་རྒྱུའི་བསྙེན་བཀུར་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་བཀའ་མངགས་གཟབ་ནན་གྱིས་འཕྲལ་གཏོང་བསྐྱངས།

ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་སྙན་སེང་ཟིན་ཏེ་མཆོད་འབུལ་མཛད་ཕྱོགས་སྐོར་ཕེབས་སྒོའི་སྙིང་པོར། རྒྱལ་ཡུམ་འདི་ཉིད་རྣམ་ཀུན་ཞལ་འདོན་མ་ཎི་དང༌། བརྒྱད་སྟོང༌། རྡོར་གཅོད་བཅས་རྒྱུན་གསུང་དང༌། ཐུགས་གཤིས་ཞི་འཇམ་བྱམས་བརྩེ་ཅན་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། དགུང་གྲངས་ ༨༡ ལ་ཕེབས་པ་སྐུ་ཚེ་མཐའ་འཁྱོལ་བྱུང་བའི་གནས་ལུགས་དང་སྦྲགས་སེར་སྐྱ་རྣམས་ནས་ཆུ་ཚོད་ ༡ ཙམ་རིང་མཆོད་རྟེན་སྤྱན་སྔར་འཕགས་བསྟོད་དང༌། བདེ་སྨོན། བཟང་སྤྱོད་བཅས་རྩ་བ་མ་ཎི་གྲངས་གསོག་ཐུབ་ཚེ་གང་ལེགས་ཡོང་གནས་ཕེབས།

དེ་ཉིན་རྡོར་གདན་དུ་ལྷག་འབྱོར་ཆོས་ཞུ་བ་སེར་སྐྱ་མི་མང་ནས་རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོའི་དགོངས་རྫོགས་མཆོད་འབུལ་ཇི་ལྟར་ཞུ་འགབ་སྙན་སེང་སྐྱབས་འཇུག་ཞུས་པར་བཀའ་ལན་དུ། མ་བསྐུལ་དང་བླང་གི་མཆོད་འབུལ་ཞུ་སེམས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ། རང་མོས་ལས་ཞལ་འདེབས་བསྡུ་ལེན་ནམ་ཡང་མ་བྱེད། རང་མོས་མཆོད་མེ་གང་བྱུང་ཐོག་འཕགས་བསྟོད། བདེ་སྨོན། བཟང་སྤྱོད་དང་དངོས་གཞི་ཐུབ་དབང་མཚན་སྔགས། མ་ཎི་འདོན་ལེགས་བཀའ་སྩལ།

ཚེས་ ༡༤ ཉིན་སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༥།༣༠ ཐོག་སྐུ་གདུང་གདན་ཞུས་ཀྱིས་དྷ་ས་བཞུགས་སྒར་གྱི་ཕོ་བྲང་རྙིང་པའི་སྐུ་རྒྱབ་དབུ་རྩེར་ཆུ་ཚོད་ ༦།༣༠ ཐོག་རྣམ་གྲྭ་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་དབུ་བཞུགས། དགེ་འདུན་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒལ་བས་ཐུགས་སྨོན་ཞལ་འདོན་དང༌། རང་གཞུང་བཀའ་བློན་རྣམ་པ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལས་བྱེད་མི་མང་དང་བཅས་ནས་གུས་འདུད་དར་འབུལ་དང༌། སྐུའི་གཅེན་པོ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་མཆོག་ནས་ཞུགས་མེ་སྤར་གནང་གིས་བསྲེགས་སྦྱངས་མཛད། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་རྒྱལ་ཡུམ་དམ་པའི་སྐུ་ཚིགས་བདུན་པའི་སྐབས་རྣམ་གྲྭའི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་འཇིགས་བྱེད་བདག་བསྐྱེད་དང་སྦྱང་ཆོག་བཅས་གནད་སྨིན་མཛད།

རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོའི་སྐོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་ཐུགས་སྣང་ཇི་བྱུང་རང་རྣམ་ནང་ཕེབས་གསལ། ‘‘ངོས་ཀྱི་ཨ་མ་ལགས་ནི་ངོས་རང་གིས་ངོ་ཤེས་པའི་མིའི་ནང་ནས་བྱམས་སེམས་ཆེ་ཤོས་གྲས་ཤིག་ཡིན་པར་ཐེ་ཚོམ་ཅི་ཡང་མེད་པར་བརྗོད་ཐུབ། ཁོང་ནི་ཧ་ཅང་བྱམས་སྙིང་རྗེ་ལྡན་ཞིང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པས། ཁོང་གི་ཐུགས་མཁྱེན་པའི་མི་ཚང་མས་དགའ་གཅེས་ཞུ་ཡུལ་ཞིག་ཡིན། ངོས་ནས་དྲན་པ་ཞིག་ལ་ཐེངས་ཤིག་རྒྱ་ནག་ཁུལ་དུ་མུ་གེ་ཚབས་ཆེན་ཞིག་བྱུང་ནས་རྒྱ་མི་མང་པོ་ས་མཚམས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་དུ་ལྟོ་ཆས་འཚོལ་བར་ཕྱིར་འབུད་བྱས་འདུག་པས། ཉིན་ཞིག་ངེད་ཚོའི་སྒོ་རྩར་ཕྲུ་གུའི་ཕུང་པོ་ཞིག་པང་དུ་ཁུར་བའི་བཟའ་མི་གཉིས་སླེབས་ནས་ལྟོ་སློང་སོང་བ་སྐྱེད་མ་མཆོག་ནས་ཁོང་གཉིས་ལ་ལྟོ་ཆས་གནང་བ་མ་ཟད། ཕྲུ་གུའི་པུར་ཆུང་དེར་ཕྱག་མཛུབ་བཙུགས་ནས་དུར་འཇུག་གི་རོགས་པ་དགོས་མིན་བཀའ་འདྲི་གནང་སོང་བར། བཟའ་ཚང་དེ་གཉིས་ནས་སྐྱེད་མ་མཆོག་ནས་གང་གསུངས་པའི་གོ་དོན་རྟོགས་ནས་མགོ་གཡུགས་གཡུགས་བྱས་པ་མ་ཟད། ཁོང་གཉིས་ནས་པུར་ཆུང་དེ་ཟ་རྩིས་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་གསལ་པོ་བསྟན་སྐབས་སྐྱེད་མ་མཆོག་ཐུགས་བཟོད་གླགས་མེད་པ་བྱུང་ནས། ལམ་སང་བཟའ་མི་གཉིས་པོ་དེ་ནང་དུ་བོས་གནང་ནས་ངོས་ཚོའི་ནང་གི་ལྟོ་སྣོད་ཡོངས་རྫོགས་སྟོང་པ་བཟོས་ནས་ཁོང་གཉིས་ལ་གསོལ་རས་གནང་སོང༌། རྒྱུན་གཏན་ནས་ངོས་ཚོའི་ནང་མི་ཚང་མ་གྲོད་པ་ལྟོགས་པར་སྡོད་དགོས་བྱུང་ནའང་སྤྲང་པོ་ལག་པ་སྟོང་པར་གཏན་ནས་གཏོང་གནང་གི་མེད།’’1jམཆན། ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘༡༩༨༡ ལོར་ངོས་ཀྱི་སྐྱེད་མ་མཆོག་ལ་དུས་ཐུང་གི་སྐུ་གྲིབ་ཐོབ་ནས་དགོངས་པ་རྫོགས་ (ཧ་ལམ་དུས་རབས་གཅིག་ཙམ་བཞུགས) པའི་གང་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཚེ་རིང་པོ་དེའི་རིང་སྐུ་གཟུགས་ཧ་ཅང་ཐང་པོ་བྱུང་བ་དང༌། གཟིམ་སར་ལུས་མྱོང་གཏན་ནས་མེད་པས། སྐབས་དེར་གང་ཉིད་མི་གཞན་གྱི་རོགས་རམ་ཐོག་བརྟེན་པ་གནང་ཐེངས་དང་པོ་དེ་ཡིན། དེའི་སྔོན་ནས་ཁོང་གིས་དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་རང་མི་རང་ལས་ཁོ་ན་གནང་བ་དཔེར་ན་ཁོང་ཞོགས་པ་སྔ་པོ་བཞེངས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ཞབས་ཕྱི་ཚོ་སྔ་པོ་ལངས་དུ་བཅུག་མ་གནང་བར། གཞི་རྐང་ཁོང་གི་ཕྱག་གི་མཁྲིག་མར་རྨས་སྐྱོན་བྱུང་ཡོད་པས་སྐུ་ངལ་ཡོད་བཞིན་ཁོང་ཉིད་ཀྱི་ཞོགས་པའི་གསོལ་ཇ་བཟོ་བ་གནང་གི་ཡོད་འདུག སྐབས་དེར་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ་ཁོང་ཉིད་དང་མཉམ་དུ་བཞུགས་ཀྱི་ཡོད་པ་ཉིན་ཞིག་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ་གྱིས་སྐྱེད་མ་མཆོག་ལ། ཁོང་གི་མཉེས་ཤོས་ཀྱི་ཨ་ཝ་སུ་ཡིན་མིན་བཀའ་འདྲི་ཞུས་ནས། བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་བསམ་པར་ཁོ་རང་ཡིན་ཞེས་གསུངས་རྒྱུའི་རེ་བ་བྱུང་འདུག་ཀྱང༌། སྐྱེད་མ་དེ་ཉིད་ནས་མཉེས་ཤོས་དེ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཡིན་ཞེས་གསུངས་འདུག ངོས་ཀྱི་གཅུང་པོས་དེའི་སྐོར་གསུང་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདིའི་སྐོར་བཤད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ངོས་རང་ནས་ཀྱང་རང་ཉིད་སྐྱེད་མ་དམ་པའི་མཉེས་ཤོས་མིན་ནམ་སྙམ་པ་ཡོང་མྱོང་ཡོད་ཀྱང༌། གང་ཉིད་ཀྱིས་མཉེས་ཤོས་གནང་ས་ནི་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཁོ་ན་རེད་འདུག ཐེངས་ཤིག་ངོས་རང་སྐྱེད་མ་མཆོག་གི་བཞུགས་གནས་སུ་སྐུ་མ་གཤེགས་གོང་ཙམ་ཏུ་བཅར་རྒྱུ་བྱུང་ཡང༌། སྐུ་གཤེགས་པའི་སྐབས་དེ་རང་དུ་ངོས་རང་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་ཡོད་པའི་སྐབས་འཁེལ་སོང༌།

ངོས་རང་ནས་རྐྱེན་ངན་དེ་གོ་ཐོས་བྱུང་འཕྲལ་སྐྱེད་མ་དེ་ཉིད་སྐུ་སྐྱེ་བཟང་པོ་ཞིག་ཏུ་འཁྲུངས་རྒྱུའི་སྨོན་འདེབས་ཞུས། དེ་གར་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཡོད་ཚད་དང་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བ་མི་དེ་དག་ཚང་མས་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་གདུང་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་མཐོང་སྐབས་ངོས་རང་སེམས་འགུལ་ཆེན་པོ་ཐེབས་བྱུང༌། རྒྱུན་གཏན་ལྟར་སྲིད་གཞུང་གིས་སེམས་གསོའི་ཡི་གེ་ཞིག་གླིང་རིན་པོ་ཆེར་ཕུལ་འདུག་པ་ཁོང་གིས་གནས་ཚུལ་དེའི་སྐོར་གསུང་བསྒྲགས་གནང་རྒྱུ་རེད་འདུག

འོན་ཀྱང་རྒྱུ་མཚན་འགའ་ཞིག་གིས་རྐྱེན་པས་ཡི་གེ་དེ་ཐད་ཀར་ངོས་རང་ལ་སྤྲད་བྱུང༌། ངོས་ནས་ཡ་མཚན་ཅན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་བ་སྟེ། ངོས་རང་ནས་ཡི་གེ་དེ་བཀླགས་རྗེས་གླིང་རིན་པོ་ཆེར་ཕུལ་བར། ཁོང་གིས་ཡི་གེ་དེ་ལྗགས་ཀློག་གནང་ཟིན་ནས་ངོས་ཀྱི་སར་དབུ་རྨོངས་པ་ལྟ་བུར་ཕེབས་སྐབས་ཁོང་གི་དབུ་ལ་འཕྲད་ཙམ་གནང་ནས། ‘དངོས་འབྲེལ་བྱས་ན་ངས་ཁྱེད་ལ་ཡི་གེ་འདི་བརྒྱུད་འབུལ་ཞུ་རྒྱུ་ལས་ཁྱེད་ཀྱིས་ང་ལ་ཡི་གེ་གནང་རྒྱུ་དེ་མིན་ན་ཡང༌། ད་ང་གང་བྱེད་དགོས་སམ།’ཞེས་གསུང་བྱུང་བ་དེ་ནི་ངོས་ནས་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་བཀའ་མོལ་ཚིག་འགག་འཐེབས་པ་མཐོང་ཐེངས་དང་པོ་ཡིན། སྐབས་དེར་དངོས་འབྲེལ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་སྐྱོ་བ་ཞིག་བྱུང་དོན་ནི་ངོས་ཀྱི་ལས་ཀའི་གནོན་ཤུགས་དང༌། ལས་འགན་མང་དུ་སོང་བའི་རྐྱེན་པས་སྐྱེད་མ་མཆོག་ལོ་ཟླ་རིམ་སོང་སྐབས་མཇལ་ཐེངས་ཇེ་ཉུང་དུ་སོང་བ་དེས་ཡིན། འོན་ཀྱང་ནང་སེམས་ཀྱི་ཐད་ངེད་གཉིས་དམ་པོར་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡིན་པས་ངོས་རང་གི་ཆིབས་ཞབས་ཀྱི་ཁོངས་མི་གཞན་སུ་འདྲ་ཞིག་འདས་གྲོངས་སོང་སྐབས་དང་འདྲ་བར་གདུང་སེམས་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང༌།’’2jམཆན། ཞེས་སྩལ་བྱུང༌།

༢༽དཔྱིད་ཆོས་ཆེན་མོ་དང་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས་པ།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༡ དང་བོད་ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༧ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོའི་ ༡༡ ཐོག་བལ་ཡུལ་དུ་བཞུགས་པ་ས་སྐྱ་ཁྲ་རིག་སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། བྲའུ་དཔོན་རིན་ཆེན་ཚེ་རིང༌། སིངྒ་སྤུར་དང༌། མ་ལ་ཤེ་ཡ། ཁེ་ན་ཌ་བཅས་ནས་བོད་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱུད་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་མི་གྲངས་ ༡༦ སྐོར་བཅས་ཡོད་པའི་ཚོ་ཁག་གཅིག་ལྷན་བཅར་ལ་ཐུབ་དབང་གི་མཚན་སྔགས་དང༌། རིགས་གསུམ་མགོན་པོའི་གཟུངས་སྔགས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་དང༌། ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་སྟངས་བཅས་ཞིབ་པར་བཀའ་སློབ་སྩལ། ཕྱི་དྲོར་བོད་ནས་གསར་ཕེབས་ཞེ་ཆེན་དགོན་གྱི་དགེ་སློང་ཨོ་རྒྱན་ཚེ་བརྟན་གཟིམ་ཆུང་དུ་བཀའ་འབོད་དང་འབྲེལ་ཁོང་དང་རོགས་ཟླ་གཅིག་བཅས་ལ་གུ་རུའི་ཐུགས་དམ་གནད་བསྐུལ་དང༌། ཚེ་རབས་རྗེས་འཛིན་གྱི་ལྗགས་ལུང་དགྱེས་པར་སྩལ།

དུས་མཚུངས་ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེན་དུ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཕྱི་སོག་པ་འཇམ་དབྱངས་བརྩོན་འགྲུས་ཅན་བསྒྲུབ་བྱ་ ༡༣ ལ་དགེ་ཚུལ་དང༌། བསྒྲུབ་བྱ་ ༡༠ ལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་བསླབ་སྡོམ་འབོག་ཆོག་སྩལ།

བོད་ཚེས་ ༡༥ ཉིན་སྔ་ཐོག་གསོ་སྦྱོང་དང༌། གསུང་ར། དགུང་ཚིགས་མང་ཇ། སྨོན་ལམ་མཆོད་འབུལ། དགོང་དྲོའི་དམ་བཅའ་བཅས་ལ་ཞབས་བཀོད་ཀྱིས་སྔོན་གྱི་དམ་པའི་ཕྱག་སྲོལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྐྱངས་ཤིང༌། གསུང་རར་སྐྱེ་རབས་ཀྱི་གསུང་ཆོས་དང༌། ཆོས་དོན་ལྷན་ཁང་ནས་སྙན་སེང་ཞུས་དོན་ལྟར་གུ་རུའི་གདུང་འབོད་བཀའ་རྩོམ་གྱི་ལྗགས་ལུང༌། མདོ་སྨད་ཆོས་ཚོགས་ནས་ཞུས་ངཽར་ཚེ་རབས་རྗེས་འཛིན་གྱི་སྨོན་ཚིག་ལྗགས་ལུང༌། རྣམ་གྲྭ་བསྟན་འཛིན་ནོར་བུས་ཞུས་ངོར་ཐུབ་དབང་མཚན་སྔགས་དང༌། ཡིག་དྲུག་བཟླས་ལུང་བཅས་བཀའ་དྲིན་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་ནས་ཉིན་ལྔའི་རིང་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོའི་རྗེས་འབྲེལ་སྤྱི་ཆོས་སུ་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་བཤེས་སྤྲིངས་དང༌། འཕགས་བསྟོད་ཀྱི་ལྗགས་ལུང༌། བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་ཀྱི་སྔ་ལོའི་འཕྲོས་ནས་སྩལ་ཞིང༌། ཡང་སྐྱིད་གྲོང་ཚེ་རིང་རྡོ་རྗེ་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་ལྟར་སེར་སྐྱ་ཡོངས་ལ་རྗེ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་ཡིག་ཆའི་སྟེང་ནས་མ་གཅིག་སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་མོའི་ལུགས་ཀྱི་ཚེ་དབང་བཀའ་དྲིན་སྩལ་ཏེ་གཞིས་ལུས་བོད་ཀྱི་ཆབ་འབངས་ཡོངས་ལའང་ཚེ་དབང་སྤྱན་དམིགས་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་མཛད། མཇུག་ཏུ་གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེའི་མཚན་སྔགས་དང༌། དམིགས་བརྩེ་མའི་ལྗགས་ལུང༌། དེ་མཇུག་བཙན་བྱོལ་གཞུང་དམངས་སྤྱི་མགྲིན་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ནང་པའི་ཆོས་སློབ་སྟོན་གནང་མཁན་སེར་བྱེས་དགེ་བཤེས་ཐུབ་བསྟན་ཡེ་ཤེས་དང༌། སྤྲུལ་སྐུ་ཐུབ་བསྟན་བཟོད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བཙུགས་པའི་ཐེག་ཆེན་ཆོས་ཚོགས་ནས་གསོལ་འདེབས་སྔོན་ཞུས་ལྟར་ཡུལ་ཁག་སོ་སོ་ནས་ཆོས་ཚོགས་དེའི་ཡན་ལག་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་འཐུས་མི་ཆེད་བཅར་དང་བཅས་བླ་མཆོད་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་ཀྱི་ཆོ་ག་མཆོད་འབུལ་ཟབ་རྒྱས་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས།

གཞན་ཡང་སྐབས་དེར་བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་དུ་འབྱོར་བ་ཏྲེ་ཧོར་ནག་ཚང་སྤྲུལ་སྐུ་ཉེ་སྔོན་ནས་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་མཇལ་བཅར་སྐབས་བཀའ་བཞེས་སྩལ་བ་བཞིན། བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་མཚོན་དགེ་འདུན་པ་ ༤༠༠ ལྷག་དང༌། མི་སྐྱ་ཕོ་མོ་ ༣༢༨ ཙམ་ལ་ཐུན་དྲུག་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་ཆག་མེད་ཐོག་དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱ་དང་འབྲེལ་བའི་དམིགས་བརྩེ་མ་ཕྲེང་སྣེར་རེ་ཉིན་བཞིན་ཆད་མེད་ཁས་ལེན་ཐུབ་མཁན་རྣམས་ལ་འཇིགས་བྱེད་ལྷ་བཅུ་གསུམ་མའི་དབང་ཆེན་སྩལ་རྒྱུའི་སྔོན་འགྲོ་སྟ་གོན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་རྗེའི་གསུང་བཅུ་གསུམ་མ་གསུམ་གྱི་དཀྱིལ་ཆོག་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བའི་སྟེང་ནས་སྩལ་ཞིང༌། བླ་མ་ལྔ་བཅུ་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ཉི་ཤུ་བའི་ལྗགས་ལུང༌། འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་སྨིན་རྒྱས། འཇུག་ཏུ་རྩ་ལྟུང་དང་སྦོམ་པོའི་སྡོམ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས།

ཆོས་གསེང་དུ་བཞུགས་སྒར་ནས་ལྡི་ལིར་ཞབས་སོར་འཁོད་ཀྱིས་སོ་སྨན་ཁང་ཞིག་ལ་བསྟེན་གཏུགས་མཛད་རྗེས་རྒྱ་གར་ཕྱི་སྲིད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་སྐུ་ཞབས་རཱམ་དང་གྷོམ་ས་ལེས་རྣམ་གཉིས་དང་མཇལ་མོལ་བསྐྱངས། དེ་ནས་རྒྱ་གར་ཕྱི་སྲིད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མཐོ་རིམ་ལས་བྱེད་དང་ལྡི་ལི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་མཉམ་བཅར་ཐོག་སྲིད་བློན་ཨིན་དྷར་གྷན་དི་མཆོག་གི་ལས་ཁུངས་ནང་ཆུ་ཚོད་གཅིག་ཙམ་རིང་སྲིད་བློན་མཆོག་དང་མཇལ་མོལ་མཛད། ཕྱི་ཉིན་ཨམ་རི་སར་བརྒྱུད་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར། དུས་མཚུངས་འབྲུག་ནས་ཡོང་བའི་བོད་མི་ཚོའི་ཆེད་ས་ཆ་ཐོབ་ཐབས་གནང་བར་ཨོ་རི་ས་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ (J.B.Patnaik) མཆོག་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུའི་གསུང་འཕྲིན་ཞིག་སྩལ་དོན།

ྋ མི་རྗེ་མཆོག་ལ།

ཉེ་ཆར་དེ་གར་ཅན་ངྷ་ར་གྷི་རི་ (Chandragiri) བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་གཞིས་འགོ་བློ་བཟང་ཉི་མས་འབྲུག་ནས་ཡོང་བའི་བོད་མི་ཚོའི་ཆེད་དེ་ག་ཨོ་རི་ས་མངའ་སྡེའི་ཁོ་ར་སྤུད་ (Kharaput) རྫོང་ཁོངས་ཧ་མུ་མན་ངྷ་སྤུར་ (Hanumantapur) དང༌། ར་ཧེ་བྷི་འཇི་ (Raibiji) གྲོང་གསེབ་ཕྱོགས་སུ་ས་ཆ་འཐོབ་ཐབས་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་འབྲེལ། ཐུགས་ཁུར་ཆེ་བཞེས་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་ཞུས་པ་དང་ཆབས་ཅིག དེ་སྔ་དབུས་གཞུང་གིས་སྐུ་ཉིད་ལ་འབྲུག་ནས་ཡོང་མི་བོད་དུད་ཁྱིམ་ ༣༠༠ དེ་གར་བཞེས་འཐུས་རེ་སྐུལ་ཞུས་དོན་ཞལ་བཞེས་ཐོབ་པར་གོ་སྐབས་འདི་བརྒྱུད་ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ༡༩༦༣ ལོ་ནས་བཟུང་གྷན་འཇམ་ (Ganjam) རྫོང་ཁོངས་ཅན་ངྷ་ར་གྷི་རིར་བོད་མི་ ༣༠༠༠ ཙམ་གནས་མུས་བཞིན་འདི་ནས་ཨོ་རི་ས་སྲིད་གཞུང་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། འཚམས་འདྲི་བཅས། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ ༡༩༨༡ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༤ ལ། ཞེས་སྩལ།

བྱམས་བརྩེའི་འཛུམ་ཞལ་ལྷུག་གེར་གྲོལ་བ་ཡི།།

རྒྱལ་ཡུམ་རྒྱལ་བའི་ཐུགས་གཤིས་སྨིན་པ་ཅན།།

བཟློག་མེད་དུས་ཀྱི་ཆོས་སུ་གཤེགས་པ་ཡིས།།

བཟོད་མེད་གདུང་བའི་མུན་ནག་ཡོངས་སུ་ཐིབ།།

ཕྱི་ནང་མོས་གུས་འཛུམ་དཀར་གྲོལ་བའི་དཔུང༌།།

ཡང་དག་ལམ་གྱི་ཟབ་གསལ་བདུད་རྩིའི་གསུང༌།།

འཇིག་རྟེན་ཆེ་རྒུའི་དཔལ་དུ་གྲོལ་བ་ཡིས།།

འགྲོ་མང་དད་པའི་དཔྲལ་རིས་ཐང་ལ་ཕབ།།

རྒྱུན་སྲོལ་ཆོས་ཀྱི་ལེགས་བྱས་སྤྲོས་པའི་ལམ།།

དཔྱིད་ཟླ་ར་བའི་ཟབ་གསུང་ཆོས་ཀྱི་སྒོ།།

ཡང་དག་འགྲོ་བའི་ཚོགས་སུ་བསྐྲུན་པ་དེས།།

རྨད་བྱུང་ཚོགས་གཉིས་ལམ་གྱི་དགེ་ལེགས་ཐོབ།།

སྡེ་བཞིའི་ཕུན་ཚོགས་དཔལ་གྱི་ཡང་དག་ལམ།།

མངོན་པར་མཐོ་བའི་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་བཅས།།

མཇལ་མོལ་ཐུགས་རྗེའི་སྤྲོས་པ་འགྱེད་པ་ཡིས།།

འདོད་རྒུའི་དཔལ་གྱི་འོད་སྣང་འབུམ་དུ་འཕྲོས།།

ལུགས་ཟུང་མཁྱེན་རྒྱའི་སྣང་བ་གསལ་བའི་ཁམས།།

མཐར་བྱེད་བློ་གྲོས་དཔལ་གྱི་གདུགས་དཀར་པོ།།

འཇིགས་མེད་སྟོབས་ཀྱིས་མཁའ་ལ་བསྒྲེངས་པ་ཡིས།།

མཁྱེན་རབ་གྲིབ་བསིལ་ཡངས་པོ་ཡུག་གིས་ཁྱབ།།

1 ‘བཙན་བྱོལ་ནང་གི་རང་དབང༌།’ དབྱིན་དེབ། ཤོག་ངོས་ ༨ པར་གསལ།

2 ‘བཙན་བྱོལ་ནང་གི་རང་དབང་’དབྱིན་དེབ་ཤོག་ངོས་ ༢༦༤ ནས་ ༢༦༥ བར་གསལ།

ས་བཅད་གསུམ་པ།

གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི་དང་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་སོགས།

༡༽གསུམ་བཅུ་དུས་དྲན་ཐེངས་ཉེར་གཉིས་པ་སྲུང་བརྩི།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་སྔ་དྲོར་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཡོངས་རྫོགས་བློ་སེམས་གཅིག་གྱུར་གྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་བཙན་འཛུལ་བར་རང་དབང་སྒེར་ལངས་བྱས་ཏེ་མི་ལོ་ཧྲིལ་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་འཁོར་བའི་རྗེས་དྲན་མཛད་སྒོར་ཕེབས་སྒྲིག་སྔོན་གྲུབ་ལྟར་དགེ་འདུན་པ་རྣམ་པ་དང༌། སློབ་ཕྲུག་ཁག ས་ཁུལ་སོ་སོ་དང་སྡེ་ཚན་ཁག་སོ་སོ་ནས། བོད་རང་བཙན་རྒྱལ་ཁབ་ཡིན། རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཡིན། རྒྱ་དམར་བོད་ནས་ཕྱིར་རྒྱུགས་ཤིག་ཅེས་སོགས་སྐད་འབོད་དང༌། ཡིག་ཆེན་བྲིས་པའི་ཕྲེད་དར་མང་པོ་འཁྱེར་ནས་གངས་སྐྱིད་བྱེས་གཞུང་ལས་ཁུངས་མ་ལག་གི་མདུན་ཐང་དུ་རིམ་འབྱོར་གྱིས་རང་རང་ས་ཐིག་སོ་སོར་རིམ་པར་འཁོད། ཆུ་ཚོད་ ༨།༣༠ ཐོག་ྋསྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཀའ་ཤག་ཏུ་ཞབས་འཁོད་ངང་ཙམ་ལྷོད་བཞུགས་བསྐྱངས། ཆུ་ཚོད་ ༩ ཐོག་དབུ་གཡབ་བཞུགས་སྒྲིག་སར་ཞབས་འཁོད་གྲུབ་ཉིད་བདེ་སྲུང་དྲུང་ཆེས་མཛད་རིམ་སྙན་སྒྲོན་ཞུས་པ་དང༌། ཚང་མ་སྐུ་བཞེངས་གནང་མུས་སུ་ཟློས་གར་བས་རྒྱལ་གླུ་བཏང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་བཀའ་བློན་ཚེ་དབང་རྟ་མགྲིན་ནས་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་དར་མཁའ་དབྱིངས་མངོན་མཐོར་བསྒྲེངས་འཛུགས་གནང༌།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཡོངས་ཁྱབ་གསུང་འཕྲིན་3jམཆན།སྩལ་མཇུག་སླར་ཡང་‘‘ད་ལམ་ཡོངས་ཁྱབ་གསུང་འཕྲིན་ཟུར་དུ་ཡོད་པ་ཀློག་མི་དགོས་པ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། གང་ལྟར་འདིའི་ནང་བཤད་པ་ནང་བཞིན་རེད། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ད་ཕན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་གནས་ཚུལ་མ་ཡོད་ཡོད་ཚུལ། མ་ཡིན་ཡིན་ཚུལ་ཤ་སྟག་བཤད་ནས་བསྡད་པ་རེད་དེ། བོད་པའི་དཔེ་ལ་ཡོད་པ་ནང་བཞིན་མིག་ལ་བུ་རམ་བསྟན་ནས་ཁ་ལ་ལ་ཆ་བླུགས་ཟེར་བ་ནང་བཞིན་དོན་དངོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་དེ་ག་རེད།

གཞི་རྩ་འཛུགས་སྐྲུན་གསར་པ་ཕྲན་བུ་དང༌། ཡར་རྒྱས་ཆུང་ཚགས་དེ་འདྲ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད་དེ། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན་དངོས་གནས་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་མུན་ནག་རེད་ཅེས་ལབ་པ་ནང་བཞིན་ད་ལྟ་སྤྱི་ཚོགས་གསར་པ་དེའི་ནང་ལོ་རྗེས་མར་ག་འདྲ་ཡོང་གྲབས་ཡོད་མེད་ཕར་བཞག ཟླ་བ་རྗེས་མའི་ནང་ལ་སྐད་ཆ་གསར་པ་ག་འདྲ་ཞིག་བཤད་གྲབས་ཡོད་དམ། བརྡབས་གསིག་གསར་པ་ག་འདྲ་ཞིག་བཏང་གྲབས་ཡོད་དམ་བསམ་པའི་ཚོད་མ་ཐིགས་པ་དངངས་སྐྲག་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་མུན་ནག་འོག་ལ་བསྡད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།’’ ཅེས་དང༌།

‘‘དེ་ནས་མ་འོངས་པའི་སྐོར་ལ། ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གང་ཡིན་ཀྱང་འདས་ཚར་བ་རེད། སྡུག་པོ་བཏང་པའི་བཏང་རབས་ཤིག་དང༌། ཉེས་པའི་ཉེས་རབས་བཤད་ཀྱིན་བསྡད་ནས་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག ང་ཚོས་མྱངས་ཚར་བ་རེད། ད་ཆ་རྒྱ་མིའི་ཕྱོགས་ནས་དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ་ཟེར་བ་དང༌། དེང་རབས་ཅན་དུ་བསྒྱུར་བ་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་གསར་པ་ཞིག་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་སྔ་ཡིན་ན་ང་རང་ཚོ་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཡུལ་གྱར་དུ་ཕྱིན་པའི་བོད་པ་ཞེས་དུག་ནང་བཞིན་བརྩིས་ནས་བསྡད་པ་རེད་དེ། ཡིན་ནའང་བར་དེར་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་དང༌། བསམ་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་གི་འོག་ནས་ང་ཚོ་ཕར་ཚུར་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཆགས། རྩ་བ་དེ་རིང་ཁ་སང་རྒྱ་ནག་སྲིད་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་མཁན་ཚོའི་བབས་ནས་ལྟས་པ་ཡིན་ན་དངོས་གནས་བསམ་བློ་གང་ལ་གང་འཚམས་ཀྱི་གུ་ཡངས་པོ་ཞིག་དང༌། གང་ལ་གང་ཙམ་གྱི་རྒྱང་རིང་པོའི་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་གི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་རང་གཞན་སུ་ཡིན་ཀྱང་དགོས་རྒྱུ་བདེ་སྐྱིད་རེད། འཁྲུགས་པ་རྒྱབ་ནས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། གལ་ཏེ་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། དངོས་གནས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་བཏང་ནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་ང་རང་ཚོ་ཡིན་ནའང་འགྲིགས་པ་ཞིག་དང༌། ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དགོས་རྒྱུ་དེ་རེད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་གནས་ཚུལ་འཇམ་དུ་སོང་བ་ཡིན་དུས་ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་བཟང་པོ་བྱས་པ་དེ་བཟང་པོ་བྱས་བཞག་ཟེར་དགོས་པ་མ་གཏོགས་སྡུག་པོ་བཏང་བ་དེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་རྒྱ་མིས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས་ཀྱང་དེ་སྡུག་པོ་རེད་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན་ན་མ་འགྲིགས་པ་རེད། རྒྱ་མིའི་རྣམ་འགྱུར་དེ་འགྱུར་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་དུས་ང་རང་ཚོ་ཡིན་ནའང་དེ་ལ་གཞིགས་པའི་ཕར་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཕྱོགས་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།’’4jམཆན། ཅེས་བོད་ནང་གི་ད་བར་གྱི་གནས་སྟངས་དང༌། ཕྱིན་ཆད་སྐོར་སོགས་བླང་དོར་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་སྩལ།

དེ་མཇུག་རིམ་བཞིན་བཀའ་ཤག་གི་གསུང་བཤད་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་བཤད་བཅས་གནང༌། དེ་མཚམས་གཞིས་ལུས་དཔའ་བོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་རང་བཙན་གྱི་དོན་དུ་སྐུ་སྲོག་ཤོར་བ་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་སླད་སྐར་མ་གཅིག་རིང་ངག་བཅད་གུས་བཏུད་གནང༌། དེ་འཕྲལ་མང་ཚོགས་ནས་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་དབྱངས་རིང་སྙན་པར་གསུང་འདོན་དང༌། ཟློས་གར་བས་གསུམ་བཅུའི་དྲན་གླུ། མི་མང་ལངས་གླུ་བཅས་རིམ་པ་ལེགས་པར་གྲུབ་པ་དང༌། དེ་མཚམས་སླར་ཡང་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས། ‘‘གོང་དུ་ང་རང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ནང་བཞིན་རེད། ང་ཚོ་ད་ལྟ་མཛད་སྒོ་ཚུགས་པ་འདི་ལམ་དང༌། ལུགས་སྲོལ་ལྟ་བུ་དང༌། འདྲ་ཆགས་ཆགས་ཀྱི་དོན་དུ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། དོན་དག་གཅིག་གི་དྲན་གསོ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དྲན་གསོའི་དགོས་དོན་དེ་རང་རེས་ལོ་གཅིག་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རིང་དེ་ལ་ངེས་པ་བྱས་ནས་སོ་སོའི་སྐབས་བབ་ཀྱི་ལས་དོན་ལ་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་དང༌། ཡར་རླངས་མར་ཐིག་མེད་པའི་ཏན་ཏན་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

‘‘དོན་དག་ཡང་སྙིང་དགོས་རྒྱུ་དེ་གང་རེད་ཟེར་ན་ང་ཚོའི་སེམས་ལ་འགུལ་བསྐྱོད་ཞིག་ཐེབས་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ལོ་གཅིག་གི་ནང་ཐེངས་རེ་དྲན་གསོ་བཏང་བའི་འགུལ་བསྐྱོད་ཀྱི་ཤུགས་དེ་ལོ་དུས་དེའི་རིང་མ་ཡལ་བའི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་རེད། ཤེས་སོང་ངམ། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མིང་ཐོགས་པའི་དགེ་སློང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ནས་ཡིན་ནའང་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ཡིན། མ་འོངས་པར་ཡིན་ནའང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་དགུ་བཅུ་ལོན་པའི་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བླ་རྒན་ཞིག་བྱས་ནས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡིན་ནའང་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད་མ་གཏོགས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་མ་བྱས་པར་མདུན་ལ་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞིག་བཤད་ན་དོན་དག་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་སྐྱ་སེར་མཆོག་དམན་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་རྒྱུར་ང་ཚོ་དམ་བཅའ་བཞག་གི་ཡིན་ད།’’5jམཆན། ཞེས་སོགས་འཕྲལ་ཕུགས་དགེ་བའི་ལམ་སྟོན་མཛད།

ཡང་སྐབས་དེར་དྷ་རམ་ས་ལའི་ཉེ་འདབས་དྷ་རི་ (Dhari) ཞེས་པའི་ས་གནས་སུ་ (Swami Chimmayanada) ཞེས་པའི་ཧིན་རྡུའི་བླ་མས་སྒོམ་གྲྭ་ཞིག་གསར་འཛུགས་གནང་བར་ས་ཕྱོགས་ཁག་མང་ནས་འདུས་པའི་རྒྱ་གར་བ་ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་མི་གྲངས་ ༡༤༠ སྐོར་དང༌། བཞུགས་སྒར་དུ་གསར་དུ་ཚུགས་པའི་ཧིན་བོད་མཛའ་འབྲེལ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་མི་སོགས་སྔ་རྗེས་ཕྱི་ནང་དད་ལྡན་མང་པོར་ཞལ་མཇལ་གསུང་ཐོས་ཀྱི་སྐལ་བཟང་བསྐྲུན་པར་མ་ཟད། བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་དུ་འབྱོར་བ་མི་གྲངས་ ༧༥ དང་ཁོང་ཚོའི་སྤུན་ཉེ་སོགས་མི་ ༧ བཅས་ལ་དམིགས་བསལ་དགྱེས་བརྩེའི་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་བཀའ་སློབ་དང་འབྲེལ། སྒྲོལ་བསྟོད་དང༌། གུ་རུའི་གདུང་འབོད། ཚེ་རབས་རྗེས་འཛིན། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ། ལྷ་མོའི་འཕྲིན་བསྐུལ། གནས་ཆུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བཅོལ། སྟོན་པའི་མཚན་སྔགས། ཡིག་དྲུག གུ་རུའི་མཚན་སྔགས། དམིགས་བརྩེ་མ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་ཆོས་འབྲེལ་སྩལ།

རྩེ་དྲུང་བསྟན་པ་བཟོད་པ་གཙོས་ཚང་མས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་ཡིད་གཅོང་ངུ་འབོད་ཀྱིས་ཞུས་པར་དེ་དོན་བཀའ་བཞེས་ཟབ་མོའི་གསུང་གི་བདུད་རྩིས་ཚིམ་པར་མཛད།

༢༽མདོ་སྨད་ཚོགས་འཐུས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་ཡིག་དང་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་ཉེ་ལམ་བཞུགས་སྒར་དུ་མདོ་སྨད་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་གཉིས་པའི་ཚོགས་འདུ་ཚུགས་པའི་ཨ་མདོ་བ་མི་གྲངས་ཞེ་གཅིག་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་མཇལ་ཁར་བཅར་བར། བཀའ་སློབ་སྙིང་པོ་ཅན་ཕེབས་དོན། ‘‘བོད་ཀྱི་རྩ་བའི་དོན་དག་ཐོག་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་སླེབས་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་རྒྱ་མིས་བསམ་བློ་གང་འདྲ་གཏོང་དང་མི་གཏོང་དེ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ནང་ས་གནས་སོ་སོར་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ལ་རག་ལུས་ཡོད།

ང་ཚོ་ཐོག་མར་མི་ས་མ་རི་རིར་འབྱོར་བའི་སྐབས་ནས་བཟུང་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་བཏང་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། ང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད། བར་སྐབས་དབུས་གཙང་ཁུལ་དང༌། འབྲི་ཆུ་ནུབ་བརྒྱུད་དུམ་བུ་དེ་ཡི་ནང་བསྡད་མཁན་ཚོ་མ་གཏོགས་ཕར་ཚུར་འབྲེལ་བ་དེ་ཙམ་བྱུང་མེད། ད་ཆ་ང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ནས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བའི་ཉིན་མོ་འདིར་གཞི་ནས་བློ་ཁོག་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཏེ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ལས་ཀ་བྱེད་ས་ཁག་དང༌། གང་ལྟར་སྒྲིག་འཛུགས་ཆེ་ཆུང་ཚང་མའི་ནང་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དབྱེ་བ་མེད་པ་འགྲོ་རྒྱུར་ང་ཚོས་ནུས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ཡོད།

དེང་སང་གཞི་ནས་བོད་ནང་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་བའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་པའི་སྐབས་འདིར་ང་ཚོ་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་པའི་ཉི་མ་དང་པོ་དེ་ནས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱིུའི་དམ་བཅའ་ཡོད་པ་དེ་བརྟན་པོར་འཛིན་དགོས། རྒྱ་མི་ལ་ངའི་ངོས་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་དུས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ས་ཡ་དྲུག་ཅེས་རྟག་པར་བཤད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ཕྱོགས་ལ་ངས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ག་དུས་ཡིན་ན་ཡང་བྱེད་ཀྱི་རེད།

མདོ་སྨད་ས་ཆ་རྒྱ་ཆེན་པོ་རེད། མི་མང་ཚོར་ཤེས་ཡོན་དེ་ཙམ་མེད། ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བ་འདི་སྔ་མོའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། བར་སྐབས་དུས་རབས་འགའ་ཤས་རིང་ལ་བྱུང་མེད་སྟབས་ཨ་མདོ་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་གང་འདྲ་ཡོད་དམ། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་བསམ་ཚུལ་འདི་སྐོར་ཁྱེད་རང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱས་ནས་ཕར་ཚུར་སྒེར་གྱི་སྒེར་ཡིག་གཏོང་སྐབས་དང༌། འགྲུལ་མིར་གླེང་མོལ་བྱེད་སྐབས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཞེས་གསལ་པོ་ལབ་བདེ་པོ་ཡོད་ན་འགྲིགས་པ་རེད།

ཡང་གསལ་པོ་བྱས་ནས་ལབ་བདེ་པོ་མེད་མཁན་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཆོལ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དེའི་ལོ་རྒྱུས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས། རྒྱ་གར་ནང་ལ་བོད་མི་འདི་ག་ཙམ་ཡོད། བོད་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ནང་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཁག དགོན་པ་ཁག གཞིས་ཆགས་ཁག་ཚང་མའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བོད་རིགས་ཚང་མ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་ཅེས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ན་འགྲིགས།

ང་ཚོ་འདིར་རྒྱ་གར་ནང་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགོ་ཁྲིད་ནས་བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། ད་ལྟ་བར་དུ་ལག་ལེན་གང་འདྲ་ཞིག་བསྟར་གྱི་ཡོད་པ་སོགས་རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྟངས་རེ་ཡོད་པ་དེ་དག་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་སྟེ་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སླེབས་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས།

ལྟ་སྐོར་ཐེངས་བཞི་པ་གནས་སྐབས་འགྱངས་པ་རེད། རིམ་པས་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས། ཨ་མདོ་ས་ཁུལ་ལ་དམིགས་བསལ་མི་མང་ཙམ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས། གང་ལྟར་ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་མི་ཐུག་འཕྲད་དང་ཡིག་འགྲུལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཚོའི་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོ་བོད་གསར་པ་ཆགས་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་འདིར་རྐྱེན་ངན་གྲོགས་ལ་ཤར་ནས་མ་འོངས་པ་ལ་ང་ཚོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བའི་བོད་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པ་དང༌། འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་གཅིག་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་མུ་མཐུད་ནས་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་ཚོས་དེང་སང་རྒྱ་མི་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་གདོང་ནག་པོ་བསྟན་ཏེ་རྒྱ་མི་བོད་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་ལོག་དགོས་ཞེས་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་མཁན་ཚོས་བཤད་ཆོག་གི་རེད། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད། བཤད་རྒྱུ་བབས་འོས་ཀྱང་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང་བོད་ནང་གི་མི་ཚོའི་ཐོག་ནས་དེ་འདྲའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་བསྟན་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་བཅིངས་བཀྲོལ་དམིག་མི་མང་དུ་གཏོང་དགོས་ཟེར་བ་འདྲ་པོ་ཞིག་མ་གཏོགས་དོན་ཕན་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོས་རྒྱ་མི་ལ་མེས་འཚིག་མེར་གཏུགས་བྱས་ནས་དོན་དག་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་འདིར་ང་ཚོས་རྒྱ་མིའི་ངོས་ལ་བྱེད་ཐབས་གང་མཁས་མཁས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་དོན་དག་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་རེད།

ཁྱེད་རངཚོ་ཕར་ཚུར་ཡིག་འགྲུལ་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་དེ་བཞིན་གྱི་མཁས་པོའི་ཐོག་ནས་དོན་དག་སྒྲུབ་དགོས་པའི་གནད་དོན་འདི་སེམས་ལ་བཞག་ན་ཡག་པོ་འདུག ཡང་འདི་ནས་ཕར་ཡིག་འགྲུལ་བྱེད་ཡག་ཉེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བོད་ནང་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མི་ལ་མ་དགའ་བ་ཡོད་པའི་ཐོག་དེང་སྐབས་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་ཕྱིན་ནས་ཞེད་སྣང་ཆུང་དུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་དང་བསྟུན་ནས་རྣམ་འགྱུར་སྡུག་ཆག་དེ་འདྲ་ཐོན་ན་མགྱོགས་རྐྱེན་ཆགས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

རྒྱ་མིའི་དཔོན་རིགས་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་དང༌། ཧུ་ཡའོ་པང་ཟེར་བ་དེ་ཚོའི་གྲས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ཨའུ་ཙམ་མིན་ནམ་བསམ་པ་འདུག གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་ལྟར་ན་ང་ཚོ་བོད་པ་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྟངས་ཐོག་ལ་པེ་ཅིན་གྱི་འགོ་ཁྲིད་ཚོའི་ནང་བསམ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཡོད་ཚོད་འདུག རིགས་གཅིག་གིས་བོད་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས། དེ་ནི་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཟེར་མཁན་རིགས་གཅིག་དང༌། རིགས་གཅིག་གིས་བོད་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་ཅེས་མཁྲེགས་བཟུང་བྱེད་མཁན་ཁག་གཅིག་ཡོད།

ལྷག་དོན་བོད་རང་སྐྱོང་ནང་གི་འགན་འཁྱེར་མཁན་མི་དེ་ཚོས་བོད་ཀྱི་ཕྱི་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོར་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་མོས་མེད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་མདོ་སྟོད་སྨད། བོད་རིགས་ས་ཁུལ་གྱི་ས་གནས་ལས་བྱེད་པ་དེ་ཚོས་ཀྱང་ཕྱི་ལོགས་ཀྱི་བོད་པ་ཚོ་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་མོས་རྩ་བ་ནས་མེད་པའི་ཐོག་ཁོང་ཚོས་ཞེད་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་གཞུང་གི་འགན་འཁྱེར་མཁན་ནང་བསམ་འཆར་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པའི་སྐབས་འདིར་ང་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོས་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མི་ལ་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་ངོ་རྒོལ་གྱི་རྣམ་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཐལ་ཤོར་བ་ཡིན་ན་བོད་ས་གནས་ཀྱི་ལས་བྱེད་ཚོས་ཁག་འདོགས་བྱེད་ཡུལ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་བགྲང་བདེའི་ལག་ཆ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད།

དེང་སང་རྒྱ་གཞུང་གིས་ང་ལ་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་སྟངས་དེ་ན་ནིང་འགོ་སྟོད་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་སྟངས་དང་མི་འདྲ་བར་རྣམ་འགྱུར་ཕྲན་བུའི་མཁྲེགས་སུ་འགྲོ་གི་འདུག ང་ཚོ་རྒྱ་གར་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་བསྡད་ཡོད་སྟབས་སྒེར་པ་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་རྣམ་འགྱུར་དང༌། མི་མང་གི་རྣམ་འགྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོས་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོ་རྒྱག་དགོས་པ་ནི་བབ་འོས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ནའང་བོད་ནང་ལ་གནས་སྟངས་ཐ་དད་ཡིན་པས་མཁས་པོ་བྱེད་དགོས།

རྩ་བའི་དོན་དག་གི་ཐོག་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པས་ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་སོ་སོས་ཡི་གེ་གཏོང་བའི་སྐབས་རྒྱ་གར་ནང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་སྟོད་པ་མང་ཤོས་དང༌། ཨ་མདོ་ཉུང་ཤོས་ཡིན་ནའང༌། འཐུས་མིའི་གྲངས་ཀ་སོགས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡིན་ལུགས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ན་བསམ་བློ་ཞིག་འཁོར་ཡོང་གི་རེད།

ད་ལྟ་བར་དུ་རྒྱ་གཞུང་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་ལོ་གཉིས་ལྷག་ཙམ་ཞིག་འགྲོ་གི་ཡོད། དེས་ལྟ་སྐོར་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་སོགས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་ཤེས་གསལ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བོད་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་མི་མཐུད་ནས་འགྲོ་ཐུབ་པའི་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད།

གཉིས་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་རྩ་བའི་ང་རང་ཚོའི་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་སྐད་ཆ་ཞིག་བཤད་ན་བསམ་པའི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད། (མཚམས་འདིར་འཐུས་མི་གཅིག་ནས་ཡར་བསམ་ཚུལ་སྙན་སེང་ཞིག་ཞུས་པར་) བཀའ་ལན་དུ། དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་འདུག ད་ལྟ་གཞུང་འབྲེལ་ཐོག་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་གནས་སྐབས་འགྱངས་པ་རེད། ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་ཧ་ཅང་ལྷོད་ལྷོད་ཅིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། མི་སྒེར་སོ་སོའི་ཐོག་ནས་འགྲོ་ཐུབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་འདུག

ཁྱེད་རང་ཚོ་དེ་འདྲ་འགྲོ་ཐུབ་ན་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཨ་མདོ་གཅིག་གཉིས་ཤིག་ཕྱིན་འདུག་པས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་འདུག འགྲོ་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས། འགྲོ་མཁན་དེས་རང་ཉིད་སྡོད་པའི་ས་ཆ་གཅིག་པུ་དེའི་གནས་ཚུལ་མ་གཏོགས་མ་ཤེས་མཁན་དེ་འདྲ་མ་ཡིན་པར་འདི་ཁུལ་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དགོན་པ་ཁག་གི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་གང་འདྲ་ཡིན་པ་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཁག་གང་འདྲ་གང་འདྲ་ཡོད་པ། གཞིས་ཆགས་ཁག་གང་འདྲ་གང་འདྲ་ཡོད་པ་སོགས་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་མགོ་འཚོས་པ་བྱས་ཏེ་ཕྱིན་ན་སོ་སོའི་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་སོགས་ལ་གནས་ཚུལ་བཤད་ཐུབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།’’6jམཆན། ཅེས་སོགས་སྩལ།

དེ་རྗེས་བོད་གཞུང་དམངས་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་ཐོགས་ཞབས་སོར་འཁོད་གནང་ཡོང་བ་ཞེས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་སྦྲེལ་པོས་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་ཞུས་དོན་ལྟར། ཚེས་ ༡༦ ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོར་བོད་གཞུང་དམངས་ལོ་འཁོར་སྲི་ཞུའི་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཅུ་གཉིས་པའི་ཉིན་གསུམ་པའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ཆིབས་བསྒྱུར་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས་པ་དང༌། མཛད་རིམ་བཞིན་བདེ་སྲུང་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལས་བསྡོམས་དང༌། ལྷན་ཁང་སོ་སོ་དང་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་བར་དྲི་བ་དྲི་ལན་ཞུས་པར་གསན་འཇོག་མཛད།

དེ་རྗེས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས། ‘‘ཁ་སང་ངས་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོ་ལ་ཆེད་དུ་དམིགས་ནས་སྤྱིར་བཏང་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱབ་པའི་སྐབས་ལ་དཔལ་འབྱོར་སྐོར་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང་མི་འདུག དཔལ་འབྱོར་སྐོར་ལ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་བསམ་པར་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་འགྲོ་སོང་གཏོང་ཡག་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དམ་བསམ་པ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། ལས་ཀ་གཡོ་འགུལ་བྱས་ཕྱིན་ཆད་དངུལ་མེད་ན་བྱེད་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོ་རྩ་བའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་དེ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་རེད། འགོ་སྟོད་ནི་ང་ཚོ་དེ་ཙམ་གྱི་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོའང་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་དུས་གཙོ་བོ་ནི་ང་ལ་འདས་གསོན་གྱི་སྐྱབས་ཞུ་འབྱོར་བ་རྣམས་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཡང་ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུའི་རོགས་རམ་འདྲ་ཡང་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། འགོ་སྟོད་དེ་འདྲ་བྱས་བསྡད་པ་རེད།

རྩ་བ་རིག་གཞུང་སློབ་གྲྭའི་འགྲོ་སོང་དང༌། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་རོགས་རམ་ཤུགས་ཆེན་པོ་གནང་ཡོད་པ་རེད། ཚོགས་པ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་རོགས་རམ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་འཛིན་སྐྱོང་གི་འགྲོ་སོང་ནི་གོང་སྨོས་ལྟར་གཙོ་བོ་སྐྱབས་ཞུའི་དངུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཕྱིན་པ་རེད། དཔེར་ན། དེ་རིང་ཁ་སང་ང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་སའི་ཚོགས་ཁང་འདི་ཨར་ལས་སྐབས། བཀའ་ཤག་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ད་རེས་ཚོགས་ཁང་གི་དགོས་དངུལ་ང་ལ་རྟེན་དོད་ཀྱི་དངུལ་བྱུང་བ་བསགས་པ་རྣམས་གཏོང་གི་ཡིན། ཚོགས་ཁང་དེའི་མིང་ལ་ཡང་རྟེན་དོད་ཚོགས་ཁང་ཞེས་བཏགས་ན་འགྲིགས་ཀྱི་རེད་ཟེར་ལབ་རྒྱུ་བྱུང༌།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང་ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་སོགས་མི་བྱེད་པར་སྤྱི་པར་བསམ་བློ་བཏང་ནས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས་སྐོར་གསུང་དོན། ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ནང་བཞིན་ང་ཚོ་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་པའི་སྐབས་དབྱིན་ཇིའི་ཚིག་ནང་ (Tibet) ཟེར་བའི་ཚིག་འདིའི་འོག་ལ་ང་ཚོ་བོད་རིགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཚུད་ནས་བསྡད་པ་རེད། ད་ཆ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བོད་མི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྐྱིད་གཅིག་སྡུག་གཅིག་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་པ་ཡིན་དུས་ང་རང་ཚོ་སྐྱིད་སྡུག་བཟང་ངན་ལེགས་ཉེས་ཅི་བྱུང་ན་ཡང་གཅིག་སྒྲིལ་བྱས་ནས་སྡོད་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་འདི་བཞག་པ་རེད།

དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོག་མར་འཐུས་མི་འདེམས་བསྐོ་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་ཡང༌། རྒྱ་གར་ནང་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ག་ཚད་ཡོད་མེད་དེའི་གྲངས་འབོར་ལ་མ་བསྟུན་པར་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ལ་ཕྱོགས་བགོས་བྱས་པ་རེད། དེ་ལ་དགེ་མཚན་ཡང་གང་ལ་གང་འཚམས་ཤིག་ཏན་ཏན་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང་ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ཡིན་ནའང་རྩ་བའི་ངོ་བོ་དེ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་སྟངས་དང་ལག་ལེན་འགེལ་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་ལྷགས་པ་ཡོང་སྲིད་པ་ལྟར་བར་ལམ་ཞིག་ལ་ཆོལ་ཁའི་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡོད་པ་དེ་བོད་མི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དམ་ཚིག་འོ་ཆུ་གཅིག་འདྲེས་ཡག་པོ་ཞིག་དང༌། གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ནུས་པ་ཐོན་པའི་མཐུན་རྐྱེན་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཚབ་ལ། རེ་ཟུང་གི་བྱ་སྤྱོད་དང་བྱེད་སྟངས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ནང་ཁུལ་ཤོག་འཐེན་བྱེད་ཡ་དང༌། ཆོལ་ཁའི་དབྱེ་འབྱེད་བྱེད་མཁན་གྱི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ཚང་མས་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་རང་ཚོ་རང་གཞན་སུ་ཡིན་ནའི་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་ཡོད་པ་རེད།

དེ་འདྲའི་ལས་ཀ་དང་འཕྲད་ཡོང་དུས་ཆེ་ས་དང༌། སྤྱི་པ་དེར་བསམ་བློ་བཏང༌། ཆུང་བ་དེ་དོར་དགོས། རྩ་བའི་ལས་ཀའི་ངོ་བོ་དང་ཐབས་ཤེས་ཡག་པོ་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། དངོས་སུ་རན་དང་མ་རན་ལ་བལྟ་དགོས། ལག་ལེན་འགེལ་བའི་སྐབས་ལ་ཡག་ཏུ་མ་ཕྱིན་པའི་ཁར་ཁྲོག་རྐྱེན་འགྲོ་གཞི་ཡོང་གི་ཡོད་ན། དགག་བྱ་དང་དགོས་པ་རྩི་དགོས། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་དགག་བྱ་དང༌། དགོས་པ་བརྩིས་པ་དེ་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཚན་རིག་དང་མཐུན་པར་གསུངས་པ་ཞིག་རེད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང༌། དངོས་ཡོད་ཀྱི་དགོས་པ་དང༌། ཁེ་ཕན་ཆེ་ས་ལ་བལྟས་ཏེ་ང་ཚོ་རྡོག་ལ་འགྲིལ་བ་བྱེད་ཡག་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཚང་མས་བློ་ལ་ངེས་པ་བྱས། ཤེས་སོང་ངམ།’’7jམཆན། ཞེས་སོགས་སྩལ་ཏེ་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས།

༣༽བོད་གཞིས་བྱེས་གཞུང་འབངས་སེར་སྐྱ་སྤྱི་ནས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས་པ།

ྋསྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅིང་གཟིགས་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུ་ཞེ་དགུའི་དགུང་སྐེག་སྔ་སྒང་ཕྱི་གསུམ་དུ་གསང་གསུམ་སྐུ་ཕྱྭར་ཚུལ་བསྟན་འགལ་རྐྱེན་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཡང་མི་བཞེས་པར་སྐུ་ཚེ་ྋཞབས་པད་མི་ཞིགས་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་དུ་བརྟན་སླད། ཆོས་རིག་ལྷན་ཁང་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཁང་ཐུན་མོང་ནས་འགན་ཁུར་རྐང་ལེན་གནང་སྟེ་གཞིས་བྱེས་གཞུང་འབངས་སེར་སྐྱ་སྤྱི་ནས་བརྟན་བཞུགས་ཞབས་བརྟན་ཆེས་རྒྱས་པ་ཞིག་འབུལ་ལམ་ཞུས་ཆོག་པའི་སྙན་གསེང་བཀའ་འཁྲོལ་བྱུང་དོན་ལྟར། སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དབུ་བཞུགས་ཀྱིས་རྣམ་གྲྭ་དགེ་འདུན་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ནས་སྟག་ཕུའི་དག་སྣང་ཚེ་དཔག་མེད་ནང་སྒྲུབ་འཆི་མེད་ལྷ་ལྔའི་སྒོ་ནས་སྐུའི་ཚེ་སྒྲུབ་ཉིན་གསུམ་སྨིན་སྒྲུབ་ཐོག

ད་ལམ་བོད་ལྕགས་བྱ་ཟླ་ ༢ པ་ཕྱི་མའི་ཚེས་ ༡༥ ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༡ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༩ ཉིན་མེ་བཞིའི་གྲུབ་སྦྱོར་གཟའ་སྐར་མཆོག་ཏུ་དགེ་བའི་སྔ་དྲོ་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་པ་གཉིས་དང༌། ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ། གསང་གླིང་འབྲུག་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ། སྨིན་གླིང་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ། སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ། གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་མཁན་པོ་ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་ཉི་མ་བཅས་དབུ་བཞུགས་ཐོག བོད་གཞུང་བཀའ་བློན་ལས་ཟུར་རྣམ་པ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པ། གཞུང་ཞབས་ལས་བྱེད་རྣམ་པ། བོད་མི་སྡོད་སྒར་ཡོད་དོ་ཅོག་གི་མི་འཐུས། ཚོགས་སྐྱིད་སྡེ་ཚན་ཁག་གི་འགོ་འཐུས། བཞུགས་སྒར་དུ་གཏན་སྡོད་དང༌། ཕྱོགས་འདུས་སོགས་སེར་སྐྱ་མི་གྲངས་བཞི་སྟོང་བརྒལ་བ་ཕེབས་འཛོམས་ཀྱིས་གཙུག་ལག་ཁང་དང༌། མདའ་གཡབ་ཁོར་ཡུག ཆོས་ར་དང་བཅས་པ་ཡོངས་སུ་ཁེངས་ཤིང༌། ཆུ་ཚོད་ ༧།༣༠ ཐོག་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཀའ་ཚོགས་གཉིས་ནས་སྤཽས་སྣེས་གདན་དྲངས་ཏེ་བཞུགས་ཁྲི་ཆེན་མོར་ཞབས་སོར་འཁོད།

རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མཇལ་དར་རྐྱང་འབུལ་དང་འབྲེལ་ཞལ་འདོན་དབུ་ཚུགས། ཞལ་འདོན་ཚིག་མཚམས་དང་བསྟུན་ཕྱོགས་ལྔ་ནས་མཁའ་འགྲོ་སྡེ་ལྔ་སོ་སཽས་བསུ་བའི་ཞལ་འདོན་དབྱངས་རིང་སྙན་པར་སྒྲོགས་ཤིང༌། གར་འཆམ་འགྱིངས་འགྲོས་བརྗིད་ཆགས་ཀྱི་ངང་ནས་བཞུགས་ཁྲིའི་སྐུ་དྲུང་དུ་འབྱོར་མཚམས་རྡོར་སློབ་ནས་དར་ཐག་གཅོད་འབྲེག་གནང༌། སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་དང༌། བརྟན་བཞུགས་དོ་དམ་བཅས་ནས་མཁའ་འགྲོ་སྡེ་ལྔར་མཇལ་དར། ཚོགས་འཁོར། དཀར་སྤྲོ། གྱ་ནོམ་པའི་རྫོང་དང་བཅས་སྐུ་གླུད་ཆབས་ཅིག་གཤེགས་གསོལ་ཞུས། བཀའ་ཚོགས་རྣམ་གཉིས་ནས་མལ་ཚོམ་བུ་བཏེགས་ཏེ་རྡོར་སློབ་ནས་མལ་ལྗགས་བཤད་ཐུགས་བསྐྱེད་གནད་བསྐུལ་ཞིབ་རྒྱས་དང༌། དེ་ནས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་དང༌། ན་བཟའ་ཉེར་ཆས། རྟགས་བརྒྱད། རྫས་བརྒྱད་འབུལ་བཞེས།

བཀའ་བློན་སྐུ་བགྲེས་དང༌། ཆོས་བརྒྱུད་ཆེན་པོ་བཞིའི་བླ་ཆེན་རྣམ་པ། གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་མཁན་པོ་བཅས་གཞུང་གནས་དང༌། ཆོས་བརྒྱུད་སོ་སོའི་མལ་རྟེན་གསུམ་རེ་བཏེགས་འབུལ་ཞུས། དེ་འཕྲལ་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། བཀའ་བློན་ལས་ཟུར་རྣམ་པ། ཕྱག་རོགས། ཚོགས་གཞོན་བཅས་ནས་མཇལ་དར་རེ་ཕུལ། གཏང་རག་མལ་སྐབས་ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་པ་ནས་ཆོལ་གསུམ་མི་མང་ཡོངས་ཀྱི་རྟེན་གསུམ་བཏེགས། རྡོར་སློབ་ནས་དགའ་སྟོན་གྱི་མཆོད་པ་ཁག་འབུལ་ཚིག་དང་བསྟུན་ཏེ་ཕུལ། བཀའ་ཚོགས་དང་བླ་ཆེན་རྣམ་པར་ཕྱག་སྲུང་གནང་འཕྲལ་བརྟན་བཞུགས་དོ་དམ་ཐུན་མོང་ནས་བླ་ཆེན་རྣམ་པ་དང༌། མཁན་བླ་དགེ་འདུན་ཡོངས་ལ་མཇལ་དར་དང༌། སྐུ་ཡོན་ཕུལ། ཤིས་བརྗོད་དང་འབྲེལ་ཁྲི་དར་ཀ་དར་སྒྲོགས་ཏེ་མཛད་སྒོ་ལེགས་པར་གྲུབ།

མུ་བསྲུན་དུས་ཀྱི་རྒུད་ཚོགས་འཕྱུར་བའི་རླབས།།

གཙུག་ལག་བྱེ་བའི་གདན་ས་བྷོ་ཊའི་ལྗོངས།།

མུན་ནག་འབྱུང་པོའི་ཁམས་སུ་བསྟིམས་པ་ཡིས།།

བསྟན་འགྲོ་བདེ་དགའི་ཕུན་ཚོགས་ས་ལ་བསྙིལ།།

དམར་ནག་རྒྱ་ཡི་གཡོ་འཕྲུལ་རྣོ་དབལ་སོ།།

རང་རེའི་ཟུངས་སུ་ཆགས་པའི་གཙུག་ལག་ཟུང༌།།

ཚུལ་མིན་རྔམ་ཁས་བཟུང་སྟེ་ཉེར་གཉིས་ལོ།།

དུས་དྲན་དུས་ཀྱི་བཀའ་ལུང་བདུད་རྩིར་བབས།།

གཞུང་དང་འབྲེལ་མིན་དུས་ཞབས་འཁོར་ལོའི་མདའ།།

ཕན་བདེའི་རྩ་ལག་མཆེད་པོར་འཕེལ་བ་ཡིས།།

ཁྱེད་ཞབས་ཐུགས་རྗེའི་པདྨོ་འཛུམ་པའི་སྟེགས།།

ངོ་མཚར་རེ་ཁའི་དཔལ་གྱི་ཚོགས་སུ་བཞེངས།།

སྐྱེ་རྒུའི་ལེགས་ཚོགས་དཔལ་གྱི་སྙིང་པོ་རུ།།

གཞིས་བྱེས་གཞུང་འབངས་སེར་སྐྱའི་དད་སྟོབས་ཀྱིས།།

འཆི་མེད་དཔལ་དུ་བརྟན་པའི་དགེ་ལེགས་ཀྱིས།།

མི་ཤིགས་བརྟན་པའི་ཆོ་ག་ཅིར་ཡང་བསྒྲིགས།།

དེ་ལྟའི་བསོད་ནམས་མངོན་དགའི་དཔལ་གྱི་ལམ།།

ཡང་དག་རིན་ཆེན་ཉི་ཟླའི་བརྗིད་པ་ཡིས།།

གང་སྐུ་མི་འགྱུར་རྡོ་རྗེ་གཡུང་དྲུང་རིས།།

སྐལ་བཟང་སྐལ་བའི་སྙིང་པོར་ཡང་དག་བབས།།

3 གསུང་འཕྲིན་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

4 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན།’ ༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༦ཤོག་ངོས་ ༣༣༧ ནས་ ༣༤༢ བར་གསལ། བོད་གཞུང་དྲིལ་བསྒྲགས་ཁང་ནས་སྣར་ཐང་པར་ཁང་དུ་བསྐྲུན།

5 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན།’ ༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༦ཤོག་ངོས་ ༣༤༣ ནས་ ༣༤༦ བར་གསལ། བོད་གཞུང་དྲིལ་བསྒྲགས་ཁང་ནས་སྣར་ཐང་པར་ཁང་དུ་བསྐྲུན།

6 ‘ཚོགས་པ་ཁག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ ཤོག་ངོས་ ༡༣༦ ནས་ ༡༤༡ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

7 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

ས་བཅད་བཞི་པ།

དབྱིན་ཡུལ་དང་བྱང་ཨ་རིར་ཕེབས་བཞུད་ཀྱིས་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་སྩལ་བ།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཨ་རི་ཝི་སི་ཀོན་སིན་མེ་ཌི་སོན་ (Wiscoansin Madison) གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་ཡོད་པ་སེར་བྱེས་དགེ་བཤེས་ལྷུན་གྲུབ་བཟོད་པའི་ཆོས་ཚོགས་རི་དྭགས་ཚལ་དང༌། ཚོགས་མི་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ནང་པ་དོན་གཉེར་ཅན་དུ་མས་ཆེད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་བཀའ་དབང་ཐུགས་རྗེས་འཛིན་པའི་གསོལ་འདེབས་སྔ་ཕྱི་བསྟུད་མར་ཞུས་དོན་ལྟར་བསྟན་འགྲོ་སྤྱིའི་བདེ་ཐབས་དང༌། ལྷག་པར་ནང་ཆོས་དོན་གཉེར་ཅན་རྣམས་བྱམས་དང་སྙིང་རྗེས་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་སླད་དུ་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལ་ནས་ ༡༩༨༡ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར།

ཕེབས་ཞོར་དུ་དབྱིན་ཡུལ་ཁུལ་གྱི་དད་འདུན་ཅན་མང་པོས་གསོལ་བ་སྔོན་བཏབ་ལྟར་ཚེས་ ༢༩ ཉིན་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལི་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ལོན་ཌོན་གནམ་ཐང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་དབྱིན་ཇིའི་རྒྱལ་མོའི་དབུ་བླའི་ལྷ་ལྕམ་དང༌། བོད་གཞུང་ཡུ་རོབ་དོན་གཅོད་སྐུ་ཚབ་ཚེ་རིང་རྡོ་རྗེ། ལས་རོགས་ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ། བོད་གཞུང་སྐུ་ཚབ་ཟླ་བ་དོན་གྲུབ། བསོད་རྒྱལ་སྤྲུལ་སྐུ། ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་མི་སྣ། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་དང་པོ་བཅས་ནས་ཆེ་བསྟོད་ཀྱི་ཕེབས་བསུ་ཞུས་རྗེས་གསར་འགོད་པ་ཚོར། རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་གཙོ་འཛིན་གསར་པ་ཧུ་ཡའོ་པང་གིས་དེ་སྔ་རྒྱ་མིས་བོད་ནང་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཁས་ལེན་བྱས་ཡོད་སྟབས་དེ་དག་ངོ་མཚར་སྐྱེས་འོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། ཕྱིན་ཆད་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་གང་ཅིའི་ཐད་མདུན་བསྐྱོད་བྱ་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད་སྐོར་གསུངས།

ཡང་གསར་འགོད་པའི་དྲི་བ་གཅིག་ལ་བཀའ་ལན་སྩལ་བའི་ནང༌། ཡར་ཐོན་ཅན་གྱི་འགྲོ་བ་མིའི་གཞི་རྩའི་དགོས་མཁོ་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་མི་ཚོར་སྤྲད་པ་ཡིན་ན། ངོས་རང་བོད་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་གི་ཡིན་ཞེས་དང༌། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་ཏེ་ཤི་བའི་གནས་ཚུལ་སྐྱོ་པོ་དེ་འདྲ་བྱུང་མྱོང་མེད་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ནའང་འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུའི་ནང་བོད་མི་ལྟོགས་ཤིར་གྱུར་པ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་སྤྱིར་བཏང་འཆར་ཅན་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་རྩིས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་ས་གནས་ཁག་འགར་བོད་མི་ཚོས་ནགས་གསེབ་ཀྱི་སྔོ་ལྡུམ་རིགས་ལ་སྣུམ་རིགས་སོགས་གང་ཡང་མེད་པར་བཙོས་ནས་བཟའ་བ་དང༌། ཀུ་ཤུའི་ལོ་མ་སྐམ་ནས་ཞིབ་རྡུང་གིས་ཟ་དགོས་བྱུང་བ་སོགས་ལ་བརྟེན་ལྟོ་ཆས་འཕྲོད་མིན་གྱིས་བོད་མི་ཚོར་ན་ཚ་ཚབས་ཆེས་མནར་བ་དང༌། འདས་གྲོངས་ཕྱིན་པའི་ཐབས་སྐྱོའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་གསུངས།

ཡང༌། གསར་འགོད་པ་ཞིག་ནས། ཚན་རིག་གི་ཐོག་ནས་འཕྲུལ་ཆས་སྣ་ཚོགས་བཟོ་འདོན་གྱིས་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ཀྱང༌། འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་རྙོག་ཟིང་ཡོད་པ་རྣམས་སེལ་མི་ཐུབ་པར་གཟའ་སྐར་གཞན་དུ་སྤོ་ཞུགས་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། གལ་འགངས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ནི་འགྲོ་བ་མིའི་སྤྱོད་ཚུལ་བཟང་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཏུ་གནས་ཐུབ་པ་དགོས། བསམ་བློའི་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲད་དེ་བསམ་བློའི་དཀའ་ངལ་རྣམས་སེལ་ཐུབ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན་འགྲོ་བ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སློབ་སྦྱོང་དེ་དག་དགོས་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་རེད། འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་ཐམས་ཅད་གཅིག་མཐུན་གྱིས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་བཟང་པོར་གནས་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་རྒྱུ་དང༌། ཆོས་ལུགས་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་རིག་རྩལ་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཕྱོགས་སོགས་ལ་ལེགས་ཆ་ཡོད་སྟབས་དེ་ཚོ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་དགོས་ཀྱི་འདུག དེས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་བྱ་གོང་མཐོར་བསྐྱོད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། ཅེས་གསུངས།

དེ་ནས་ད་ལམ་གདན་ཞུ་ཕུལ་མིའི་གྲས་དབྱིན་ཇིའི་རྒྱལ་མོའི་དབུས་བླའི་གཟིམ་ཤག་ཏུ་ཆེ་བསྟོད་གུས་བཀུར་དང་སྐུ་མགྲོན་ནང་མིའི་ཚུལ་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་དུ་ཞབས་སོར་བཀོད། དབྱིན་ཡུལ་དུ་ཉིན་བཞིའི་བཞུགས་ཡུན་རིང་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་དང༌། འཇུའུ་ (Jew) ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བླ་ཆེན། དབྱིན་ཇིའི་སྲིད་བློན་ཟུར་པ་ཨིཌི་ཝཌ་ཧི་ཐ་ (Edward Heath) སོགས་གྲགས་ཅན་མི་སྣ་ཁག་དང༌། མཁས་པ། རླུང་འཕྲིན་དང་གསར་འགོད་པ། དེ་བཞིན་བོད་དོན་ཚོགས་པའི་མི་སྣ་ཁག་གིས་གཙོ་བོར་བྱས་པས་དད་འདུན་མི་མང་བཅས་ཁྱོན་ཆེ་དང་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་ཆོས་རིག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་གདན་ཞུས་ལྟར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཏེ་ནང་པ་དང༌། ཧིན་རྡུ། ཡེ་ཤུ། ཁ་ཆེ། སིག འཇུའི་ཆོས་ལུགས་པ་བཅས་ཚོགས་ཁང་ཡོངས་སུ་ཁེངས་པའི་འདུ་འཛོམས་སྟེང་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་གཅིག་པུས་མི་ཆོག་པར་ནང་སེམས་ཀྱི་ཡར་རྒྱས་ཟུང་འབྲེལ་དགོས་གལ་དང༌། རིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་པ་མཐའ་དག་ཕན་ཚུན་རྩོད་པ་མེད་པར་དམ་གཙང་མཐུན་སྒྲིལ་ངང་འགྲོ་ལ་སྨན་པའི་གཞན་དོན་གྱི་བྱ་བ་མཐའ་དག་ཐུན་མོང་གིས་སྒྲུབ་གལ་སྐོར་སོགས་ལས་བརྩམས་ཏེ་གསུང་དོན་སྙིང་པོར། ངོས་ནས་འགྲོ་བ་མི་ཡི་རང་བཞིན་བཟུང་སྟེ་གནས་ལུགས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན། དེ་དང་ཕྱོགས་མཚུངས་ཚོགས་འདུར་ཕེབས་བཞུགས་གནང་མཁན་རྣམ་པ་ལྷན་རྒྱས་ཚོས་ཀྱང་འགྲོ་བ་མི་ཡི་ངང་ཚུལ་འཛིན་ཏེ་གསན་བཞེས་གནང་རོགས་ཞེས་འབོད་སྐུལ་དང་འབྲེལ། འགྲོ་མིའི་རིགས་རྣམས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་དང༌། འགྲོ་བ་མི་རང་ཉིད་ཀྱི་གསར་བཟོ་བྱས་པའི་དཀའ་ངལ་དེ་དག་སེལ་ཐབས་བྱ་རྒྱུའི་གནད་དོན་གཙོ་བོ་ནི་མིའི་བསམ་བློར་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། བསྒྱུར་བཅོས་དེས་ཉིན་རེ་བཞྀན་རང་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ལ་ཞུ་དག་བྱས་ཏེ་གཞན་ཕན་སེམས་བཟང་གི་ལས་སུ་ཞུགས་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་བྱེད་དགོས་པ་དང༌།

དེ་ཡང་བཟོད་སྒོམ་དང༌། སྙིང་རྗེ། སེམས་བཟང་གི་སྙིང་སྟོབས་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ། དཔེར་ན། ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ལ་མཚོན་ནའང་སེམས་བཟང་གིས་རྐྱེན་པས་ཕན་ཚུན་བརྩི་བཀུར་དང་མཛའ་འབྲེལ་སོགས་ཀྱིས་མི་ཚེ་བདེ་སྐྱིད་ཕུན་ཚོགས་ངང་སྐྱེལ་ཐུབ་པ་ཡོང་རྒྱུ་མ་ཟད། ཕྲུ་གུ་ཚོར་དེ་མཚུངས་དམིགས་བསལ་ཕན་ཐོགས་རླབས་ཆེན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ཆ་མཚོན་ནའང་འགྲོ་བ་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རེ་དགོས་པ་དང༌། དཔེར་ན་འཚོ་གོས་ཀྱིས་ཕོངས་པ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་བ། ལས་ཀ་མ་ཐོབ་པའི་དཀའ་ངལ་སོགས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི་སེམས་བཟང་མེད་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། སྙིང་རྗེས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་གཞན་ཕན་དང་སེམས་བཟང་གི་ལམ་དུ་བསྐྱོད་ན་འཛམ་གླིང་འདིར་ཞི་བདེ་མུ་མཐུད་གནས་ཐུབ་རྒྱུར་གདོན་མི་ཟ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ཅེས་དང༌།

མཇུག་ཏུ་ངོས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དོན་གནས་གཅིག་པུའི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་མེད་ཅིང༌། མི་སོ་སོའི་ཉིན་རེ་མི་ཚེའི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་སྟངས་ཐོག་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། གཞན་ཕན་གྱི་སེམས་བཟང་དང༌། འགྲོ་བ་མི་ཐམས་ཅད་གཅིག་གྱུར་པ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་ནི་གལ་འགངས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་པ་རེད། ཅེས་གསུངས།

དེ་མཚུངས་ནང་པ་ཚོར་བློ་སྦྱོང་ཚིག་བརྒྱད་མའི་བཀའ་འཁྲིད་དང་བཀའ་སློབ་སྩལ་བའི་སྙིང་པོར། ནང་པའི་ཆོས་ནི་བླ་མ་སངས་རྒྱས་དང༌། ཆོས། དགེ་འདུན་བཅས་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་དང༌། དེ་བཞིན་བདེན་པ་བཞིས་གཙོས་པའི་ (Cittamatrin) དང་ (Madhyamika) གཉིས་ཀྱི་ནང་གསལ་བཞིན་བདག་མེད་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། ཚིགས་བཅད་བརྒྱད་ཡོད་པ་དེའི་འགྲེལ་བརྗོད་དེང་དུས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་དཔེར་མཚོན་ན། བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་དང་འདུ་ཤེས་བཅས་ཀྱི་ཐོག་བཙན་གནོན་བཏང་ཚེ་དྲང་བདེན་ཞིག་མིན་པར་ཚན་རིག་པ་ཚོས་བརྗོད་བཞིན་པ་ལྟར་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་ཕན་པའི་ལས་འགུལ་དང༌། རྒན་གསོ་ཁང༌། སྨན་ཁང་བཅས་ལ་སེམས་པ་རྣམ་དག་གི་སྒོ་ནས་འགན་ཁུར་བླངས་པ་དེ་དག་ཚིགས་བཅད་བརྒྱད་ཀྱི་ཁོངས་ནས་བཞི་པ་དེ་ཡིན་པ་རེད།

མདོ་དོན་ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་ཕན་ཐོགས་མེད་ཅིང་སློབ་སྟོན་གནང་བའི་བདེན་དོན་དེ་རྣམས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་བྱས་ཏེ་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས་པ་དང་ཉམས་ལེན་ཚུལ་བཞིན་བྱས་པ་དེས་རང་ཉིད་ཉིན་རེ་བཞིན་ལེགས་ལམ་དུ་བསྐྱོད་ཐུབ་པ་དང༌། རང་རྒྱུད་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུར་དུས་ཡུན་གང་ཙམ་ཞིག་འགོར་སྲིད་ཀྱང༌། ཡར་རྒྱས་ཅུང་ཟད་ཙམ་ལས་མ་ཕྱིན་ཀྱང་དེ་ཡང་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་རེད། ལས་དོན་གང་ཅིའི་ཐད་མདུན་བསྐྱོད་བྱ་རྒྱུར་མི་སྒེར་སོ་སོའི་འབད་བརྩོན་ལ་རག་ལུས་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

ཡང་མི་མང་ལ་གསུང་བཤད་གནང་སྐབས་ཞིག་ལ་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་རྩ་བ་སེམས་འདུལ་བའི་ཞི་བདེ་དགོས་པ་དང༌། ཁོང་ཁྲོའི་ཉེས་དམིགས། འཛམ་གླིང་ཤར་ནུབ་སོགས་ཕྱོགས་དང་རིས་སུ་མ་ཆད་པར་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཐམས་ཅད་སྤྱི་སྙོམས་མཛའ་བརྩེ་ལྡན་པའི་མིའི་ཁྱིམ་ཚང་ཆེན་པོ་ཞིག་འབྱུང་ཐབས་སྐོར་སོགས་ཀྱི་བླང་དོར་ལམ་སྟོན་གྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཞིང༌། མཇུག་ཏུ་དྲི་བ་དྲིས་ལན་སྐབས་གལ་ཏེ་སྐུ་ཉིད་བོད་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་བ་ཡིན་ན་རྒྱ་ནག་གི་ཆེས་མཐོའི་དཔོན་རིགས་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་ལ་ཇི་འདྲ་ཞིག་གསུང་རྩིས་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ངོས་རང་མཐར་ཐུག་དོན་འབྲས་བཟང་པོ་ཡོང་རྒྱུར་རེ་འདོད་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན་སྐབས་བསྟུན་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན། སྔོན་ཆད་རྒྱ་ནག་གི་ནོར་འཁྲུལ་ཤོར་ཟིན་པ་དེ་དག་ད་ཆ་རྒྱ་མི་རང་ཉིད་ཁས་ལེན་བྱས་ཡོད་སྟབས་རེ་བ་ཆེན་པོའི་རྟགས་མཚན་ཞིག་སྟོན་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། དེ་མིན་རྒྱ་ནག་ནང་དངོས་འབྲེལ་དང་སྣང་ཚུལ་གཉིས་དབར་བར་མཚམས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དཔེར་ན། ཐོག་མར་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཟེས་པ་དེ་ནི་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ལེགས་ཆའི་ཁོངས་སུ་འཇོག་གི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་རྗེས་ལེགས་ཉེས་གཉིས་ཀའི་གྲས་སུ་འཇོག་གི་ཡོད་པ་དང༌། ད་ཆ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་བྱས་ཉེས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འཇོག་གི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་དང༌།

དེ་སྔོན་རྒྱ་ནག་དཔོན་རིགས་ཚོས་བོད་འདི་ཕྱི་རྒྱལ་བཙན་རྒྱལ་རིང་ལུགས་ཀྱི་བཙན་གནོན་འོག་ནས་བཅིངས་བཀྲོལ་གཏོང་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཞིག་ལ་བརྟེན་བོད་མི་ཚོས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་དམ་སྙམ་པ་ཞིག་རེད། ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་རང་བཞིན་དེ་དག་འཇིགས་སྐྲག་གི་གནས་སུ་བསྒྱུར་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་གསུངས།

ཡང་རྒྱ་མིའི་བྱ་སྤྱོད་དེར་དགོངས་ཡངས་གནང་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ་ཞུས་པར། རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་དོན་དུ་སྡང་སེམས་སྐྱེས་དགོས་པ་དང༌། དེས་རང་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་ནང་ལྷུང་རྒྱུ་མ་གཏོགས་རྒྱ་མི་ཚོར་གནོད་སྐྱོན་གང་ཡང་ཡོང་གི་མེད་པ་རེད། དཔེར་ན། ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་པོབ་མཆོག་ལ་གཟིགས་དང༌། ཁོང་ལ་མེ་མདས་རྨས་སྐྱོན་བྱུང་ཡོད་པ་ཡིན་ནའང་སྤུན་ཟླར་དགོངས་པ་དྭངས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་ཡོད་པ་རེད། བླ་ཆེན་མཆོག་གི་སྤུན་ཟླ་ཞེས་པའི་ཚིག་བེད་སྤྱོད་གནང་བ་དེ་དག་ང་ཚོར་ངེས་པར་དུ་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཅེས་སྩལ་བས་ཚང་མ་ཡིད་འཕྲོག་ཅིང༌། བཞད་བགད་ཐེག་པ་བྱུང་ནས་ཐམས་ཅད་དགའ་གུས་ཡི་རངས་ཀྱི་གནས་སུ་བཀོད།

དེ་རྗེས་དབྱིན་ཇིའི་སྐྱབས་བཅོལ་རོགས་ཚོགས་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་ཆུང་གི་ལས་བྱེད་འགོ་འཐུས་ཚོར་བོད་མིའི་གནས་སྟངས་སྤྱི་བྱེའི་སྐོར་དང༌། དོགས་སེལ་དྲིས་ལན་ཞིབ་ཕྲ་སྩལ། དེ་བཞིན་དབྱིན་ཇིའི་བོད་དོན་ཚོགས་པའི་གྲ་སྒྲིག་ཕེབས་བསུའི་ཚོགས་འདུ་དང༌། ཡོ་རོབ་དོན་གཅོད་ནས་གྲ་སྒྲིག་ཕེབས་བསུའི་ཚོགས་འདུ་སོ་སོར་ཆིབས་བསྒྱུར། དབྱིན་ཡུལ་ནང་ཡོད་པའི་ཆོས་དགེ་རྣམས་མཉམ་ཞུགས་བྱས་པའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ནང་ཆོས་སྡེ་ཚན་ཁག་གི་ད་ཕན་ཉམས་མྱོང་དང༌། དགེ་སློང་མའི་སྡོམ་རྒྱུན་སྐོར་སོགས་བཀའ་སློབ་ལམ་སྟོན་མཛད་པས་མཚོན་ཉིན་བཞིའི་རིང་དབྱིན་ཡུལ་ནང་རྒྱ་ཆེའི་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་མཛད་ཟིང་གིས་དུས་ཚོད་མ་ལྡང་པའི་སྐུ་ངལ་དུ་གྱུར་པ་སོགས་མཛད་འཕྲིན་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱངས།

ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༤ ཉིན་དབྱིན་ཡུལ་ནས་ཨ་རི་ནེའུ་ཡོག་གནམ་ཐང་དུ་ཞབས་སོར་བདེ་བར་བཀོད་སྐབས་ཨ་རི་དོན་གཅོད་བཀྲས་མཐོང་བསྟན་འཛིན་རྣམ་རྒྱལ་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་སློབ་སྟོན་པ། ཨ་རི་དང་ལྡི་ལི་དོན་གཅོད་ཟུར་པ་ཕུན་ཚོགས་དོན་ལྡན་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་དང་འབྲེལ་གནམ་ཐང་དང་ཐག་ཉེའི་མགྲོན་ཁང་ཞིག་ཏུ་བཞུགས་ཞག་མཛད།

ཕྱི་ཉིན་ནས་མི་ཌི་སོན་ (Madison) གནམ་ཐང་ནས་གསར་འགོད་པ་ཚོར། ཨ་སྒོར་ས་ཡ་མང་པོ་ཞིག་འབར་མདེལ་དང་དྲག་པོའི་གོ་མཚོན་ཐོག་འགྲོ་གྲོན་བཏང་ཡོད་པར་བརྟེན། དེ་རྣམས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་གཏོར་བཤིག་ཚབས་ཆེ་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས་དེ་ནི་བྱ་བ་ངན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། བེད་སྤྱོད་མ་བྱས་ན་དངུལ་འབོར་ཆེན་པོ་ཞིག་བཀག་བསྡོམས་པར་བརྟེན་དེ་ཡང་བྱ་བ་ངན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། དེར་བརྟེན་དེ་ལྟ་བུའི་འགྲོ་གྲོན་རྣམས་འཛམ་གླིང་ནང་རྒྱལ་ཁབ་དབུལ་ཕོངས་ཁག་ལ་དགོས་ངེས་ཀྱི་རོགས་རམ་གནང་ན་དགེ་མཚན་ཡོང་ངེས་རེད། ཅེས་གསུངས་ཤིང༌།

ཡང༌། བོད་ནང་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་རྒྱུའི་གནས་སྟངས་ཇེ་ལེགས་སུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོ་དང་འབྲེལ་ལམ་ཐག་ཉེ་ཡོད་སྟབས་བོད་ནང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱིས་གཙོས་བོད་མི་ཚོར་རང་དབང་སྤྲོད་རྒྱུའི་དབང་ཆ་ནི་རྒྱ་ནག་གཞུང་འཛིན་པ་ཚོར་རག་ལུས་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སྩལ་ཏེ་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་རི་དྭགས་ཚལ་ཆོས་ཚོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་རྣམ་གྲྭ་གསུང་ཞབས་པ་རྣམས་དང་ལྷན་གཅིག་འཁྲུངས་སྐར་མཛད་སྒོ་དང་ཐོག་མའི་ས་འདུལ་སླད་དཔལ་ཆེན་རྡོ་རྗེ་ཕུར་པ་ཡང་སྙིང་སྤུ་གྲིའི་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་དང་འབྲེལ་ཆོས་སྲུང་སྤྱི་དང་འཁྲུངས་ལྷའི་གསོལ་ཆོག ཕུར་པའི་ཚོགས་སྐོང་བཅས་ཟབ་འབུལ་མཛད། ཕྱི་དྲོ་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གྱི་སློབ་མ་རྗེས་འཛིན་དང་ས་ཆོག་དབུ་ཚུགས།

དེ་ཡང་ཚེས་ ༦ ཉིན་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་དགའ་དད་སྤྲོ་གསུམ་གྱིས་ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་རྟེན་འབྲེལ་སྲུང་བརྩི་ཞུ་བཞིན་ཡོད་པ་ལྟར། འཛམ་གླིང་ཡུལ་ཁག་མང་པོའི་བོད་ཀྱི་གྲོགས་པོ་དང་གནད་ཡོད་མི་སྣ་མང་པོས་ཀྱང་དགའ་སྟོན་རྟེན་འབྲེལ་སླད་འཚམས་འཕྲིན་གང་མང་འབྱོར་བཞིན་པའི་ཁྲོད། རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་ལྕམ་སྐུ་ཨིན་དྷར་གྷན་དྷི་མཆོག་གིས་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་ཉིན་འཚམས་འཕྲིན་ཞིག་ཕུལ་འབྱོར་བྱུང་བའི་ནང༌། ‘‘གང་ཉིད་དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུ་ཞེ་བདུན་དུ་ཕེབས་པའི་མཚམས་འདིར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། གང་ཉིད་ནས་དཀའ་ངལ་ཅན་གྱི་དུས་སྐབས་འདིར་རང་ཉིད་ཀྱི་མི་མང་ཚོར་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་དང༌། སྟོབས་ཤུགས་ལྡན་པའི་མཛད་རྗེས་གནང་ཡོད་པ་རེད།

ད་དུང་དུས་ཡུན་ཇི་ཙམ་དེ་ལྟར་གནང་དགོས་གྱུར་ནའང༌། དུས་ཚོད་དེ་རྣམས་ཆེས་ཕན་ཐོགས་བཟང་པོ་ཅན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བར་ངས་སྨོན་འདུན་ཞུ་གི་ཡོད། དེང་སྐབས་ཕྱོགས་གང་སར་གནས་སྟངས་མུན་ནག་ཅན་དུ་གྱུར་ཀྱང་ཛ་དྲག་ཉེན་ཚབས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འདི་དག་ལས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོས་གནས་ལུགས་གོ་དོན་ལེགས་རྟོགས་ཐུབ་པ་དང༌། ཞི་བདེའི་བྱ་བ་བཟང་པོར་སྤྱོད་པ། བསམ་ཚུལ་གོང་མཐོར་གཏོང་བ་བཅས་ལ་བསྐུལ་མ་ཐེབས་རྒྱུར་དུས་རྟག་ཏུ་རེ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དུས་སྐབས་འདིའི་ནང་གལ་གནད་ཆེན་པོའི་མཛད་འགན་བཞེས་གནང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཅེས་གསུངས་ཤིང༌།

དེ་ནས་ཚེས་ ༡༤ བར་སྟར་ཆགས་སུ་རིམ་བཞིན་ས་ཡི་ཆོ་ག་དང༌། སྟ་གོན་གྱི་ཆོ་ག་དངོས་གཞི་སྒྲུབ་ཅིང༌། མཆོད་པའི་བར་དང༌། ས་གར་དང༌། མཆོད་གར་བཅས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྡུལ་ཚོན་དང་འབྲེལ་བའི་དབང་གི་སྦྱོར་བའི་ཕྱག་ལེན་བུ་སྟོན་ལུགས་ལྟར་རྣམ་པར་དག་པ་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༠ ནས་ཚེས་ ༡༣ བར་ཉིན་བཞིའི་རིང་ཉིན་རྒྱབ་ཝི་སི་ཀོན་སི་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་ཁང་དུ་མི་གྲངས་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ལ་སྔོན་འགྲོའི་ཐུན་མོང་ལམ་སྦྱོང་སླད་ལམ་རིམ་བློ་སྦྱོང་ལག་ལེན་སོ་བདུན་མའི་བཀའ་ཁྲིད་དང༌། ཚེས་ ༡༡ ཉིན་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོའི་འཁྲུངས་ཚེས་སྦྲེལ་ཟླ་ཚེས་བཅུའི་དུས་ཆེན་འཁེལ་བས་གསུང་ཆོས་གྲུབ་བསྟུན་རིག་འཛིན་གདུང་སྒྲུབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཚོགས་མཆོད་རྒྱས་གཤོམས་དང་འབྲེལ་ཆོས་ཞུ་བ་ས་སྐྱ་ཕུན་ཚོགས་ཕོ་བྲང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། བླ་མ་དགེ་བཤེས། ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་མི་སྣ་བཅས་དད་འདུས་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་དང་ལྷན་ཐུགས་སྨོན་བདེན་ཚིག་ཟབ་རྒྱས་མཛད།

སྐབས་དེར་གསུང་ཆོས་སྩལ་ཡུལ་དུ་མི་གསུམ་དོགས་གཞི་ཡོད་པ་བྱུང་སྟེ་ས་གནས་སྐོར་སྲུང་བར་རྩིས་སྤྲོད་བྱེད་སྐབས། ཁོང་ཚོ་གསུམ་དང་ས་གནས་སྐོར་སྲུང་ནས་དེ་སྔོན་རྙོག་གླེང་ཡོད་ངེས་མ་ཟད། དེ་ཁོངས་མི་གཅིག་ནས་ལོ་སྔོན་དྲག་པོའི་ལས་འགུལ་བྱས་སྐད། མི་གཅིག་གིས་དེ་རིང་སྲུང་སྐྱོབ་ཆེན་པོ་འདུག གང་ཡང་བྱེད་ཐུབ་ས་མ་རེད་ཅེས་བརྗོད།

ཕྱི་ཉིན་སླར་ཡང་དོགས་ཅན་ཡོད་སྟབས་སྐོར་སྲུང་བས་འཛིན་བཟུང་བྱེད་དགོས་བྱུང༌། དེ་མིན་ཡེ་ཤུའི་མཁྲེགས་བཟུང་ཅན་འགའ་ཤས་ནས་ནང་ཁུལ་དུ་ (Dalai Lama is telling in saying there is no God. There is God and Jesus Christ is the Supreme god.) ཞེས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཐོས།

ཡང་ཚོགས་ཁང་ནས་སྦག་སྦག་བཏང་སྟེ་ཆིབས་གྲོའི་རྗེས་འདེད་བཏང་བར་སྐོར་སྲུང་བས་བཀག་འགོག་བྱས་པའི་ལན་དུ། (I wanted to see where Dalai Lama stays.) ཞེས་བཤད་པ་དང༌། ཡང་སྣུམ་འཁོར་ཞིག་ནས་བཞུགས་གནས་སུ་སྐོར་བ་ཡང་ཡང་བརྒྱབ་པར་སྐོར་སྲུང་བས་རྗེས་འདེད་འདྲི་རྩད་བྱས་པའི་ལན་དུ། (I was looking for a Doctor.) ཞེས་བཤད་པ་སོགས་གནས་ཚུལ་ཡ་མཚན་ཅན་རིམ་པར་བྱུང་སྟབས། རང་གཞུང་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་བཀྲས་མཐོང་བསྟན་འཛིན་རྣམ་རྒྱལ་ནས་ཨ་རི་ཕྱི་སྲིད་ལས་ཁུངས་སུ་ཞལ་པར་ཕུལ་བའི་སྟབས་ཀྱིས་ཚེས་ ༡༤ ནས་ཕྱི་ནང་གི་སྲུང་བྱ་མཐའ་དག་ཕུན་ཚོགས་འཐུས་ཚང་དུ་གྱུར།

འདི་ཉིན་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་ཆེད་འབྱོར་བའི་བོད་མི་སེར་སྐྱ་རྣམས་ལ་ཕེབས་དགོས་སྙིང་པོར། ‘‘ང་རང་ཚོ་ཐུག་པ་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་ཞུ་རྒྱུའི་དོན་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཆེད་མངགས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་འབྱོར་བ་རེད། ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཁ་སང་བཀའ་ཆོས་སར་ལབ་པ་བཞིན། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་རྒྱུད་བཟང་པོ་བྱེད་གོས། མི་ཡ་རབས་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཚེ་ཕྱི་མ་ཐག་རིང་པོའི་སྐད་ཆ་བཤད་མ་དགོས་པ་མི་ཚེ་འདི་གའི་རིང་ལ་ཇི་ཙམ་གྱི་མི་ཡ་རབས་པ་དང༌། སྤྱོད་པ་བཟང་པོ་བྱུང་ན་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་སྡོད་བཟོ་བདེ་བ་ཞིག་དང༌། སེམས་སྐྱིད་པ། རོགས་པ་ཚང་མ་བག་ཕེབས་པ། མི་ཚང་མས་རང་བཞིན་གྱིས་དགའ་པོ་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

‘‘ནུབ་ཕྱོགས་ལ་སྡོད་མཁན་བོད་མི་ཚོས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཕན་ཐོགས་བསྒྲུབ་དགོས་སྐོར་བཀའ་ཕེབས་དོན། དེ་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནུབ་ཕྱོགས་ལ་སྡོད་མཁན་བོད་པ་ཚོ་དཔལ་འབྱོར་གྱི་མཐུན་རྐྱེན་འགྲིགས་ཙམ་ཡོད་པ་རེད། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ནས་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་ན། ཡང་ལས་ཀ་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་འདྲ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ཨ་མེ་རི་ཀར་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཁ་ཤས་ཤིག་ཐུག་འཕྲད་སྐབས་མ་རྩ་གང་འཚམས་ཤིག་བསྡུས་ཏེ་མ་འཛུགས་བྱས། དེའི་སྐྱེད་ཁའི་ཐོག་ནས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཕན་པ་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་ཞིག་བྱུང༌། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད་བརྗོད་པ་ཡིན།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཆོས་ཚོགས་ཚུགས་པ་དེ་སྟོན་པའི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས་ཆོས་མིང་ཁ་ལ་འཁྱེར་ནས་སོ་སོའི་ཁེ་ཕན་སྒྲུབ་བསྡད་པ་ཡིན་ན་ཡག་པོ་མེད་སྐོར་གསུངས་དོན། དེ་བཞིན་ཆོས་ཚོགས་འདྲ་པོ་འགའ་ཤས་ཚུགས་ཡོད་པ་རྣམས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་བྱ་བ་བྱེད་དགོས། དེས་སེམས་ཅན་གྱི་བདེ་སྐྱིད་དོན་དག་ལ་ཕུགས་ནས་ཕན་ཡོང་གི་རེད། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཡོད། བསྔགས་བརྗོད་ཡོད།

ཡིན་ན་ཡང་དེ་དང་ཆབས་ཅིག་དེང་སང་མི་གཤིས་རྒྱུད་མ་དུལ་བ་དང༌། མི་བསོད་ནམས་དམན་པ་ཟེར་མཁན་དེ་ཕྱོགས་གང་དུ་ཡང་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་དུས། ང་རང་ཚོར་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་ལག་ལེན་ཚུལ་བཞིན་མ་བྱས་པར་རྒྱ་མིའི་སྐད་ཆ་ལྟར་ཆོས་འབག་ལ་གྱོན་ནས་བཤུ་གཞོག་གཏོང་མཁན་དེ་འདྲ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མེད། དང་པོ་ཆོས་ཚོགས་ཚུགས་པའི་སྐབས་ནས་དེ་ཚོར་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས།

སྟོན་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཚུགས་པ་དེ་སྟོན་པའི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པ་ཞིག་དགོས་པ་མ་གཏོགས། ཆོས་མིང་ལ་འཁྱེར་ནས་དོན་དག་ཡང་སྙིང་སོ་སོའི་ཁེ་ཕན་སྒྲུབ་པ་འདྲ་པོ། ཆོས་ཀྱིས་ཚོང་རྒྱག་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་དེ་འདྲ་ཆགས་པ་ཡིན་ན་གཏན་ནས་མ་འགྲིགས་པ་རེད།’’8jམཆན། ཅེས་བཀའ་སྩལ།

ཚེས་ ༡༥།༡༦།༡༧ བཅས་ལ་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་གྱི་སྟ་གོན་དང༌། དངོས་གཞི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཞུགས་པའི་སྐོར་དང༌། ཞུགས་ནས་བྱིས་པ་ལྟར་འཇུག་པའི་དབང་བདུན་མཐའ་རྟེན་དང་བཅས་པ་ལེགས་པར་སྩལ།

ཚེས་ ༡༨ ཉིན་སྔ་དྲོ་གཏང་རག་མཆོད་འབུལ་དང་སྦྲགས་དུས་འཁོར་བདག་འཇུག་བཞེས་རྒྱུའི་དབུ་ཚུགས། དེའི་རིང་ཆོས་ཞུ་བ་རྣམས་ལ་རྡུལ་ཚོན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་མཇལ་ཁ་ཚུགས། དེ་རྗེས་ཆོས་ཞུ་བ་སྤྱི་ནས་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་ལམ་ཞུས་ཏེ་ཆོས་ཚོགས་དབུ་འཛིན་དགེ་བཤེས་བཟོད་པ་དང༌། ཆོས་ཚོགས་འཐུས་མི། ས་སྐྱ་ཕུན་ཚོགས་ཕོ་བྲང༌། ཨ་རི་དོན་གཅོད། སུད་སི་མི་མང་འཐུས་མི། སོག་པོའི་འཐུས་མི་བཅས་ནས་ལེགས་འབུལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཞུས། བརྟན་བཞུགས་གྲུབ་ནས་ཞལ་འདོན་བདག་འཇུག་འཕྲོ་སྐྱོང་གིས་དཀྱིལ་འཁོར་བསྡུ་ཆོག་སོགས་མཇུག་གི་ཆོ་ག་རྣམས་མཛད།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མཚོ་ནང་རྡུལ་ཚོན་ཀླུ་ལ་གཏད་པའི་ཆོ་ག་གྲུབ་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཐིག་རྣམས་བཀྲུ་བར་མཛད་ཅིང༌། དེ་རྗེས་སྟེགས་བུའི་ནང་ཐུབ་པའི་སྣང་བརྙན་དང་དུས་འཁོར་གསེར་བྲིས་ཞལ་ཐང༌། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བུ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེའི་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་རྩ་འགྲེལ་གྱི་མཆན་འགྲེལ་བཤད་ཐབས་ཆ་ཚང་པོད་གཉིས་བཅས་སྙན་ཤལ་ནང་མཛོད་དྲི་བྲལ་གྱིས་བརྒྱན་ཏེ་དད་རྟེན་དུ་གསོལ་རས་སྩལ་ནས་ཆོག་གྲྭ་གསུང་ཞབས་རྣམས་སྟེགས་བུའི་མཐའ་སྐོར་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་སྟེགས་བུའི་སྟེང་ཞབས་སྟེགས་ཐོག་བཞུགས་འཇགས་ཀྱིས་སྙན་པའི་གླུ་དབྱངས་ཀྱིས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་ཤིས་བརྗོད་ཀྱི་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་འཐོར་བར་མཛད།

མཇུག་ཏུ་བདེན་གསོལ་སྨོན་ལམ་བཅས་རྒྱས་པར་མཛད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་ཐེངས་བདུན་པ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་སྦྱོར་དངོས་རྗེས་གཙང་ལེགས་པར་གྲུབ། སྐབས་དེར་ཆོས་ཞུ་བ་བོད་མི་ ༢༥༠ སྐོར་དང༌། རྒྱལ་ཁབ་སུམ་ཅུ་ཙམ་ནས་བཀའ་དབང་དོན་གཉེར་གྱིས་ཆེད་བཅར་ཁྱོན་མི་གྲངས་ ༡༥༠༠ སྐོར་ལ་བཀའ་དབང་ཟབ་མོ་ཐོབ་པས་ཚད་མེད་པའི་དགའ་ཚོར་དང་ཡིད་བདེ་སྐལ་བཟང་གིས་ཁྱབ་པར་གྱུར།

ཆོས་ཞུ་བ་མང་ཆེ་བ་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་ཡིན་ཀྱང་ཆོས་ཞུའི་རིང་བག་ཡོད་ཚུལ་ལྡན་དགྱེས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་དུ་གྱུར་བ་བྱུང་ཞིང༌། དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གནང་ཡུལ་དེ་བཞིན་ཚ་བ་ཡོད་པ་དང་དུག་སྦྲང་མང་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་འདུག་རུང༌། བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་མ་གནང་གོང་ཉིན་བཞི་བསྟུད་མར་ཆར་ཞོད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་བྱུང་རྐྱེན་དངོས་གཞིའི་སྐབས་ཚ་བའི་རེག་ཆ་མ་མཆིས་ཤིང༌། དུག་སྦྲང་ཡང་ཆེས་ཉུང་དུ་སོང་བ་ཡ་མཚན་ཡིད་སྨོན་དུ་གྱུར་པ་བྱུང༌།

དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་དངོས་གཞིའི་མཇུག་གི་དུས་གོའི་སྐབས་གློ་བུར་དུ་སྐར་མ་ཁ་ཤས་རིང་རླུང་འཚུབ་དྲག་ཏུ་གཡོ་བ་དང༌། འབྲུག་སྒྲ་སྒྲོག་པ། གློག་འགྱུའི་སྣང་བ་བཅས་ཅིར་འགྱུར་སྙམ་པའི་འཇིགས་སྐྲག་གིས་ཁྱབ་པ་ཞིག་བྱུང་ཡང༌། དེ་མ་ཐག་ནམ་མཁའ་སྔོ་བསངས་སུ་གྱུར་ཏེ་ཉི་འོད་དམར་མདངས་ཀྱིས་ཁྱབ་ཅིང་ཤར་ཕྱོགས་སུ་འཇའ་ཚོན་ཡང་ཤར་བ་བྱུང༌། དེ་སྐབས་གསར་འགོད་པས་ཀྱང་ཡ་མཚན་དངོས་བྱུང་དུ་མཐོང་སྟེ་དེའི་འབྱུང་རྐྱེན་དགོངས་སྐོར་ཞུ་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང༌།

སྐབས་དེར་གསར་འགོད་པ་ཚོར་སྩལ་བའི་བཀའ་ལན་ཞིག་ཏུ། བཟའ་བཅའི་རིགས་ཀྱིས་གཙོས་པའི་བོད་མི་ཚོའི་གནས་སྟངས་ཡར་རྒྱས་ཕྲན་བུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་སྔ་བཟའ་བཅའ་ལྡང་བ་མེད་ན་ཡང༌། ད་ཆ་ལྡང་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེང་སྐབས་སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་བོད་ཡིག་སློབ་ཚན་ཐོག་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་སྔ་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ཕྲུག་ཚོར་རྒྱ་ཡིག་མ་གཏོགས་གཞན་སློབ་ཚན་ཐོག་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་སྲོལ་མེད་པ་རེད།

བོད་ནང་ཡར་རྒྱས་ཕྲན་བུ་ཞིག་ཡོད་ནའང་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་རིང་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་མི་ཚོར་བཙན་གནོན་བྱས་ཡོད་སྟབས་བོད་མི་ཚོར་དངོས་ཡོད་ཀྱི་བདེ་བ་དེ་ཙམ་ཐོབ་ཀྱི་མེད་པ་དང༌། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་དེ་སྔ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་དེ་དག བོད་མི་ཚོར་དགོངས་དག་ཞུས་ཡོད་པ་དང༌། དེང་རྒྱ་ནག་དཔོན་རིགས་ཚོས་དངོས་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ལག་ལེན་བསྟར་གྱི་ཡོད་སྟབས་བོད་མི་ཚོའི་གནས་སྟངས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུའི་ཐོག་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེས་གནང་གི་ཡོད་ཅིང༌། སྔོན་གྱི་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་དེར་རྒྱ་ནག་གི་ཆེས་མཐོའི་དཔོན་རིགས་རྣམས་ནས་ངོས་ལེན་བྱས་པ་དེ་ནི་ངོ་མཚར་སྐྱེས་འོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད།

གལ་སྲིད་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ཡར་རྒྱས་བཏང་སྟེ་བོད་མི་ཚོར་བདེ་སྐྱིད་འདོད་ཁེངས་ཤིག་ཡོད་ན་མགོན་པོ་གང་ཉིད་ཀྱིས་དབུ་ཁྲིད་གནང་བའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་རྣམས་རང་ཡུལ་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་རྩིས་ཡོད། ཅེས་གསུངས།

ཡང་གསུང་དོན་ཞིག་ལ། ཨ་རིས་གཙོས་པའི་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཀྱི་འགྲོ་བ་མི་རྣམས་ལ་དམ་ཆོས་ཀྱི་བསམ་བློ་གསར་པ་ཞིག་སྐྱེ་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། དངོས་རིགས་ཡར་རྒྱས་ལ་བརྟེན་ནས་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བ་གོང་འཕེལ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་ནའང་དཀའ་རྙོག་གཞན་ཞིག་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ནི་བསམ་བློའི་དཀའ་རྙོག་ཡིན་པ་དང༌། དཀའ་རྙོག་དེ་ལས་གཡོལ་ཐབས་སུ་དམ་ཆོས་ཐོག་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་གསུངས།

དེ་བཞིན་གསར་འགོད་པ་ཞིག་གིས་ད་ལྟའི་དུས་རབས་འདིར་ནང་པའི་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་མཛད་སྒོ་དེ་བཞིན་དངོས་འབྲེལ་གལ་འགངས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ནམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། དེ་ནི་གལ་འགངས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཏུ་མངོན་གྱི་འདུག ད་ལྟའི་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་འདི་དག་ཐེངས་བདུན་པ་ཡིན་སྟབས་སྔོན་མའི་དྲུག་ལས་གལ་འགངས་ཆེ་བ་མེད་པ་རེད། ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་གཙོ་བོ་ནི་གཞན་ལ་བྱམས་པ་དང་བརྩེ་བ། སྙིང་རྗེ། སེམས་བཟང་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང༌། ནང་ཆོས་མིན་པའི་ཆོས་གཞན་ལའང་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན་གནད་དོན་གཅིག་མཐུན་ཡིན་པ་རེད།

འཛམ་གླིང་ནང་མི་རིགས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱམས་བརྩེ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱེད་སྟངས་ཀྱང་དེ་མཚུངས་གནང་སྟབས་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད་པ་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཚང་མ་ཆིག་སྒྲིལ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྩི་བཀུར། གཞན་ཡང་ལྟ་བ་བཅས་ཀྱི་ཐོག་འབྲེལ་བ་ཐག་ཉེར་བྱུང་ཚེ་སྤྱི་ལ་ཕན་ཐོགས་རླབས་ཆེན་ཡོང་རྒྱུར་གདོན་མི་ཟ་བ་ཞིག་རེད། ཅེས་གསུངས།

ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་གལ་ཆེའི་མི་སྣའི་ཕེབས་སྒོ་ནས་གུས་བཀུར་ཆེན་པོས་གདན་ཞུས་དང༌། ས་གནས་གང་སར་སྐོར་སྲུང་བའི་སྣུམ་འཁོར་གཉིས་རེ། གྲོང་ཁྱེར་ཁག་ཏུ་དེའི་ཐོག་སྐུ་སྲུང་བའི་སྦག་སྦག་གཉིས་བཅས་ཕེབས་ཡུལ་མངའ་སྡེ་ཁག་ནས་སྐུ་ཕྱྭའི་འགན་སྲུང་ལྷོད་མེད་གནང་བ་དང༌། སྐུ་བཅར་སྐུ་སྲུང་བ་ཚོས་ཀྱང་དེ་སྔོན་འཛམ་གླིང་གི་ཆེ་རྒུ་མང་པོའི་སྐུ་སྲུང་དུ་བཅར་ཡང་ད་རེས་ལས་སེམས་པ་སྐྱིད་པ་མ་བྱུང་ཞེས་འགྲོ་ཁར་མིག་ནང་ཆུ་ཞག་འཁོར་འཁོར་བྱས་ཤིང༌། བཀའ་དབང་སྩལ་གནས་ཡུལ་མི་དང་ཆོས་ཚོགས་བར་སྔོན་ནས་ས་ཆུའི་སྐོར་རྙོག་ཆགས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ཐོག་བསྡད་པ་དང༌། ཆོས་ཚོགས་ནས་ཀྱང་རྒྱུན་དུ་ཡུལ་མིའི་བསམ་ཚུལ་ལས་ད་ལན་དུང་རྒྱ་འབུད་དཀྲོལ་སོགས་གནང་དགོས་སྟབས་རྙོག་གྲ་གསར་པ་ཡོང་དོགས་ཀྱིས་སེམས་འཚབ་ཅི་ཆེ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ཞབས་འཁོད་རྗེས་ནས་ཡུལ་མིའི་རྣམ་འགྱུར་རིམ་པས་བཟང་དུ་སོང་བ་དང༌། ཐ་ན་གསར་ཤོག་ཐོག་ཡུལ་མིས་ད་ལན་ལུང་ཆུང་འདིར་མི་ཚོགས་འདི་ཙམ་འཛོམས་རུང༌། ཞི་བདེ་ལས་རྙོག་གླེང་གཏན་ནས་མ་བྱུང་བ་དེ་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེ་ཡིན་པ་དང༌། ལྷག་པར་ཁོང་གི་བྱམས་སེམས་དང་སྙིང་རྗེ། གཞན་ཕན་གྱི་མཛད་ཕྱོགས་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལས་ལྷག་པ་རེད་ཅེས་གུས་བཏུད་བསྔགས་བསྗོད་གནང་བ་དང༌། རི་དྭགས་ཚལ་གྱི་ལས་བྱེད་ཕྱི་མི་ཞིག་ནས་ྋགོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གི་བཞད་མོ་དེ་ཁྱད་མཚར་ཡོད་པ་འདྲ། ཁོང་གི་བཞད་མོ་དེས་ཡུལ་མི་ཚོའི་རྣམ་འགྱུར་ཧྲིལ་པོ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་སོང་ཞེས་བརྗོད་ཡོད།

འདི་ཉིན་ཨ་རི་དང་ཁེ་ན་ཌར་གནས་འཁོད་བོད་མི་རྣམས་ལ་མཇལ་ཁ་དང་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘རང་རེ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱིས་གཞན་ཕན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་ནི་ཉིན་རེའམ། ལོ་གཅིག་གཉིས་དེ་འདྲ་མ་ཡིན་པར། བསྐལ་པ་ནས་བསྐལ་པ། ཡང་ན་སྤྱོད་འཇུག་ནས་གསུངས་པ་ལྟར་ཇི་སྲིད་ནམ་མཁའ་མ་ཟད་ཀྱི་བར་དང༌། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་བའི་སེམས་ཅན་ནམ་གནས་དེ་སྲིད་དུ་གཞན་དོན་སྒྲུབ་སྙམ་པའི་བསམ་བློ་བསྐྱེད་དགོས་པ་དེ་ནི་སྙིང་སྟོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་སྤེལ་བའི་བསླབ་བྱ་ཧ་ལས་པ་ཞིག་ཡིན།

ང་རང་ཚོས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་བསླབ་བྱ་དེ་ཉམས་སུ་བླངས་ཏེ་ཉིན་རེའི་སོ་སོའི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་སེམས་ལ་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་ཅིང༌། བཟོད་བདེ་བག་ཕེབས་ཀྱི་མི་ཚེ་གཅིག་བསྐྱལ་རྒྱུར་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད།

ང་རང་ཚོས་ནང་པའི་ཆོས་ལ་དད་པ་དང༌། དགའ་མོས་བྱས་ཏེ་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་མཁྱེན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། སྐྱབས་སུ་མཆི་ཞེས་ཁ་ནས་བཤད་པས་མི་འགྲིགས་པར་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་སྟོན་པའི་བསླབ་བྱ་སེམས་ལ་བཅངས་ཏེ་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ད་རེས་འདིར་ཆོས་དོན་དུ་གཉེར་ནས་ཡོང་བ་རེད། ངས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་བཞིན་པ་ལྟར་སྐབས་རེ་རང་རེས་སྣང་བ་སྐྱིད་པའི་ཆོས་ལྟ་བུ་ཆགས་ཏེ་ཁ་ནས་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་ལ། ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ཁ་ཆག་སྣ་རལ་བྱུང་བ་དང༌། འུ་ཐུག་པའི་སྐབས་སུ་ཆོས་བརྗེད་ནས་ཁ་གཏོང་བ་དང༌། འཁྲུག་རྩོད་བྱེད་པ་སོགས་འདི་རིགས་མ་འགྲིགས་པ་རེད།

རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་ཚང་མ་སོ་སོའི་ཕ་མར་གྱུར་པའི་དྲིན་ཅན་འབའ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཕན་བཏགས་དགོས་ཞེས་གསུངས་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། རྣམ་ཀུན་ནས་རང་རེ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རོགས་རེས་ཕན་སེམས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ། དེ་ཁྱེད་ཚོའི་སེམས་ལ་བཅངས། ད་རེས་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་ཞུས་ཏེ་དུས་འཁོར་གྱི་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་དེ་ཁྱེད་ཚོས་ཐུབ་ན་ཉིན་རེ་ཚར་དྲུག་ཙམ་བཏོན་ན་ཐུན་དྲུག་གི་གོ་ཡང་ཆོད་པས་སྤུས་དག་པོ་ཡོད་པ་རེད།

བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་དེའི་ནང་ང་ཚོས་ཉིན་མཚན་གཉིས་ལ་དྲན་དགོས་པའི་ཉམས་ལེན་གྱི་རིགས་ཆ་ཚང་བ་ཡོད་པས་མ་ཚད། དུས་འཁོར་གྱི་ལྷ་སྒོམ་སྟངས་དང༌། སྔགས་བགྲང་རྒྱུ་དེ་ཚོ་ཡང་མ་ཚང་བ་མེད་པ། རྩ་བའི་ཆོ་ག་བསྡུས་བསྡུས་ལ་དཔག་པའི་སྣེ་འཛོམས་ལ་དོན་ཚང་བ་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོད། ཐ་མ་དེ་ལྟར་མ་བྱུང་ན་སྔགས་གང་ཐུབ་ཆག་མེད་དུ་བགྲང་ན་ཕན་གྱི་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་ནང་གནས་པའི་བོད་པ་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱ་མི་དང་གཤིས་རྒྱུད་མི་འདྲ་བར་རང་བཞིན་གྱིས་གཤིས་ཀ་དང༌། ཀུན་སྤྱོད་བཟང་བ་ཞིག་ཡོད་པ་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་མཐོང་གི་ཡོད་པ་རེད། བར་ལམ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་བོད་ནང་ལྟ་སྐོར་དུ་འགྲོ་མཁན་ཁ་ཤས་ཐུག་བྱུང༌། དེ་ཚོ་མང་ཆེ་བས་བོད་མི་ཚོ་རྒྱ་མི་དང་མི་འདྲ་བའི་གཤིས་ཀ་ཡག་པོ་ཞིག དཀའ་ངལ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ཏུ་གནས་ཡོད་ནའང་བག་ཕེབས་པོ། གྲོགས་པོའི་རྣམ་འགྱུར་བཟང་པོ་ཡོད་མཁན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཟེར་གྱི་འདུག

དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་ནང་ལའང་བོད་རིགས་ཚོར་སྤྱིར་བཏང་མཐོང་སྣང་ལ་ལྟོ་གོས་ཐོག་གྲུང་པོ་དང༌། གྱོང་པོ་ཡོད་པ་ལ་གཞུང་བཟང་པོ། རུས་བརྩི་རྒྱུ་ཡོད་མཁན་ཞིག་མཐོང་གི་ཡོད་པ་རེད། བོད་ཕྱི་ནང་གང་དུ་ཡིན་ཀྱང་སྤྱིར་བཏང་བོད་རིགས་ཟེར་དུས་མི་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་ཞབས་འདྲེན་མི་ཞུ་མཁན། གང་ལ་གང་འཚམས་ཀྱི་སྤུས་དག་པོའི་ཚད་ལ་འཇོག་ཐུབ་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཚོའི་རྩ་བའི་ཐུག་ས་ང་རང་ཚོར་ཤ་དང་རུས་པ་མི་འདྲ་བ་གང་ཡང་མེད་ཅིང༌། འོན་ཀྱང་རང་རེའི་མི་ཚེའི་ནང་གི་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་དེ་གཙོ་བོ་སྟོན་པའི་བསླབ་བྱ་གཞིར་བཞག་པའི་ཐོག་ནས་ཡ་རབས་དང༌། སེམས་རྒྱུད་བཟང་པོ་བྱེད་རྒྱུ་རྟག་ཏུ་ཁ་རྒྱུན་འཇགས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཆོས་གཏིང་ཟབ་པོ་མ་ཤེས་ཀྱང་ཐ་ན་འབུ་སྲིན་ཚུན་ཆད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཟེར་བ་ཕ་མའི་ངག་རྒྱུན་ནས་གོམས་སྡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་དུས། ཆེ་ས་ནས་མིའི་སྲོག་ལ་རང་གིས་གནོད་འཚེ་མི་བྱེད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། གཞན་གྱིས་མི་གཅིག་བསད་འདུག་ལབ་པ་ཡིན་ནའང་རྣ་བས་ཉན་མི་བཟོད་པ་བྱས་ཏེ་སྙིང་རྗེ་ཟེར་བའི་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད

བར་ལམ་རྒྱ་མིའི་མིག་ལྟོས་ཀྱིས་མི་དམར་གསོད་གཏོང་བ་དང༌། ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་ལ་དོ་སྣང་གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་གཱ། སྤྱིར་བཏང་རང་རེ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྙིང་རྗེ་ཟེར་བ་དེ་རིན་ཐང་ཆེན་པོར་བརྩི་བ་རེད། འབུ་སྲིན་གཅིག་གི་སྲོག་ལའང་སྙིང་རྗེ་ཟེར་ནས་སྙིང་རྗེ་བལྟ་བ་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ནང་མི་ལ་སྡུག་བསྔལ་འདྲ་བྱུང་ན་མ་མཐའ་ཡིན་ཡང༌། ཨ་ཁ་སྙིང་རྗེ་ཞེས་ཁ་ནས་ངམ་ངམ་ཤུགས་ཤུགས་ཀྱིས་ཐོན་ཡོང་གི་འདུག་གཱ དེ་ཚོ་ནི་རྩ་བ་སྟོན་པའི་བསླབ་བྱ་དེས་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་རེད།

དེས་ན་རང་རེའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དཀའ་ངལ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ནའང་སེམས་བག་ཕེབས་པ་མེད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་རྫུན་ཁྲམ་བྱེད་མཁན་ཡོང་སྲིད་ནའང་སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན་དེ་རིགས་ཉུང་ཉུང་ཡིན། མི་གདོང་བརྟན་པ་དང༌། གཞན་གྱིས་མངགས་གཏམ་འདྲ་བྱས་ཡོད་ནའང་དེ་མ་བྱས་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད་བསམ་པའི་གཞུང་བཟང་པོ་བྱེད་པའི་གཤིས་རྒྱུད་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྟོན་པའི་བསླབ་བྱས་ཕན་ཁྱད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད།

དེས་ན་ང་རང་ཚོ་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་ཆེན་པོ་གཅིག་གི་ནང་སྐྱེས་པའི་མི་ཐོག་ཚང་མས་བོད་པའི་གོམས་གཤིས་ནང་ཡོད་པའི་ལེགས་ཆ་དེ་རྣམས་ལ་དོ་སྣང་བྱས། བཟང་པོའི་ཡོན་ཏན་བཟང་པོར་ངོ་ཤེས་པ་བྱ་རྒྱུ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། དེ་མིན་བཟང་པོ་བཟང་པོར་མ་ཤེས་པ་དང༌། དོ་སྣང་མ་བྱས་པའི་ངང་ལ་མི་ཐོག་གཅིག་གཉིས་རིམ་བཞིན་བརྗེས་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་ཕངས་པོ་རེད།

དོ་སྣང་དང་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ་མ་འགྲུབ་ནའང་འགྱོད་པ་མི་འདུག་གཱ། དང་པོ་ནས་རང་རེར་ཡོད་པའི་བཟང་པོའི་ཡོན་ཏན་ལ་དོ་སྣང་མེད་པར་ད་ལྟའི་མི་ཐོག་གཅིག་ཕྱིན། དེའི་བུ་ཕྲུག་རྣམས་ནས་དེ་ལས་དོ་སྣང་ཆུང་དུ་ཕྱིན་པ་བཅས་དེ་འདྲའི་ངང་དོ་སྣང་ཇེ་ཆུང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་མཐར་རྩ་བརླག་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས་དེ་འདྲ་བྱས་ན་ཧ་ཅང་ཕངས་པོ་རེད།

ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པ་རྣམས་ནས་བོད་པའི་གོམས་གཤིས་དང༌། མིག་ལྟོས་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་བཟང་པོ་དེ་རིགས་ངེས་པར་གལ་ཆེན་པོར་བརྩི་དགོས། ང་རང་ཚོ་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ནས་སྐྱོ་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་སྤྱིར་བཏང་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཡ་རབས་དང་དྲང་བདེན་གྱི་རིགས་བརྩི་ས་ཡོད་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྙམ་པའི་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་གང་ཐུབ་བྱེད་རྒྱུར་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གནད་ཆེ།’’9jམཆན། ཞེས་སྩལ།

ཚེས་ ༢༠ དགོང་དྲོ་ཝི་སི་ཀོན་སིན་མཐོ་སློབ་ནས་སྣེ་ལེན་གསོལ་ཇའི་གོ་སྒྲིག་སར་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་དེར་མི་སྣ་ཆེ་རྒུ་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་དང་ལྷན་མོལ་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་ཨ་ལི་ནོ་ཡེ་སི་ (Illinois) མངའ་སྡེའི་གྲོང་ཁྱེར་ཝི་ཀྲོན་ (Wheaton) དུ་ཐི་ཨོ་སི་ཕེ་ཀལ་ (Theosophical) ཚོགས་པས་གདན་ཞུས་ལྟར་ཕེབས་སྐབས་སུ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐི་ཨོ་སི་ཕེ་ཀལ་གྱི་གཙོ་འཛིན་དང༌། ཨ་རི་ཚོགས་པའི་གཙོ་འཛིན་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞུས།

ཕྱི་ཉིན་ཚོགས་མི་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་དང༌། ཆི་ཀ་ཀོའི་ནང་པ་གཙོ་གྱུར་འདུས་ཚོགས་སུ་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ལས་བརྩམས་པའི་ནང་ཆོས་སྐོར་གསུང་བཤད་དང༌། དྲི་ལན་ཞིབ་ཕྲ་སྩལ། དེ་སྐབས་ཝི་ཀྲོན་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་ས་གནས་སུ་ཞབས་སོར་འཁོད་པར་དགའ་བསུའི་གསུང་བཤད་དང༌། (Honorari Citizen) གྲོང་ཁྱེར་མི་སེར་གྱི་ཆེ་བསྟོད་གྱི་ཕྱག་ཁྱེར་ཕུལ། དགོང་དྲོ་ཝི་ཀྲོན་མང་ཚོགས་ལ་བྱམས་བརྩེ་དང་ཞི་བདེའི་སྐོར་གསུང་བཤད་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ནེའུ་ཡོག་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བོད་ཚོགས་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་ནས་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་སར་བོད་དོན་དང་གནས་ཚུལ་འཕོ་འགྱུར་སྐོར་བཀའ་སློབ་དང༌། དྲི་བ་དྲི་ལན་གསལ་བཤད་སྩལ་ཏེ་གསར་སྤེལ་ཁང་ཁག་ནས་དགའ་བསུའི་སྣེ་ལེན་སར་ཞབས་བཀོད་དང༌། གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་ནེའུ་ཡོག་ཏུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོ་དང༌། དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་མི་རིགས་ ༣༠ སྐོར་བཅས་ཁག་སོ་སོར་སྐབས་བབ་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

དགེ་བཤེས་དབང་རྒྱལ་ཆོས་ཚོགས་ཚོགས་མི་མི་སྣ་ཉུང་ཤས་ལ་དགའ་ལྷའི་ཁྲིད་དང༌། འཕོ་ཁྲིད་གསེར་གྱི་སྒོ་འབྱེད་ཀྱི་ཁྲིད་ལུང་སྩལ། ནེའུ་ཇར་སི་ (New Jersey) རུ་དེ་གའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱལ་བ་བྱམས་པའི་དུས་ཆེན་ཉིན་ཆོས་ཚོགས་ཚོགས་མི་དང་ཐག་ཉེའི་མི་སྣ་ ༡༥༠༠ སྐོར་ལ་ལམ་གཙོའི་བཀའ་ཁྲིད། མཇུག་ཏུ་མཇལ་ཁའང་སྩལ།

ནེའུ་ཡོག་ཏུ་ས་གནས་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་གཟིགས་སྐོར་མཛད་དེ་ཉིན་དགུང་གསོལ་སྟོན་དུ་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་དང་བཅས་ཆེ་རྒུ་མི་སྣ་ ༦༠ སྐོར་ལྷན་འཛོམས། ས་གནས་སུ་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཤིག་ཀྱང་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་ཐད་འཕུར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་གྲོ་མོ་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་ཆོས་ཚོགས་གངས་ལྗོངས་རྣམ་རྒྱལ་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་ཆོས་ཚོགས་འགོ་དམངས་ཡོངས་དང་ཉེ་འདབས་ཡུལ་མི་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་ཞུས། དེར་ཨལ་བྷ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་དང༌། ནེའུ་ཡོག་མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱིས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནི་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཡིན་པ་དང༌། བོད་མི་མང་གི་བདེ་དོན་དང་འཛམ་གླིང་མི་མང་གི་ཞི་བདེའི་སླད་སྐུ་ངལ་ཁྱད་བསད་ཀྱིས་མཛད་རྗེས་བསྐྱངས་པར་བླ་ན་མ་མཆིས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཕུལ་བའི་གྲོས་ཆོད་ཕྱག་རྟགས་སུ་ཕུལ།

དེ་ནས་ཉི་ཧོང་ནང་པ་ཛེན་ཞེས་པའི་ཆོས་སྡེར་ཆུ་ཚོད་ ༡ རིང་ཤེར་ཕྱིན་དང་སྒོམ་གྱི་སྐོར། དེ་བཞིན་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱིའི་སྐོར་སོགས་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢ ཉིན་འཛམ་གླིང་ཆོས་རིག་སློབ་སྦྱོང་སྡེ་ཁག་ནས་ཆེ་བསྟོད་ཀྱི་སྣེ་ལེན་གོ་སྒྲིག་སར་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་བརྗོད་གཞི་སྣ་ཚོགས་པའི་བཀའ་འདྲི་ཞུས་ཁག་ལ་བཀའ་ལན་ཞིབ་རྒྱས་སྩལ། དེ་ཉིན་ཧ་ཝར་ཌ་ (Harvard) གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཀྱི་མཁས་དབང་མང་པོ་བཅར་འཛོམས་ཕལ་མོ་ཆེ་ནས་དགའ་མགུ་ཡི་རངས་ངང་བསྟོད་བསྔགས་ཀྱི་རོལ་མོ་སྣ་མང་དཀྲོལ། ཉིན་གུང་གྲགས་ཅན་གསར་ཁང་ཁིར་ཤན་ས་ཨིན་སི་མོ་ནི་ཀྲར་ (Christian Science Monitor) གདན་ཞུས་ལྟར་བཀའ་འདྲི་བཀའ་ལན་དང་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༣ ནས་ ༧ བར་ཧ་ཝར་ཌ་མཐོ་སློབ་ཏུ་ནང་ཆོས་མཁས་པ་དང༌། དོན་གཉེར་ཅན་ ༤༥༠ སྐོར་ལ་ཉིན་ལྟར་སྔ་དགོང་ཚོུད་གཅིག་དང་ཕྱེད་ཀ་རེར་ནང་ཆོས་ཀྱི་འཛིན་གྲྭ་ལྟ་བུ་ཚོགས་ཏེ་སྟོན་པའི་མཛད་རྣམ་རོབ་བསྡུས་ཀྱིས་དབུ་བཙུགས་ནས་བདེན་བཞི་ལས་བརྩམས་པའི་ནང་ཆོས་ཀྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་སྤྱི་དང༌། ཐེག་པ་གོང་འོག གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་འདོད་ཚུལ་གྱི་རྣམ་དབྱེ་ཕྱེ་ནས་གཞུང་དོན་གོང་འོག་འདྲིལ་ཞིང༌། ལག་ལེན་གོ་བདེའི་གསུང་བཤད་འབྱམས་ཀླས་པར་སྩལ། ཆོས་ཐུན་རེ་རེའི་སྐབས་དོགས་གཅོད་དྲི་བ་སྣ་ཚོགས་ལ་འགྲེལ་བཤད་ཟབ་རྒྱས་དང༌། སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེའི་ཉམས་ལེན་གནད་དུ་སྨིན་པའི་ཚུལ་གསལ་བར་མཛད་དེ་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་བསྟན་དོན་གཉེར་ཅན་རྣམས་ལ་ནང་ཆོས་ཀྱི་གོ་བ་གཏིང་ཚུགས་པར་བསྐྱངས།

ཨ་རི་ཝར་ཇི་ནི་ཡའི་ (Virginia) གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཁོངས་ལྷོ་ཨེ་ཤ་ཡའི་སློབ་སྦྱོང་སྡེ་ཁག་གི་ནང་ཆོས་མཁས་དབང་ཨ་རི་ཇེབ་རེ་ཧོབ་ཀིན་སི་ནས་གསུང་སྒྱུར་ཚད་ལྡན་བསྔགས་འོས་ཞུས་པར། ཐམས་ཅད་གང་གི་ཟབ་ཅིང་དོན་ལྡན་གྱི་བཀའ་སློབ་ལ་ངོ་མཚར་ཞིང་ཡི་རངས་པར་གྱུར།

ཚེས་ ༨ ཉིན་དགོང་དྲོར་མི་མང་སློབ་ཕྲུག ༢༠༠༠ སྐོར་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་བ་འཚེ་མེད་ཞི་བདེར་རག་ལས་པས་མི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་དགོས་པའི་སྐོར་གསུང་བཤད་དང༌། དྲི་བ་དྲིས་ལན་མཛད་ནས་ཐམས་ཅད་དགའ་གུས་གནས་སུ་འཁུམས་ཤིང༌། ཨ་རི་གྲོས་ཚོགས་གོང་འོག་གི་འཐུས་མིས་གཙོས་པའི་གནད་ཡོད་མང་པོ་མཇལ་བཅར་གནང༌།

ཕྱི་ཉིན་ཆོས་རྒྱལ་དྲུང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ནས་གདན་ཞུས་ཆིབས་བསྒྱུར་གཟིགས་སྐོར་དང་བཞུགས་ཡུལ་མར་པ་གཟིམ་ཁང་ཞེས་པར་གདན་དྲངས། དགོང་དྲོ་ཆོས་ཚོགས་ཚོགས་མི་ ༤༠༠ སྐོར་འདུ་འཛོམས་ཐོག་ཆོས་རྒྱལ་དྲུང་པ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཞུས་རྗེས་དཔལ་ས་སྐྱ་པའི་ཞེན་པ་བཞི་བྲལ་གྱི་གསུང་ཆོས་བཀའ་སློབ་དང་དྲིས་ལན་བཅས་སྩལ། དགོང་དྲོ་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ལས་ཁུངས་ཁག་ཏུ་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༠ ཉིན་སྔ་དྲོ་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཤིག་གི་ཐོག་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཏེ་ལྷན་ཚོགས་གྲུབ་ཉེར་གསར་མཁན་ཞིག་ཡར་ལངས་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་གང་གསུངས་པ་རྣམས་དྲང་པོ་དང༌། བདེན་པ། དངོས་ཡོད་ཤ་སྟག་རེད་འདུག ང་ཚོས་བསྐྱར་དུ་བརྡར་ཤ་གཅོད་པའི་དྲི་བ་ཞུ་རྒྱུ་དཀའ་ངལ་འདུག་ཅེས་ཆེ་བསྟོད་གནང༌། དེ་ཉིན་མངའ་སྡེའི་སྲིད་སྐྱོང་སར་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་དང་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས།

དེ་རྗེས་ཀོ་ལ་ར་ཌོའི་ (Colorado) མཐོ་རིམ་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭའི་ནང་མི་གྲངས་ ༢༠༠༠ སྐོར་ལ་རྒྱུད་སྡེ་བཞིའི་སྐོར་ནས་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་མཛད་ཅིང༌། ན་རོ་པ་ཆོས་ཚོགས་ནང་མི་གྲངས་ ༡༠༠ སྐོར་ལ་སྒོམ་སྐོར་སྤྲོས་བཤད་དང་ཉམས་ལེན་དུ་འདྲིལ་བའི་བཀའ་སློབ་དྲི་བ་དྲི་ལན་བཅས་སྩལ།

ཌིན་བར་ (Denver) གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཁོངས་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡེ་ཁག་ནས་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་སར་གནད་ཡོད་མི་སྣ་ ༢༠༠ ཙམ་བཅར། དེ་རྗེས་གྲོང་ཁྱེར་ཚོགས་ཁང་དུ་མི་མང་ ༢༥༠༠ སྐོར་ལ་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་ལྡན་པའི་མི་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ནང་ཆོས་ནས་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་ལས་སེམས་བཟང་པོར་བཅོས་ཚུལ་སྐོར་སོགས་གསུང་བཤད་སྩལ།

ད་ལམ་ས་གནས་ཁག་མང་ལ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཆོས་འབྲེལ་བསྐྱངས་སྐབས་ཆོས་ཞུ་བར་བཀའ་འདྲི་བཀའ་ལན་སྩལ་བའི་ཞོར་འཕྲོས་ཤིག་ཏུ། ‘‘རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་གོང་མའི་སྐུ་དུས་པ་ཀི་སི་ཐན་གྱི་ལ་ཧོར་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དུ་སྟོན་པ་ལོ་དྲུག་དཀའ་བ་སྤྱད་པའི་སྣང་བརྙན་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་སྐུ་པར་ཞིག་ཕྱག་སོན་བྱུང་བ་རྩེ་ཕོ་བྲང་དུ་བཞུགས་ཡོད། ང་རང་དེ་མཇལ་སྐབས་རང་བཞིན་ཡིད་འཕྲོགས་ནས་སྔོན་བསགས་ལས་འབྲེལ་དམིགས་བསལ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་ཚོར་སྣང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད།

དེ་ནས་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་རྗེས་པ་ཀི་སི་ཐན་དུ་གནས་སྡོད་ངོ་ཤེས་ཨ་རི་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེས་ཁྱེད་རང་ལ་དགོས་མཁོ་གང་ཡོད་བརྗོད་པར་གོང་གསལ་ཐུབ་པའི་སྣང་བརྙན་དེ་དང་འདྲ་བ་ཞིག་བྱུང་ན་དགའ་པོ་ཡོང་བ་འདུག ཅེས་བརྗོད་པ་ལྟར་ཁོང་ནས་ཕུལ་འབྱོར་བྱུང་བ་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཐུགས་དམ་གྱི་རྟེན་གྲས་སུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཡོད།

རྩ་བའི་རྨི་ལམ་ལ་རྟག་པ་བརྟན་པ་གང་ཡང་མེད་ཀྱང་ཐེངས་གཅིག་ཐོ་རེངས་ཀྱི་མནལ་ལམ་དུ་དེ་སྔ་སྟོན་པ་ཞལ་བཞུགས་པའི་སྐབས་གང་ཉིད་འཁོར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གྲལ་དུ་ཡོད་པ་ཞིག་རྨིས་བྱུང༌། འདི་སྐོར་འབྲེལ་བ་ཆགས་ཏེ་ཞོར་འཕྲོས་བརྗོད་པ་ལས་ཕྱིར་བསྒྲགས་དགོས་དོན་མེད།’’10jམཆན། ཅེས་ཕེབས།

ཚེས་ ༡༣ ཉིན་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་ཐེངས་བདུན་པ་དང་ཨ་རི་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་དུས་དབང་ཐོག་མ་སྩལ་བསམ་མཚོན་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་རླབས་པོ་ཆེ་བསྐྱངས་ཏེ་་ནེའུ་ཡོག་བརྒྱུད་ལྡི་ལིར་ཕེབས་སྐབས་བོད་མི་དང་རྒྱ་གར་བ་བཅས་མི་གྲངས་ ༡༥༠༠ སྐོར་ནས་དགའ་བསུའི་སྣེ་ལེན་དང་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་ཞུས། རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་ལྕམ་སྐུ་ཨིན་དྷར་གྷན་དི་མཆོག་མཇལ་འཕྲད་དང༌། དེ་རྗེས་རྒྱ་གར་ཤེས་རིག་བློན་ཆེན་མཆོག་ཀྱང་མཇལ་འཕྲད་མཛད།

ཚེས་ ༡༦ ཞོགས་པ་ཨ་ཅརྱ་ཀིར་པ་ལ་ནི་མཆོག་དང་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས་རྗེས་དགོང་དྲོ་ལྡི་ལི་ནས་མེ་འཁོར་ཐོག་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་ཏེ་ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོར་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལའི་ཕོ་བྲང་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་དུ་ཞབས་སོར་བདེ་ལེགས་སུ་འཁོད་སྐབས་བཞུགས་སྒར་དུ་གནས་འཁོད་བོད་རིགས་ཡོངས་ནས་དགའ་བསུའི་གུས་སྒྲིག་གཟབ་རྒྱས་ཞུས་པ་དང༌། ཕོ་བྲང་གི་དབུ་རྩེར་བཀའ་ཤག་དང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་བཅས་ནས་དེ་མཚུངས་ཕེབས་བསུ་རྒྱ་ཆེར་ཞུས།

ཕུན་ཚོགས་དཔལ་གྱི་ལང་ཚོ་རྫོགས་པའི་གནས།།

དགེ་ལེགས་འོད་ཚོགས་བསར་པ་གསར་པའི་ཞིང༌།།

ནུབ་ཕྱོགས་འགྲོ་བའི་འདོད་དོན་བསྐང་བ་ཡི།།

ཐུགས་བསྐྱེད་གསེར་གྱི་འཁོར་ལོ་གཡས་སུ་འཁྱིལ།།

བསོད་ནམས་སྟོབས་ཀྱི་དཔུང་པ་སྟུག་པའི་ཁམས།།

གང་གིས་ལེགས་བཤད་རིན་ཆེན་མུ་ཏིག་ཚོམས།།

མངོན་པར་འཛུམ་པའི་ཟེར་བརྒྱའི་སྣང་བ་ཡིས།།

ཆེ་རྒུའི་སྤྱི་བོའི་ཉི་ཟླ་ས་ལ་བབས།།

དམིགས་མེད་རང་སྣང་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་འཕྲུལ་གར།།

ལྷུན་རྫོགས་འཁོར་འདས་ཆོས་ཀུན་མཁྱེན་པའི་གཏེར།།

རྟེན་འབྱུང་སྟོང་པའི་གཤིས་སུ་སྤྲོས་པ་ཡིས།།

སྲིད་གསུམ་རྒུད་མུན་དཔུང་ཚོགས་རྨང་ནས་བསལ།།

རིགས་ལྡན་དཔལ་གྱི་ལྷ་ལམ་ཡངས་པའི་མཁར།།

དྲག་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཁོར་ལོར་བསྒྱུར་པའི་མགོན།།

ཇི་བཞིན་གསལ་བའི་གཞི་ལག་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ༌།།

རྣམ་པར་འཆར་བའི་བཀའ་དབང་འགྲོ་ལ་སྩལ།།

ངོ་མཚར་མཛད་འཕྲིན་རིན་ཆེན་མ་ཎི་ཀས།།

ལེགས་པར་ས་གསུམ་ཕུང་པོ་གཏམས་གྱུར་པ།།

དེ་ལྟའི་བསོད་ནམས་སྟོབས་ཀྱི་རི་བོ་ནི།།

བདག་ཅག་འགྲོ་བས་ཐེག་དཀའི་ཚད་དུ་གྱུར།།

ཞེས་ལྷར་བཅས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལས། དྲུང་ཡིག་ལྷ་ཚེ་སོགས་བཙོན་གྲོལ་དང་རྡོར་གདན་སོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར། རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོ་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ་དང་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་མཚོན་གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི་དང་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཏེ། རླབས་འཕྲེང་ང་གཅིག་པའོ།། །།

8 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་གཉིས་པ། ཤོག་ གྲངས་ ༤༣ ནས་ ༦༦ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

9 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་གཉིས་པ། ཤོག་ངོས་ ༦༧ ནས་ ༧༠ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་བསྐྲུན་ཞུས།

10 ‘རྒྱལ་བའི་མཛད་པ་ལས་འཕྲོས་པ’ཞེས་པའི་ཤོག་གྲངས་ ༤༢ བར་གསལ། སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་རྣམ་སྤེལ་ཚང་བློ་བཟང་སྦྱིན་པས་བརྩམས།

རླབས་འཕྲེང་ང་གཉིས་པ།

ས་གནས་ཁག་གཅིག་ཏུ་ཕེབས་བཞུད་དང་དཔལ་རྒྱལ་བ་ཀརྨ་པ་དང་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་པས་མཚོན་གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི་དང་རྒྱལ་ཁབ་བཅུའི་ནང་ཕེབས་བཞུད། རྡོར་གདན་དང་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་དང་ཆོས་སྒར་ཁག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱི་སྐོར།

ས་བཅད་དང་པོ།

ས་གནས་ཁག་གཅིག་ཏུ་ཕེབས་བཞུད།

༡༽ཀུ་ལུ་ཁུལ་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པ།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༨ ཉིན་བོད་ཚེས་ ༡༠ འཁེལ་བས་དང་སློབ་པས་གུ་རུའི་འབུམ་ཚོགས་དད་འབུལ་ཉིན་མཐའ་མར་སོང་ཚོགས་མགོན་དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་ཅིང༌། དང་སློབ་བུ་མོའི་བརྒྱ་ཤོག་སྤྱི་ནས་རྒྱལ་ཡུམ་དམ་པའི་དགོངས་རྫོགས་མཆོད་འབུལ་འདུས་ཚོགས་སུ་བསྙེན་འགྱེད་ལ་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་སྐུ་སྐལ་འབུལ་མཇལ་ཞུས་རྗེས། ཕོ་བྲང་གཟིམ་ཆུང་དུ་དང་སློབ་འགོ་དམངས་ ༢༠༠ སྐོར་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་ཐོག ད་ཕན་འགོ་དམངས་ཚང་མས་ཁུར་བརྩོན་གང་ལེགས་བྱུང་འདུག་པར། ད་ཆ་བོད་སྤྱིའི་བདེན་མཐའ་ཡང་རིམ་གསལ་དུ་འགྲོ་མུས་ལ་སོང༌། ཚང་མས་དམག་སྒར་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཁ་ཡོད་ལག་མེད་དུ་མ་སོང་བར་དྲག་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་སྲུང་བྱ་རྒྱུ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན་གཤིས། ཚང་མས་སྔར་བཞིན་ཁུར་བརྩོན་སེམས་ཤུགས་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས།

ད་བར་ཁྱེད་ཚོས་འབུམ་ཚོགས་ཐེངས་ལྔ་ཙམ་ཕུལ་སྨིན་ངེས་བྱུང་འདུག་པ་གང་ལེགས་སོགས་སྩལ་ཏེ། བོད་རིགས་དང་ཀུ་ལུ་ཁུལ་གྱི་མི་མང་སྤྱི་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཞུགས་སྒར་ནས་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་ཞོར་སྦིར་ཁུལ་གཞིས་ཁག་གཉིས་སུ་མཇལ་ཁ་སྒུག་མཁན་རྣམས་ལ། ཁྱེད་ཚོ་ཐུག་པ་དགའ་པོ་བྱུང༌། བོད་ནང་གི་མི་མང་རྣམས་ལ་ཤེས་ཡོན་སོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཐབས་སྐྱོ་ཡང༌། སེམས་ཤུགས་འགྲན་བྲལ་དུ་ཡོད་པ་ང་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་མ་ཟད། རྩ་བ་རང་རེའི་གནས་སྟངས་ཇེ་བཟང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད།

དེང་སང་བོད་མི་འདུས་སྡོད་འགའ་ཞིག་ནང་ཡུལ་མིར་མཐུན་ལམ་ཇི་བཞིན་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་ཡོང་བཞིན་པས་རྒྱ་གར་གཞུང་དམངས་གཉིས་ནི་བོད་མིར་སྐུ་དྲིན་ཆེ་བས་མཐུན་ལམ་དམ་ཟབ་བྱ་དགོས། མི་ལོ་ ༢༢ རིང་ཚང་མས་ཧུར་འབུངས་བྱས་ཡོད་པ་དང་ད་དུང་སྔར་བཞིན་དམ་གཙང་ཧུར་ཐག་གྱིས་ཨང་ཞེས་སྩལ།

དགོང་དྲོ་མན་ཌི་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་མགྲོན་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས་སྐབས་ཕེབས་བསུའི་གཟིམ་སྒོ་གསར་སྐྲུན་དང་བཅས་པོན་ཊོ་གཞིས་འགོ་དང༌། པ་ཏི་ཀུ་ལུ་སློབ་གྲྭའི་ལས་བྱེད་གཅིག་གིས་གཙོས་བོད་མི་ ༣༠ སྐོར། ས་གནས་རྒྱ་གར་སྐུ་སྲུང་དམག་མི་བཅུ་ཕྲག་ནས་དམག་དུང་དང་བཅས་གུས་བཏུད་དང༌། ས་གནས་འགོ་དཔོན་གནད་ཡོད་ཁག་ནས་འཚམས་མཇལ་ཞུས།

ཕྱི་ཉིན་པ་༠ཏི་ཀུ་ལུ་སློབ་གྲྭར་གདན་ཞུས་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཏེ་དགེ་ལས་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཞིང༌། མ་ན་ལིར་དགོན་ཁག་ནས་དུང་རྒྱ་སེར་སྦྲེངས་དང་སེར་སྐྱ་མི་གྲངས་ ༣༠༠༠ ཙམ་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞལ་མཇལ་ཞུས་ཏེ་དགེ་དགོན་དགའ་ལྡན་ཐེག་མཆོག་གླིང་དང་རྙིང་དགོན་པདྨ་ཆོས་གླིང་དང་འབྲེལ་མཚུངས་མ་ཎི་ལྷ་ཁང་བཅས་པར་གནས་གཟིགས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༠ ནས་ ༡༦ བར་ཉིན་དགུང་ཆུ་ཚོད་ ༡ ནས་ ༤།༣༠ བར་དང༌། ཚེས་ ༡༧ ནས་ ༡༨ བར་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༩ ནས་ ༡༡ དང༌། ཉིན་དགུང་ཆུ་ཚོད་ ༡ ནས་ ༤།༣༠ བར་སྤྱོད་འཇུག་གི་བཀའ་ཁྲིད་སྩལ་བ་དབྱིན་ཧིན་གཉིས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བས་སྐབས་དོན་སོ་སོར་གསུང་སྒྱུར་ཞུས།

ཚེས་ ༡༤ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཀུ་ལུ་ཉིན་སློབ་བོད་ཕྲུག་ ༨༨ དང་དགེ་ལས། རྒྱ་གར་ཁམས་པ། སྤི་ཏི་དང་གར་ཞ་ནས་ཆོས་ཞུ་བ་ཁག་གཅིག་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་ཐོག སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་ད་ལྟ་ཁྱེད་ཚོའི་སློབ་ཁང་གཏན་འཁེལ་མེད་ཀྱང༌། རིམ་པས་འགྲིགས་འགྲོ་བ་དང་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གནས་ཡོད་ཀྱང༌། སློབ་སྦྱོང་གི་ཆ་རྐྱེན་རང་ཡུལ་གྱི་མི་མང་རྣམས་ལས་ཆེས་བཟང་བ་ཡོད་པས་སློབ་སྦྱོང་ཧུར་བརྩོན་བྱ་དགོས། ཁྱེད་ཚོ་དགེ་རྒན་རྣམས་ཀྱང་མི་རབས་ཤིག་གི་མདུན་ལམ་གྱི་འགན་ཁུར་ལེན་གྱི་ཡོད་སྟབས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆ་ནས་བཟང་པོའི་ལས་ཀ་ཡིན་ལ། ཆོས་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་ཕན་ཡོན་ཆེ་བས་ཕྲུ་གུར་བྱམས་སྐྱོང་ཐོག་སློབ་སྟོན་ཧུར་ཐག་བྱ་དགོས་ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་ས་སྐྱའི་ལྷ་ཁང་དང་མཁན་པོ་ཐུབ་བསྟན་གྱི་རི་ཁྲོད་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས། མཁན་པོའི་རི་ཁྲོད་ཀྱི་ཕེབས་ལམ་གཡང་གཟར་བློས་འགན་མི་བཟོད་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་ཀྱང༌། འདབས་གཤམ་སྣུམ་འཁོར་ཆིབས་བཤོལ་གྱིས་སྐར་མ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའི་རིང་ཞབས་ཐང་སྐུ་ངལ་ཁྱད་བསད་ཀྱིས་ཕེབས་གདོང་མཁན་པོའི་གཟིམ་ཤག་ཏུ་གདན་ཞུས་སྐུ་ངལ་མཛད་རྗེས་ལྷ་ཁང་དུ་ཆོས་ལྷན་ནས་མཆོད་འབུལ་གྲ་སྒྲིག་ཡོད་པ་དང་བཅས་ཚོགས་མཆོད་འབུལ་གཤོམས་མཛད།

ཚེས་ ༡༨ ཉིན་སྤྱོད་འཇུག་གི་ཤེས་རབ་ལེའུ་དང་བསྔོ་བའི་ལེའུ་རྫོགས་པར་བསྐྱངས་རྗེས་གདན་ཞུས་ལྟར། ཧི་མ་ཅལ་ནང་ཆོས་རིག་གཞུང་སླར་གསོའི་ཆོས་ཚོགས་དབུ་འབྱེད་དང་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་སྩལ་བ་དང༌། རྒྱ་གར་བཟའ་བཅའ་འགྲེམས་སྤྲོད་བློན་ཆེན་གཞོན་པ་ཨ་རུ་ན་ཅལ་ཐུ་དགོན་དང༌། ཝར་ཎའི་ནང་ཆོས་མཁས་པ་ཨུ་པ་དེ་བ་བཅས་ནས་ཀྱང་གསུང་བཤད་གནང༌།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོར་ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དག་སྣང་ཡང་གསང་རྒྱ་ཅན་མའི་ནང་ཚན་སྤྱན་རས་གཟིགས་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ལྷ་དགུའི་སྒྲུབ་ཆོག་དང་འབྲེལ་བཀའ་དབང་གི་སྟ་གོན་དང༌། ཉིན་རྒྱབ་ཆུ་ཚོད་ ༡ ཐོག་བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་སྩལ་ཏེ་ཆོས་ཞུ་བ་མི་གྲངས་ ༧༠༠༠ སྐོར་ལ་ཟབ་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩིས་རྒྱུད་སྨིན་པར་མཛད། ལྷག་པར་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་ཕན་བཏགས་ན་རབ་དང༌། དེ་མིན་གཞན་ལ་གནོད་འཚེ་མི་བྱེད་པ་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཚིག་གཉིས་སུ་བསྡུས་པ་དེ་ཡིན་པས་ཚང་མས་སེམས་ལ་ངེས་འཇོག་གིས་ལག་ལེན་དུ་སྦྱོར་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་དོན་འདུས་སྩལ།

དེ་ནས་མ་ན་ལི་གངས་འཛེགས་ཚོགས་པའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་བརྒྱད་པའི་ཐོག་གདན་ཞུས་ལྟར་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་དང༌། དྲི་བ་ཁག་ལ་ལན་འདེབས་མཛད་དེ་གངས་འཛེགས་ཡོ་བྱད་རྣམས་ལ་གཟིགས་སྐོར་གྲུབ་རྗེས་ཨ་རུ་ན་ཅལ་དབུས་གཞུང་བློན་ཆེན་གཞོན་པ་མཇལ་བཅར་གྱིས་ཨ་རུ་ན་ཅལ་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཡོང་ཐབས་སྙན་སེང་ཞུས།

ཡང༌། ཨ་ཕོ་རིན་པོ་ཆེའི་རི་ཁྲོད་དང་སྦྲགས་མ་ན་ལིའི་ཡུལ་ལྗོངས་ལ་གཟིགས་ཞིབ་ཞབས་འཆམ་དུ་ཕེབས་གནང་མཛད་ཅིང༌། བསྟན་སྲིད་ཞབས་རིམ་ཆེད་གནས་མཆོག་མཚོ་པདྨར་རིག་འཛིན་གདུང་སྒྲུབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཁྲི་ཚོགས་མཆོད་འབུལ་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཏེ་མཚོ་སྐོར་དང་སྦྲགས་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་དགོན་པར་གདན་ཞུས་ཞབས་འཁོད་གནས་གཟིགས་དང་བཅས་དྷ་ས་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བདེ་བར་བཀོད།

༢༽ཧིན་རྡུའི་ཆོས་སྒར་དང་ཏེ་ལོ་ཕུག་བཙུན་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༣ ཉིན་ཧིན་རྡུའི་བླ་མ་ཆི་མཱ་ཡ་ནན་དྷ་ (Chinmayananda) ནས་གདན་ཞུའི་གསོལ་འདེབས་ཞུས་དོན་ལྟར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཞུགས་སྒར་ནས་སྤྱི་ལེ་ ༡༥ ཙམ་གྱི་སར་ཆགས་ཡོད་པའི་ཡོལ་ (YOL) དམག་སྒར་གྱི་འདབས་རོལ་ནགས་རིའི་ཉེ་འགྲམ་དུ་ཡོད་པའི་ཧིན་རྡུའི་ཆོས་སྒར་ཨ་ཤ་རམ་ (Ashram) དུ་ཞབས་སོར་བདེ་བར་འཁོད་སྐབས་ཧིན་རྡུའི་ཆོས་པ་ཁག་གཅིག་ནས་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བ་འབུལ་བཞེས་དང་བླ་མ་ཆི་མཱ་ཡ་ནན་དྷ་ནས་ཆོས་བཤད་བྱ་ཡུལ་གྱི་ཚོགས་ཁང་ནང་གདན་ཞུས་ཐོག ཆོས་པ་མི་གྲངས་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད་པ་ནས་གུས་བསྟོད་ཀྱི་རོལ་དབྱངས་ཕུལ་བ་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ཞབས་བཀོད་བསྐྱངས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུས་པ་དང་ཆབས་ཅིག ཆོས་པ་འདུ་འཛོམས་ཚོ་ཁག་སོ་སོ་ཡོངས་ཁུངས་ངོ་སྤྲོད་སྙན་སེང་ཞུས།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཆོས་སྒར་གྱི་གནས་ཚུལ་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་བར་དགྱེས་མཉེས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཞེས་སྩལ་ཐོག དབྱིན་སྐད་ཐོག་ནས་མུ་མཐུད་ཆོས་མཐུན་གྱི་བཀའ་སློབ་ནང་ལྷུག་ཏུ་སྩལ། དེ་རྗེས་ཚོགས་ཞུགས་པ་དོགས་འདྲི་ཞུ་མཁན་གཅིག་གིས་ནང་ཆོས་དང་ཧིན་རྡུའི་ཆོས་གཉིས་ཁྱད་པར་ཇི་ཡོད་དང༌། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་པའི་གནས་ལུགས་དོགས་གཅོད་ཞུས་པར། དོགས་འདྲི་དང་པོའི་སྐོར་ལ། ངོས་ནས་ཧིན་རྡུའི་ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་མ་རྟོགས་ཀྱང༌། ནང་ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་སེམས་ཅན་ཀུན་བདེ་བ་འདོད་ཅིང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་ལྟར་ནང་པའི་ཆོས་ནས་བདེ་སྡུག་གཉིས་ཀྱི་འབྱུང་རྩ་ངོས་བཟུང་ནས་དེ་དག་སྤང་བླང་འཇུག་ལྡོག་བྱ་ཚུལ་བདེན་པ་བཞི་ལ་དམིགས་པའི་གནས་ལུགས་རྣམས་སྙིང་དོན་གོ་བདེ་རག་བསྡུས་དང་སྦྲགས། ཆོས་པ་ཚང་མས་རྣམ་གཞག་འཇོག་སྒོ་མཉམ་དུ་གནང་དགོས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་ཕྲན་ཙམ་སྩལ།

ཧིན་རྡུའི་བླ་མའི་གཟིམ་ཤག་ཏུ་གདན་ཞུས་གསོལ་ཇ་ཞལ་ཏོག་འདེགས་འབུལ་རྗེས། ཏེ་ལོ་ཕུག་བཙུན་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཞབས་འཁོད་ཀྱིས་ཆོས་འབྲེལ་དང༌། བཙུན་མའི་ཤག་སོ་སོར་གཟིགས་སྐོར་དང་འབྲེལ་ཕྱག་ནས་སྩལ། བཙུན་དགོན་དུ་མཐུན་རྐྱེན་ཕྱག་དངུལ་དང་བཙུན་དགོན་ཉེ་འཁྲིས་རྒྱ་གར་ཡུལ་མིའི་སློབ་གྲྭ་སོ་སོར་མཐུན་རྐྱེན་ཕྱག་དངུལ་བཅས་སྩལ།

ཕྱིར་བཞུགས་སྒར་དུ་ཕེབས་ཏེ་ཨ་རི་བ་བུད་མེད་རྡར་ཀུ་ལི་མ་བུ་ནས་བློ་སྦྱོང་ཚིག་བརྒྱད་མའི་བཀའ་འཁྲིད་སྙན་སེང་བཀའ་འཁྲོལ་ཞུས་དོན་ལྟར་ཕྱི་རྒྱལ་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་མི་གྲངས་ ༥༩ ལ་བཀའ་འཁྲིད་དགྱེས་སྩལ་ཐོག ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ནས་འཆར་ཅན་གུ་རུའི་འབུམ་ཚོགས་གྲངས་གསོག་ཉིན་ལྔའི་རིང་གནང་མུས་ལྟར་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གུ་རུའི་འབུམ་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པ་དང༌། ལྷ་ས་བ་ཚེ་རིང་བདེ་སྐྱིད་ནས་ཞུས་དོན་མ་ཎི་དང༌། ཚད་མེད་ཡོན་ཏན། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་གསོལ་འདེབས། གུ་རུའི་གདུང་འབོད་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ།

༣༽འབྲས་ལྗོངས་དང༌། སྒང་ཏོག ཀ་རྡོར་ཁུལ་བཅས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་སྒང་ཏོག་ཁུལ་གནས་འཁོད་བོད་རིགས་གཙོ་གྱུར་ནང་བསྟན་ལ་དད་པའི་མི་མང་ཚོས་རིང་མོ་ཞིག་ནས་ཇི་ལྟར་སྙན་སེང་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་དང༌། ཀ་རྡོར་ཁུལ་མི་མང་ནས་ཀྱང་སྐྱབས་སྐུལ་ནན་ཞུས་བཞིན། བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལ་ནས་ལྡི་ལིར་རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་བློན་ཨིན་དྷར་གྷན་དི་མཇལ་འཕྲད་ཕེབས་ཏེ་སྲིད་བློན་མཆོག་དང་མཇལ་འཕྲད་བཀའ་མོལ་ལྷུག་པོར་མཛད།

སྒང་ཏོག་ཏུ་ཕེབས་སྐབས་རང་གཞུང་སྐུ་ཚབ་དོན་བྱེད་སྟག་གཟིམ་ཉི་མ་བཟང་པོ་དང༌། ཕྲེང་རིང་རིག་འཛིན་རྣམ་རྒྱལ། རཀ་ཤག་མདའ་དཔོན་མདོ་མཁར་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ། རུམ་བཏེགས་མཛོད་པ། འབྲས་གཞུང་གི་ཆོས་དོན་དྲུང་ཆེ་པ་སངས་རྣམ་རྒྱལ་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་དང་བཅས་སྒང་ཏོག་ཁུལ་སྡོད་བོད་མི་ཚོ་ཁག་དང༌། འབྲས་ལྗོངས་པ། འབྲས་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ཁག ཆོས་ཚོགས་ཁག་བཅས་ནས་མཇལ་དར་རིམ་འབུལ་གྱིས་འབྲས་གཞུང་གི་མགྲོན་ཁང་དུ་བདེ་ཞབས་འཁོད་པ་དང༌། ཤོད་ཚོམས་ཆེན་དུ་འབྲས་ལྗོངས་མངའ་སྡེ་གཞུང་གི་བློན་ཆེན་ཁག་དང༌། དྲུང་ཆེ་ཁག ཕེབས་སྒྲིག་འགོ་བྱེད་ཁག་བཅས་མི་གྲངས་བཞི་བཅུ་སྐོར་ནས་མཇལ་དར་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས་རྗེས་དབུ་རྩེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་དོན་བྱེད་ཉི་བཟང་དང༌། ཆོལ་གསུམ་མི་འཐུས་ནས་མཇལ་བཅར་རྟེན་གསུམ་གསོལ་འབྲས་འབུལ་འདེགས་ཞུས། ངང་ཙམ་རྗེས་འབྲས་ལྗོངས་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་དང༌། ལྕམ་སྲས་ཕེབས་བསུའི་མཇལ་ཁར་བཅར།

ཚེས་ ༡༧ ཉིན་སྒང་ཏོག་དོན་བྱེད་ལས་ཁུངས་གསར་པའི་སྒོ་འབྱེད་ཕྱག་ནས་བྱིན་འབེབས་དང་ལས་བྱེད་རྣམས་ལ་མཇལ་ཁ། རྩེ་ཤོད་གཉིས་ཀྱི་ཁང་ཁུངས་ཁག་ལ་ཞབས་བཅགས་བྱིན་རླབས་སྩལ། ཐང་ཆེན་དུ་མི་ཚོགས་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྷག་འདུ་འཛོམས་སར་རྒྱལ་སྲས་ལག་ལེན་སོ་བདུན་མའི་བཀའ་ཁྲིད་དང༌། ༡༩༦༣ ལོར་རང་གཞུང་ནས་བསྟན་འགྲོའི་བདེ་ཐབས་སུ་གསར་བཞེངས་གནང་བའི་གུ་རུ་ལྷ་ཁང་དུ་ཐུགས་སྨོན་གནས་གཟིགས་མཛད།

ཕྱི་ཉིན་ས་སྐྱ་ཚེས་བཅུ་ཚོགས་པས་ཞུས་ངོར་ཞེན་པ་བཞི་བྲལ་གྱི་ལྗགས་བཤད་དང༌། ཉིན་རྒྱབ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་བཀའ་དབང་གི་སྟ་གོན་སྩལ་རྒྱུའི་སྒྲུབ་ཆོག་རྣམས་གྲུབ་རྗེས། ལག་ལེན་སོ་བདུན་མའི་འཕྲོས་ཕྱིན་དྲུག་མན་གྱི་གསུང་བཤད་དང༌། སྟ་གོན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་སྩལ། དགོང་དྲོ་མངའ་སྡེའི་སྲིད་སྐྱོང་གི་ཆེ་བསྟོད་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཤམས་གནང་བར་ཆིབས་བསྒྱུར་མཛད།

ཚེས་ ༡༩ ཉིན་སྔ་དྲོར་སྟ་གོན་རྣམས་གྲུབ་རྗེས་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་བཀའ་དབང་དང༌། དེ་རྗེས་འབྲས་ལྗོངས་ཁུལ་སྡོད་བོད་མི་སྤྱི་ཡོངས་ནས་གནས་བརྟན་ཕྱག་མཆོད་དང་འབྲེལ་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས་ཏེ་ཚོགས་པ་ཁག་དང་ཆོལ་གསུམ་སྤྱི་འཐུས་བཅས་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཐོག་འབུལ་དངོས་རྣམས་རིམ་བསྟར་ཞུས། སྒང་ཏོག་ཁུལ་གནས་སྡོད་བོད་མི་རྣམས་ནས་དགའ་བསུའི་ཚོགས་འདུ་གོ་སྒྲིག་སར་སྒང་ཏོག་དོན་བྱེད་ཉི་བཟང་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ས་གནས་སུ་ཞབས་སོར་འཁོད་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུས་པ་དང་སྦྲགས་ལས་བསྡོམས་སྙན་སེང་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་‘‘ང་རང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ། མིའི་ལུང་པར་གྱར་ཏེ། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཐབས་སྐྱོ་པོ་དང༌། ཉམས་དམའ་པོ་ཞིག་གི་སྐབས་ལ་ཡོད་དུས་ང་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་ཐོག ང་རང་ཚོ་ནང་ཚག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་ཤོད་རྒྱུ་དང༌། དེའི་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་ཐོག་ལ་སྐད་ཆ་བྱེད་རྒྱུ་རེད་མ་གཏོགས། འདིར་འབྲས་ལྗོངས་མི་མང་མཉམ་དུ་ཚོགས་ནས་དེའི་སར་ངས་འཇོན་པོ་ཤོད་རྒྱུ་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་བཀའ་སློབ་གནང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་གང་ཡང་མིན།’’ ཞེས་དང༌།

‘‘འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་འབྲས་ལྗོངས་པ་འགའ་ཤས་ཕེབས་ཡོད་མདོག་ཁ་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕེབས་ཡོད་ན་དེར་གནས་བཞག་ན་མ་འགྲིགས་པ་གང་ཡང་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོའི་རྣ་བར་གོ་མི་ཉན་པའི་ང་ཚོས་ལྐོག་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གྲོགས་པོ་དང་སྐུ་མགྲོན་ལྟ་བུར་བཞུགས་ཏེ་གསན་པ་ཡིན་ན་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ང་ཚོ་བོད་པའི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་དགོངས་པ་བཞེས་ནས་གནས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ལེགས་པའི་རང་བཞིན་རེད། ཐལ་ཆ་གང་ཡང་མི་འདུག’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་རང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ནས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ན་ཡང༌། རང་གི་ལུང་པར་གནས་ཚུལ་བཀྲ་ཤིས་པ་དང༌། གནས་ཚུལ་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བར་ཧ་ལས་རྒྱུ་གང་ཡང་ཡོད་མ་རེད། ང་ཚོ་དེ་འདྲ་ཡང་མ་རེད། ང་རང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ། མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེང་སང་བོད་ཕྱི་ནང་གི་འབྲེལ་བ་གསལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ཙང༌། ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། ཁོང་ཚོས་དཀའ་ངལ་ག་ཚོད་ཙམ་མྱང་འདུག་གམ། ཐབས་སྐྱོ་པོ་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་འདུག་གམ། ང་ཚོའི་ལུང་པ་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་གྱར། ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་འབུམ་གཅིག་ལྷག་ཙམ་ཞིག་རང་ཡུལ་བྲལ་ཏེ་མིའི་ལུང་པར་ཚ་གྲང་ངལ་དུབ་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཏེ། ༡༩༥༩ ནས་ད་ལྟ་ ༡༩༨༡ བར་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་མ་ཟིན་ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད། ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་དེ་རྒྱལ་རབས་ཤིག་ནང་ལ་དུས་ཚོད་ཐུང་ཐུང་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། མི་ཞིག་གི་མི་ཚེ་ལ་བསམ་བློ་བཏང་བ་ཡིན་ན། ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་དེ་གང་འཚམས་ཀྱི་རིང་པོ་ཡིན།’’ ཞེས་དང༌།

‘‘གཉིས་ནས་ང་ཚོ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་བཙན་དབང་དང༌། མནར་གཅོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འོག་ལ་སེམས་ཤུགས་ཆག་མེད། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ལྷམ་བསམ་ཡལ་མེད། སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་མེད། ཇི་ཙམ་ཕྱིའི་འགོག་རྐྱེན་དང༌། གནོན་ཤུགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་དེ་ཙམ་ང་ཚོ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཡོད།’’11jམཆན། ཞེས་སོགས་འཕྲལ་ཡུན་བླང་དོར་ཞུ་སྒོའི་བཀའ་སློབ་ཡིད་འགུལ་ཐེབས་པ་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་གཏིང་སྐྱེས་དགོན་བྱང་སྤྲུལ་སྐུའི་རྙིང་མའི་བཤད་སྒྲ་འཛུགས་ཡུལ་སྤོ་ལོང་ས་གནས་སུ་ཞབས་བཅགས་བྱིན་རླབས་དང༌། འབྲས་ལྗོངས་ལག་ཤེས་བཟོ་གྲྭར་གཟིགས་སྐོར། འབྲས་ལྗོངས་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཁྲུས་གསོལ་རབ་གནས་བསྟན་འབར་མ་ཤིས་བརྗོད་བཅས་སྩལ། ཆོས་རྒྱལ་གྱི་ཡུམ་དང་སྲས་མོ། སྟག་ལུང་ཞབས་དྲུང་སྤྲུལ་སྐུ། རྫོང་གསར་མཁྱེན་བརྩེ་སྤྲུལ་སྐུ་བཅས་པར་མཇལ་ཁ། གཙུག་ལག་ཁང་གི་སྟེང་ཤོད་དང་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་ཕོ་བྲང་བཅས་པར་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས།

ས་ངོར་དགོན་གནས་གསར་པར་ཤེར་ཕྱིན་བརྒྱད་སྟོང་པའི་དབུ་ནས་ཆོས་འབྲེལ་བཤད་ལུང༌། རྟེན་གཙོ་ཇོ་བོ་གསར་བཞེངས་ཚ་གསེར་འབུལ་བསྡད་ལ་ཞལ་འདེབས་ཧིན་སྒོར་བདུན་སྟོང་གསོལ་རས་སྩལ། དེ་རྗེས་སློབ་ཕྲུག་ ༣༧༠ སྐོར་ལ་གང་བློ་མའི་ལྗགས་ལུང་དང་སློབ་སྦྱོང་གཤིས་བཟང་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་དང་སློབ་ཕྲུག་ཚོས་གཞས་སྣ་འགའ་ཤས་གཟིགས་འབུལ། ཨིན་ཅན་དགོན་པར་ཞབས་གཅགས་གནས་གཟིགས། ཉེ་སྐོར་མི་མང་དང་བཅས་པར་མ་ཎིའི་ལྗགས་ལུང༌། བཞུགས་འཚེར་དུ་གསར་མཁན་ཁག་ལ་མཇལ་འཕྲད་དང༌། མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་མཇལ་བཅར་ལ་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་ལས་དོན་འཕྲལ་མྱུར་མཇུག་སྒྲིལ་ཐུབ་པ་དང༌། འབྲུག་ནས་གསར་འབྱོར་བོད་མི་རང་འཚོ་མི་གྲངས་ ༣༠ སྐོར་ཡོད་པ་རྣམས་འབྲས་ལྗོངས་ནང་བསྡད་འཐུས་ཡོང་བའི་རེ་བསྐུལ་མཛད།

ཡང༌། འབྲས་གཞུང་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་དང༌། ཕུར་པའི་མཆོད་རྟེན་ཉེ་འཁྲིས་འབྲས་ལྗོངས་བཤད་གྲྭར་སློབ་གཉེར་བ་ ༤༠ སྐོར་ལ་ཆོས་འབྲེལ་བསྟན་པ་སྤྱིའི་རྣམ་གཞག་རྒྱས་པའི་ཐོག་བཛྲ་གུ་རུའི་ལྗགས་ལུང༌། རྡོ་གྲུབ་ཀྱི་བཞུགས་སར་རྟེན་ཁག་ལ་ཕྱག་ནས་སྩལ། གུ་རུ་ལྷ་ཁང་དུ་རིག་འཛིན་གདུང་གྲུབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཚོགས་འཁོར་མཆོད་འབུལ་བསྐྱངས། སྒང་ཏོག་ཁུལ་གནས་དགོན་ཁག་འཐུས་མི་སུམ་ཅུ་སྐོར་ལ་དེང་དུས་སྔར་དང་མི་འདྲ་བའི་ཡུལ་དུས་གནས་ཚུལ་དང༌། མིའི་ཤེས་ཚད་བསམ་སྤྱོད་འགྱུར་ལྡོག་ཆེན་པོ་འབྱུང་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར་དགོན་ཁག་གི་དགེ་འདུན་རྣམས་ནས་བསྟན་པའི་རྨང་གཞི་འདུལ་ཁྲིམས་གཙང་ཞིང༌། གཞན་གྱི་དང་བ་འདྲེན་པའི་ཀུན་སྤྱོད་བཟང་པོའི་ཐོག་གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་སློབ་གཉེར་ཅི་ཐུབ་བྱས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་གནང་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

དེ་རྗེས་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་མི་ཚོ་ཁག་གཅིག་མཇལ་བཅར་ལ་‘‘བར་ལམ་རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གི་འབྲེལ་བ་དང༌། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་དང་ཨུ་རུ་སུའི་འབྲེལ་བའི་གནས་སྟངས། ཨི་རག་དང་ཨི་རན་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོའི་གྲས་དང༌། ཨ་ཧཕ་གྷ་ནི་སི་ཐན་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོའི་གྲས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་ལྷིང་འཇགས་མེད་པར་བསྡད་ཡོད་པའི་དུས་ཚོད་འདིར་ང་རང་ཚོས་ཀྱང་གཟུ་སྤྱང་པོའི་ཡིད་གཟབ་བྱས་ནས་བསྡད་དགོས་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཡིན།

གང་ལྟར་ཡང་བོད་ནང་ལ་ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ཀྱི་རྒྱ་མིའི་སྲིད་ཇུས་དེ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བར་ཁས་ལེན་དང༌། ཡིད་ཆེས་བྱས་ཏེ་ད་ཆ་སྲིད་ཇུས་གསར་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ཁ་སྔོན་ཧུ་ཡའོ་པང་ལྷ་སར་འབྱོར་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་བྱ་རྒྱུ་མང་པོ་ཞིག་ཁས་ལེན་བྱས་པ་རེད། ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་མཐའ་འཁྱོལ་བ་ག་ཚོད་ཙམ་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་ད་ལྟ་བཤད་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག་ཀྱང༌། ད་ལྟའི་ཡོང་བབ་ལ་བལྟས་ན་ལོ་ཁ་ཤས་ནང་བཟང་ཕྱོགས་ཀྱི་འགྱུར་བ་གང་འཚམས་ཤིག་ཐེབས་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པའི་རེ་བ་ཡོད་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་མིའི་མཐོང་ཆོས་ཀྱི་འཛམ་བུ་གླིང་གི་འགྱུར་བའི་འགྲོ་སྟངས་དང༌། དེ་བཞིན་མིས་མཐོང་ཆོས་སུ་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ནུས་པ་སོགས་ཕྱོགས་གང་སར་གཞིགས་ན་ལོ་ཤས་ནང་ལ་ང་རང་ཚོར་དུས་ཚོད་ཡག་པོ་ཞིག་ཤར་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་ངས་ཐག་ཆོད་པ་ཞིག་ད་ལྟ་ལབ་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག དེ་འདྲའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཡོད་པར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་རིག་པ་བསྒྲིམས། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྙིང་ལ་བཅངས་ཏེ་ཆུ་ཚོད་སྐར་མ་གཅིག་གཉིས་ཡིན་ན་ཡང་འཐུས་མི་ཤོར་བའི་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཤེས་སོང་ངམ།

ཆུང་ཙག་གི་ཐོག་ལ་ཕན་ཚུན་བཟོད་བསྲན་བྱས། བརྗེད་དུ་བཅུག བྱབ་ཆུང་བྱེད་མི་རུང༌། ང་ཚོ་བོད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ནང་ལ་ཡང་བྱབ་ཆུང་བ་མང་པོས་ཉིན་མ་བསྐྱལ་ཡོད། ང་ཚོར་དུས་ཚོད་ཡག་པོ་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་དོན་དག་ཆུང་ཆུང་རིགས་ལ་མགོ་འཁོར་ཏེ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཆེན་པོའི་ཐོག་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་ང་ཚོས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད།

ང་ཚོས་འདས་པའི་ཉམས་མྱོང་བསགས་ནས་ད་ཆ་ང་ཚོས་བྱབ་ཆུང་བ་ཁྱོན་ནས་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་མ་རེད། ལུས་ལ་གྲྭ་ཆས་གྱོན་པ་དང༌། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡག་པོ་ཡོད་པ། རྒྱུ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཡིན་ནའང་བྱབ་ཆུང་བ་བྱས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད།

དེ་ནས་འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་སྐོར། སྐབས་དེར་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ན་ཡང་དེའི་རྗེས་ལ་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ལྷིང་འཇགས་པ་རེད། དོན་སྙིང་འབྲུག་ནང་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་བཞི་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པའི་ནང་ནས། བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་ཙམ་ཞིག་གིས་སེམས་ཐག་གཙང་མ་བཅད་དེ་འབྲུག་གི་ནང་ལ་བསྡད་ཀྱི་མིན་ཞེས་འབྲུག་གཞུང་ལ་སྙན་སེང་ཞུས་པ་རེད།

འབྲུག་གཞུང་ནས་ཀྱང་འབྲུག་ནང་བསྡད་འདོད་མེད་པ་རྣམས་ཕྱིན་ན་འགྲིགས་ཀྱི་རེད་ཅེས་ཐག་བཅད་པ་རེད། འབྲུག་ནང་བསྡད་འདོད་མེད་མཁན་རྣམས་ཀྱི་སྐོར་འབྲུག་གཞུང་ནས་ཀྱང་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཞུས་ཡོད་པ་དང༌། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་སྔ་ཕྱི་རིམ་པར་ཞུས་ཏེ་མཐའ་མ་མི་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཐམ་པ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་བླངས་ཏེ་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་བྱུང༌།

དེ་འཕྲོས་ཆིག་སྟོང་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཞིག་འགྲོ་སའི་འགྲོ་ཁུངས་གསལ་པོ་གཏན་འཁེལ་མ་ཐུབ་པར་བསྡད་ཡོད། རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་རྒྱ་གར་ནང་ལ་འབྲུག་ནས་བོད་མི་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཐམ་པ་མ་གཏོགས་ལེན་ཐུབ་པ་མི་འདུག ད་ལྟ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡང་ད་དུང་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཙམ་ཞིག་བསྡད་ཡོད་པས་དཀའ་ངལ་འདུག་གསུང་གི་ཡོད་པ་རེད།

སྔོན་མ་འབྲུག་གཞུང་གིས་ཕྱི་རྒྱལ་འགའ་ཤས་ལ་འབྲེལ་བ་གནང་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོས་ཀྱང་དེའི་རྗེས་སྣོན་བྱས་ཏེ་ཕྱི་རྒྱལ་འགའ་ཤས་ལ་འབོད་སྐུལ་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། སྐབས་དེར་བི་ཏི་ནམ་གྱི་བཙན་བྱོལ་བ་ལེན་གྱི་ཡོད་སྟབས་བོད་པ་ལེན་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་འདུག་ཅེས་བཤད་པ་རེད།

དེ་ནས་ན་ནིང་ང་ཨ་མེ་རི་ཀ་ལ་སླེབས་པའི་སྐབས་སུ། འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་བཙན་བྱོལ་བ་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མཁན་གྱི་ལས་ཁུངས་དེར་ངས་ཡི་གེ་ཞིག་ཕུལ་བ་ཡིན། ལས་ཁུངས་དེ་ནས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་འབྲུག་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་གཏོང་རྒྱུའི་འབད་བརྩོན་བྱས་ཀྱང༌། འབྲུག་གཞུང་གིས་མོས་མཐུན་མ་བྱུང་བ་རེད། ད་ལམ་ཡང་བསྐྱར་ལས་ཁུངས་དེར་ཡི་གེ་ཞིག་ཕུལ་བ་ཡིན། དེ་ནས་ཁེ་ན་ཌར་སླེབས་པའི་ཞོར་ལ། ཁེ་ན་ཌའི་སྲིད་བློན་ལ་ཡང་ཕྱག་བྲིས་ཤིག་ཕུལ་ཏེ་འབྲུག་ནས་བོད་མི་གང་འཚམས་ཤིག་ལེན་ཐབས་ཡོང་བའི་ཞུ་སྐུལ་བྱས་ཡོད།’’12jམཆན། ཅེས་སོགས་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་བཀའ་སློབ་ཟབ་ནན་སྩལ།

གོང་གསལ་བཀའ་སློབ་ནང་གསལ་བའི་ཁེ་ན་ཌའི་སྲིད་བློན་ལ་སྩལ་བའི་ཕྱག་བྲིས་གཟིགས་བདེའི་ཆེད་འདིར་འགོད་པར།

ྋ མི་རྗེ་མཆོག་ལ།

སྐུ་ཉིད་ནས་འབྲུག་ནང་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་ ༡༥༠༠ གནས་སྟངས་ཐོག་མུ་མཐུད་ཐུགས་ཁུར་བཞེས་སྐོར་ནེའུ་ཡོག་ངོས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་བསྟན་འཛིན་བཀྲས་མཐོང་བརྒྱུད་ནས་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་ངོས་རང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁེ་ན་ཌ་སྤྱི་མཐུན་སྲིད་གཞུང་གིས་ང་ཚོའི་རེ་སྐུལ་ལ་དགོངས་བཞེས་དང༌། (Duebec) མངའ་སྡེ་ནས་འབྲུག་ནས་བོད་མི་ ༣༠༠ བཞེས་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེད་ལ་རེ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

བོད་མི་ ༣་༠༠༠ འབྲུག་ནས་ཕྱིར་འབུད་ཁོངས་ནས་ ༡༥༠༠ རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་བཞེས་རྒྱུའི་ལས་གཞི་མཇུག་སྒྲིལ་ཟིན་ཙམ་ཡིན། ངོས་རང་གི་སེམས་ཁྲལ་ཆེ་ཤོས་ནི་ད་དུང་ཡང་འབྲུག་ནང་ལྷག་འཕྲོས་བོད་མི་ ༡༥༠༠ སྐོར་ལ་ཡིན། རེ་སྐུལ་ཞུ་དོན་ནི་འབྲུག་ནང་ལྷག་འཕྲོས་བོད་མི་དེ་ཚོའི་ཁོངས་ནས་སླར་ཡང་འགའ་ཤས་ཙམ་ (Quebec) མངའ་སྡེའི་ཁོངས་

སུ་ཚུད་ཐབས་སྐྱབས་འཇུག་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་སྩལ།

འབྲས་ལྗོངས་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་དང༌། རྟ་མང་ཆོས་ཚོགས། གངས་ཅན་ཀ་ལབ་བཅས་ནས་དམིགས་བསལ་དོན་གཉེར་ཆེན་པོས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། མི་མང་ཐང་ཆེན་དུ་མངའ་སྡེའི་སྲིད་སྐྱོང་དང༌། སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་གྱིས་གཙོས་བློན་ཆེན་གཞན་ཁག གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་ཁག་དང་གཞུང་ཞབས་ལས་བྱེད་ཆེ་ཆུང༌། མང་ཚོགས་བཅས་མི་གྲངས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཙམ་ལ་དབྱིན་སྐད་ཐོག་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྣམ་གཞག་དང༌། བདེན་བཞིའི་གནས་ལུགས། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་དང་སྒེར་སོ་སོའི་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་ཆོས་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཚུལ་བཅས་ཀྱི་གསུང་བཤད་སྩལ། དེ་ཉིན་གཞུང་ཞབས་ལས་བྱེད་རྣམས་ནས་གསུང་ཆོས་ཞུ་བའི་དོན་དུ་མངའ་སྡེ་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ཁག་ཀྱང་དམིགས་བསལ་གུང་སེང་གནང༌།

མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ནས་ཕེབས་འཁོར་དུ་བཞུགས་ཁར་དགའ་སྐྱེལ་མཇལ་བཅར་ཞུས་ཏེ་སྒང་ཏོག་ནས་རང་སྤང་བོད་དམག་སྡོད་སྒར་སར་ཞབས་སོར་འཁོད་པར་གུས་བཏུད་རུ་སྒྲིག་ལ་སྤྱན་ཞིབ་དང༌། དམག་སྒར་གྱི་ལྷ་ཁང་དུ་འགོ་བྱེད་རུ་དཔོན་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཞུས། དམག་མི་མང་ཚོགས་ལ་སྤྱི་བྱེའི་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་དང༌། དམག་མིའི་ཉལ་ཁང་རེ་ཟུང་དང༌། རུང་ཁང་ལ་སྤྱན་ཞིབ་ཀྱིས་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་ཀུན་ཕན་གླིང་དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད།

གཞིས་སྒར་ནང་ཡོད་ཚེས་བཅུའི་ལྷ་ཁང་གསར་བཞེངས་དབུ་རྩེའི་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཚེས་བཅུ་བའི་འགོ་བྱེད་པས་རྟེན་གསུམ་གསོལ་འབྲས་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་རྗེས། མང་ཚོགས་མི་གྲངས་ ༧༠༠ སྐོར་ལ་སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་དང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས། རྟ་མགྲིན། སློབ་དཔོན་བཅས་ཀྱི་གཟུངས་སྔགས་ལྗགས་ལུང༌། ལྷ་མོ། གནས་ཆུང༌། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་འཕྲིན་བསྐུལ་དམ་ལྡན་མྱུར་སྐུལ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་རྗེས། གཞིས་ཆགས་ལས་དོན་འཁུར་འཛིན་ཕྲེང་རིང་ནས་ལས་དོན་སྙན་སེང་ཞུས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་མང་ཚོགས་སུ་རིས་མེད་ཆོས་སྤྱོད་རེས་མོས་ཀྱི་བྱས་ན་དགེ་མཚན་ཡོད་པའི་གནས་ལུགས་སྩལ།

ཚེས་ ༢༣ ཉིན་ཀུན་ཕན་གླིང་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚང་གསར་རྙིང་འགའ་ཤས་དང༌། ཤིང་གཅོད་ཟིན་པའི་ས་ཆ་བཅས་པར་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས་ཏེ་གུ་རུས་བྱིན་གྱིས་རླབས་པའི་དགོན་གནས་པདྨ་ཡང་རྩེར་ཞབས་བཅགས་ལ་འདུ་ཁང་དུ་གསོལ་འབྲས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཞུས་རྗེས་ལྷ་ཁང་ཁག་ལ་གནས་གཟིགས་བསྐྱངས།

དེར་འདུས་མང་ཚོགས་ཆིག་སྟོང་ཙམ་ལ་ཐུབ་དབང་དང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས། སྒྲོལ་མ། གུ་རུའི་གཟུངས་སྔགས། བསམ་ལྷུན་དང་བར་ཆད་ལམ་སེལ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང༌། རྒྱུན་དུ་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཕྱི་དྲོར་འབྲས་ལྗོངས་ལྷ་སྡེ་མི་སྡེ་སྤྱི་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། སྟག་ལུང་ཞབས་དྲུང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། རྫོང་གསར་མཁྱེན་བརྩེ་སྤྲུལ་སྐུ། ཉེ་འཁོར་དགོན་ཁག་གི་དགེ་འདུན་བཅས་མི་གྲངས་བརྒྱ་སྐོར་ལ་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དག་སྣང་རྒྱ་ཅན་མའི་ཁོངས་ཐུགས་སྒྲུབ་ཡང་སྙིང་ཀུན་འདུས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཆོག་དང༌། བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་བཅས་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ་འབྲེལ་དགེ་འདུན་རྣམས་རབ་བྱུང་གི་སྡེ་ཡིན་ན་རིམ་པས་གཞི་གསུམ་ཕྱག་ལེན་ཚུགས་ཐབས་དང༌། བསྟན་པ་སྤྱིའི་རྣམ་གཞག་ལ་སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་གནང་དགོས་པའི་གཞེན་སྐུལ་བཀའ་སློབ་སྩལ།

སྐབས་དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་ཐུགས་ཚོར་ཇི་བྱུང་ཕེབས་གསལ། མདང་ནུབ་བཀའ་དབང་འདི་གསན་ཡུལ་སྲིད་སྐྱོང་སྟག་བྲག་རིན་པོ་ཆེ་མནལ་ལམ་བྱུང་བ་དང༌། ད་གིན་འདུ་ཁང་དུ་ཇ་མཆོད་གུ་རུ་མཚན་བརྒྱད་ལ་ཕུལ་བ། བཀའ་དབང་གནང་ཡུལ་གཙུག་ལག་ཁང་འདིར་གུ་རུ་མཚན་བརྒྱད་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་དངོས་སུ་བཞུགས་པ། ངས་བཀའ་དབང་འདི་བྱེད་པའི་ཐོག་མ་འདི་གུ་རུའི་གནས་འདིར་འཁེལ་བ་བཅས་གང་ཅི་ནས་རྟེན་འབྲེལ་བཟང་པོ་བྱུང༌། ཞེས་སྩལ།

དེ་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་མཁའ་འགྲོ་གསང་ཕུག་ཏུ་ཞབས་བཅགས་གནས་གཟིགས་མཆོད་འབུལ་ཐུགས་སྨོན་དང་བྲག་དཀར་བཀྲ་ཤིས་ཆོས་ལྡིངས་དགོན་པར་ཞབས་སོར་འཁོད། འདི་བཞིན་འབྲས་མོ་ལྗོངས་ཀྱི་གནས་དབུས་གཙོ་བོར་བརྟེན། གུ་རུའི་ལྷ་ཁང་དུ་རང་གཞུང་ནས་ཚེ་དཔག་མེད་དང་མ་བཅུད་འདྲེན་གྱི་ཆོ་ག་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས། དབུ་བཞུགས་ཆོས་དོན་དྲུང་ཆེ་ཁམས་སྤྲུལ་བཅས་པར་ཕྱག་སྲུང་དར་བཅས་སྩལ།

དད་འདུས་སེར་སྐྱ་སུམ་བརྒྱ་ཙམ་ལ་ཐུབ་དབང་དང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས། གུ་རུ་བཅས་ཀྱི་གཟུངས་སྔགས་ལྗགས་ལུང་དང༌། རིག་འཛིན་གདུང་སྒྲུབ་ཀྱི་གསུང་ཆོག་དང་འབྲེལ་བའི་ཚོགས་འཁོར་ཐུགས་སྨོན་སྨིན་རྒྱས་བསྐྱངས་རྗེས་བོད་མི་གཞིས་སྒར་ཀུན་ཕན་གླིང་དུ་བཞུགས་ཞག་མཛད།

ཚེས་ ༢༥ ཉིན་རུམ་བཏེགས་ཀརྨ་པའི་ཆོས་སྒར་དུ་སེར་སྦྲེངས་སྤྱན་རྒྱ་སྤོས་སྣེ་སོགས་གུས་བཀུར་ཆེན་པོས་ཕེབས་བསུའི་གདན་དྲངས་ཏེ་འདུ་ཁང་གི་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད། རྒྱལ་སྲས་སྤྲུལ་སྐུས་ཕུན་ཚོགས་ལྔ་ལྡན་གྱི་མལ་བཤད་འབུལ་དང་སྦྲགས་བརྟན་བཞུགས་སྟབས་བདེ་བསྟར་འབུལ། དབུ་རྩེར་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཉིན་མོའི་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་བསྟུན་མཚུར་སྒར་བླ་བྲང་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། ཚོམས་ཆེན་དུ་ཁྲུས་གསོལ་རབ་གནས་ཤིས་བརྗོད་བཅས་བསྐྱངས།

འདུ་ཁང་གཟིམ་སྒོའི་འགག་ཏུ་བཞུགས་ཁྲིའི་ཐོག་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ཆོས་འབྲེལ་པོ་བསྟོད་དང༌། མ་ཎིའི་ལྗགས་ལུང༌། ཇོ་བོ་རྗེའི་གསུང་བྱང་ཆུབ་ལམ་སྒྲོན་གྱི་བཤད་ལུང་བཅས་སྩལ། གཟིམ་ཆུང་དུ་ཆོས་སྒར་གྱི་བླ་སྤྲུལ་དང༌། མཁན་པོ་དབུ་མཛད། བཤད་གྲྭའི་དགེ་རྒན་བཅས་མི་གྲངས་ཉི་ཤུ་སྐོར་ལ་མཇལ་ཁའི་ཐོག འདུལ་ཁྲིམས་ཀུན་སྤྱོད་གཙང་ཞིང༌། གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་སློབ་གཉེར་གང་ཐུབ་གནང་སྟེ་བསྟན་པ་སྤྱིའི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྨང་གཞི་བརྟན་པོའི་ཁར། རང་ལུགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱག་བཞེས་ཁག་ཁ་སྣོན་བྱས་ཏེ་རྒྱལ་བསྟན་འཛིན་སྐྱོང་གནང་སྒོའི་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྩལ།

སྒོམ་གྲྭར་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་བསྙེན་སྒྲུབ་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་རྩད་དང༌། ན་རོ་ཆོས་དྲུག་གི་ལུས་སྦྱོང་ལག་ལེན་ལ་སྤྱན་ཞིབ། བཤད་གྲྭ་གསར་པར་དགེ་འདུན་རགས་བསྡུས་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལ་མདོ་སྡུད་པ་དང༌། བསྟན་བཅོས་མངོན་རྟོགས་རྒྱན། དབུ་མ་རྩ་ཤེས་བཅས་ཀྱི་དབུ་ནས་བཤད་ལུང་ཕྲན་བུ་རེ་སྩལ་ཏེ་ཕྱིན་ཆད་གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

མཚུར་མཛོད་མཇལ་བཅར་ལེགས་འབུལ་བསྟར་བར་དབུལ་དངོས་སྣེ་སེལ་བཞེས་ཏེ་སྒོར་ཁྲི་གཅིག་ཕྱིར་སློག་ཐོག ཀརྨ་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཨ་རིར་སྐུའི་འཕྲོད་བསྟེན་སྨན་བཅོས་གནང་མུས་ལམ་ལྷོང་འབྱུང་ཆེད་གནས་བཅུ་སྟོང་ཚར་སྨིན་སྒྲུབ་བྱ་ཕྱིར་སྒོར་ལྔ་སྟོང་གསོལ་རས་སྩལ། རོང་སྦུག་ཏུ་འབྲས་ལྗོངས་ལྷ་ཡུམ་སོགས་ཀྱིས་ཕེབས་སྐྱེལ་མཇལ་དར་འབུལ་བཞེས་གནང་སྟེ་ཀ་སྦུག་པའི་དགའ་བསུའི་བསྟོད་པ་རྒྱས་གཤོམས་དང་བཅས་ཡབ་གཞིས་གཟིམ་ཤག་ལྷུན་གྲུབ་དགའ་ཚལ་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད།

ཟངས་མདོག་དཔལ་རིའི་འདུ་ཁང་དུ་ཁྲུས་གསོལ་རབ་གནས་དང༌། བསམ་ལྷུན། བསྟན་འབར་མ། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ། ཤིས་བརྗོད་བཅས་དང༌། གུ་རུའི་གདུང་འབོད་གསོལ་འདེབས་ཀྱི་ལུང་དོན་འགྲེལ་བརྗོད་གནང༌། དབུ་རྩེར་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་རྗེས་དར་མདོའི་སློབ་ཕྲུག་ཚོས་གཞས་སྣ་གཟིག྄ས་འབུལ་ལ་སྤྱན་ཞིབ་དང༌། མང་ཚོགས་ལ་འཚམས་འདྲི་གསུང་གླེང༌། བལ་པོའི་ལྷ་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་བཅགས་རབ་གནས་དང༌། ཡན་ལག་བདུན་པའི་ཚོགས་གསོག་བཅས་མཛད་པ་དང༌། ཕྱག་དངུལ་དང་ཆོས་སྐོར་ཕྱག་དེབ་གཉིས་སྩལ་ཏེ་དར་མདོའི་སློབ་གྲྭར་གཟིགས་སྐོར་དང་མ་ཎི་ལྷ་ཁང་གསར་པར་ཞབས་བཅགས་རབ་གནས་བཅས་བསྐྱངས།

སྲད་རྒྱུད་དང་ཟེ་དཀར་ཆོས་སྡེ་གཉིས་སུ་ཞབས་བཅགས་བྱིན་རླབས་དང་རིམ་བཞིན་ཐར་པ་ཆོས་གླིང་དགོན་དུ་དགེ་འདུན་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་འདུ་འཛོམས་སར་དུས་འབྲེལ་གསོ་སྦྱོང་དང་སོ་ཐར་གྱི་མདོ་གསུངས། གསོ་སྦྱོང་གྲུབ་རྗེས་ཆོས་འབྲེལ་ཆེད་རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་བཤད་ལུང་རྒྱས་པར་སྩལ། དབུ་རྩེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཐར་དགོན་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་དང་སྐུ་འཁོར་ཡོངས་ལ་གསོལ་སྟོན་རྒྱས་པར་འབུལ་བཞེས་དང༌། ཀ་སྦུག་ལྷ་མོའི་ཚོགས་པ་ནས་ཆོས་རྒྱལ་དྲི་མེད་ཀུན་ལྡན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཟློས་གར་ལྷ་མོའི་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པར་ལག་སྣེ་གསོལ་རས་སྩལ།

སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་བཞི་སྟོང་སྐོར་ལ་རྒྱལ་སྲས་ལག་ལེན་སོ་བདུན་མའི་བཤད་ལུང་དང༌། མ་ཎི། བཛྲ་གུ་རུ། གང་བློ་མ། ཨ་ར་པ་ཙ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ། མང་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུའི་སར་བདེ་དོན་ལས་ཚབ་པས་ལས་དོན་སྙན་སེང་རྗེས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་མང་ཚོགས་ལ་ཡུལ་མིར་མཐུན་གཤིབས་བསྟུན་མཁས་དགོས་པ་དང༌། བོད་ཕྱི་ནང་གི་གནས་སྟངས་སྐོར་ལས་བརྩམས་པའི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཤ་ཞེན་སེམས་ཁུར་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ། བཞུགས་མཚེར་དུ་ས་གནས་གཞོན་ནུ་གཙོ་གྱུར་སློབ་ཕྲུག ༦༠ སྐོར་མཇལ་བཅར་ལ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་དགོས་པ་དང༌། བོད་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཤ་ཞེན་དགོས་པ། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་དགའ་ཞེན་སྦྱངས་བརྩོན་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

གཞན་ཡང་ཉིན་དེར་ཨ་རིའི་ཉིན་རེའི་གསར་ཤོག་ཝལ་སི་ཀྲེ་རི་ཀྲི་འཇོར་ནལ་ (Wall Street Journal) ཞེས་པའི་ཐོག་ྋགོང་སྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི༼སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཞལ་འདེབས༽ཞེས་པའི་འཛམ་གླིང་ཤར་ནུབ་ཀྱི་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་མཐའ་དག་གི་གནད་རྣམས་དྲིལ་བའི་བཀའ་རྩོམ་13jམཆན།རིན་ཆེན་ཞུན་མའི་སྙིང་པོ་ལྟ་བུ་དེའང་བཀོད་ཐོན་བྱུང༌།

ཚེས་ ༣༠ ཉིན་ཀ་སྦུག་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་རྡོར་གླིང་དུ་ཞབས་སོར་བཀོད་དེ་སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༨ ནས་ ༡༡ བར་དང༌། ཕྱེད་ཡོལ་ཆུ་ཚོད་ ༡ ནས་ ༤ བར་མི་ཚོགས་ཁྲི་ཕྲག་བརྒལ་བར་བདེན་བཞི་ལས་བརྩམས་ཏེ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྣམ་གཞག་ངོ་སྤྲོད་དང༌། དངུལ་ཆུ་རྒྱལ་སྲས་ཐོགས་མེད་བཟང་པོས་མཛད་པའི་རྒྱལ་སྲས་ལག་ལེན་སོ་བདུན་མའི་བཀའ་ཁྲིད་ཞིབ་རྒྱས་ཐོག རང་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་ལུགས། དེས་རང་གཞན་ལ་འཕྲལ་ཡུན་གནོད་པ་འབྱུང་ཚུལ། ཉོན་མོངས་ཇི་ལྟར་སྤོང་ཚུལ། རང་གཅེས་འཛིན་གྱི་སྐྱོན་དང༌། གཞན་གཅེས་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན། གཞན་གྱི་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་སོགས་སྤང་བླང་འཇུག་ལྡོག་བྱ་བདེའི་ངོ་སྤྲོད་མཛད།

ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༡ ཉིན་རྡོར་གླིང་བོད་མི་རང་འཚོའི་བཟོ་གྲྭར་ཞབས་སོར་བཀོད་དེ་གསོལ་འབྲས་དང༌། དཀར་སྤྲོ་བཏེགས་འབུལ་རྗེས་བཟོ་གྲྭའི་དབུ་འཛིན་ལྷ་སྐུ་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་བསྟར་འབུལ། དེ་རྗེས་བོད་རིགས་ཉིས་སྟོང་ལྷག་ཙམ་འདུ་འཛོམས་ཚོགས་འདུའི་སར་རྡོར་གླིང་བདེ་དོན་རྨ་བྱ་བས་ལས་དོན་སྙན་སེང་རྗེས་མང་ཚོགས་ལ་བོད་ཕྱི་ནང་གི་གནས་སྟངས་སྐོར་དང༌། ཕྱི་སྡོད་བོད་མི་རྣམས་ནས་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་སྐོར་ལ་བཀའ་སློབ14jམཆན།སྩལ། བཟོ་གྲྭའི་མི་མང་ནས་གསར་བཞེངས་བསྟན་སྲུང་དམར་ནག་གི་སྐུ་རྟེན་རྣམས་ལ་རབ་གནས་བྱིན་འབེབས་བསྐྱངས། ས་སྐྱ་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་མཇལ་བཅར་ལ་གང་ཅིའི་བཀའ་མོལ་ཞིབ་ལྷོད་ཐོག ཉི་ཧོང་སྨན་པ་མོ་རོ་ཀི་ཅན་མི་གྲངས་ ༡༣ མཇལ་བཅར་ལ་སྨན་པ་ནི་བོད་ཕྲུག་མང་པོར་སློབ་སྦྱོང་གི་རོགས་རམ་ཞུས་པའི་གྲོགས་པོ་རྙིང་པར་བརྟེན་དགྱེས་བརྩེའི་གསུང་མཆིད་ནང་ལྷུག་ཏུ་སྩལ།

རྡོར་གླིང་ནས་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་ཏེ་ཡོལ་མོ་བའི་ལྷ་ཁང་དུ་ཞབས་སོར་བཀོད་དེ་དད་རྟེན་ཐུབ་དབང་གི་སྐུ་ཐང་མཚན་ཡིག་ཅན་དང༌། མཐུན་རྐྱེན་ཞལ་འདེབས་ཕྱག་དངུལ་བཅས་སྩལ། དེ་ནས་དཔལ་འབྲུག་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་ཆོས་སྒར་འབྲུག་གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་མ་དགོན་དུ་ཞབས་བཅགས་ཐོག གདུང་སྲས་རིན་པོ་ཆེ་ནས་སྐྱབས་ཞུས་ལྟར་ཁྲུས་གསོལ་རབ་གནས་མཛད། དབུ་རྩེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཉིན་མོའི་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཞེས། ཕེབས་ལམ་འཁེལ་ཡུལ་གཏིང་སྐྱེས་དགོན་བྱང་དང༌། ཁར་ཤང་བཀྲ་ཤིས་ཆོས་གླིང༌། ཁར་ཤང་ཉིན་སློབ་བཅས་པར་ཞབས་སོར་རིམ་བཀོད་ཀྱིས་སོ་སོར་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་དང༌། ཁར་ཤང་དུ་ཡུལ་མི་ཉིས་སྟོང་སྐོར་འདུ་འཛོམས་ལ་འཚམས་འདྲི་དང༌། གཞན་ཕན་སེམས་བསྐྱེད་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ། དེ་རྗེས་ཀ་རྡོར་ཁུལ་སེར་སྐྱ་འགོ་གཙོ་ཁག་གིས་ཕེབས་སྐྱེལ་དང་བཅས་མེ་འཁོར་ཐོག་པ་ཁྲན་ཀོ་ཀྲི་བརྒྱུད་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཞབས་སོར་བདེ་བར་འཁོད།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་པ་ནས་བཟུང་འབྲས་མོ་ལྗོངས་ཞེས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་རབས་ངོས་སུ་རླུང་ལྟར་གྲགས་པ་དེར་ཆོས་འབྲེལ་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས་པ་ཐོག་མ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་སྔོན་ ༡༩༥༦ ལོར་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སྐུ་འཁྲུངས་ནས་མི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཧྲིལ་པོ་འཁོར་བའི་དུས་དྲན་སྲུང་བརྩི་ཞུ་སླད་རྒྱ་གར་བྱང་ཆུབ་ཆོས་ཚོགས་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་འཕགས་ཡུལ་དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ། རང་ཡུལ་ཁ་བའི་ལྗོངས་སུ་ཕྱིར་ཕེབས་མཛད་སྐབས་འབྲས་ལྗོངས་སུའང་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་འབྲས་གཞུང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཉམས་ཞིབ་ཁང་གི་ཐོག་མའི་རྨང་གཞིར་ཕྱག་ནས་བྱིན་རླབས་སྩལ།

ད་ལམ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་འབྲས་ལྗོངས་དང་ཀ་རྡོར་ཁུལ་ཞབས་བཅགས་མཛད་པས་ཡུལ་མི་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོས་རྨད་བྱུང་མཚན་དཔེའི་འཛུམས་ཞལ་དངོས་སུ་མཇལ་བ་དང༌། གཅིག་ཏུ་འགྲོ་ལ་ཕན་པར་བཞེད་པའི་བྱམས་པ་དང༌། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཉེ་བར་དྲངས་པའི་ཟབ་གསལ་གསུང་དབྱངས་སྙན་པོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་སྤྱི་བྱེའི་ངོ་སྤྲོད་ནན་ཏན་དུ་མཛད་པའི་ཐོག་རང་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་ལུགས། དེས་འཕྲལ་ཕུགས་སུ་གནོད་པ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཚུལ། དེ་སྤོང་བའི་ཐབས། རང་གཅེས་འཛིན་གྱི་སྐྱོན་དང༌། གཞན་གཅེས་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན། གཞན་གཅེས་པར་འཛིན་འོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་སོགས་བློ་དམན་ལས་དང་པོ་བས་གསལ་པོར་གོ་རྟོགས་ཐུབ་པའི་བཀའ་འགྲེལ་ངོ་སྤྲོད་སྐུ་ངལ་འཛེམས་མེད་དུ་བསྐྱངས་པས་རྒྱ་ཆེའི་སྐལ་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་ལ་ཐར་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་བོན་ཁྱད་པར་ཅན་བསྐྲུན་པར་མཛད།

༤༽འབོམ་བྷེ་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པ།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༥ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཞུགས་སྒར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ལྡི་ལི་བརྒྱུད་འབོམ་བྷེར་ཕེབས་འབྱོར་གྱིས་རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་བློན་ཆེན་གཞོན་པ་དང་མངའ་སྡེའི་ཤེས་རིག་བློན་ཆེན་ཟུར་པས་དབུས་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་མི་སྣ་བཅས་གལ་ཆེ་བཅོ་ལྔ་སྐོར་དང་བཀའ་བསྡུར་གནང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་ཆོས་ཚོགས་ནས་རྒྱ་གར་ནང་པ་རྣམས་ལ་རྒྱ་གར་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྤྱི་མཚུངས་རྒྱ་གར་མངའ་སྡེ་དང་དབུས་གཞུང་ལས་བྱེད་ནང་དམིགས་བསལ་འཛུལ་ཞུགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་ཡོང་བའི་དབུས་གཞུང་ལ་སྙན་སེང་ཡོང་བའི་སྙན་ཞུ་དང་འབྲེལ་ངག་ཐོག་ནས་ཞུས། རྒྱ་གར་ནང་པའི་གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཞིག་གསར་ཚུགས་ཡོང་ཐབས་སྐོར་ཡང་ཞུས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་རྒྱ་གར་ནང་པ་ཁག་ནས་འོས་ངེས་ཐོབ་ཐང་ཁག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་དགོས་ཀྱང་དེ་ཚུལ་མཐུན་ཐོག་བྱེད་དགོས་པ་དང་ཆོས་ལུགས་གཞན་ཁག་དང་འབྲེལ་མཐུན་ཟབ་མོ་དགོས་ངེས་སོགས་བཀའ་སློབ་དང༌། ནང་པ་གསར་པ་ཁག་ཐབས་ཤེས་ཇི་འོས་དང་ཇི་རན་ཐོག་ནས་ནང་ཆོས་སློབ་གསོ་བྱེད་སླད་ཧིན་སྒོར་ཆིག་ཁྲི་ཞལ་འདེབས་སྩལ།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དུས་ཚོད་འོས་འཚམས་ཤིག་ལ་ནང་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ (Sri Lanka, Burma, Thailand, Mongolia, Russia, Bhutan, India) སོགས་ནང་པའི་དབུ་འཛིན་འདུ་རུབ་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་གནང་འཆར་ཡོད་ཅེས་བཀའ་ཕེབས། (Dr. Ambedkar) གི་སྐུ་གདུང་ལྷ་ཁང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་སྟོན་སྐུ་དང་སྐུ་གདུང་གཉིས་པོར་མཇལ་དར་བསྒྲོན་གནང་རྗེས་ཞལ་འདོན་གནང༌། དེ་རྗེས་ཆོས་ཚོགས་མཛད་སྒོ་དངོས་གཞི་ཚུགས། མི་གྲངས་འབུམ་གཉིས་ཙམ་འདུ་འཛོམས་སར་ (Dr. Ambedkar) སྐུ་མཆེད་དང་ཚ་བོ། ཆོས་ཚོགས་ཚོགས་གཙོ། དྲུང་ཆེ། དབུས་གཞུང་བློན་ཆེན་ (Thargor) མངའ་སྡེའི་བློན་ཆེན་ཟུར་པ་ (Rupwate) སོགས་མི་སྣ་ནས་གསུང་བཤད་སྙིང་བསྡུས་གནང༌། དེ་རྗེས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཧིན་རྡུའི་གསུང་སྒྱུར་བརྒྱུད་བཀའ་སློབ་སྩལ། ཚེས་ ༧ ཞོགས་པ་འབོམ་བྷེ་ནས་གནམ་ཐོག་ལྡི་ལིར་བརྒྱུད་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད།

དེ་ནས་བྱ་བྲལ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་སྟོབས་ལྡན་ནས་ཇི་ལྟར་སྐྱབས་ཞུས་ལྟར་ཕན་བདེ་ལེགས་བཤད་གླིང་གི་མཁན་བླ་དགེ་འདུན་ ༤༣ དང་བྱ་བྲལ་བ་སོགས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ ༡༦ རྒྱུད་སྨད་ཀྱི་དགེ་འདུན་ ༡༤ དང༌། རྒྱུད་སྟོད་ཀྱི་དགེ་འདུན་ ༨ བཅས་པར་སྦྱིན་སྲེག་དངོས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོའི་བཀའ་ཁྲིད་དང༌། གཙུག་ལག་ཁང་དུ་མགོན་པོའི་གཏོར་སྒྲུབ་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས།

ཐུགས་རྗེའི་འཕྲིན་ལས་འོད་དཀར་འཁྱིལ་བའི་ངོགས།།

ཆོས་སྲིད་ཉི་ཟླའི་གླེགས་བམ་གསེར་གྱི་རིས།།

ཞབས་ཟུང་འཕྲུལ་གྱི་འཁོར་ལོའི་ཡལ་འདབས་སུ།།

རྣམ་པར་རྩེན་པའི་ཕུན་ཚོགས་བྱིན་དུ་ཆགས།།

གསུབ་མེད་སྙིང་ལ་ལྷུང་བའི་དཀའ་སྡུག་གི།།

བྲིས་རིས་སྟོབས་སུ་ལེན་པའི་རང་འབངས་རྣམས།།

བརྩེ་ཆེན་ཐུགས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བཞེས་པ་ཡིས།།

ཀུ་ལུ་ཁུལ་གྱི་འགྲོ་རྣམས་དགའ་བས་མྱོས།།

རིས་མེད་ཐུགས་ཀྱི་གཞི་དབྱིངས་གྲོལ་བ་ཡིས།།

ཧིན་རྡུའི་བླ་མ་ཆི་མཱ་ཡ་ནན་དྷའི།།

གསོལ་འདེབས་སོར་བཅུ་པདྨའི་འདབ་སྟེང་དུ།།

ཆིབས་གསུང་གློག་གི་རྩེད་དགའ་ཀུན་ནས་གྲོལ།།

གཏན་བདེ་སྣང་བའི་འཕྲིན་ལས་རིན་ཆེན་གདུགས།།

འབྲས་མོ་ལྗོངས་དང་ཀ་རྡོར་སྒང་གསུམ་ཁུལ།།

ཡུག་གིས་རྒྱུ་བ་དཔག་བསམ་ཤིང་གི་འབྲས།།

དད་ལྡན་འདོད་པའི་སྣང་བར་ཅིག་ཅར་སྨིན།།

གྲགས་སྙན་མཐོ་རིས་དཔལ་གྱི་མགུལ་བ་ལ།།

འཁྱུད་པའི་ལྷོ་ཕྱོགས་གྲོང་ཁྱེར་འབོམ་བྷེ་རུ།།

ཆེ་རྒུའི་བསོད་ནམས་རྟེན་དུ་ཕེབས་པ་བཅས།།

བྱིན་རླབས་བསྟན་འགྲོའི་སྲོག་གི་ལམ་དུ་བཞེངས།།

འཕྲིན་ལས་འོད་གསལ་སྣང་སྟོང་ཟློས་གར་གར་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དེས།། ཕུན་ཚོགས་སྡེ་བཞིའི་དཔལ་གྱི་ལེགས་ཚོགས་ཚོགས་གསུམ་རིག་པ་ནོར་གྱི་དཔྱ།། ལུང་རྟོགས་དགེ་ལེགས་བདེན་སྟོབས་ནོར་འཛིན་འཛིན་མའི་བཅུད་དུ་འཁྱིལ་བ་ཡིས།། སྲིད་གསུམ་སྙན་པའི་དབྱར་སྐྱེས་རྔ་གསང་གསང་བ་གསུམ་གྱི་གཏེར་དུ་བསྒྲུབས།།

11 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་གཉིས་པ། ཤོག་ངོས་ ༧༡ ནས་ ༩༡ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

12 ‘ཚོགས་པ་ཁག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ ཤོག་གྲངས་ ༡༤༢ ནས་ ༡༤༤ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

13 བཀའ་རྩོམ་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

14 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

ས་བཅད་གཉིས་པ།

དཔལ་རྒྱལ་བ་ཀརྨ་པ་མཆོག་དང་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྣམ་གཉིས་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ།

སྒྲུབ་བརྒྱུད་བསྟན་པའི་སྲོག་ཤིང་དཔལ་རྒྱལ་བ་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་དྲུག་པ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ་མཆོག་ཉིད་བར་ལམ་ནས་སྐུ་ཁམས་མི་སྙོམས་པའི་སྣང་ཚུལ་བཞེས་ནས་བླ་བྲང་ཞབས་འབྲིང་གིས་གཙོས་པའི་དད་ལྡན་ཁག་ནས་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཞབས་བརྟན་དང༌། སྨན་བཅོས་སོགས་ཞུ་སྒོ་གང་ན་ཅི་ཡོད་ཞུས་རུང༌། བཟློག་ངོ་མ་བཞེས་པར་ ༡༩༨༡ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༥ ཉིན་སྐུའི་སྨན་བཅོས་སྐབས་ཨ་རིའི་གྲོང་ཁྱེར་ཤིང་ཀང་སྒང་དུ་དགུང་གྲངས་ ༥༨ ཐོག་གཟུགས་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཛད་པ་ལྷུར་བཞེས་གནང་བའི་གནས་ཚུལ་མི་སྙན་པ་དེ་བཞིན་ཐོས་འཕྲལ་བོད་རིགས་སྨོས་ཅི། གང་གི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་ལྕི་བའི་སྐྱེ་འགྲོ་རྣམས་མ་ཤི་བའི་ཁྱེའུ་ལྟར་བཟོད་མི་ཐུབ་པའི་མྱ་ངན་གྱིས་རབ་ཏུ་མནར་བར་གྱུར།

རང་གཞུང་ནས་གསན་འཕྲལ་བཞུགས་སྒར་དུ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དང༌། སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་ལ་མགོན་པོ་གང་ཉིད་ཀྱི་ཟག་མེད་ཐུགས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཕྱིར་སྐྱབས་ཞུ་དང༌། དེ་བཞིན་ཆོས་ལུགས་བླ་ཆེན་ཁག་ལ་ཏར་ཐོག་ནས་སྐྱབས་ཞུ་གནང༌། མཛོད་པར་ཏར་འཕྲིན། སྒང་ཏོག་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ལ་ཕྱག་མཛོད་སོགས་ལ་ཐུགས་གསོ་ཞུ་བར་ལམ་འཕྲལ་སྐུ་ཚབ་འཕྲལ་བཅར་དགོས་པའི་བཀའ་ཁྱབ་བཅས་སྩལ་གནང་མཛད།

དེ་བཞིན་བཞུགས་སྒར་དུ་ལས་ཁུངས་ཁག་དང་བོད་མིའི་ཚོང་ཁང་སོགས་ཡོངས་རྫོགས་མྱ་ངན་གྱིས་སྒོ་བརྒྱབ་ཞུས། ཐུགས་དམ་བཞུགས་གྲོལ་རྗེས་སྐུ་གདུང་རྒྱ་གར་དུ་ཚེས་ ༩ ཉིན་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ལྡི་ལི་ནས་འབྲས་ལྗོངས་རུམ་བཏེགས་ཆོས་སྒར་དུ་གདན་ཞུ་གནང་བ་དང༌། ལྡི་ལིར་སྐུ་གདུང་གནམ་ཐང་དུ་ཕེབས་པ་དང་རང་གཞུང་ལྡི་ལི་དོན་གཅོད་ངོ་ལས་དང༌། འབྲུག་རྒྱལ་དམ་པའི་སྐུ་མཆེད་ཨ་ཤེ་བདེ་སྐྱིད་མཆོག་དང༌། འབྲུག་གཞུང་དོན་གཅོད་གཙོས་ལ་དྭགས་བླ་མ་བློ་བཟང་དང༌། རྒྱ་གར་བ་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞུས་རྗེས་སིག་ཧའོ་སིར་ (Sik House) གདན་ཞུའི་སྐབས་ལྡི་ལིར་གནས་འཁོད་བོད་རིགས་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཡོངས་ནས་དུང་རྒྱ་དང་བཅས་སེར་སྦྲེངས་བསྟར་བསྒྲིགས་ཀྱིས་ཡིད་གདུང་དྲག་པོས་མནར་བཞིན་དད་འདུན་གསོལ་འདེབས་ཤུགས་དྲག་དང་བཅས་ཕེབས་བསུ་གུས་བཏུད་ཞུས་ཤིང༌། ལྡི་ལི་ནས་དམིགས་བསལ་གནམ་གྲུའི་ཐོག་སྒང་ཏོག་དུ་གདན་ཞུས་གནང༌། སྒང་ཐོག་ཏུ་སྲིད་སྐྱོང་ཕོ་བྲང་ནང་མྱ་ངན་ཚོགས་འདུའི་སར་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་ནས་ཡང་སྲིད་ཧོང་ཀོང་དུ་འཁྲུངས་རྒྱུའི་ཞལ་བཞེས་བྱུང་གནས་གསར་ཤོག་ཏུའང་ཐོན།

སྐུ་གདུང་རིམ་བཏེགས་ཆོས་སྒར་དུ་གདན་ཞུ་གྲུབ་སྟབས་རང་གཞུང་ནས་ཟག་མེད་ཐུགས་དགོངས་རྫོགས་པའི་མཆོད་འབུལ་སྤྲོ་བ་སོགས་ཀྱི་ཆེད་བཀའ་བློན་འཇུ་ཆེན་ཐུབ་བསྟན་རྣམ་རྒྱལ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་རྒྱ་རི་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན། བཀའ་བརྒྱུད་སྤྱི་འཐུས་ཚེ་དབང་རྣམ་རྒྱལ་བཅས་རུམ་བཏེགས་ཆོས་སྒར་དུ་ཆེད་རྫོང་མཛད།

དེ་རྗེས་ཡང་སྲིད་འཁྲུལ་བྲལ་མྱུར་དུ་བྱོན་ཏེ་མཁའ་ཁྱབ་འགྲོ་བའི་དོན་རླབས་པོ་ཆེ་བསྒྲུབ་པའི་བསྐལ་བཟང་གི་ཉི་མ་མགྱོགས་ནས་མྱུར་དུ་ཤར་བར་འབྲེལ་ལྟོས་རྣམས་ཀྱིས་གསོལ་འདེབས་སྐྱབས་འཇུག་ཞུས་པར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་སླར་ཡང་གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་ཡང་སྲིད་འཁྲུལ་བྲལ་མྱུར་འབྱོན་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་ལྗགས་རྩོམ་མཛད་པ་གཤམ་གསལ།

ཕྱོགས་བཅུ་དུས་གསུམ་དག་ན་བཞུགས་པ་ཡི།། བདེ་གཤེགས་རྒྱལ་སྲས་སློབ་མའི་ཚོགས་ཀུན་དང༌།། ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས།། དེང་འདིར་ཐུགས་རྗེའི་མཐུ་དཔུང་བསྐྱེད་དུ་གསོལ།། སྤངས་རྟོགས་ཡོན་ཏན་ལྷུན་རྫོགས་འགྲོ་བའི་གཉེན།། ངོ་མཚར་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་བདག་ཉིད་ཆེ།། དཔལ་ལྡན་བླ་མ་རིག་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཞབས།། གདུང་བས་འབོད་འདིར་རྗེས་བརྩེས་ཉེ་བར་དགོངས།། ཞི་བ་ཟག་ཕྲལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆེན་པོར།། མཐོང་བ་དོན་ལྡན་གཟུགས་སྐུའི་བཀོད་པ་བསྡུས།། བདག་ཅག་མྱ་ངན་མུན་ཀློང་ཉམས་ང་བར།། ལྷུང་བའི་ཚུལ་འདིར་ཐུགས་རྗེའི་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས།།

བདག་ཉིད་ཆེ་རྣམས་བསྟན་འགྲོ་ཕན་བདེའི་ཁུར།། འདོར་བར་མི་སྲིད་དེ་ཕྱིར་ཐུགས་བསྐྱེད་ཀྱི།། འཇུག་པ་ཆེར་བསྐྱེད་མཆོག་སྤྲུལ་ཟླ་གཞོན་འཛུམ།། ཞིང་འདིའི་གདུལ་བྱའི་གཉེན་དུ་མྱུར་སྟོན་གསོལ།། མ་སྨད་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པའི་རྩ་བ་ཚུགས།། གྲུབ་པ་མཆོག་གི་འབྲས་བུ་གཡུར་དུ་ཟ།། བཤད་སྒྲུབ་འཕྲིན་ལས་ཡལ་ག་ཡོངས་ཁྱབ་པའི།། སྐྱེས་མཆོག་རྐང་འཐུང་དབང་པོ་མྱུར་བྱོན་ཤོག། རིམ་བྱོན་ཀརྨའི་སྐྱེས་རབས་མུ་ཏིག་ཕྲེང༌།། བསྟན་ལ་མཛད་པ་དཀར་པོའི་འོད་རིས་ཅན།། ཀུན་གྱི་རྣམ་ཐར་སྙིང་པོ་འཛིན་བཟོད་པའི།། སྙིགས་དུས་འགྲོ་མགོན་དམ་པར་མྱུར་བྱོན་ཤོག། ཕྱོགས་ཀྱི་མཐའ་གྲུར་ལུང་རྟོགས་དམ་ཆོས་ཀྱི།། བདུད་རྩིའི་བགོ་བཤའ་འགྱེད་པའི་མཛད་ཕྲེང་གིས།། ལུས་ཅན་སྨིན་གྲོལ་ལུས་ཟུངས་གསོ་མཁས་པའི།། རིས་མེད་འགྲོ་བའི་དཔལ་ཡོན་མྱུར་བྱོན་ཤོག།

སྐྱབས་ཡུལ་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་ཐུགས་རྗེ་དང༌།། མགོན་ཁྱོད་འགྲོ་བ་སྐྱོང་བའི་ཐུགས་བསྐྱེད་སྟོབས།། བདག་ཅག་སློབ་ཚོགས་མོས་གུས་མཐུ་བཙན་པོས།། སྨོན་དོན་བདེ་བླག་ཉིད་དུ་འགྲུབ་གྱུར་ཅིག། ཅེས་མཚུངས་མེད་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུ་ཀརྨ་པའི་སྐུའི་སྐྱེ་ཕྲེང་བཅུ་དྲུག་པ་རང་བྱུང་རིག་པའི་རྡོ་རྗེ་མཆོག་རེ་ཞིག་ཞི་བར་མནལ་བའི་མཛད་པ་བསྟན་པ་ན། མཚུར་ཕུ་བླ་བྲང་གི་ཞབས་འབྲིང་ཐུན་མོང་ནས་མྱུར་བྱོན་སྨོན་ཚིག་གཅིག་འབྲི་དགོས་ཞེས་བསྐུལ་མ་བྱུང་བ་བཞིན། ཤཱཀྱའི་དགེ་སྦྱོང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོས་སྨོན་པའི་མཚམས་སྦྱོར་ཡང་དག་དང་བཅས་བྲིས་པའོ།། ཞེས་སྩལ།

ཡང་རིགས་ཀུན་ཁྱབ་བདག་འཁོར་ལོའི་མགོན་པོ་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་ཡོངས་འཛིན་མཚན་བརྗོད་པར་དཀའ་བ་ྋསྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་མཆོག་དགུང་གྲངས་ ༨༡ ཏུ་ཕེབས་ཤིང༌། སྐུ་ན་ཤིན་ཏུ་སྨིན་ཆེ་བས་བར་ལམ་ནས་སྐུ་ཁམས་བདེ་མིན་བོད་སྨན་བསྟེན་བཞེས་གནང་ཡང༌། ཐུན་སྣང་བསྙུན་བབས་ཇེ་ལོད་དུ་ཕེབས་ཤིང༌། ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༣ ཉིན་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་ཆེན་གླིང་སྤྲུལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེད་ཕེབས་སྐུ་ཚེ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་གནང༌།

ཚེས་ ༥ སྔ་དྲོར་ྋགོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་སྒང་ཏོག་ཁུལ་ཆོས་འབྲེལ་མཛད་སྒོ་གྲུབ་སྟེ་བཞུགས་སྒར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་ཁྲི་བྱང་བླ་བྲང་གཟིམ་ཤག་ཏུ་ཆེད་གཏད་ཞབས་འཁོད་སྐུ་ཚེ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་མཛད། གམ་བཅར་མཛོད་པ་དཔལ་ལྡན་ཚེ་རིང་གིས་ཀྱང་གསོལ་སྨན་འཕྲོད་འབུལ་དང༌། སྐུ་ཕྱྭའི་ཞབས་བརྟན་བསྒྲུབ་རྒྱུ། སྙུན་གཡོག་ཞབས་འདེགས་ཞུ་སྒོ་སོགས་ལྷག་བསམ་ལྷུར་ལེན་ཐོག སྤྱི་སྒོས་བསྟན་འགྲོའི་དཔལ་དུ་སྐུ་ཚེ་ཡུན་དུ་བརྟན་པ་དང༌། ཅི་སྟེ་ཞིང་འདིའི་འགྲོ་དོན་རྫོགས་ཏེ་ཐུགས་དགོངས་གཞན་དུ་གཏད་སྲིད་ཚེ་ཡང་སྲིད་མཆོག་སྤྲུལ་ཡིད་ཆེས་ངེས་པ་རྙེད་པ་ཞིག་མྱུར་དུ་ཞལ་གཟིགས་ཀྱིས་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་གོང་མའི་རྣམ་ཐར་ལྷུར་བཞེས་ཡོང་བ་ཞེས་གདུང་ཤུགས་དྲག་པོས་གསོལ་བ་བཏབ་པར་དགྱེས་བརྩེའི་བཀའ་བཞེས་དབུགས་དབྱུངས་སྩལ་ཐོབ་བྱུང༌།

ཚེས་ ༩ སྔ་དྲོ་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་སྤྲུལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་མཆོག་ཆེད་ཕེབས་ཀྱིས་སླར་ཡང་གསོལ་འདེབས་གནང༌། ངང་ཙམ་སོང་རྗེས་ཆུ་ཚོད་ ༩།༢༠ ཐོག་བསྟན་འགྲོའི་སྐུ་གེགས་ལྡོག་མེད་རེ་ཞིག་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་ཞི་བ་ཆེན་པོའི་ཀློང་དུ་མནལ་ཞིང༌། དེ་འཕྲལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་བླ་མཆོད་དང༌། བདེ་མཆོག་སྨོན་ལམ་གསུངས་ཏེ་ཐུགས་སྨོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། གམ་བཅར་བླ་བྲང་ཞབས་འབྲིང་གིས་མཚོན་མགོན་པོ་གང་གི་གསུང་གི་བདུད་རྩི་མྱོང་བའི་སེར་སྐྱ་ཐམས་ཅད་ནོར་བུ་ཇག་པས་འཕྲོག་པའི་མགྲོན་པོ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་ཕངས་ཤིང༌། ས་རུབ་པ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་ཆེས་ལྕིས་ནོན་པར་གྱུར། མྱ་ངན་མཚོན་ཆེད་རང་གཞུང་ལས་ཁུངས་ཁག་སྒོ་བསྐྱོན།

དེ་འཕྲལ་བཀའ་འབྲེལ་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་རྟ་ར་བ་བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཉིད་ངོ་ཕེབས་ཀྱིས་བཀའ་སློབ་རོགས་རམ་དང་འབྲེལ་བླ་བྲང་ནས་ཞབས་མཇུག་གནང་སྒོའི་ཐུགས་འགན་རྐང་བཞེས་ཀྱིས་མཆོད་འབུལ། གདུང་སྒྲུབ་ཆོ་ག་ཁག་འཕྲལ་དུ་ཚུགས། རྒྱ་བལ་འབྲས་འབྲུག་ལ་དྭགས་བཅས་རིས་མེད་ཆོས་སྡེ་ཁག་དང༌། རྒྱ་གར་གནས་ཆེན་ཁག་ཏུ་དགོངས་རྫོགས་མཆོད་འབུལ་བསྙེན་འགྱེད་གཏོས་ཆེ་འགྲེམས་འབུལ་གནང༌།

ཚེས་ ༡༤ སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༦ ཐོག་བཀའ་བློན་རྣམ་པ་དང༌། བླ་སྤྲུལ། སྤྱི་འཐུས། དྲུང་ཆེ་རྣམ་པ། གངས་སྐྱིད་མི་མང་སེར་སྐྱ་བཅས་ཀྱིས་སྤོས་སྣེ་དང༌། དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ནས་སྲིད་པ་ཧོ། འཕན། གདུགས། སིལ་སྙན། དུང་དཀར་སོགས་མཆོད་རྫས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཐོགས་ཏེ་སེར་སྦྲེངས་དང་བཅས་སྐུ་གདུང་རིན་པོ་ཆེ་བླ་བྲང་ནས་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཁང་རྒྱབ་འཁོར་ལམ་བར་ཕེབས་བྱམས་དཔུང་འདེགས་ཀྱིས་གདན་ཞུ་དང༌། དེ་ནས་ཕེབས་བྱམས་ཀྲག་འཁོར་ནང་གདན་ཞུས་ཀྱིས་བཀའ་ཤག སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ། སྤྱི་འཐུས། ཞབས་ཞུ་བ་སོགས་ཕེབས་ཀྲོར་བཅུ་ཕྲག་བརྒལ་བ་དང་བཅས་ཕེབས་ཏེ་བོད་ཕྲུག་ཁྱིམ་སྡེའི་རྩེད་ཐང་ནས་རྒྱབ་རིའི་དབུ་རྩེ་པུར་ཁང་བར་དུ་དབུ་འཛིན་དགེ་ལས་སློབ་ཕྲུག་དང་བཅས་པས་གྲལ་བསྟར་གུས་བཏུད་ཞུས།

དེ་ནས་ཕེབས་བྱམས་དཔུང་འདེགས་གདན་ཞུས་པུར་ཁང་ནང་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཏེ། དགའ་ལྡན་ཤར་རྩེ་མཁན་པོ་བླ་ཏི་རིན་པོ་ཆེ་དབུ་བཞུགས་ཀྱིས་རྣམ་གྲྭ་དང༌། རྒྱུད་གྲྭ། དགའ་ཤར་སོགས་ཀྱི་མཁན་བླ་དགེ་འདུན་ཡོངས་ནས་དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་སྒོ་ནས་ཞུགས་འབུལ་གྱི་ཆོ་ག་ཚུགས། ཞལ་འདོན་ཚིག་མཚམས་དང་བསྟུན་བོད་ནས་གསར་འབྱོར་ཆོས་འབྲེལ་མེད་པ་ཞིག་ནས་ཞུགས་མེ་སྤར། ཞུགས་འབུལ་སྐབས་དུ་བ་འཁྱིལ་བའི་དབྱིབས་སུ་བླ་སྐུ་ཆོས་འཁོར་ཕྱག་རྒྱ་ཅན་དང༌། སྤྲིན་གཟུགས་སུ་གདུགས་དང་དུང་དཀར་སོགས་རྟགས་བརྒྱད་ཀྱི་རི་མོ་ཤར་བ་སོགས་རྟགས་དང་མཚན་མ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱུང༌།

དེ་ནས་འབྲས་སྤུངས་སྒོ་མང་དང་དགའ་ལྡན་ཤར་བྱང༌། རྒྱུད་སྟོད་བཅས་ཀྱི་མཁན་པོ་བཞི་དང༌། བློ་གླིང༌། སེ་ར་བྱེས་སྨད། རྒྱུད་སྨད། བཀྲས་ལྷུན། གདན་གསུམ་བླ་སྤྱི་སོ་སོ། སེར་སྨད་སྤོམ་ར། དགའ་ཤར་རྡོ་ཁང་བཅས་སོ་སོའི་འཐུས་མི། དགེ་ལུགས་སྤྱི་འཐུས་སོགས་མི་གྲངས་ ༡༨ ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་སྐུ་ཚེ་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་སླད་གསོལ་འདེབས་རྟེན་གསུམ་འབུལ་མཇལ་ཞུས་འཐུས་སྙན་སེང་བཀའ་འཁྲོལ་ཐོབ་པ་བཞིན་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྐུ་གཤེགས་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་ཡང་སྲིད་འཕྲུལ་བྲལ་མྱུར་བྱོན་ཐུབ་པའི་སྐྱབས་འཇུག་སྙན་སེང་ཞུས་འབྲེལ་རྗེས་འཇུག་ཞལ་སློབ་ཚང་མས་བླ་མས་ལམ་སྟོན་མཛད་པ་རྣམས་སྤང་བླང་བྱ་གལ་ཐོག སྡིག་སྤོང་དགེ་སྒྲུབ་འབད་བརྩོན་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་དང༌། དེ་རྗེས་ཆ་ཕྲེང་བ་མི་གྲངས་ ༣༠ ནས་གོང་བཞིན་མལ་རྟེན་གསུམ་འབུལ་མཇལ་ཐོག གོང་གསལ་ཡང་སྲིད་མྱུར་བྱོན་ཐུབ་པ་དང༌། ཆ་ཕྲེང་གཞིས་དགོན་དུ་དེང་སྐབས་གྲྭ་རྒྱུན་གང་འཚམས་འཚོ་བསྡད་མུ་མཐུད་གོང་འཕེལ་འབྱུང་ཐབས་ཐུགས་སྨོན་དང་འབྲེལ་རྟེན་ཞིག་ཀྱང་གསོལ་རས་དོན་སྨིན་སྐྱབས་འཇུག་ཞུས་པར།

མགོན་པོ་གང་ཉིད་ནས་སླར་ཡང་བསྟན་འགྲོའི་སྤྱི་དཔལ་དམ་པར་ཡང་སྲིད་འཁྲུལ་བྲལ་མྱུར་འབྱོན་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་ལྗགས་རྩོམ་མཛད་དོན།

ཀུན་ཁྱབ་སྟོང་དང་སྙིང་རྗེ་གཉིས་མེད་གར།། མཐའ་དག་ཤེས་བྱ་བདེ་བའི་འཁོར་ལོ་རུ།། སྡོམ་མཛད་ཧེ་རུ་ཀ༔དཔལ་ཡབ་ཡུམ་དང༌།། དབྱེར་མེད་བླ་མ་མཆོག་དེས་ཐུགས་རྗེས་དགོངས།། བློ་གྲོས་ཀུན་བཟང་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་དངོས།། ཞིང་འདིར་ཐུབ་བསྟན་འཛིན་མཁས་ཆོས་ཀྱི་རྗེ།། བགྲང་ཡས་གདུལ་བྱ་རྒྱ་མཚོ་སྐྱོང་བའི་གཉེན།། དྲིན་ཅན་བླ་མའི་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས།།

དཔག་མེད་བསྐལ་པར་ཚོགས་གཉིས་གོམས་པའི་མཐུས།། དམིགས་མེད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་མི་གཡོ་བར།། གང་གདུལ་གཟིགས་ཀྱིས་འགྲོ་ལ་ཕན་བཞེད་པའི།།། རྨད་བྱུང་ཐབས་མཁས་མཛད་པར་སྙིང་ནས་གུས།། གདུལ་བྱའི་ཁམས་བཞིན་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཤར་པའི།། ཁྱེད་སྐུ་ཉིན་བྱེད་ཆུ་ལྷའི་ངོགས་བཞུད་ཚེ།། མགོན་ཁྱེད་གསུང་གི་བདུད་རྩིས་ཉེར་འཚོ་བའི།། འགྲོ་རྣམས་ཐུགས་རྗེའི་ཕྱག་གིས་བཏང་བ་སྙམ།། འགྱུར་མེད་དད་དང་དམ་ཚིག་གིས་བཅིངས་པའི།། བདག་ཅག་སློབ་མའི་གདུང་དབྱངས་འདི་དགོངས་ནས།། མཆོག་སྤྲུལ་གཞོན་ནུའི་མཐོང་གྲོལ་འཛུམ་པའི་ཞལ།། གདུང་སེལ་དབུགས་དབྱུང་དཔྱིད་དུ་མྱུར་སྟོན་གསོལ།།

ཇི་སྲིད་གནམ་མཁའ་གནས་པ་དེ་སྲིད་དུ།། འགྲོ་དོན་བརྩོན་པ་སེམས་དཔའི་ངང་ཚུལ་བས།། གཟུགས་སྐུ་ཟླ་གཞོན་གསར་པའི་ལང་ཚོའི་དཔལ།། མིག་གི་བདུད་རྩིར་མྱུར་དུ་འཆར་བར་མཛོད།། ཚུལ་གནས་གསན་བསམ་སྒོམ་པས་ལུང་རྟོགས་བསྟན།། འཛིན་ཅིང་སྤེལ་བའི་མཛད་པ་མ་ལུས་པ།། གོང་མའི་རྣམ་ཐར་ཇི་བཞིན་སྐྱོང་བ་ཡིས།། རྒྱལ་བསྟན་གསལ་བའི་བྱེད་པོ་ཉིད་དུ་མཛོད།། དེང་ནས་བཟུངས་ཏེ་ཚེ་རབས་དུས་ཀུན་ཏུ།། མགོན་ཁྱེད་གཅིག་གི་རྒྱན་དུ་བསྟེན་པའི་མཐུས།། ས་དང་ལམ་གྱི་བགྲོད་པ་མཐར་སོན་ཏེ།། སྐུ་བཞི་རྒྱལ་བའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་ཤོག།

བླ་མ་ཧེ་རུ་ཀ༔དཔལ་བྱིན་རླབས་དང༌།། བདག་ཅག་དད་དང་ལྷག་བསམ་དཀར་པོའི་སྟོབས།། ཆོས་ཉིད་མི་འགྱུར་རྒྱུ་འབྲས་བསླུ་མེད་མཐུས།། ཇི་ལྟར་སྨོན་པའི་དོན་རྣམས་མྱུར་འགྲུབ་ཤོག།

དེ་ལྟར་འདྲེན་མཆོག་འཁོར་ལོའི་མགོན་པོ་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་མཆོག་རེ་ཞིག་གཟུགས་སྐུའི་སྤྲོས་པ་ཟག་མེད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཉེ་བར་བསྡུས་པའི་ཚེ། སླར་ཡང་བསྟན་འགྲོའི་སྤྱི་དཔལ་དམ་པར་ཡང་སྲིད་འཁྲུལ་བྲལ་མྱུར་འབྱོན་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་སྨོན་ཚིག་ཅིག་འབྲི་དགོས་ཞེས་གདན་ས་གསུམ་གྱི་བླ་སྤྱི་དང༌། གྲྭ་ཚང་ཁག བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ། རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད། ཁྲི་བྱང་བླ་བྲང༌། སེར་སྨད་སྤོམ་ར་ཁང་ཚན། དགའ་ཤར་རྡོ་ཁང་ཁང་ཚན། ཀ་སྦུག་ཐར་པ་ཆོས་གླིང་དགོན། ཆ་ཕྲེང་དགོན་ཡུལ། སྣང་བཟང་དགོན་ཡུལ་བཅས་ནས་བསྐུལ་བར་མ་ཟད། རང་ཉིད་ལ་ཡོངས་འཛིན་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་སྙིང་དུ་ལྕི་བས་ཀྱང་མཚམས་སྦྱར་ཏེ་མོས་གུས་རྩེ་གཅིག་དང་བཅས་གུས་སློབ་ཤཱཀྱའི་དགེ་སྦྱོང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོས་བྲིས་པའོ།། ཞེས་སྩལ་ཞིང༌།

དུས་མཚུངས་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་བླ་བྲང་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར། སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་དགོངས་རྫོགས་མཆོད་འབུལ་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་ཐུགས་སྨོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད།

དུས་ཀྱིས་གཏུགས་པ་སྙིགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་གཞི།།

བདེན་དོན་བསོད་ནམས་དཔུང་གིས་མ་ཐེག་པར།།

སྒྲུབ་རྒྱུད་བསྟན་བདག་ཀ་རབས་བཅུ་དྲུག་པའི།།

གཟུགས་སྐུའི་བཀོད་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་མནལ།།

ལས་སྨོན་བསོད་ནམས་སྟོབས་ཀྱིས་བསྒྲེངས་པ་ཡིས།།

གང་གི་མཁྱེན་བརྩེ་རྒྱས་པའི་མཁའ་དབྱིངས་ནས།།

ཐུགས་རྗེའི་ངག་རིག་ཡང་སྲིད་མྱུར་བྱོན་གྱི།།

གསོལ་འདེབས་ལྗགས་རྩོམ་བདུད་རྩིའི་བཅུད་དུ་བབས།།

རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་བསྐལ་བའི་ཀློང་ཡངས་པོར།།

རྒྱལ་བསྟན་གསེར་གྱི་བུམ་བཟང་འདེགས་པའི་གཉེན།།

བློ་བཟང་རྒྱལ་བའི་གཏེར་ཆེན་ཡོངས་གླིང་ཆེས།།

བློ་རྟག་ཆོས་ལ་བསྐུལ་བའི་བརྡ་ཐབས་བསྐྲུན།།

གང་ཞིག་སྙེམས་པའི་གདུང་ཚོབ་ཡལ་བ་དེས།།

ཀུན་རྟོག་རླུང་གི་སྦྱོར་བ་གཟིམ་གྱུར་ཏེ།།

མཆོག་སྤྲུལ་མྱུར་བྱོན་བདེན་གསོལ་ཐུགས་སྨོན་གྱི།།

རང་སྒྲའི་རྔ་གསང་འཛིན་མའི་ཁྱོན་ལ་ལྡིར།།

བདེ་གཤེགས་ཟླ་བའི་ལང་ཚོ་དཀྲིགས་པའི་གཞིར།།

འཇིགས་མེད་ཐུགས་རྗེའི་གནང་བ་དམ་པའི་མགོན།།

ཆོས་ཉིད་ཆུ་བོའི་བཞུར་རྒྱུན་འགག་པ་དེས།།

མ་ལུས་ཡིད་ཀྱི་རྟག་འཛིན་ཆོས་ལ་དྲངས།།

གངས་ལྗོངས་ཁ་བའི་བསྟན་སྲིད་ཡིད་བཞིན་ནོར།།

མ་བཅོས་མཁའ་ལ་འཕྱར་མཁས་དཔུང་སྟོབས་བརྒྱས།།

སྤྱི་བོའི་རྒྱན་དུ་བསྟེན་པའི་མཁྱེན་རབ་གང༌།།

མངོན་མེད་འོད་དུ་དེངས་པ་ཀུན་ནས་གདུངས།།

ས་བཅད་གསུམ་པ།

རྡོར་གདན་སོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གཙོ་གྱུར་སྐུ་ཁམས་ཅུང་རྙོག་པའི་ཚུལ་བཞེས་པ་དང་ཟབ་ཆོས་གསན་བཞེས་སོགས།

༡༽ཆོས་ལུགས་སྣ་ཚོགས་གཅིག་འདུས་ཀྱི་མཛད་སྒོ་དང་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ནས་ཆིབས་ཐོན་གྱིས་ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་སཱ་རཱ་ཎ་ཐར་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ་ངྷརྨ་པ་ལའི་གཙུག་ལག་ཁང་དང༌། ཉེ་འཁོར་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་གཉིས་ལ་གཟིགས་སྐོར་རྗེས་ས་གནས་རྫོང་དཔོན་དང་སྐུ་སྲུང་དམག་དཔོན་གཅིག་དད་མཇལ་དང་འབྲེལ་དམག་དཔོན་ནས་ནང་ཆོས་སྐོར་བཀའ་སློབ་ཞུས་པར་ཞིབ་སྩལ་ཐོག་དབྱིན་ཡིག་ཕྱག་དེབ་གསུམ་སྩལ། མཆོད་རྟེན་ས་འབུམ་ཆེན་མོའི་མདུན་སྟོང་མཆོད་བསྟར་འབུལ་ཐོག་ཆོས་སྤྱོད་རྒྱལ་བའི་ལམ་བཟང་གི་ཞལ་འདོན་དང༌། ཝར་ཎ་བོད་དགོན་དུ་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་བའི་རྩོད་གྲྭར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༣ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཇི་ལྟར་གདན་ཞུ་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་ལྟར་མ་ཝི་ཡར་ཆོས་ལུགས་སྣ་ཚོགས་གཅིག་འདུས་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད་མཛད་སྒོར་ཞབས་སོར་འཁོད་དེ་འཇིག་རྟེན་འདིར་མི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་མང་འདི་ལྟ་བུ་ཡོད་པའི་ཐོག་ཏུ། སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་ཐབས་ཚུལ་ཆོས་ལུགས་ལ་བརྟེན་ནས་སྡུག་བསྔལ་ཁ་སྣོན་ནམ་ཡང་དགོས་པ་མེད་པ་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཐམས་ཅད་མཐུན་པོ་དང་ཕན་ཚུན་གཅིག་གྲོགས་གཅིག་ཕན་བྱས་ཏེ་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ཐབས་བྱ་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

མཛད་སྒོ་གྲུབ་རྗེས་བོད་ཀྱི་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་ཨར་ལས་འཛུགས་སྐྲུན་ཁག་ལ་སྤྱན་ཞིབ་གཟིགས་སྐོར་དང༌། དགེ་སློབ་རྣམས་ལ་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་ཞེས་པའི་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་སློབ་གཉེར་ཚད་ལོངས་ཡོང་ཐབས་དང༌། ཚང་མའི་ཀུན་སྤྱོད་བཟང་པོ་དགོས་པ་སོགས་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་ཐོག དགེ་སློབ་བཅུ་སྐོར་ནས་རང་རང་གི་དོགས་ཆར་དྲི་བ་ཁག་ལ་བཀའ་ལན་སྩལ།

ཝར་ཎར་གཉུག་མར་གནས་པ་དང་ཕྱོགས་འགྲུལ་བཅས་མི་གྲངས་ ༨༠༠ སྐོར་ལ་སྔོན་འགྲོའི་གསུང་བཤད་རྒྱུད་འཁྲུལ་ངེས་དང་བཅས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཚོགས་མའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་སྨོན་ལམ་གྱི་ཚུལ་དུ་བྱེད་པ་སྩལ་ཏེ་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཞབས་འཁོད་བསྐྱངས། བོད་ནས་གསར་འབྱོར་གྲས་ཤེལ་ཆོས་གྲྭ་བསམ་གཏན་སྤུན་གཉིས་ནས་དགའ་ལྡན་ཉམས་གསོའི་ལས་གྲྭ་ནས་འབུལ་བསྐུར་སངས་རྒྱས་གླང་པོའི་སྐུ་རུས་འབུལ་མཇལ། སེར་སྨད་དགེ་བཤེས་ངག་དབང་ཕན་བདེ་ནས་གྲུ་འཛིན་ཕོ་བྲང་གི་ཕྱག་དཔེ་སོགས་ཀྱི་སྙན་སེང་ཞུས།

མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་སྤྱན་སྔར་སྟོང་མཆོད་བསྟར་འབུལ་ཐོག ཆོས་སྤྱོད་རྒྱལ་བའི་ལམ་བཟང་གི་ཚོགས་མགོན་དུ་བཞུགས་ཞབས་བཀོད་ཅིང༌། རྡོར་གདན་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་གནས་འཛིན་དགེ་སློང་ནས་སྐྱབས་ཞུས་ལྟར་སྐོར་ལམ་ལྷོའི་གཟིམ་པ་གསར་འགེབས་སར་བྱིན་རླབས་དང༌། གཙང་ཁང་ཐུབ་དབང་ལ་ཐུགས་སྨོན། བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་དུ་ཕག་རི་དཀར་ཚོགས་བསོད་ནམས་ནོར་བུས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། བྱམས་ཆོས་རྒྱུད་བླ་མའི་བཤད་ལུང་དབུ་འཛུགས་མཛད།

ཚེས་ ༡༩ ཉིན་ཨཅརྱ་བི་ནོ་བྷ་ཝ་ནས་བཙུགས་པའི་ཨ་ཤ་རམ་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་བཀོད་ཀྱིས་སློབ་ཕྲུག་ཚོར་བཀའ་སློབ་དང་སྦྲགས་སྤྲོ་སྐྱིད་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་ཕྱག་དངུལ་སྩལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བཀའ་དབང་གི་སྟ་གོན་གནང་རྒྱུའི་དོན་དུ་སྔ་དྲོ་སྒྲུབ་ཆོག་རྣམས་བསྐྱངས་རྗེས་སྟ་གོན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་སྩལ་བ་དང༌། ཚེས་ ༢༡ ཉིན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བཀའ་དབང་གི་སྒྲུབ་ཆོག་དང་བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་ཤིན་ཏུ་ཞིབ་རྒྱས་སུ་སྩལ།

ཡང་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྒོམ་གྲྭ་དང་ཉི་ཧོང་ལྷ་ཁང༌། ས་སྐྱའི་དགོན་པ། ཐའེ་ལན་གཙུག་ལག་ཁང་བཅས་པར་རིམ་བཞིན་ཞབས་བཅགས་གནས་གཟིགས་ཐུགས་སྨོན་དང༌། ཐའེ་ལན་གྱི་ཚོགས་ཁང་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་ཕོ་མོ་ ༡༥༠ སྐོར་ནས་ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་སྟངས་སྐོར་རང་རང་གི་བསམ་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་དྲི་བ་ཞུས་ཁག་སོ་སོར་བཀའ་ལན་སྩལ།

ཚེས་ ༢༣ ཉིན་རྒྱུད་བླ་མའི་གསུང་ཆོས་འཕྲོས་སྐྱོང་དང་ལ་དྭགས་མཚན་ཉིད་སློབ་དགེ་བློ་གླིང་དགེ་བཤེས་དཀོན་མཆོག་དབང་འདུད་ནས་ཞུས་ངོར། བཀའ་རྩོམ་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་དང༌། ཚེ་རབས་རྗེས་འཛིན། གུ་རུའི་གདུང་འབོད། ལྷ་མོ་དང་གནས་ཆུང་བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་བཅས་པའི་འཕྲིན་བཅོལ་ལྗགས་ལུང་བཅས་སྩལ་རྗེས་སྦྱིན་བདག་ཕག་རི་བསོད་ནམས་ནོར་བུས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། མདོ་ལུགས་ཀྱི་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་བཞེས་སར་རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པའི་དགུང་གྲངས་ལས་མི་ཉུང་བ་བཞུགས་རྒྱུའི་ཐུགས་འདུན་ཡོད་ཅེས་བཀའ་བཞེས་དང་བཀའ་སློབ་ཕེབས་གསལ། ‘‘དེ་རིང་སྔོན་ལ་རྗེ་ཚེ་འཛིན་མའི་ཚེ་དབང་བྱིན་རླབས་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། དེའི་མཇུག་ལ་བརྟན་བཞུགས་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སློབ་མའི་ངོས་ནས་དད་པ་འདུན་པ་ཤུགས་དྲག་གི་ཐོག་ནས་ཚོགས་བསགས་ཏེ་རྟེན་འབྲེལ་སྒྲིག་གི་ཡོད་པ་དང༌། བླ་མའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ཚེ་དབང་ཞིག་བྱས་ན་བསོད་ནམས་གསོག་གི་རེད། ཡག་པོ་ཞིག་ཡིན་ནམ་བསམས་བྱུང༌། དེ་རིང་འདིར་ཨ་མདོ་ཚོས་རྗེ་ཚེ་འཛིན་མའི་སྐུ་ཞིག་གསར་པ་བཞེངས་ཏེ་ཕུལ་བ་ཡང་མ་སྒྲིག་ལྷུན་གྲུབ་ཡག་པོ་བྱུང༌། དེ་རིང་འདིར་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་མཁན་སྦྱིན་བདག་ཁག་གསུམ་ཡོད་པ་རེད། ལྷག་པར་བོད་ནས་ཡོང་བའི་མི་མང་ཕལ་ཆེ་བས་ང་ཐུག་པའི་སྐབས་ལ་ཚེ་རིང་པོ་སྡོད་རོགས་ཟེར་གྱི་འདུག

གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་གཞིས་བྱེས་མི་མང་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱིས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཚེ་བརྟན་པ་ཤོག་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང་ངའི་ངོས་ནས་ཀྱང་སྤྱོད་འཇུག་གི་ནང་ལ། ཇི་སྲིད་ནམ་མཁའ་གནས་པ་དང༌།། འགྲོ་བ་ཇི་སྲིད་གནས་གྱུར་པ།། དེ་སྲིད་བདག་ནི་གནས་གྱུར་ནས།། འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་ཤོག། ཅེས་དང༌། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང༌།། སྨན་དང་དགོན་པའི་ཤིང་བཞིན་དུ།། རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས།། རང་དགར་དགག་མེད་སྤྱད་བྱར་ཤོག། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ང་རང་གི་ངོས་ནས་ཐུབ་ཀྱི་ལྟ་མི་འདུག་སྟེ། ཡིན་ན་ཡང༌། གང་ཐུབ་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གང་ལྟར། རང་གི་སྲོག་གཅིག་ཡོད་པ་འདི་གཞན་གྱི་ཆེད་དུ་ཕན་པ་ཞིག་དང༌། སྨན་པ་ཞིག་བྱུང་ན་སྲོག་ཡོད་པའི་དགོས་དོན་ཚང་བ་རེད། སྲོག་ཡོད་པའི་དོན་གོ་ཆོད་པ་རེད། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་སྙིང་ནས་མོས་པ་ཡོད།

དེ་འདྲའི་སེམས་ཤིག་སྐྱེ་བ་དང༌། དེ་འདྲའི་སེམས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་པའི་མོས་པ་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་ཡོད། དེ་འདྲའི་བསམ་པའི་ཐོག་ནས་རང་བློས་གཏོང་མ་ཐུབ་ན་ཡང༌། མཐོང་ཐོས་དྲན་རེག་གི་སེམས་ཅན་ཚང་མར་གཞན་ཕན་གང་ཐུབ་བསྒྲུབ་ཐུབ་ན་བསམ་པའི་རེ་བས་སྨོན་ལམ་བཏབ། རང་གིས་འབད་བརྩོན་དང་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེའི་ཐོག་ནས་ཆོས་དང་སྲིད་ཀྱིས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ས་ཡ་དྲུག་ཙམ་གཅིག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རིག་པས་བསྒྲུབས། ལུང་གིས་བགྲང་མི་དགོས་པ་དངོས་སུ་མཐོང་ཆོས་ལ་ཡོད་པ་འདི་མང་བས་ཤེས་གསལ་རེད། བོད་མི་ཙམ་མ་ཡིན་པའི་ནང་པའི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་དང༌། ནང་པའི་ཆོས་ལ་དགའ་པོ་ཡོད་མཁན། སྤྱིར་བཏང་གི་མི་བསམ་པ་བཟང་པོ་ཡོད་མཁན་ཕལ་ཆེ་བས་ང་ཐུག་པའི་སྐབས་ལ་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག

དེ་ལྟར་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་མི་མང་པོ་ཞིག་ལ་དངོས་ཤུགས་ཅི་རིགས་པའི་ཐོག་ནས་ངའི་མི་ཚེ་འདིས་ཕན་ཐོགས་ཕྲན་བུ་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཞིག་འདུག ང་ཚེ་རིང་པོ་བྱུང་ནས་ང་རང་སྐྱིད་པོ་དང༌། ང་རང་རྒྱག་པ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་མེད་ན་ཡང༌། ཚེ་རིང་པོ་ཞིག་བསྡད་ཐུབ་ན་སེམས་ཅན་མང་པོ་ཞིག་ལ་དངོས་ཤུགས་བརྒྱུད་གསུམ་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་མཐོང་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་ང་རང་གི་ངོས་ནས་ཚེ་སྒྲུབ་འདྲ་བྱས། སྨོན་ལམ་འདྲ་བརྒྱབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་རིང་འདིར་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་འདུན་པ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱིས་ཐོག་ནས་སྨོན་ལམ་ཡག་པོ་ཞིག་བརྒྱབ་ནས་བརྟན་བཞུགས་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་འཛོམས་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།

ངས་རྟག་པར་ལབ་པ་བཞིན་བསྐལ་པ་ཁྲི་ཕྲག་ནས་ཁྲི་ཕྲག་བར་དུ་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་གང་ཤེས། དེང་སང་འཛམ་གླིང་གི་མི་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་མི་ཚེ། གང་ལྟར། ལོ་བརྒྱད་ཅུ་དགུ་བཅུ་དེ་འདྲ་བསྡད་ཐུབ་པ་ཕལ་ཆེར་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ང་ལ་རེ་བ་དང་ཡིད་ཆེས་ཡོད། གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་གི་ཆ་ནས་ཡིན་ན་ཡང༌། གཟུགས་པོ་བདེ་ཐག་ཆོད་ཡོད། མི་བདེ་བ་གང་ཡང་མེད། བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། ཁ་ཆག་སྣ་རལ་ལུ་གུ་བརྒྱུད་དེ་འབྲེལ་བསྡད་ཡོད་ན་ཡང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལས་དང་སྨོན་ལམ། གཉིས་ནས་འཁོར་བ་སྤྱི་བྱེ་བྲག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ། ཡང་བྱམས་སྙིང་རྗེའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་ཕྱིར་ཡང་མནར་མེད་པའི། ཞེས་པའི་ཚིག་སྐམ་པོ་ཞིག་ཐོན་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག་པས། སེམས་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དངངས་སྐྲག་དང༌། མ་སྐྱིད་པ། སེམས་སྦུག་སྲུབ་དོག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག ལུས་སེམས་གཉིས་ཀའི་ཆ་ནས་བལྟས་ན་ཡང་ཕལ་ཆེར་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་དགུ་བཅུ་བསྡད་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་བདེ་པོ་བྱེད།

དེ་རིང་འདིར་ཚེ་དབང་དང་བརྟན་བཞུགས་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་དེ་རིང་འདིར་ཡོད་པའི་སློབ་མ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང༌། ལོ་ན་སོས་བརྡུངས་ནས་ན་ཚོད་རྒས་འགྲོ་མཁན། དགྲའི་བཙན་དབང་འོག་དངངས་སྐྲག་བྱས་ནས་སྡོད་མཁན་སྤོ་བོ་རྨོ་མོ་མང་པོ་ཞིག་གིས་ང་ལ་ཚུར་ཁ་ཆེམས་ལྟ་བུའི་ལན་དེ་འདྲ་མང་པོ་བསྐུར་ཏེ། ལོ་མཐོ་པོ་ཡིན་ན་ཡང་མ་ཤི་གོང་དུ་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཐུག་པ་ཞིག་ལབ་རོགས་ཞེས་ལན་དེ་འདྲ་འབྱོར་ཡོང་གི་འདུག

དེ་ཚོའི་གྲས་གཙོ་བོའི་དམིགས་ཡུལ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཐུགས་སྨོན་གནང་དགོས། ང་གཅིག་པུའི་དོན་དག་མ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་སྐྱབས་མེད་མགོན་མེད་ཉམ་ཐག་ངང་གནས་བསྡད་མཁན། ཧ་ལས་པའི་སྙིང་སྟོབས་ལྷག་བསམ་ཞུམ་པ་མེད་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དག་ལ་དམིགས་ཏེ་ཐུགས་སྨོན་གནང་ཤོག་ཨ།’’15jམཆན། ཞེས་སོགས་སྩལ།

ཉིན་གུང་བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་དུ་གཉུག་མར་གནས་པ་དང་ཕྱོགས་འདུས་བཅས་དགེ་འདུན་བདུན་བརྒྱ་བརྒལ་བ་དང་ལྷན་དུས་འབྲེལ་གསོ་སྦྱོང་མཛད་རྗེས། གདན་གསུམ་ནས་ཆོས་ཞུར་བཅར་འདུས་དགེ་བཤེས་བཅུ་སྐོར་ནས་རྒྱུད་བླ་མའི་དགོངས་དོན་ལས་བརྩམས་པའི་བགྲོ་གླེང་དམ་བཅར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས།

གཞན་ཡང༌། བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་དུ་དད་འདུས་དགེ་འདུན་བདུན་བརྒྱ་སྐོར་དང༌། སྐྱ་བོ་ཀློག་ཤེས་མཁན་རྣམས་འདུ་འཛོམས་སར་རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེ་དག་སྒྲོག་མཛད་པའི་རྗེས་འབྲེལ་སྟོད་ཁུལ་ནས་བལ་ཡུལ་བརྒྱུད་འབྱོར་བའི་མི་གྲངས་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་དང༌། འབྲུག་པ། ལ་དྭགས། སྙེ་ཤང༌། རྟ་མང་སོགས་ཕྱོགས་འགྲུལ་བ་མི་གྲངས་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་མཇལ་ཁ་དང་གསར་འབྱོར་བོད་མི་རྣམས་ལ་བཀའ་སློབ་16jམཆན། སྩལ།

ཚེས་ ༢༥ ཉིན་སྔ་དྲོ་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་གཙང་ཁང་དུ་ཐུགས་སྨོན་ཞལ་འདོན་སྐུ་ལྷོད་དང་བཅས་གནས་གཟིགས་གྲུབ་རྗེས་ནུབ་ཕྱོགས་ལྡུམ་ར་གསར་བཟོ་དང༌། མཆོད་རྟེན་འཛིན་སྐྱོང་མཁན་རྒྱ་གར་དགེ་སློང་གི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་སྐུ་ཁྱུག་ཙམ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་བཅགས་ཐོག་མཆོད་རྟེན་ཉམས་གསོའི་ཞལ་འདེབས་སུ་སྒོར་ཁྲི་གཅིག་སྩལ་ཏེ་དགོང་དྲོ་རྒྱའི་ལྷ་ཁང་དང༌། ཉེ་འཁོར་རྒྱ་གར་གྲོང་གསེབ་པའི་ལྷ་ཁང་བཅས་ལ་ཞབས་བཅགས་གནས་གཟིགས་དང༌། ཆུ་བོ་གངྒའི་ཐོག་གྲུ་གཟིངས་ནང་ཕེབས་བཞུད་བསྐྱངས་ཏེ་ཝར་ཎའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཆགས་བབ་ལ་སྤྱན་ཞིབ་རྗེས་ཚེས་ ༢༨ ཉིན་མེ་འཁོར་བརྒྱུད་སྟོན་འཁོར་བཅས་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཞབས་སོར་བདེ་བར་བཀོད།

༢༽སྐུ་ཁམས་ཅུང་རྙོག་པའི་ཚུལ་བཞེས་པ།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དང་ཝཱ་རཱ་ཎ་སིའའི་མཛད་འཆར་ཁག་ལེགས་གྲུབ་ཀྱིས་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལར་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ་ཉིན་ཤས་སོང་མཚམས་སླར་ཡང་བྷན་རྡ་ར་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་དང་འབོམ་བྷེ་བཅས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱང་འཆར་ཡང༌། སྐུ་ཁམས་བདེ་མིན་ལ་བརྟེན་ཆིབས་བཤོལ་མཛད་དགོས་བྱུང༌།

དེ་ཡང་ ༡༩༨༢ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༧ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་པ་ཁྲན་ཀོ་ཀྲི་དང་ཨམ་རི་སར་བརྒྱུད་ལྡི་ལིར་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་ཀྱང་གནམ་གཤིས་ཡག་པོ་མེད་སྟབས་དགོང་དྲོ་བར་ཕེབས་འགྱངས་གྱུར། ད་ཉིན་སྐུ་ཁམས་བདེ་མིན་ལ་བརྟེན་རྒྱ་གར་ཕྱི་སྲིད་ལས་ཁུངས་ནས་འབོད་གཏོང་ཌོག་ཀྲར་སྦཱལ་བཅར་ཏེ་སྐུ་གཟུགས་ལ་བརྟག་དཔྱད་ཞུས། ཕྱི་ཉིན་བྷན་རྡ་ར་གཞིས་ཆགས་སུ་ཞབས་འཁོད་དང་བཅས་འབོམ་བྷེར་ཚོགས་འདུར་ཆིབས་བསྒྱུར་སླད་ནག་པུར་དུ་ཕེབས་ཐོན་གནང་རྒྱུ་ཡང༌། སྐུ་ཁམས་དྭངས་སྐྱེད་ཇི་བཞིན་མ་བྱུང་བས་ཕེབས་བཤོལ་གནང༌། སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་སྐུ་བགྲེས་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་འབྲས་སྔགས་སྒོ་འབྱེད་སླད་ཕེབས་བཞུགས་ཡོད་པར་བརྟེན་མཇལ་བཅར་དང༌། བཞུགས་སྒར་ངྷ་ས་ནས་བླ་སྨན་བསྟན་ཆོས་ལགས་དང་སྐུའི་གཅེན་པོ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་གཉིས་ཕེབས་འབྱོར་ཕྱག་རྩ་ཞུས་ཤིང༌། སྐུ་ཁམས་དྭངས་སྐྱེད་མ་བྱུང་སྟབས་འབོམ་བྷེ་དང་བྷན་རྡ་ར་སོ་སོར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱང་བཞེད་ཕྱིར་འཐེན་གྱིས་ནང་སྲིད་དྲུང་ཆེ་བཀྲ་ཤིས་སྟོབས་རྒྱལ་ཚོགས་འདུར་གསུང་འཕྲིན་ཆེད་སྩལ་བཀའ་རྫོང་བསྐྱངས།

ལྡི་ལི་འབྲས་སྔགས་གྲྭ་ཚང་སྒོ་འབྱེད་ཚེས་ ༡༡ ཉིན་བྱ་རྒྱུར་སྟབས་མཚུངས་དད་རྟེན་སྐུ་དཔར་མཐོང་གྲོལ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་བརྒྱུད་གསོལ་རས་སྩལ་ཏེ་སྐུ་ཁམས་འཕྲོད་གཅེས་སླད་སྐུ་ངལ་བསྐྱངས་ཤིང༌། འབོམ་བྷེ་ཚོགས་འདུའི་འགན་འཛིན་ཌོག་ཀྲར་གྷོ་རོབ་འབོམ་བྷེ་ནས་གནམ་ཐོག་ཆེད་བསྐྱོད་མཇལ་ཞུས་རྗེས། སྐུ་ཁམས་སྐོར་བླ་སྨན་བསྟན་ཆོས་ལགས་སུ་གནས་ཚུལ་འདྲི་ཞིབ་ཞུས།

ཚེས་ ༡༥ ཉིན་ནང་སྲིད་དྲུང་ཆེ་འབོམ་བྷེ་ནས་ཕྱིར་འཁོར་ལས་དོན་སྙན་སེང་དང༌། ཨོ་རི་སའི་བློན་ཆེན་ཟུར་པ་ཌོག་ཀྲར་ར་ཐ་ཎ་ཐ་དང༌། སྐུ་ཞབས་བ་ཀུ་ལ་རིན་པོ་ཆེ། དེ་སྔ་གཞིས་ལས་དྲུང་ཆེ་ལས་རོགས་གནང་མཁན་སྐུ་ཞབས་རྡར་སྟེང་ཞལ་དང༌། བུ་མོ་བཅས་རིམ་བཞིན་མཇལ་བཅར། བཀའ་དགོངས་ཌོག་ཀྲར་ར་ཎར་བླ་སྨན་ནས་བརྟག་དཔྱད་དང༌། རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་ཨིན་ངྷར་གྷན་དི་མཇལ་བཅར་རྗེས་མེ་འཁོར་འབབ་ཚིགས་སུ་ཆིབས་ཐོན་གྱིས་ཕྱི་ཉིན་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད།

བཞུགས་སྒར་དུ་ཕེབས་ཞབས་འཁོད་མ་ཐག་རང་གཞུང་མཛད་གཙོ་རྣམས་མཇལ་ཁར་བཅར་ཏེ་ྋགོང་ས་མཆོག་སྐུ་ཁམས་བདེ་མིན་འདི་མུར་མཇལ་བཅར་རིགས་མ་དགོས་པར་སྐུ་ངལ་ལྷོད་བཞུགས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཐོག ས་སྐྱ་ཆོས་སྒར་དང་འབུམ་ལ་སོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱང་རྒྱུ་སྐུ་ཁམས་འཁྲུག་གཞིར་བློས་འགན་བཟོད་མིན་ལ་ཕྱིར་འཐེན་ཡོང་བ་ཞེས་སྙན་སེང་ཞུས་པར། མཇལ་བཅར་རིགས་མཚམས་འཇོག་དགོས་གལ་མ་ཆེ་ཡང་ཉུང་དུ་གཏོང་གནང་ཆོག་རྒྱུ། ས་སྐྱར་ཕྱོགས་ཕེབས་བསྐྱང་རྒྱུ་ཕྱིར་འཐེན་གནང་འོས་ཆེ་མིན་བབ་གཟིགས་བསྐྱང་རྒྱུ་ཞེས་ཕེབས་པ་དང༌། སྐུ་དྲུང་ནས་ད་རེས་སྐུ་ཁམས་བབ་ནས་ཕྱོགས་ཕེབས་བསྐྱང་རྒྱུར་ཐུགས་འགན་བཟོད་མིན་ལ་ཕྱིར་འཐེན་མཛད་གལ་ཞུས་ཐོག ནང་སྲིད་དང་དཔལ་འབྱོར་བཀའ་བློན་གཉིས་བསྐྱར་བཅར་གསོལ་འདེབས་ནན་གནང་མཐའ་དོན། ཆོས་སྐྱོང་ལ་བཀའ་འདྲི་ཞུ་གནང་མཛད་འཐུས། རྩ་བའི་ཕྱོགས་ཕེབས་ཐད་དགོངས་བཞེས་བསྐྱང་རྒྱུ་ཞེས་ཕེབས།

དེ་ནས་གཟིམ་ཆུང་དབུ་རྩེར་གནས་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་བསྐྱངས་ཤིང༌། བཀའ་ཟུར་ཀུན་གླིང་གིས་ྋགོང་ས་ཆེན་པོ་སྐུ་ཁམས་སྙུན་ཚུལ་གསན་ཐོས་གྱུར་པ་དང༌། བཞུགས་སྒར་དུ་ཆེད་བཅར་གཟིམ་ཆུང་དབུ་རྩེར་ཁྱུག་ཙམ་མཇལ་བཅར་སྐུ་ཁམས་འཕྲོད་བཞེས་སླད་ཕྱོགས་ཕེབས་མཛད་འཆར་ཁག་སྔ་འཕྲོས་ངང་འཐེན་ཡོང་བ་ཞེས་སྙན་སེང་ཞུས་པར། ས་སྐྱར་ཆིབས་བསྒྱུར་ངང་འཐེན་བཀའ་བཞེས་ཐོབ་པ་དང༌། བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེར་ཕེབས་འགྱངས་གྱུར་དགོས་སྐོར་གྱི་བཀའ་ཡིག་དང་སྦྲགས་བཀའ་བློན་ཚེ་དབང་རྟ་མགྲིན་ཆེད་ཕེབས་དགོས་སྐོར་བཀའ་ཁྱབ་སྩལ།

སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དང་རྒྱུད་སྟོད་མཁན་བླ་གཉིས་བཅས་ཕེབས་དགོས་བཀའ་ཁྱབ་ལྟར་ཕེབས་བཞུགས་དང་བཅས་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་དམིགས་བསལ་བཀའ་རྩོམ་དྲག་བསྐུལ་འཕྲིན་ལས་ལྷུན་འགྲུབ་མ་ཐོག་མར་དབུ་འཛུགས་གསོག་འདོན་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས།

ཡང༌། བོད་ཆུ་ཁྱྀ་གནམ་ལོའི་ཚེས་གཅིག་སྔ་དྲོ་གཙུག་ལག་ཁང་དབུ་རྩེར་རྣམ་གྲྭའི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་དེ་མཛད་སྒོ་སྔར་ལམ་ལྟར་བསྐྱངས། ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་འཁོར་དྲུག་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཆེད་བཅར་ཁམས་འདྲི་དང༌། གསོལ་ཚིགས་ལྷན་བཞེས་དང་བཅས་ཉིན་འཁྱོངས་དམིགས་བསལ་མཇལ་མོལ་ལྷོད་བཞུགས་མཛད།

ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༨ ཉིན་ྋགོང་ས་ཆེན་པོ་སྨོན་ལམ་སྐམ་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཤིང༌། དེང་སང་སྐུ་ཁམས་ཕྲན་བུ་རྙོག་ཚུལ་བཞེས་པ་ལྟ་བུས་སང་ཚེས་ ༡༥ ཉིན་གང་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱང་མ་དགོས་པར་སྐམ་ཚོགས་ཀྱི་མཛད་སྒོ་ད་ཉིན་གྱིས་འཐུས་པར་མཛད།

ཕྱི་ཉིན་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཞབས་འཁོད་གསོ་སྦྱོང་རྗེས་གསུང་རར་ཆིབས་བསྒྱུར་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་འཕྲལ་དཔལ་འབྱོར་བཀའ་བློན་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་གྲུབ་པ་དང་སྔོན་འགྲོའི་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་ཞིབ་རྒྱས་དང་འབྲེལ་སྐྱེས་རབས་ལེའུ་ཉེར་བརྒྱད་པ་བྲམ་ཟེ་བཟོད་པ་སྨྲ་བའི་རྣམ་ཐར་གསུང་ཆོས་བསྐྱངས་ཐོག ཚང་མས་བཟོད་པའི་ཉམས་ལེན་གྱིས་མཚོན་པས་བདེ་བ་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་ཡིན་ཕྱིན་བདེ་སྒྲུབ་ཀྱི་བླང་དོར་ཚུལ་བཞིན་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་ཟབ་སྨིན་དང༌། ལྷག་པར་སྐབས་དེར་ཆོས་ཞུ་པ་ཕྱི་ནང་མི་རིགས་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་ལྷག་ནང་བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་དུ་འབྱོར་བའང་གང་འཚམས་ཡོད་སྟབས་དེ་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐུགས་བརྩེས་གཟིགས་པའི་བཀའ་སློབ་དང༌། སྟོན་པའི་མཚན་སྔགས་དང༌། མ་ཎིའི་ལྗགས་ལུང་བཅས་སྩལ་ཏེ། ཆོས་ཞུ་བ་རྣམས་དང་ལྷན་དུ་མཚན་སྔགས་སོ་སོ་བརྒྱ་རྩ་རེ་གསུངས་པ་དང༌། མགུལ་འཆམ་གྱིས་རྐྱེན་པས་མགུལ་གློ་ཡང་ཡང་ཤུགས་ཆེ་བསྐྱོན་པས་དེ་ཉིན་ཆོས་ཞུ་བ་རྣམས་ནས་སྐུ་ངལ་འོ་རྒྱལ་ཅི་དྲག་སྙམ་པ་བྱུང་ཡང༌། མགོན་པོ་གང་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་པར་གཞན་དོན་འབའ་ཞིག་ལས་མེད་སྟབས་ཐུགས་སྣང་ཡེ་མ་མཛད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་མཛད་པ་བདག་གིར་བཞེས།

༣༽གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི་དང་ཕྱག་ཆེན་རྩ་འགྲེལ་གྱི་བཤད་ལུང་སྩལ་བ།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་བོད་རང་དབང་སྒེར་ལངས་དུས་དྲན་ཐེངས་ཉེར་གསུམ་པ་དབུས་ལྷན་ཁང་ཁག་གི་བསྟི་གནས་གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་སུ་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༩ པའི་ཐོག་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དབུ་བཞུགས་ཐོག་གནང་འཆར་ཡང༌། གནམ་གཤིས་འཁྲུགས་ཏེ་གངས་ཆར་འདྲེས་མའི་འབབ་རྒྱུན་མ་ཡལ་བར་ཉིན་གུང་བར་ཕྱིར་འཐེན་གནང་ཡང༌། ད་དུང་གངས་ཆར་གྱི་རྒྱུན་མ་ཆད་སྟབས་མགུལ་འཆམ་བཞེས་མུས་ལ་བརྟེན། ཚོགས་དབུས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་མི་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་ཞུས་ཏེ། གངས་ཆར་གྱི་དཀྱིལ་དུ་མཛད་སྒོ་དངོས་ཚུགས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་བས་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་གླུ་རོལ་དབྱངས་ཕུལ་བ་དང༌། བདེ་སྲུང་དྲུང་ཆེ་ནས་རྒྱལ་དར་མཁའ་དབྱིངས་སུ་བསྒྲེངས།

དཔལ་འབྱོར་བཀའ་བློན་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་གསུང་འཕྲིན་17jམཆན།ལྗགས་ཀློག་ཞུས་རྗེས་ཆོས་ཤེས་བཀའ་བློན་དང༌། ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པ་རྣམ་གཉིས་ནས་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གསུང་བཤད་གནང་མཇུག བསྟན་སྲིད་མི་མང་གི་དོན་དུ་ལུས་སྲོག་ལོངས་སྤྱོད་དང་བཅས་པ་བློས་གཏོང་གནང་བའི་རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་བོ་ཕོ་མོ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་མྱ་ངན་གུས་འདུད་སྐར་མ་ལྔའི་རིང་ཞུས། དེ་མཚམས་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་རོལ་དབྱངས་དང་བཅས་གསུང་མཐར་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་བས་གསུམ་བཅུའི་ལངས་གླུ་སོགས་བཏང་སྟེ་མཛད་སྒོ་ལེགས་པར་གྲུབ།

ཚེས་ ༡༢ ཉིན་སེར་བྱེས་གཙང་པ་དགེ་ཐུབ་བསྟན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་ཕྱི་རྒྱལ་མི་སྣ་འདུས་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཏུ་ཤི་ཏ་ (Tushita) ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན། བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཆོས་ཚོགས་རང་ཁོངས་རྒྱལ་ཁབ་ཉི་ཤུ་སྐོར་ནས་ཆོས་ཞུ་ཆེད་འབྱོར་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་གྲྭ་བཙུན་དང༌། སྐྱ་བོ་ཕོ་མོ་མི་གྲངས་ ༤༧༢ དང༌། གཞན་ཡང་ངྷ་སར་གཉུག་གནས་པ་དང༌། ཕྱོགས་མཐའ་ཁག་ནས་ལྷགས་འབྱོར་ཕྱི་ནང་མི་གྲངས་ ༦༣༣ བཅས་ཁྱོན་བསྡོམས་མི་གྲངས་ ༡༡༠༥ ལ་འདི་ཉིན་ནས་ཚེས་ ༡༦ བར་པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན་གྱིས་མཛད་པའི་དགེ་ལྡན་བཀའ་སྲོལ་ཕྱག་ཆེན་གྱི་རྩ་འགྲེལ་བཤད་ལུང་སྩལ།

སྔོན་འགྲོའི་གསུང་ཆོས་སྐབས། སྡིག་པ་ཅི་ཡང་མི་བྱ་ཞིང༌།། དགེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྤྱད།། རང་གི་སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་འདུལ།། འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ཡིན།། ཞེས་བདེ་སྡུག་གི་རྒྱུ་ཤེས་པར་བྱ་དགོས། རྒྱུ་སྡིག་པ་ནི་གཞན་ལ་གནོད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པ་དང༌། དགེ་བས་གཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་སེམས་སྐྱེད་བཟང་པོའི་སྒོ་ནས་མཐའ་ཡས་པའི་གཞན་ཕན་རྒྱ་ཆེ་བྱ་དགོས་པ་སོགས་བྱ་དགོས་ཚུལ་དང༌། མདོར་ན། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་བཏགས་པ་དེ་མ་བྱུང་ཡང༌། གནོད་པ་བྱ་རྒྱུ་མེད་ཅེས་ཟེར་བ་དེ་གཉིས་སུ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཡོངས་རྫོགས་བསྡུས་པ་ཡིན། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་སྒྲུབ་ཚུལ་མང་དུ་མཆིས་ཀྱང༌། མཐར་ཐུག་གི་དགོས་པ་ཆེན་པོ་ཉམས་ལེན་ཚེ་དང་སྒྲུབ་པ་མཉམ་པ་བྱུང་ན་དང༌། དེ་མིན་འཕྲལ་སེལ་རང་སྒང་སྒོ་གསུམ་གྱིས་གཞན་ལ་ཕན་བཏགས་པ་གང་འོས་བྱ་དགོས། གཞན་ཕན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་བཟང་པོའི་ཀུན་སློང་གིས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་གསན་པར་ཞུ་ཞེས་སོགས་སྔོན་འགྲོའི་གསུང་བཤད་ཟབ་སྨིན་བསྐྱངས་ཏེ་གསུང་ཆོས་འཕྲོ་སྐྱོང་གིས། རྒྱུད་བདག་འཛིན་འཁྲི་བ་ཆོད་པ་དང༌།། བྱམས་སྙིང་རྗེའི་བྱང་སེམས་སྦྱོང་བ་དང༌།། ལམ་ཟུང་འཇུག་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡིས།། རྒྱུད་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་བྱིན་གྱིས་རློབས།། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རང་རྒྱུད་ཕྲན་བུ་འདུལ་ཨེ་ཐུབ་བལྟ་དགོས་ཞེས་སོགས་བཀའ་སློབ་ཟབ་རྒྱས་སྩལ།

ཚེས་ ༡༧ ཉིན་སྔ་དྲོ་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་ཐོག་སྒྲུབ་ཞག་དང༌། དབུས་སྨན་རྩིས་ཁང་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན། རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་གསང་བ་རྒྱ་ཅན་མའི་ཆོས་སྐོར་ཁོངས་ནས་སྨན་བླའི་རྗེས་གནང་སྤྱི་སྨིན་དང༌། ཏུ་ཤི་ཏའི་ཚོགས་པས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། བླ་མཆོད་ཚོགས་འཁོར་གྱི་སྒོ་ནས་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་བཞེས། འབུལ་བ་རྣམས་ལྷག་བསམ་གྱིས་དད་འབུལ་ཞུས་པ་ཡིན་གཤིས། བསོད་ནམས་རླབས་ཆེ་བྱུང་ཡོད་ཅིང༌། འོན་ཀྱང༌། འབུལ་བ་སྣེ་སེལ་གཅིག་དགྱེས་བཞེས་བསྐྱངས་འཐུས། དེ་བྱིངས་ཚོགས་པར་ཕྱིར་ལོག་བསྐྱང་རྒྱུ་ཡིན་ན་ཁྱེད་ཚོའི་སྤྱི་གྲོན་ནམ། དཔེ་དེབ་དཔར་སྐྲུན་བྱ་འོས་སོགས་ལ་སྨིན་གཏོང་གྱིས་ཤིག་ཅེས་སྩལ་ཏེ་ཧིན་སྒོར་ཆིག་སྟོང་དགྱེས་བཞེས་འཕྲོས་ཕྱིར་སློག་སྩལ།

ཡང་དབུས་སྨན་རྩིས་ཁང་ནས་ཕོ་བྲང་ནང་ཁོངས་སྦྱིན་སྲེག་ཁང་དུ་རིན་ཆེན་བཙོ་ཐལ་ཆེན་མོ་གསར་སྦྱོར་དབུ་འཛུགས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད། བླ་སྨན་བསྟན་འཛིན་ཆོས་གྲགས་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཟིན་མཚམས་ཚང་མ་གྲལ་ལ་འཁོད། གསོལ་ཇ་བཞེས་ཕེབས། དེ་ནས་སྨན་རྒྱུ་རྣམས་ལ་དཔེ་ཐོག་ནང་ངོ་སྤྲོད་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས། སྨན་རྩིས་འགན་འཛིན་སྐུའི་གཅེན་པོ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་དང༌། ཚ་རོང་འཇིགས་མེད་སོགས་དགེ་སློབ་རྣམས་ནས་རྒྱུད་བཞིའི་གསོལ་འདེབས་དང༌། གསོ་རིག་བསྟན་པ་རྒྱས་པའི་སྨོན་ལམ་གསུང་འདོན་དང༌། མཇུག་ཏུ་ྋགོང་ས་ཆེན་པོས་སྨན་སྦྱོར་ལམ་ལྷོང་ཆེད་ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་དང་ཕུར་པའི་བདག་སྐྱེད་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས།

༤༽ས་སྐྱ་ཆོས་སྒར་དང་བོད་མྀའི་གཞིས་སྒར་ཁག་གཅིག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་ས་སྐྱ་ཆོས་སྒར་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་བཞུགས་སྒར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ཅན་རྡི་སྒར་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་མགྲོན་ཁང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད། ཁུལ་དེའི་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་པའི་རང་རིགས་སློབ་ཕྲུག་ ༡༥༠ སྐོར་ནས་གུས་བསུའི་གྲལ་བསྟར་དང༌། སྣུམ་འཁོར་བཤོལ་སར་ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། རྫོང་དཔོན། སྐུ་སྲུང་དཔོན་རིགས་བཅས་ནས་དགའ་བསུའི་སྣེ་ལེན་ཞུ་སྐབས་གསར་མཁན་གསུམ་མཇལ་བཅར་གྱིས་གང་ཅིའི་གནས་ཚུལ་དྲི་བ་ཞུས་པར་བཀའ་ལན་སྩལ་བའི་སྙིང་པོར། ངོས་རང་བཙན་བྱོལ་དུ་གནས་པ་འདི་ཡང་བོད་མི་ཚོའི་བདེ་རྩའི་ཆེད་དུ་ཡིན་པར་ངོས་ནས་རྟག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བོད་མི་མང་ཆེ་བས་བོད་ནང་ད་ཡོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་དངོས་འབྲེལ་གྱི་འདོད་བློ་ཁེངས་པ་ཡོད་ན་ངོས་རང་ཕྱིར་ལོག་བྱ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་དང༌།

ཡང་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ནའང་དེ་རྣམས་འདོད་བློ་ཁེངས་པ་ནི་ཕལ་ཆེར་མེད་པ་རེད། ཅེས་དང༌།

ངོས་རང་ ༡༩༧༩ ནས་བཟུང་རྒྱ་མིའི་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཡོད། བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་མང་ཆེ་བ་ལེགས་སུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། བོད་ནས་འདི་ཕྱོགས་གཉེན་འཕྲད་སོགས་ལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། བོད་ནང་ལའང་དེ་བཞིན་འགྲོ་བསྐྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། བོད་ནང་ནས་ཡིག་ངག་གཉིས་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་ཡོང་བཞིན་པ་ལྟར། དེ་བཞིན་བོད་ལའང་འཁྱེར་ཏེ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། མི་མང་གི་འདོད་ཚུལ་ཐག་གཅོད་ཡོང་ཆེད་ང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་རྒྱལ་སྤྱིའི་གཟིགས་རྟོག་འོག་རང་མོས་འོས་འཕེན་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ནའང་དེ་ལྟར་ཡོང་མིན་ད་ལྟ་ངས་ཤེས་རྟོགས་མེད། ཅེས་དང༌།

ཡང༌། གང་ལྟར་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་དེ་ནི་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་རང་གི་ནོར་འཁྲུལ་ངོས་ལེན་གསལ་པོའི་ཐོག་ནས་བྱས་ཡོད་པས་དེ་ནི་འོས་འཚམས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ལག་བསྟར་བྱེད་མུས་ཡིན་པ་རེད། གལ་ཏེ་འདི་ལྟའི་སྤྱོད་ཚུལ་མུ་མཐུད་གནས་པ་ཡིན་ན། ངོས་ཀྱི་བསམ་པར་དཀའ་ངལ་དེ་དག་སེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ཡིན་ནའང༌། དུས་ཚོད་གང་འཚམས་འགོར་སྲིད་པ་ཞིག་རེད། འདས་པའི་དུས་ཚོད་ནང་རྒྱ་ནག་ཏུ་འཕོ་འགྱུར་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པ་ལྟར་སྐབས་རེ་ཡར་དང་སྐབས་རེ་མར་ལྷུང་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་དང༌།

རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་ཙམ་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་མི་མང་གཉིས་དབར་མཛའ་མཐུན་གྱི་འབྲེལ་ལམ་ཟབ་པོ་ཡོད་པར་ཐུགས་བློ་ཁེངས་པ་ཡོད། བོད་མི་ཚོས་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་ནི་རྩ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་ཞུ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། གང་ལགས་ཤེ་ན། བོད་ནང་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མེ་དེ་རྒྱ་གར་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། རྒྱ་གར་མི་མང་ཚོས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ལུང་པ་དེ་དག་རྩ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན། ལུང་པ་འདིའི་ནང་རྒྱ་གར་མི་མང་དང༌། བོད་མིའི་འབྲེལ་ལམ་དེ་ནི་ཆོས་དང༌། རིག་གཞུང་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ནས་ཡིན་པ་ཞིག་རེད། རྒྱ་གར་ནི་ང་ཚོ་ལ་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། ལུང་པ་འདིའི་ནང་ང་ཚོ་གནས་སྡོད་ཡོད་པ་དེ་ནི་ང་ཚོའི་བསོད་ནམས་རེད། ཅེས་དང༌།

ངོས་རང་ལུས་སེམས་གཉིས་ཀ་བདེ་པོ་ཡིན་ཡང་གློ་ཕྲན་བུ་ཞིག་བརྒྱབ་སྟེ་ཟླ་བ་གཉིས་ཙམ་སོང༌། ངོས་ནས་རྒྱུན་དུ་བོད་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྨན་བཅོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ངོས་ཀྱི་ལྷ་རྗེ་ ༡༩༥༩ སྐབས་བོད་དུ་བཞུགས་པ་ཞིག་སྐུའི་འཕྲོད་བཞེས་ཆེད་རྒྱ་གར་དུ་ཕེབས་ཡོད་པ་རེད། ངོས་ནས་རྒྱ་མིའི་གཞུང་ལ་ཁོ་རང་ངོས་ཀྱི་སར་བཏང་རོགས་ཞུས་པ་ལྟར་ཁོང་ཚོས་བཏང་བ་རེད་ཅེས་སོགས་གསུངས་རྗེས། སྨན་ཁང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་སྐུ་གཟུགས་སྤྱི་ཡོངས་ལ་བརྟག་དཔྱད་དང༌། ཅན་རྡི་སྒར་མཐོ་སློབ་ཏུ་སློབ་གཉེར་བྱེད་བཞིན་པའི་བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་སྤྱི་ནས་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དགོངས་ཚུལ་བཞིན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ཡིག་ཐོག་དམ་འབུལ་ཞུས་རྗེས་སློབ་ཕྲུག་ཕོ་མོ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལ་བླང་དོར་ཞུ་སྒོའི་བཀའ་སློབ་མཇུག་ཏུ་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་གོ་སྐབས་ཀྱང་སྩལ།

ཚེས་ ༡༤ ཉིན་ཅན་རྡི་སྒར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་སྤོན་ཌ་ (Paonta Sahib) གཞིས་སྒར་གྱི་ལྷ་ཁང་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་འཁོད་དང༌། གཞིས་འགོ་བློ་བཟང་ཐར་འདོད་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ། རྟེན་ཁག་ལ་ཕྱག་ནས། དབུ་རྩེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་བཅས་བསྐྱངས། མང་ཚོགས་སློབ་ཕྲུག་བཅས་པར་མ་ཎི་དང༌། གང་བློ་མའི་ལྗགས་ལུང་དང་འབྲེལ་ཞུ་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ། གཞིས་འགོས་ལས་བསྡོམས་སྙན་སེང་དང༌། དེ་རྗེས་སློབ་གྲྭ་ཆེ་ཆུང་དང༌། ལས་ཁུངས། རུམ་བཟོ། སྨན་ཁང་བཅས་པར་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་ཧ་སྤ་སྤུར་དང་སློབ་ཀྱི་བུ་ཕྲུག་ཚོའི་སློབ་གྲྭའི་ལྷ་ཁང་དུ་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་འཁོད་དང་དང་སློབ་འགོ་འཛིན་ནས་གསོལ་འབྲས་དང་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང༌། རྟེན་ཁག་ལ་ཕྱག་ནས་སྩལ། སློབ་གྲྭའི་ཉལ་ཁང་དང་འཛིན་གྲྭ། རུང་ཁང་སོགས་ལ་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་རྗེས་སློབ་སྤྱི་ནས་དགའ་བསུའི་གསུང་བཤད་དང་བཅས་དགེ་སློབ་ཐུན་མོང་ནས་འབུལ་རྟེན་ཕུལ།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་སློབ་ཕྲུག་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་ཧུར་བརྩོན་དགོས་པ་དང༌། དགེ་རྒན་ཚོས་ཕྲུ་གུ་རྣམས་བོད་མི་བཟང་པོ་འབའ་ཞིག་ཡོང་བའི་སློབ་སྟོན་གཅེས་སྐྱོང་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ། དེ་ནས་རྒས་གསོའི་གཞིས་ཆགས་ལས་ཁང་དང༌། ཉིན་སློབ་འགོ་བྱེད། ལྷ་ཁང་ཁག་ལ་ཕྱག་ནས་སྩལ། ཉིན་གུང་ལྗགས་སྨིན་རྗེས་རྒན་གསོར་བཅའ་སྡོད་དང་ཕྱོགས་འདུས། སློབ་ཕྲུག་བཅས་མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་བརྒལ་བར་མ་ཎི་དང༌། སློབ་དཔོན་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱི་ཐུགས་དམ་གནད་བསྐུལ་གྱི་ལྗགས་ལུང༌། བཀའ་སློབ་བཅས་སྩལ། གཞིས་འགོ་པད་དཀར་འཕྲིན་ལས་ནས་ལས་བསྡོམས་སྙན་སེང་ཞུས། དགོང་དྲོ་ཧ་སྤ་སྤུར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ས་སྐྱའི་མ་དགོན་དུ་ཞབས་འཁོད་སར་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མཇལ་དར་སྣེ་ལེན་ཞུ་གནང་གིས་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད། ཚོགས་མང་ནས་གནས་བཅུ་གསུང་རིང་གསོལ་འབྲས་དང༌། རྒྱལ་བའི་ཞབས་བརྟན། བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ། དབུ་རྩེའི་གཟིམ་ཆུང་དུ་གསང་ཡུམ་གདུང་སྲས་བཅས་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ།

ས་ཀྲོན་བཟོ་གཞིས་སུ་ཞབས་སོར་འཁོད་དེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་དབོན་སྤྲུལ་ཆུང་སྲིད་ཀྱི་གཙུག་ཕུད་འབུལ་བཞེས་དང་མཚན་ལ་བསྟན་འཛིན་འཇིགས་མེད་ཀུན་བཟང་ཞེས་སྩལ་ཐོག སློབ་གཉེར་ཧུར་བསྐྱེད་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་ལམ་སྟོན་མཛད། ཀ་ཐོག་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སེར་སྐྱ་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ལ་སྐྱབས་འགྲོ་དང༌། ཡིག་དྲུག བཛྲ་གུ་རུ་བཅས་པའི་ལྗགས་ལུང་དང་འབྲེལ་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་ཕེབས་གསལ། ‘‘འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོའི་བསྒྲུབ་བྱ་ནི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག མ་འོངས་པའི་བོད་ངའི་བསམ་བློའི་ནང་དང༌། རེ་བའི་ནང་ལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་མ་འོངས་པའི་འཛུགས་བསྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། མ་འོངས་པའི་དུས་ཚོད་ལ་མི་ཐོག་གཞོན་པ་ཚོར་འགན་ཆེན་པོ་ཞིག་འཁྲི་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་འདྲའི་འགན་དེ་སོ་སོས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱས། དེའི་དོན་དག་ལ་འགོ་སྟོད་ནས་ཡང་ཡང་བསམ་བློ་བཏང༌། སེམས་ཁུར་བླངས། དེའི་དོན་དག་ལ་སོ་སོའི་སྙིང་ལ་དམ་བཅའི་རི་མོ་འདྲ་པོ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བཀོད་ནས་བྱ་གི་ཡིན་ན། དམ་བཅའ་ཇི་ཙམ་བརྟན་པའི་ཚོད་དང༌། ལྷག་བསམ་བསྐྱེད་རྒྱུ་ཇི་ཙམ་མང་བའི་ཚོད་ཀྱིས་མི་ཚེའི་ནང་ནུས་པ་ཆེ་བ་འདོན་ཐུབ་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད།

ཆོས་བྱེད་མཁན་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང༌། ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སྐྱབས་འགྲོ་སེམས་བསྐྱེད་དྲན་གསོ་བཏང་བ་ཡིན་ན། ཉིན་ལྟར་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གོམས་འདྲིས་ཆེ་རུ་ཆེ་རུ་ཕྱིན། དེའི་ཚོད་ཀྱིས་བརྟན་དུ་བརྟན་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

‘‘མི་མཛེས་པོ་བཟོ་རྒྱུ་ངོ་མ་དེ་ཀུན་སྤྱོད་རེད། མི་གཤིས་ཀ་བཟང་པོ་ཀུན་དང་མཐུན་པ་སྤྱོད་ལམ་ཡག་པོ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན། གལ་སྲིད། ཕྱི་ལ་གཙང་མ་འདྲ་ཆགས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། རིམ་པས་མི་དེ་འདྲིས་པའི་སྐབས་ལ་ཚང་མས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་རེད། གཙོ་བོ་དེ་གཤིས་ཀ་དང༌། སྤྱོད་ལམ་ཡག་པོ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་མི་མཛེས་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད། གཤིས་ཀ་དང་སྤྱོད་ལམ་ཡག་པོ་ཡོང་དང་མི་ཡོང་ཟེར་བ་དེ་ཡང་སེམས་དུལ་མ་དུལ་ལ་ཐུག་ཡོད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘དཔེར་ན། ཨ་མི་རི་ཀའི་ལུང་པའི་ནང་དང༌། ཨུ་རུ་སུའི་ལུང་པ་ནས་སླེབས་པ་ཚོ་ལ་འདི་ད་ག་རང་བཤད་ཀྱི་ཡོད། ལྟ་བ་འདྲ་མི་འདྲ་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་འདྲ་མི་འདྲ། ལུང་པ་འདྲ་མི་འདྲ་ཟེར་བ་དེ་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་ལ་གལ་ཆེན་པོ་གང་ཡང་མཐོང་གི་མི་འདུག གང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཟེར་ན། ང་ཚོ་ཚང་མ་མི་ཡིན་པ་གཅིག་པ་རེད། ང་ཚོ་ཚང་མ་བདེ་བ་འདོད་མཁན་ཞིག་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་མཁན་གཅིག་གྱུར་ཡིན་བསམ་པ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེ་ཤོས་རེད་བསམ་གྱི་འདུག’’18jམཆན། ཅེས་སོགས་སྩལ་ཏེ་མགོན་ཁང་དང་གཞིས་འགོའི་ལས་ཁང༌། རྡོ་ཞོའི་བཟོ་གྲྭ། སློབ་གྲྭ་བཅས་པར་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས།

ཀུམ་རའོ་གཞིས་སྒར་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་དེ་སེར་སྐྱ་མི་མང་ ༢༥༠ སྐོར་ལ་ཐུབ་དབང་དང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས། གུ་རུ་བཅས་ཀྱི་གཟུངས་སྔགས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་ཆོས་འབྲེལ་དང་བཀའ་སློབ། རུམ་བཟོ་དང་སློབ་གྲྭ། བུ་གསོ་ཁང༌། སྨན་ཁང༌། ལས་ཁང་བཅས་ལ་གཟིགས་སྐོར་དང༌། མར་ལམ་རྡོ་ཞོའི་རྒྱུ་ཆ་རྐོ་ལས་སར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས་ཏེ་ས་སྐྱ་མ་དགོན་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༦ ཉིན་གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྟེན་མཆོག་སྤྱན་སྔར་མཆོད་སྤྲིན་རྒྱས་གཤོམས་དང་འབྲེལ་ྋགོང་ས་ཆེན་པོས་རྗེའི་གསུང་ལ་བརྟེན་ནས་སྨོན་སེམས་སྡོམ་བཞེས་དང༌། ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེས་དབུས་དགེ་འདུན་ ༢༥༠ སྐོར་དང་ཕྱོགས་འདུས་བཅས་མི་གྲངས་ ༣༠༠༠ བརྒལ་བར་སྔོན་འགྲོའི་གསུང་བཤད་རྒྱས་པ་དང་བཅས་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་གསུང་ཆོས་སྩལ། ཉིན་གུང་ས་སྐྱ་གཞིས་དགོན་ཐུན་མོང་གི་དགའ་བསུའི་ཚོགས་འདུའི་སར་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་གསུང་བཤད་དང༌། ཆོས་སྒར་འགན་འཛིན་དང་གཞིས་འགོ་སོ་སོ་ནས་རང་རང་གི་ལས་དོན་སྙན་སེང་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་སྤྱི་བྱེའི་གནས་ཚུལ་དང་སྦྲགས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ཏེ་གནས་ཚུལ་སྐྱོ་པོ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་བཙན་བྱོལ་བ་གཞན་དག་དང་མི་འདྲ་བའི་རང་ཉིད་ལ་ཡོད་པའི་རིག་གཞུང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་འགྲོ་བ་མི་སྤྱིའི་བདེ་རྩ་ཆགས་བསྡད་ཡོད།

ང་རང་ཚོས་ནམ་རྒྱུན་སྨོན་ལམ་འདེབས་སྐབས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕན་བདེའི་འབྱུང་རྩ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཞེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ཡང་འཛམ་བུ་གླིང་སྤྱི་པའི་ཁྱད་ནོར་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་བོད་གཅིག་པུ་ལ་བདག་པ་ཞིག་མིན་པར་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ལ་བདག་པའི་ཆོས་གཙོ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། དེང་སང་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཆོས་མེད་མཁན་གྱི་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱམས་པ་དང༌། སྙིང་རྗེའི་རྩ་བ་ཅན་གྱི་བསླབ་བྱ་འདི་དེང་སང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་དུས་ཚོད་དངངས་སྐྲག་དང༌། དམག་འཁྲུག་གི་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་དུས་ཚོད་འདིར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་རེད་ཅེས་བསྔགས་བརྗོད་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་རེད།

དེ་འདྲའི་ཆོས་རྩ་བ་ཆེན་པོ་དང་སྤུས་དག་པོ་ཆ་ཚང་བ་ཡོད་པ་འདི་མི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིན་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་ང་ཚོའི་ལས་འགན་ཡིན། སོ་སོ་བོད་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཀྱང་ལས་འགན་ཡིན་ལ། མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཀྱང་འོས་འགན་ཡོད་པ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བཙན་བྱོལ་ཆགས་ནས་བསྡད་པའི་སྐབས་འདིར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་སོ་སོའི་འཚོ་བ་རང་འཚོ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། གཉིས་ནས་འཚོ་བ་རང་འཚོ་ཐུབ་པའི་ཐོག་ལ་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་རྣམ་པ་མ་ཡལ་བ་དང༌། མ་བརླག་པ་ཞིག་ཟིན་ཐུབ་པའི་དོན་དག་ལ་ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་འདི་དག་ཚུགས་པ་རེད།

ཐོག་མར་གཞིས་ཆགས་འགོ་ཚུགས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་དཀའ་ངལ་མང་པོ་འཕྲད་ཡོད་ཀྱང༌། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆགས་པར་མ་འོངས་པའི་ལམ་ཕྱོགས་འགྲོ་སྟངས་འཆར་གཞི་བཀོད་པ་དེའི་ཐོག་ལ་ཚང་མས་སེམས་ཐག་བཅད་ནས་ཕྱིན་པ་རེད། ཕྱིན་པའི་ལག་རྗེས་ལ་ད་ཆ་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་རྒྱ་གར་ནང་བཙན་བྱོལ་ལ་ཕལ་ཆེར་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའི་ཡས་མས་ཤིག་ཡོད་པ་མང་ཆེ་བ་རྣམས་སྲ་ཐག་ཐག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་འཛམ་གླིང་ས་ཆ་གཞན་དག་ལུང་པ་འདྲ་མི་འདྲ་བཅུ་དྲུག་ཙམ་གྱི་ནང་ལ་ཡང་བོད་པ་ཁ་གྲམ་ནས་བསྡད་ཡོད།

འདི་དག་ཁྱོན་བསྡོམས་བོད་པ་འབུམ་གཅིག་ལྷག་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་དཔེ་ལ་མཆོད་རྟེན་མགོ་མཇུག་ལོག་ཀྱང་བང་རིམ་སྐེད་པར་གནས་ཟེར་བ་བཞིན། སྡུག་པ་ལ་དཔག་པའི་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་འགྲིགས་ངེས་ཡོད། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་སྔ་རྗེས་ཆ་རྒྱུས་ཡོད་མཁན་རོགས་རམ་ཚོགས་པའི་ལས་བྱེད་གྲོགས་པོ་དེ་འདྲ་དང༌། དེ་འདྲའི་དོ་སྣང་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་ཀྱིས་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་གཞན་དག་དང་ཁྱོན་ནས་འདྲ་གི་མི་འདུག བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་ལ་རོགས་བྱས་ན་བྱེད་རིན་ཆོག་པ་འདུག རོགས་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་བྱས་ནས་འབྲས་བུ་ཐོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་འདུག་ཅེས་མི་མང་པོས་ཟེར་གྱི་འདུག ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་བཙན་བྱོལ་བ་སྤྱིའི་རང་འཚོའི་གཞི་རྟེན་ཚུགས་པའི་ཐོག་མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། གཙོ་ཆེན་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་བཅས་ལ་གྲུབ་འབྲས་མི་དམན་ཙམ་ཐོན་ཡོད།

ས་གནས་འདིར་དཔལ་ས་སྐྱའི་མ་དགོན་ཚུགས་པ་རེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་རིན་པོ་ཆེ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་ཡོད། ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་བའི་སྐབས་རིན་པོ་ཆེ་ཆུང་ཆུང་ཡིན་ཡང༌། དཔལ་ས་སྐྱ་པའི་གདན་ཁྲི་དེའི་སྒང་ལ་རིན་པོ་ཆེ་ཚུགས་ཆེན་པོ་བྱས་ནས་བཞུགས། སོ་སོར་ལས་འགན་ཡོད་པ་རྣམས་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་རྩིས་ཏེ་ཐུགས་ཁུར་བཞེས་པའི་ལག་རྗེས་ལ་དེང་སང་སྤྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ། ཡང་སྒོས་དཔལ་ས་སྐྱ་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དབང་ལུང་མན་ངག་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་བརྒྱུད་པ་འཛིན་ཐུབ་ངེས་ཆགས། རིན་པོ་ཆེ་ཡི་ཐུགས་བསྐྱེད་དང༌། ཐུགས་ཁུར་འོག་ནས་ཆོས་སྒར་འདི་འདྲ་ཞིག་ཚུགས་ཐུབ་པ་རེད།

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན། ང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ནས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད་དེ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྐྱེན་ངན་གྲོགས་ལ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡོད། བོད་ཀྱི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་འདི་དག་བོད་རིགས་གཅིག་པུའི་ནང་ཙམ་མ་ཡིན་པར་འཛམ་བུ་གླིང་ཕྱི་ལ་དར་ཁྱབ་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད།

དཔེར་ན། ན་ནིང་རིན་པོ་ཆེས་འདིར་ལམ་འབྲས་གནང་སྐབས་སྦྱིན་བདག་བྱེད་མཁན་དང༌། ལམ་འབྲས་ཞུ་མཁན་ཕྱི་རྒྱལ་མི་དེ་འདྲ་གང་ལ་གང་འཚམས་སླེབས་ཡོད་པ་རེད། དེ་སྔ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་རྩ་བ་ནས་མེད་སའི་ལུང་པ་དེ་འདྲའི་ནང་ནས་ནང་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་གསར་པ་བྱེད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་བསྟན་པ་དམིགས་མེད་ལྟ་བུར་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང་འཛམ་གླིང་ཕྱི་རོལ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཆ་ཚང་ངོ་སྤྲོད་གསར་པ་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད། ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་ལྷག་ཙམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཕྱི་མིག་ཞིག་བལྟས་པ་ཡིན་ན་ང་རང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་གོ་ཆོད་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད།’’19jམཆན། ཅེས་སྩལ།

དེ་ནས་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པའི་གསུང་གསང་པ་རྒྱ་ཅན་མའི་ཁོངས་དཔལ་རྟ་མགྲིན་ཡང་གསང་ལྷ་དགུའི་བཀའ་དབང་སྟ་གོན་དངོས་གཞི་བཅས་བསྩལ་རྒྱུའི་བདག་འཇུག་སྒྲུབ་ཆོག་དང༌། ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེས་དབུས་ས་སྐྱའི་དགེ་འདུན་བརྒྱ་སྐོར་དང༌། ཕྱོགས་འགྲུལ་དགེ་འདུན་ལྔ་བཅུ་སྐོར། སྐྱ་བོ་མི་གྲངས་བདུན་བརྒྱ་སྐོར་བཅས་པར་སྔོན་འགྲོ་སྟ་གོན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་དང༌། དགོང་དྲོ་བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ། རྟ་མགྲིན་ཁམས་གསུམ་ཟིལ་གནོན་གྱི་བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་སྐབས་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་སྔགས་པའི་ཆས་འཇུག་དང༌། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱི་དབང་སྐབས་དབུ་གདུགས་འབུལ་ས་སོགས་ཕྱག་ལེན་རྒྱས་པའི་ཚུལ་དུ་མཛད།

ས་སྐྱ་ཆོས་སྒར་དང་གཞིས་འགོ་ཐུན་མོང་ནས་ཚེ་སྦྱིན་ཡིད་བཞིན་འཁོར་ལོའི་སྒོ་ནས་ཚེ་ཆོག་དང་ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཕུན་ཚོགས་ལྔ་ལྡན་གྱི་མལ་བཤད་འབུལ་དང་འབྲེལ་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དང༌། དཔལ་ཆེན་རྡོ་རྗེ་གཞོན་ནུའི་བདག་བསྐྱེད་བཞེས་པ་དང༌། བསྟན་སྲུང་གུར་ཞལ་གཙོ་གྱུར་སྲུང་སྤྱིའི་བསྐང་འཕྲིན་ཚོགས་འཁོར་བཅས་བསྐྱངས། བཀའ་དགོངས་རང་གཞུང་ནས་འདུས་ཚོགས་སུ་བསྙེན་བཀུར་ཉིན་འཁྱོངས་འགྱེད་བཅས་སྩལ་རྗེས། མཁན་པོ་རིན་ཆེན་སླར་ཡང་ཆེད་འབོད་བསྐྱངས་ཏེ་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་གི་ལྟ་བའི་སྐོར་བཀའ་འདྲི་གནང་བར། འདི་པ་ཆོས་རྒྱུས་ཆེ་ངེས་ཡིན་ཚོད་ཀྱིས་དགྱེས་པ་སྐྱེས་པའི་བཀའ་ལན་ཕུལ།

ཚེས་ ༢༠ ཉིན་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་མཇལ་བཅར་གནང་བར། ས་སྐྱ་མ་དགོན་དང༌། བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་སྒེར། སྒྲོལ་མ་ཕོ་བྲང་བཅས་པར་སྐུ་དཔར་མཚོན་ཁྲ་ཆེ་ལེགས་མཚན་ཡིག་ཅན་རེ་སྩལ་རྗེས། ས་སྐྱ་ཆོས་སྒར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་སྦག་ར་ནང་གྷལ་ཆུ་མཛོད་ཀྱི་ལས་གཞི་རྩེ་ཤོད་དང༌། ནང་ཁོངས་འཕྲུལ་ཆས་ཁག་ལ་སྤྱན་ཞིབ། གདན་ཞུས་ལྟར་སྣུམ་གྲུའི་ཐོག་ཆུ་མཛོད་ཀྱི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས། ཕྱི་ཉིན་ནང་གྷལ་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་བཞུགས་སྒར་ངྷ་རམ་ས་ལའི་ཕོ་བྲང་དུ་ཞབས་སོར་བདེ་བར་འཁོད།

བཞུགས་སྒར་དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ་ཉིན་ཤས་རྗེས་སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེར་མ་ཎི་དུང་སྒྲུབ་ཀྱི་ཆོ་ག་གསར་བསྒྲིག་གནང་དགོས་བཀའ་མངགས་སྔོན་སྩལ་ལྟར། ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཟིན་པར་ཐུགས་ཞིབ་དང༌། རང་གཞུང་མཛད་གཙོ་རྣམ་པ་སྙན་བཅར། དེ་བཞིན་ཕྱི་ནང་དད་ལྡན་མང་པོར་རང་རང་མོས་འདུན་ལྟར་མཇལ་ཁ་བཀའ་སློབ།

དུས་མཚུངས་མར་རྡེ་སྤར་རྡེ་ཤི་དང་ཨོ་རི་ས་གཉིས་ནས་ཕེབས་པ་ (N.C.C) མི་གྲངས་ ༢༠༦ མཇལ་བཅར་ཐོག སློབ་དགེ་འགོ་བྱིངས་བཅས་པར་རང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ལ་གཅེས་ཞེན་ཞབས་འདེགས་དགོས་པའི་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་དབྱིན་ཡིག་ཐོག་སྩལ་བ་སོགས་གང་ལ་གང་འདུལ་དེ་ལ་དེར་སྟོན་གྱི་ཚུལ་གསལ་བར་མཛད།

འགྲོ་དོན་རིང་ནས་དམིགས་སུ་འཛིན་པ་ཡི།།

སྣ་ཚོགས་ཆོས་ལུགས་གདན་ཐོག་གཅིག་ཏུ་ནི།།

འཛོམས་པའི་འདུ་སྒོར་གང་ཞབས་མུ་ཏིག་ཕྲ།།

ཆེམ་ཆེམ་འཛུམ་པས་རྟེན་འབྲེལ་ཡངས་པོར་ཕྱེས།།

ཕན་བདེའི་བྱིན་རླབས་བདུད་རྩིར་སྨིན་པ་ཡི།།

དྲི་མེད་མཁྱེན་བརྩེའི་དབུ་འཕང་མཁའ་ལ་འཕྱུར།།

ཕུན་ཚོགས་སྡེ་བཞིའི་དཔལ་གྱི་གཡང་འཁྱིལ་བའི།།

གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེའི་གདན་གྱི་ག་ལ་བར།།

ཆིབས་ཞབས་གསེར་རིས་འཛུམ་པའི་མུ་ཏིག་འབུམ།།

དོན་གཉིས་གཡང་དུ་འཁྱིལ་བའི་ལེགས་བྱས་ཀྱིས།།

ཇི་དགེ་བསོད་ནམས་འཕེལ་བའི་བྱེད་པོ་རུ།།

རིས་མེད་འགྲོ་བའི་དཔལ་གྱི་མགོན་པོར་བཞེངས།།

ཟླ་མེད་བསྟན་དང་འགྲོ་བའི་དཔལ་གྱི་མགོན།།

འཕྲིན་ལས་ཐང་མར་བརྡལ་བའི་གནང་སྒོ་ཡིས།།

དོན་མཐུན་གཏམ་གྱི་མུ་ཏིག་འགྲེམ་པའི་བརྡས།།

མཐའ་མེད་ཞི་བའི་བག་ཡངས་ལྷོད་པོར་བསྒྱུར།།

དེ་ཚེ་སྐུ་ཁམས་རྙོག་པའི་སྣང་ཚུལ་གྱིས།།

ཕྱི་ནང་བཅོས་ཀའི་སྦྱོར་བ་བསྟེན་པའི་ལམ།།

གསོལ་སྨོན་ཐུགས་རྗེ་སྐུལ་བའི་བདེན་ཚིག་གིས།།

ལེགས་ཚོགས་སྤེལ་བའི་ཆོ་ག་ལྷུར་གྱིས་བཞེས།།

ཆོས་སྲིད་ལུགས་གཉིས་སྐྱ་རུ་མ་སྦྲེལ་བར།།

གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སྲུང་བརྩིའི་བཀའ་སློབ་དང༌།།

ཕྱག་ཆེན་རྩ་འགྲེལ་ལུང་རིགས་གསེར་ཐུར་གྱིས།།

བཀྲལ་བའི་མཛད་པར་ལྷ་དབང་དང་བཅས་མཚར།།

འཁོན་གདུང་རིགས་པའི་བཅས་པ་དག་པའི་ཁམས།།

ལེགས་བྱས་ཡིད་འབྱུང་གནང་སྒོ་གྲོལ་བ་ཡིས།།

འཕྲྀན་ལས་འོད་ཀྱི་སྣང་བ་དམ་པའི་མདངས།།

ངོ་མཚར་བཀུར་བསྟིའི་གནས་ལ་ལྷམ་མེར་བབས།།

15 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་གཉིས་པ། ཤོག་ངོས་ ༩༢ ནས་ ༡༠༥ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

16 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

17 གསུང་འཕྲིན་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

18 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་གཉིས་པ། ཤོག་ངོས་ ༡༠༦ ནས་ ༡༢༡ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

19 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ༡ ༡ ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་གཉིས་པ། ཤོག་ངོས་ ༡༢༢ ནས་ ༡༣༡ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།།

ས་བཅད་བཞི་པ།

དྷ་སྟེང་བོད་ཁྱིམ་དང་མ་ན་ལིར་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་མཚོན་ཟབ་ཆོས་གསན་བཞེས་དང་ྋཀུན་གཟིགས་རིན་པོ་ཆེ་ལྷ་སར་ཕེབས་པར་བསྔགས་བརྗོད་སོགས།

༡༽ངྷ་སྟེང་བོད་ཕྲུག་ཁྱིམ་སྡེ་དང་མ་ཎི་དུང་སྒྲུབ་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡༨ ཉིན་དྷ་སྟེང་བོད་ཁྱིམ་དུ་ (SOS) འཇར་མན་རོགས་ཚོགས་ནས་མཐུན་འགྱུར་བགྱིས་པའི་གཞི་རིམ་སློབ་ཁང་གི་དྲན་གསོའི་མཛད་སྒོར་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་བུ་ཁྱིམ་ཐང་ཆེན་དུ་ (SOS) ཚོགས་པ་གསར་གཏོད་གནང་མཁན་དང་གཙོ་འཛིན་གཅིག་ལྕོགས་ཕོར་ཕི་སར་གྷ་མཱ་ན་དང༌། བུ་ཁྱིམ་འགན་འཛིན་སྐུའི་གཅུང་མོ་རྗེ་བཙུན་པདྨས་དབུས་པའི་ཕྱི་ནང་མི་རིགས་རྣམས་ནས་ཕེབས་བསུ་གུས་བཏུད་ཞུས་ཏེ་ཚོགས་འདུ་བསྐྱངས་ཡུལ་རྩེད་ཐང་གི་དབུས་སུ་གདན་ཞུས་དང་བོད་ཁྱིམ་དགེ་ཆེ་ནས་ངོ་སྤྲོད་ཞུས་རྗེས་ལྡི་ལི་འཇར་མན་གཞུང་ཚབ་ཤེས་རིག་ལས་འཛིན་ནས་གསུང་བཤད། ཕོར་ཕི་སར་གྷ་མཱ་ན་ནས་མ་སུ་རི་བོད་ཁྱྀམ་འགན་འཛིན་མཁའ་འགྲོ་དང༌། ངྷ་ས་བུ་ཁྱིམ་གྱི་མ་མ་རྙིང་པ་གཉིས་ལ་དྲན་གསོའི་ལེགས་སྐྱེས་སོར་གདུབ་གནང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་རྗེས་གྷ་མ་ན་དང༌། བོད་ཁྱིམ་འགན་འཛིན་སོ་སོ་ནས་གསུང་བཤད། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཕོར་ཕི་སར་གྷ་མ་ནར་ལེགས་དར་ནང་མཛོད་དྲི་བྲལ་དགྱེས་སྩལ། སློབ་ཁང་དུ་དྲན་གསོའི་ཡི་གེ་ཕེབས་དབྱེ་གྷ་མཱ་ནས་གནང་ཐོག་ྋགོང་ས་ཆེན་པོས་ཕྱག་ནས་སྩལ། གཞི་རིམ་འཛིན་ཁང་དང༌། ཉལ་ཁང་གསར་སྐྲུན་ལ་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས། དེ་ནས་བུའི་ཉལ་ཁང་ཡང་སྟེང་དུ་གསོལ་ཇ་འདེགས་འབུལ་གྲུབ་རྗེས་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས། དགོང་དྲོ་བྱ་བྲལ་བ་མདོ་སྨད་སྣང་ར་ཀུན་བཟང་རབ་བརྟན་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན་ན་རོ་ཆོས་དྲུག་གི་འཁྲིད་ཡིག་ཡིད་ཆེས་གསུམ་ལྡན་བཤད་ལུང་ཉིན་གསུམ་རིང་བསྐྱངས་པ་དང་ཉེར་ལྔའི་ཚོགས་མཆོད་སྨིན་འབུལ་གནང་སྟེ་ཆོས་མཚམས་འཇོག་གནང་མཛད།

ཡང་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེའི་གསོལ་ཞབས་ངག་དབང་དང༌། བློ་གླིང་དགེ་གཉིས་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སྔ་དྲོ་ཞབས་འཁོད་སྒྲུབ་ཆོག་བསྐྱངས་ཐོག་དགོང་དྲོ་ཕྱོགས་མཐའ་བ་དང༌། ངྷ་སར་གཉུག་གནས་བཅས་ཕྱི་ནང་སེར་སྐྱ་བཅས་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་དབང་ཆེན་གྱི་སྟ་གོན་སྤྱི་སྨིན་བསྐྱངས་ཤིང༌། ཕྱི་ཉིན་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཉིས་སྟོང་བརྒལ་བར་ཐེག་ཆེན་གསོ་སྦྱོང་སྡོམ་འབོག་ཟིན་འཕྲལ་ཁེ་ན་ཌར་གནས་འཁོད་གསང་ཆོས་ངག་དབང་བདེ་ཆེན་ནས་རིམ་སྒྲུབ་དང་འབྲེལ་མ་ཎི་དུང་སྒྲུབ་གྱི་སྦྱིན་བདག་ཞུས་པ་བཞིན་དབུ་འཛུགས་ཆེ་བར་སྦྱིན་བདག་གི་ངོ་ཚབ་ཏུ་ཁེ་ཎ་ཌར་གནས་འཁོད་སྤུན་དམན་སྐལ་བཟང་སྒྲོལ་མ་དང༌། བུ་མོ་ཚེ་སྐལ་འདི་འབྱོར་སྟབས་འཁེལ་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཞུས། ད་ཉིན་བསྙེན་བཀུར་སྦྱིན་བདག་གྲས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེའི་གསོལ་ཞབས་ངག་དབང་སྐུ་བསྐལ་འབུལ་མཇལ་དང་ཉིན་གུང་བར་ཚོགས་དགོན་དུ་བཞུགས་འཇགས་མཛད། དེ་རྗེས་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་འགོ་འཛིན་བྱམས་ནོར་སོགས་འགོ་དགེ་མི་གྲངས་བཅུ་དྲུག་དང༌། ཕྱོགས་མཐའི་གཞིས་སློབ་ཁོངས་ཀྱི་ཟློས་དགེ་ངོ་འབྱོར་བཅོ་ལྔ་བཅར་བར་ལས་འགན་རྩ་དོན་དམིགས་ཡུལ་དོན་འཁྱོལ་གྱི་སེམས་ཤུགས་སྔར་བཞིན་དགོས་རྒྱུ་དང༌། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པའི་ལྷ་མོའི་གཞུང་སོགས་ལ་ཐུན་མོང་སྐད་ཀྱི་མ་ལྡང་བའི་དཀའ་ངལ་ཡོད་ངེས་ཡིན་ཀྱང༌། རྩ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་བརྩད་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཡིན་སྐོར་སྩལ།

དུས་མཚུངས་རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་བཞི་དང་མཉམ་དུ་རྒྱ་གར་བའང་མཇལ་བཅར་ཐོག་འགའ་ཞིག་ནས་བོད་ནང་དེང་སྐབས་གནས་སྟངས་ཇི་ཡོད་དང༌། སྔར་དང་མི་འདྲ་བའི་བོད་མིར་ཤེས་ཡོན་གང་འདྲ་ཡོད་མེད། འཛམ་གླིང་ནང་ཆོས་ལུགས་གཅིག་བཟོ་ཐབས་ཡོད་མེད་སོགས་རང་རང་འདོད་ཚུལ་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར། བོད་ནང་གནས་སྟངས་བཟང་དུ་ཕྱིན་མེད། ཤེས་ཡོན་གྱི་སློབ་གྲྭ་མང་དུ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་ཕྲུག་ལ་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུར་དུས་ཚོད་ངལ་རྩོལ་ལ་གཏོང་དགོས་དབང་གིས་གོ་སྐབས་ཐོབ་ཀྱི་མེད་པ་དང༌། མི་སོ་སོར་ལྟོ་ཆས་ཀྱི་དང་ག་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པ་ནང་བཞིན་བློ་མོས་འདྲ་མིན་ལ་བརྟེན་ཆོས་ལུགས་གཅིག་གྱུར་བཟོ་ཐབས་མེད། ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་ཡོད་ཀྱང་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་རེད་ཅེས་སོགས་ཀྱང་སྩལ།

མ་ཎི་དུང་སྒྲུབ་སྐབས་དད་ལྡན་འགས་སྐྱབས་ཞུས་ལྟར། མ་ཎི་དང་བཛྲ་གུ་རུ། རྟ་མགྲིན། སྟོན་པའི་མཚན་སྔགས། དམིགས་བརྩེ་མ་སོགས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་ཐོག ལས་འབྲས་ཚུལ་བཞིན་སྲུང་བ་དང༌། སེམས་རྒྱུད་བཟང་པོ་དགོས་ཚུལ་གསུངས་ཤིང༌། མ་ཎི་དུང་སྒྲུབ་ཀྱི་མཇུག་ཆོག་བསྐྱངས་འབྲེལ་རིལ་བུ་འོད་ཞུ་གྲུབ་རྗེས་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་དབུས་སེར་སྐྱ་མི་མང་རྣམས་ལ་མ་ཎི་རིལ་བུ་ཕྱག་བསྟར་མར་གསོལ་རས་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས།

༢༽མ་ན་ལིར་ཆིབས་བསྒྱུར་དང་ཟབ་ཆོས་གསན་བཞེས།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༧ ཉིན་སྔ་དྲོ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་སྟོན་འཁོར་དང་སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེའི་གསོལ་ཞབས་བཅས་བཞུགས་སྒར་ནས་མ་ནཱ་ལིར་ཕེབས་ཐོན་བསྐྱངས། མན་ཌིར་ (Mandi) ལྗགས་སྨིན་བསྐྱངས་སྐབས་འབྲུག་ཞབས་དྲུང་གི་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་བྲག་གྲྭ་ཆོས་བཟང་དང༌། ཁུལ་དེའི་བོད་རིགས་མི་གྲངས་ཉེར་བརྒྱད་སྐོར་ལ་ཞལ་མཇལ་སྩལ་ཞིང༌། ཁུལ་འདིར་གནས་འཁོད་མདོ་སྨད་མི་འཐུས་བཅར་ཏེ་སྐུ་འཁོར་ཚང་མར་ཉིན་བཞིའི་རིང་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་འཐུས་ཆོག་པ་ཞེས་སྙན་སེང་ཞུས་པ་བཞིན་བཀའ་བཞེས་ཐོབ།

ཚེས་ ༨ ཉིན་སྔ་དྲོ་སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་དུས་འཁོར་འགྲེལ་ཆེན་གྱི་གསན་བཞེས་དབུ་ཚུགས་ཏེ་ཆུ་ཚོད་ ༡༢ པར་ལྗགས་སྨིན་དང་ཆུ་ཚོད་དང་པོ་ནས་སླར་ཡང་གསན་བཞེས་དབུ་ཚུགས་ཀྱིས་དགོང་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ལྔ་པའི་སྟེང་མཚམས་འཇོག་བསྐྱངས་རྗེས་སྐུ་ལ་མགུལ་འཆམ་ཏོག་ཙམ་མཛད་དེ་རྒྱུན་གྱི་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་བསྐྱངས།

ཕྱི་ཉིན་ནས་ཚེས་ ༡༧ བར་གོང་བཞིན་མུ་མཐུད་གསུང་ཆོས་གསན་བཞེས་དང༌། མཛད་གསེང་རྣམས་སུ་མི་ན་ལིའི་ཆུ་ཁར་ཕྱོགས་སུ་གནས་འཁོད་སྤི་ཏི་བ་སྤྱི་ནས་དགེ་ལུགས་དགོན་པ་ཞིག་རྒྱག་རྒྱུར་མིང་ཞིག་གསོལ་རས་ཞུས་པར། ཐུབ་བསྟན་ཆོས་འཁོར་གླིང་ཞེས་སྩལ།

རོ་ཐང་ལ་ཕྱོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་སླད་རྨ་རི་ཞེས་པ་ནས་སྐར་མ་ ༡༥ ཙམ་ཕེབས་འཁོར་དང་དེ་ནས་ཞབས་ཐང་གོམ་བགྲོད་ཀྱིས་མ་ནུ་ཞེས་པའི་མེ་ཏོག་སེར་པོ་དང༌། ཡང་མེ་ཏོག་ཟིང་སྐྱ་དེ་འདྲ་སྐྱེས་པའི་རི་ལྡེབས་སུ་ཞབས་བཀོད་མེ་ཏོག་ཟིང་སྐྱར་དགྱེས་མཉེས་ཆེན་པོ་མཛད་དེ་ཕྱིར་ཕེབས་རྨ་རིའི་ཐོད་ཙམ་སྣུམ་འཁོར་ཕེབས་ལམ་གྱི་ཟུར་ས་སྡིངས་གཟིགས་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡོད་པར་སྐུ་བཞུགས་དང༌། དེ་ནས་བཞུགས་ཞག་མགྲོན་ཁང་དུ་ཕེབས་འབྱོར་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༣ ཉིན་གུང་ཨ་ཕོ་རིན་པོ་ཆེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་གསང་ཡུམ་དང་སྲས་གྲྭ་ཆུང་གཉིས། དེ་གཉིས་ཀྱི་དགེ་རྒན་མཁྱེན་བརྩེ་ཕྱག་མཛོད་གྲུབ་བསྟན་བཅས་མཇལ་བཅར། དགེ་རྒན་མཁྱེན་བརྩེ་ལ་ཉེ་སྔོན་སིམ་ལར་རྩ་རླུང་བརྟག་དཔྱད་བྱ་མཁན་ཐུག་རྒྱུར་བཀའ་དགོངས་ལྟར་བཅར་སྐོར་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གྱི་གནས་ལུགས་བཀའ་ཁྱབ་སྩལ། ཕྱི་ཉིན་མ་ན་ལིར་གནས་སྡོད་བོད་མི་རྣམས་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་གསོལ་སྟོན་ཉིན་འཁྱོངས་དང༌། ཆིབས་ཞབས་ཚོར་ཉིན་གུང་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་འཐུས་ཆོག་པ་ཞུས་དོན་ལྟར་དགྱེས་བཞེས་དང༌། ཀུ་ལུ་དང་མ་ན་ལིར་གནས་འཁོད་བོད་རིགས་རྣམས་དང༌། གར་ཞ། སྤི་ཏི། རྒྱ་གར། ཕྱི་རྒྱལ་རེ་ཟུང་བཅས་ཁྱོན་མི་གྲངས་སུམ་སྟོང་སྐོར་ལ་སྙན་སེང་སྔོན་ཞུས་བཞིན། བཞུགས་ཡུལ་མགྲོན་ཁང་གི་མདུན་ཐང་དུ་ཚང་མ་གྲལ་འཁོད་ཀྱི་དབུས་ཀ་ཕིབ་འོག་ཏུ་ཞབས་སྟེགས་སྒྲོན་ཏེ་ཞལ་མཇལ་ཐོག སྔ་ལོ་ཟླ་ ༩ ནང་ང་ཚོ་ཐུག་པ་དང༌། ད་ལོ་སླར་ཡང་ངོ་འཛོམས་བྱུང་བ་ང་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་དུས་འཁོར་གྱི་འགྲེལ་ཆེན་ཞུ་མུས་ཕྱག་དཔེ་ཤོག་གྲངས་ཉིས་སྟོང་བདུན་ཡོད་སྟབས་བཤད་ལུང་རྫོགས་པར་ཞུ་བ་ལ་དུས་ཡུན་རིང་ཙམ་འགོར་བས་ཁོམ་ལོང་དབེན་གཤིས། ད་རེས་ཁུ་སིམ་གུང་གསེང་དང་སྟབས་མཚུངས་འདི་གར་ཡོང་བ་ལས་ཆོས་འབྲེལ་སོགས་ཀྱི་བྱ་བ་དམིགས་བསལ་མེད། ད་ཉིན་ང་རང་ཚོ་ཐུག་འདོད་ལྟར་ངོ་ཐུག་དགའ་པོ་བྱུང༌།

སྔ་ལོ་ཆམ་པ་ལྟ་བུས་འབྱུང་ཁམས་བདེ་མིན་ཕྲན་བུ་བྱུང་ཡང་དེང་སྐབས་བདེ་ཐང་ཡིན། ད་ཆ་རང་རེའི་བོད་དོན་ཡང་བཟང་དུ་འགྲོ་བཞིན་པས་བློ་བདེ་པོ་བགྱིས། རང་ཅག་རྣམས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་བྱེད་པ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་ཡོད་མཁན་ཡིན་སྟབས་སྟོན་པའི་བསླབ་བྱ་ལས་འབྲས་སྲུང༌། གཞན་ཕན་མི་ཚེ་ཡ་རབས་ཀྱིས་སྐྱེལ་དགོས། སྡིག་པ་ཅི་ཡང་མི་བྱ་ཞིང༌།། ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་དང༌། ཐུབ་རྣམས་སྡིག་པ་ཆུ་ཡིས་མི་བཀྲུ་ཞིང༌།། ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་ཁག་གཉིས་ལུང་འདྲེན་དང་བཅས་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྙིང་བསྡུས་སྩལ་མཇུག

སྟོན་པའི་མཚན་སྔགས་དང༌། ཡིག་དྲུག་ཕྲེང་སྐོར་རེ་དང༌། གུ་རུའི་གཟུངས་སྔགས་གང་ཐུབ་མཉམ་འདོན་བྱ་དགོས་ཞེས་སྩལ་ཞིང༌། སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་རྒྱས་དུས་འཁོར་གྱི་གསོལ་ཚོགས་བསྐྱངས། མི་མང་རྣམས་གཟིམ་སྒོ་ནང་རེ་རེ་བཞིན་ལུས་བཤེར་བྱས་ཏེ་རིམ་པར་ནང་དུ་གཏོང་འཆར་ཡང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་གི་ཞལ་མཇལ་ཞུ་བར་སྐར་མ་སྔ་ཕྱི་ལའང་སྒུག་ཡུན་མི་འཁྱོངས་པར་དངངས་འཚབ་ཀྱིས་མཚང་འབུད་སྐོར་སྲུང་བས་བཀག་མི་ཐུབ་པར་ཕོ་བྲང་མདུན་ཐང་དུ་ཤོར་ཡོང་སྟབས་ལུས་བཤེར་ཇི་བཞིན་ཞུ་སྟབས་མ་བྱུང༌། ཞལ་མཇལ་བྱུང་མ་ཐག་ཟིང་ཆ་མེད་པར་ཚང་མ་དགའ་དད་ཡིད་སྤྲོའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་ཞིང༌། སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེར་ཁྲི་ངག་དབང་ནོར་བུའི་བཞེས་རྒྱུད་ཕོར་ཤིང་འབྲས་ཀྱིས་བཀང་བ་འབུལ་གནང་མཛད།

ཚེས་ ༡༨ ཉིན་གདན་ཞུའི་སྙན་སེང་སྔོན་སྒྲོན་ལྟར་མ་ན་ལི་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་སྤ་ཏི་ཀུ་ལུ་སློབ་གྲྭར་ཞབས་སོར་འཁོད་དེ་གསོལ་ཇ་གྲུབ་འཕྲལ་ཕེབས་སྒྲིག་གཟིམ་ཆུང་སློབ་གྲྭའི་ཡིག་ཚང་མདུན་ཐང་དུ་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ནས་གུས་བཏུད་ཞུས་རྗེས་དགེ་སློབ་ཚང་མ་གྲལ་ལ་འཁོད་པའི་དབུས་སུ་ཞབས་སྟེགས་སྒྲོན་སྟེང་བཞུགས་འཇགས་ཐོག་བཀའ་སློབ་སྙིང་བསྡུས་སྩལ་རྗེས་སྟོན་པའི་མཚན་སྔགས་དང་གང་བློ་མ་དང་འབྲེལ་བའི་ཨ་ར་པ་ཙ་ཕྲེང་སྐོར་རེ་གསུང་འདོན་མཛད།

མགོན་པོ་ཚེ་སྒྲུབ་ནས་སྙན་སེང་ཞུས་དོན་ལྟར་འབུན་ཐར་ཞེས་པའི་ས་གནས་སུ་ཕེབས་ལམ་འགྲམ་དུ་ཁོ་པའི་ཁང་ཁྱིམ་སྒོ་དྲུང་ཕ་རྒན་གོམ་བགྲོད་མི་འཕེར་བ་སྐུབ་སྟེགས་སྟེང་མཇལ་ཞུར་ཕེབས་སྒུག་ཞུས་སར་ཆིབས་བཤོལ་བསྐྱངས་ཏེ་ཕྱག་དབང་དང་བྱིན་རྟེན་སྩལ། དགོང་དྲོ་བཞུགས་སྒར་ངྷ་རམ་ས་ལའི་ཕོ་བྲང་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་མ་བསྐྱངས་པར་ཡིག་ཚང་མདུན་ཆིབས་བཤོལ་མཇལ་འཕྲད་ཁང་དུ་ཞབས་འཁོད་བཀའ་བློན་རྣམས་ལ་མཇལ་འཕྲད་ཐོག ཉེ་ཆར་བཀའ་བློན་འཇུ་ཆེན་ཐུབ་བསྟན་རྣམ་རྒྱལ་དང་སྟག་ལྷ་ཕུན་ཚོགས་བཀྲ་ཤིས། ཚོགས་གཙོ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་གསུམ་རྒྱ་ནག་ཏུ་སྐུ་ཚབ་ཆེད་གཏོང་གནང་བ་ཕྱིར་འཁོར་གྱི་ལས་དོན་བཀའ་རྩད་བསྐྱངས།

ཡང་སྐབས་དེར་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་ཆེན་པོའི་སྐུ་མདུན་ནས་འཇིགས་བྱེད་ཚེ་ལྷ་སེར་པོའི་རྗེས་གནང་གསན་བཞེས་དང་ཆབས་ཅིག་སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ལྷན་དུ་ཚེ་དབང་གསན་བཞེས་སུ་གདན་ཞུ་བསྐྱངས། བཅོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཆེན་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་རྡོར་དབྱིངས་ཀྱི་བཀའ་དབང་འབུལ་བཞེས་ཐོག་མའི་གསན་བཞེས་ཀྱི་སྟ་གོན་དང་སྦྱོར་དངོས་རྗེས་གསུམ་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས་མཇུག་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེར་མཇལ་དར་ནང་མཛོད་དང༌། གོས་ཆེན་གཡུང་རིས་ཀྱི་རྣམ་སྦྱར་སྩལ།

ཡང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བདུན་གཅིག་རིང་རང་ཁུངས་ཆོག་གྲྭ་དང་བཅས་བསྟན་སྲིད་ཞབས་རིམ་ཕུར་པའི་གཏོར་སྒྲུབ་གནང་མུས་ཀྱི་སར་ཆིབས་བསྒྱུར་གནས་གཟིགས་དང་བསྟན་སྲེག་འཕང་གསུམ་ལེགས་པར་གྲུབ་རྗེས་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེར་མཇལ་དར་ནང་མཛོད་དང་བྱིན་རྟེན། གདུང་སྲས་ལ་ཞལ་ཏོག་དང་རྩེད་ཆས་བཅས་སྩལ།

ཕོ་བྲང་དུ་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་སླད་ཕེབས་འབྱོར་གདན་གསུམ་མཁན་པོ་ལས་ཐོག་དྲུག་དང༌། རྒྱུད་གྲྭ་སྟོད་སྨད། གདན་གསུམ་བླ་སྤྱི་བཅས་འཐུས་མི་བཅུ་གཅིག་ལ་འབྱོར་མཇལ་སྩལ། བརྟན་བཞུགས་རྒྱས་པའི་ཐོག་སྐུ་བླུད་དང་མལ་ལྗགས་བཤད་སོགས་གོ་སྒྲིག་མི་ཞུ་མཐུ་མེད་ལ་ཞུ་འཐུས་ཆོག་པའི་སྙན་སེང་ཞུས་པ་ལྟར་བཀའ་བཞེས་བསྐྱངས། རང་གཞུང་གི་བརྟན་བཞུགས་ཆབས་ཅིག་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ནས་བསྐྱང་འཐུས་སྐུ་ཁམས་བབས་བསྟུན་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་འཁོད་ཐོག་ནས་ལྗགས་བཤད་གནང་འཐུས་བཀའ་ཁྱབ་སྩལ།

༣༽བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དང་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་སྲུང་བརྩི།

འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱིས་གཞུང་བསྟེན་དགྲ་ལྷའི་གཙོ་བོ་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་ལོ་གསོལ་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་པའི་བཀའ་ལུང་ཕྱིར་ཕེབས་ཁོངས་སུ། འདི་ལོ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་སྐུའི་དགུང་སྐེག་སྔ་བསུར་ཕེབས་པ་བཞིན། སེར་སྐྱ་མཆོག་དམན་ཀུན་གསོད་ནམས་དམན་རྐྱེན་རང་ཅག་གི་སྙིང་ནོར་འདི་བཞིན་འཆུན་པར་དཀའ་བས་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་གང་མང་འབད་བསྒྲུབ་དགོས་གནས་ཐོག གསུང་གི་བདུད་རྩི་སྙིང་དབུས་སུ་བཅངས་ཏེ་སྤྱི་དམངས་ཡོངས་ནས་ཡིག་དྲུག་སོགས་ཚོགས་གཉིས་གསོག་དགོས་ཞེས་ཕེབས་པ་དང༌། རང་ཅག་ཁ་བ་རི་བའི་སྐྱེ་འགྲོའི་བདེ་སྡུག་ལེགས་ཉེས་ཇི་འགྱུར། ྋསྐྱབས་མགོན་དོན་གྱི་བདག་པོའི་སྐུ་ཕྱྭ་ཁོ་ནར་རག་ལུས་པ། གཞིས་བྱེས་བོད་མི་ཙམ་མ་ཟད་འཛམ་གླིང་སྐྱེ་འགྲོ་ཡོངས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་མཐོང་ཆོས་སུ་གྲུབ་པར་བརྟེན།

བཞུགས་སྒར་བོད་རིགས་གཞོན་ནུའི་ས་གནས་རྒྱུན་ལས་ཁང་ནས་བོད་རིགས་གཞོན་ལྷན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་གཞིར་བཟུང་བོད་སྤྱིའི་དོན་དུ་ཞབས་འདེགས་ལྷག་བསམ་གཡོ་མེད་ངོ་ལྐོག་སྤངས་ཏེ་ཞུ་རྒྱུ་ཞེས་བརྗོད་ཚིག་འཁོད་པའི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་བཀའ་རྩོམ་ཡོང་བ་ཞེས་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་སྤྲུལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོར་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་ལྟར། ཐུགས་བརྩེ་གཟིགས་པ་ཆེན་པོས་ཚིགས་བཅད་ཤོ་ལོ་ཀ་གསུམ་བཀའ་རྩོམ་གནང་བ་དམ་བཅའི་རྩ་ཚིག་རྣམས་དབྱིན་ཡིག་ཐོག་དོན་བསྒྱུར་གྱིས་བོད་དབྱིན་ཤན་སྦྱར་དམིགས་བསལ་དཔར་སྐྲུན་ཞུས་ཏེ་བཞུགས་སྒར་བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་ས་གནས་རྒྱུན་ལས་ཁང་ནས་ཇི་ལྟར་སྔོན་དུ་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་ཞུས་པ་བཞིན།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༤ སྔ་དྲོ་གཞོན་ནུའི་འགོ་དམངས་བཞུགས་སྒར་གཏན་སྡོད་མི་གྲངས་ ༣༨༥ ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་གསེར་ཞལ་མཇལ་བཅར་གྱིས་ཚང་མ་གྲལ་ལ་འཁོད་བསྟུན་ཚོགས་གཙོ་བསམ་མཁར་མི་འགྱུར་རྡོ་རྗེ་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང་འབྲེལ། སྤྱི་སྒོས་བསྟན་འགྲོ་ཡོངས་ཀྱི་མགོན་དཔུང་མཆོག་ཉིད་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་དང༌། དམ་འབུལ་རྩ་ཚིག་ལྗགས་ཀློག་ཞུས་མཚམས་ཚོགས་མི་ཚང་མས་ཡིད་གདུང་དྲག་པོའི་གསོལ་འདེབས་ཁས་བླངས་ཞུས་པ་དང༌། ཚོགས་གཞོན་པདྨ་རྡོ་རྗེ་དང༌། དྲུང་ཆེ་བློ་བཟང་ཚེ་རིང་གཉིས་ཀྱིས་གསོལ་འདེབས་དམ་འབུལ་གྱི་རྩ་ཚིག་ཡིག་གཞིར་རྟགས་བརྒྱད་རྫས་བརྒྱད་སོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་དཔར་སྒྲོམ་ལྷ་གོས་ནང་མཛོད་སྒྲོན་པ་སྒོ་གསུམ་གུས་པ་ཆེན་པོས་འདེགས་འབུལ་ཞུས་པར། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས་དགྱེས་བཞེས་མཛད།

དེ་འཕྲལ་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་མ་འོངས་ཞུ་སྒོ་གང་ཅིའི་བླང་དོར་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘ཁྱེད་རང་ཚོས་གཙོ་ཆེ་བ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་བོད་བསྟན་སྲིད་ལ་སྨན་པའི་ཞབས་ཕྱི་ཞུ་གི་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཡག་པོ་ཞེ་དྲག་རེད། ཡིན་ནའང་ང་རང་ཚོ་རྟག་པར་སྐད་ཆ་ཡོང་བཞིན་པ་ལྟར། ཁ་ནས་བཏང་གི་ཡིན། བྱུག་གི་ཡིན་ལབ་ཡག་དེ་སུ་ཡིན་ནའང་ལས་སླ་པོ་རེད། དེ་དངོས་སུ་ལག་ལེན་བཀལ་ཡོང་དུས་ལས་སླ་པོ་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་པ་གཅིག་དང༌། བསམ་བློ་བཏང་བ་ནང་བཞིན་ལམ་སང་ཡོང་ཐུབ་ཡག་ཟེར་བ་དེ། སྤྱིར་བཏང་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་གི་ལས་ཀ་ཡིན་ནའང་ཡོང་ཁག་པོ་ཡིན་ན། ང་ཚོ་མི་རིགས་ཤིག་གི་དོན་དག་རེད། ཁ་ནས་ཁས་ལེན་དམ་བཅའ་བྱས་པ་དེ་དངོས་སུ་ལག་ལེན་བཀལ་ནས་ཡོང་དུས་འགལ་རྐྱེན་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། གཉན་འཕྲང་མང་པོ་བརྒྱུད་ནས་འགྲོ་དགོས་ཡག་ཡིན་དུས། དངོས་སུ་ལག་ལེན་བཀལ་བའི་སྐབས་ལ་ཕམ་ཉེས་ཅི་བྱུང་ཡང༌། རྒྱ་མིས་ཕམ་ཉེས་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཀྱི་རེད་ཟེར་བ་ལྟར། རྒྱལ་ཁ་ལེན་ཐུབ་པ་བྱ་དགོས། ང་རང་ཚོར་འགལ་རྐྱེན་འཕྲད་པའི་སྐབས་ལ་སེམས་མ་ཞུམ་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཡག་དེ་དཔེ་མ་སྲིད་པའི་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

གཞི་རྩ་ང་རང་ཚོ་ལོ་ ༢༤ ཕྱོགས་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ཕམ་ཉེས་ཡོང་གི་ཡོད་རེད། དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་རེད་དེ། ཡིན་ནའང་བདེན་པ་ལ་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་གཅིག་དང༌། མིའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་ཡིན་ན། འགྲུབ་མི་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཀྱང་སེམས་ཤུགས་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲུབ་ཐུབ་པ་དང༌། སེམས་ཤུགས་མེད་པ་བྱས། ལྷོད་ཡངས་བྱས། སྒྱིད་ལུག ཞུམ་ནས་བསྡད་པ་ཡིན་ན་ལས་སླ་པོའི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་ཐུབ་པ་གཅིག་ཡིན་ནའང༌། འགྲུབ་མི་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་ངས་རྟག་པར་ཤོད་ཡག་དེ་རེད། འདས་པའི་ལོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རིང་ལ་ང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱས་པའི་ཉེར་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་ད་ཆ་ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ལོ་ཁ་ཤས་གོང་གི་གནས་ཚུལ་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཆ་རྐྱེན་གཅིག་ནི་རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་རྐྱེན་པས་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནི་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཤིན་ཏུ་མཁྲེགས་པོ་བྱས། གྱོང་པོ་བྱས་ནས་བསྡད། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་ཡང་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ས་ཡོད་པའི་རྡོག་རྡོག་བྱས་ནས་བསྡད་པ་ཡིན་ཙང༌། དེ་འདྲའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།

མ་འོངས་པ་ལའང་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱས། དང་པོ་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པར་ཐག་བཅད། དཀའ་ངལ་གང་འདྲ་ཞིག་འཕྲད་པ་ཡིན་ནའང༌། ང་རང་ཚོའི་རྩ་བའི་རྩོད་ལེན་བྱེད་ཡག་འདི་བདེན་པའི་རྩ་དོན་ཞིག་སོང་བ་ཡིན་དུས། ཟླ་བ་ཁ་ཤས་དང༌། ལོ་ཁ་ཤས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཕར་བཞག་ནས་མི་ཚེ་འདིའི་ནང་ལ་འགྲུབ་རྒྱུ་ཡོད་ནའང་རེད། འགྲུབ་རྒྱུ་མེད་ནའང་རེད། རྩ་བའི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡིན་བསམ་པའི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་འདི་དངོས་གནས་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དཔེར་ན། ཆོས་པ་ཞིག་གིས་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་པའི་མི་ཚེ་འདིའི་ནང་བསྒྲུབ་ན་བསྒྲུབས། མ་སྒྲུབ་ན་བྱས་དང་མ་བྱས་མི་འདུག་ཟེར་ནས་སུ་གཅིག་གིས་བཞག་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཞིག་གིས་རབ་ལ་ཚེ་འདི་ལ་སངས་རྒྱས་པ་དང༌། མཐའ་མ་ཚེ་འདི་ལ་ལམ་སྣ་ཟེར་བ་ཞིག་ལས་མ་བྱུང་ནའང་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་རིང་ཁ་སང་གི་དུས་ཚོད་འདིར། ང་རང་ཚོས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་མི་ལ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་རྩ་མེད་བཟོ་གི་འདུག་ཅེས་ང་ཚོས་ཕར་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རེད། ཁ་དེ་ཚུར་སློག་ནས་བལྟས་ན་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་ནས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ག་དྲ་བྱས་འདུག རང་རང་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ལ་དོ་སྣང་ག་ཚོད་བྱས་འདུག བོད་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ལ་གཅེས་སྐྱོང་ག་ཚོད་བྱས་འདུག དོ་སྣང་དང༌། གཅེས་སྐྱོང་བྱས་དང་མ་བྱས་ད་ལྟ་སོ་སོས་བོད་ཡིག་ཅིག་འབྲི་དགོས་བྱུང་ན་བདེ་ལོད་ག་འདྲ་འདུག་གམ། བོད་ཡིག་ཅིག་ཀློག་དགོས་བྱུང་ན་གོ་བ་ག་འདྲ་ཆགས་ཀྱི་འདུག་གམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབས་དང༌། དེ་བཞིན་ཐུན་མོང་གི་རིག་གནས་ཚོའི་སྐོར་ལ་དཔེ་ཆ་ཀླག་པ་ཡིན་ན་སོ་སོས་ག་ཚོད་ཙམ་ཞིག་ཤེས་ཀྱི་འདུག་གམ། དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཡག་ཧ་ཅང་གི་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དབྱིན་ཇིའི་ཚགས་པར་དང༌། དབྱིན་ཇིའི་ཡི་གེའི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མཐོང་བ་ཡིན་ན་ལས་སླ་པོ་ཤེས་རྒྱུ་ཡོད་པ། བོད་ཡིག་ཞིག་གི་སྒང་ལ་ཐུག་ཡོང་དུས་འུ་ཐུག་ནས་སྡོད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་ན་དེ་ཡང་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། ཕར་ཕྱོགས་དེར་རྒྱ་མིས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ལ་སྐྱོན་དུ་བལྟས་ནས་བསམ་བཞིན་དུ་རྩ་མེད་བཟོ་གི་ཡོད་པ་དེ་དང༌། ཚུར་ཕྱོགས་དེར་ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་སོ་སོའི་རིག་གཞུང་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱུང་བ་དང༌། ལྷོད་ཡངས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་སློབ་སྦྱོང་ཇི་བཞིན་མ་བྱས། གནས་ཚུལ་མ་ཤེས་པར་ལུས་བསྡད་འདུག་ན། དེ་གཉིས་པོ་རིག་གཞུང་ཉམས་ཆག་ཕྱིན་པ་གཅིག་པ་རེད། རེད་དམ།

དེ་ལ་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་ཡུན་འདི་ཙམ་ཕྱིན་པ་རེད། སྤྱིར་བཏང་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱི་གནས་ཚད་ཀྱི་ཆ་ནས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པ་ཚོ་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་གི་གོ་སྐབས་ང་ཚོར་ཐོབ་ཡོད། ང་རང་ཚོས་བོད་ལ་ཕར་དྭང་བླངས་ཀྱི་དགེ་རྒན་འགྲོ་རྒྱུར་སྤོབས་པ་རྙེད་ཡོད་པ་རེད། དོན་དངོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཡོད་མཁན་ཚོར་གོ་སྐབས་བཟང་བ་ཞིག་ཏན་ཏན་བྱུང་ཡོད། བར་ལམ་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་གཞོན་ནུ་དང༌། རིགས་འགའ་ཤས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་ནང་ལ་བོད་ཡིག་གནས་ཚད་སྐྱོ་པོ་འདུག་ཟེར་མཁན་ཁ་ཤས་བྱུང༌།

དེ་བདེན་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་འདི་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པའི་བོད་པའི་གཞོན་ནུའི་ནང་ནས་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་དང༌། དམིགས་ཕུགས་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན། དེ་བཞིན་སོ་སོས་ཉམས་ལེན་བྱས་རུང་མ་བྱས་རུང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་དང༌། གྲུབ་མཐའི་ཐོག་སློབ་སྦྱོངས་བྱས་ཏེ་མཁས་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་མཁན་དེ་འདྲ་དཀོན་པོ་རེད། ཡང་དེ་མིན་གྱི་རིག་གནས་གཞན་དག་གི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་རེད། དེ་བཞིན་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཡིན་ནའང་འདྲ། རིགས་གཅིག་གིས་དབྱིན་ཇིའི་དེབ་ནང་བལྟ་ཡག་དེ་ལས་སླ་བ་བྱས། སོ་སོའི་བོད་ཡིག་ནང་ནས་བལྟ་ཡག་དེ་ལ་དོ་སྣང་ཆུང་བ་དང༌། དཀའ་ངལ་ཆེ་བ་རྩི་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག དེ་ཚོར་བསམ་བློ་བཏང་དུས་རྟགས་མཚན་ཞིག་རེད།

ང་རང་ཚོས་མི་ལ་ཕར་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་སྤྱོད་པ་དང༌། དོན་མཐུན་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཙང་མི་ལ་ཕར་ཤོད་པ་ལ་ཐོག་མར་སོ་སོ་རང་ཉིད་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་རེད། ཉི་མ་གཅིག་རྒྱ་མིས་ཚུར་ང་ཚོས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་རྩ་མེད་གཅིག་བྱས་ན་བཏང་ཡོད་འགྲོ །ཁྱེད་རང་བོད་མི་ཚོས་ག་ཚོད་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་དམ་ཞེས་སྐད་ཆ་དྲིས་ན། སོ་སོའི་མགོ་སྦོས། མགོ་ཕུར་ཕུར་བཏང་སྟེ་སྡོད་དགོས་བྱུང་ན་ཆོ་མི་འདུག

དེ་ག་ནང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་ན་ཡང༌། རྩ་བ་ནང་་པ་སངས་

རྒྱས་པའི་ཆོས་དེ་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ཙང་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་དང་ཁྱུ་གཅིག་ཏུ་བཞག་ནས་མཐོང་ཆུང་དང་ཁྱད་གསོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་དེ་ངོ་ཐོག་གཏིང་ཟབ་པོ་དང་འགྲེལ་བཤད་མང་པོ་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་མཁན། ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཏན་ཏན་ཆགས་ཡོད་པ་རེད། རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་ཆོས་སྤངས་པའི་མི་དེ་ཚོ་སྐྱིད་པ་ལ་བལྟ་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག ངོ་ཐོག་ལས་རྒྱུ་འབྲས་རྩི་ཡག་དང༌། གཞན་ཕན་གྱི་ལྷག་བསམ་བསྟན་ཡག་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ན། དེས་སོ་སོ་སྐྱིད་པ་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ། དགེ་མཚན་ཞིག་ཏན་ཏན་འདུག

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན། གང་ལྟར་ཡང་རྙིང་ཆོས་སྤངས་པའི་མི་མ་རབས་གཅིག་དང༌། ཆོས་ཁས་བླངས་པའི་མི་ཡ་རབས་གཉིས་པོ་དེ་ག་རེ་བྱས་ན་ཡང་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་མི་ཡ་རབས་དེ་རྩ་བ་ཆེ་གི་རེད། རང་གཞན་འཕྲལ་ཕུགས་གང་དུ་ཡིན་ཡང་མི་ཡ་རབས་དེ་ཡག་གི་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ང་རང་ཚོས་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་དོ་སྣང་བྱས་ནས་རྩ་བ་རྩད་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མང་པོ་ཞིག་གིས་ཧོབ་ཏེ་མཐོང་སྣང་ལ་ཆོས་འབག་ལ་གྱོན་མཁན་ནམ། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ཆོས་པའི་མིང་ཐོགས་པ་མ་གཏོགས་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་ཆོས་པ་རྣམ་དག་གི་མཚན་ཉིད་རྩ་བ་ནས་མེད་མཁན་གྱི་མི་ཚོས་བྱེད་སྟངས་དེ་མཐོང༌། ངོ་ཐོག་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བལྟ་ཚུལ་ག་རེ་ཡོད་པ། བསླབ་བྱ་ག་འདྲ་ག་འདྲ་ཡོད་པ་དེ་ཚོ་དོ་སྣང་མ་བྱུང་བ་བྱས། དེ་ཚོ་ཡག་པོ་མ་ཤེས། སློབ་སྦྱོང་དམིགས་བསལ་བྱེད་མ་དགོས་པར་མཐོང་ཐུབ་པའི་མི་རེ་འགའི་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་སྐྱོན་དེ་མཐོང་བའི་ངོས་ནས་ད་དེ་ཚོ་ལ་ཆོ་གང་ཡང་མི་འདུག་བསམ་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཆུང་སྐྱོན་ཡོང་གི་མེད་དམ་བསམ་པ་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་ཐོག་བསླབ་བྱ་ག་འདྲ་རྒྱག་གི་ཡོད་མེད། ངོ་ཐོག་གི་སྙིང་དོན་ག་འདྲ་ཡིན་མིན་དེ་རྩད་གཅོད་དང་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཡག་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཡག་ཞིག་གི་ཆ་ནས་ཡིན་ནའང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཆོས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་གཏིང་རིང་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་ཤེས་དགོས་ཡག་ཞིག་རེད་ལ། གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཆོས་འབག་ལ་གྱོན་ནས་གང་བྱུང་མང་བྱང་བྱེད་མཁན་འདི་དག་ལ་ཞུ་དག་ཅིག་གཏོང་དགོས་བྱུང་ནའང་སོ་སོས་ཆོས་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་ཞུ་དག་གཏོང་དགོས་པ་མ་གཏོགས། ཆོས་མ་ཤེས་ན་ཞུ་དག་གཏོང་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད།

རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཆ་ནས་ཡིན་ནའང༌། སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཚོའི་མང་ཚོགས་ནང་ལོགས་ལ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ག་ཚད་མང་བ་ཤེས་པའི་ཚོད་ཀྱིས་གང་བྱུང་མང་བྱུང་བྱེད་མཁན་ཚོ་ལ་གོ་སྐབས་ཉུང་དུ་འགྲོ་གི་རེད། དེ་རིང་ཁ་སང་བོད་ནང་ལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དད་པ་ཧ་ཅང་གི་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས། དེའི་གོ་སྐབས་ཟིན་ནས་ཡང་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ཆོས་བརྫུས་བཤད་མཁན་དང༌། ཟོབ་བརྫུ་ཤོད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག

དེས་རྒྱ་མི་ལ་ལག་ཆ་སྤྲོད་མཁན་འདྲ་བོ་ཆགས་ཏེ་ཡག་པོ་ཁྱོན་ནས་མི་འདུག་ཅེས་ཟེར་མཁན་ཁ་ཤས་བྱུང༌། དེ་བདེན་པ་རེད་འདུག བྱས་ཙང་ང་ཚོ་རང་ངོས་ནས་རྩ་བའི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཡག་པོ་ཞིག་ཤེས་པ་ཡིན་ན། གང་བྱུང་མང་བྱུང་བཤད་མཁན་ལ་ཞུ་དག་གཏོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། མ་ཤེས་ན་དེ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད།

བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ད་གིན་བཤད་པ་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆགས་པ་བྱས། ཞིབ་ཕྲའི་ག་འདྲ་ཡོང་དང་མི་ཡོང་ནི་ད་ལྟ་ངས་ལམ་སང་ཤོད་རྒྱུ་མི་འདུག གང་ལྟར་ད་ཕན་འདས་པའི་ལོ་ ༢༣ རིང་གི་ཉམས་མྱོང་ལ་ཕྱིར་བལྟས་ཤིག་སློག་སྟེ་ཞུ་དག་ཞིབ་ཕྲ་བྱས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་དུས། རྩག་གི་རྩིག་གེའི་ནོར་འཁྲུལ་ཕྲན་བུ་འདྲ་ཡོང་གི་རེད་མ་གཏོགས། ཆེ་སའི་ཆ་ནས་འདས་པའི་ལོ་ ༢༣ རིང་ང་ཚོས་བྱས་པ་དེ་དག་ལ་འགྱོད་པ་སྐྱེ་དགོས་པ་འདི་འདྲ་ཞིག་ནོར་འདུག་བསམ་པ་ཧ་ལམ་མེད་པའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་འདུག འདས་པའི་ལོ་ ༢༣ གྱི་རིང་ལ་བྱས་པ་དེ་དག་གཞི་རྩའི་ཐོག་ནས་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱུང་བའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་འདུག མ་འོངས་པ་ལ་ཡིན་ནའང་རྩ་བ་བདེན་པའི་མཐའ་རིམ་པས་གསལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དངོས་ཤུགས་བརྒྱུད་གསུམ་ནས་ཐབས་ཤེས་སྣ་ཚོགས་པ་ཞིག་ལོས་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་རེད་ལ། བྱེད་ཀྱི་ཡང་ཡོད་པ་རེད། ག་ལེ་ག་ལེར་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གཙོ་ཆེ་བ་ནི་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ནས་ཞུམ་པ་མེད་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བྱ་བ་གང་དང་གང་ཡིན་ནའང་སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ག་རེ་ཡིན་ཡང་ཡོང་གི་རེད། རིགས་གཅིག་འཕྲལ་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཕུགས་ལ་དགེ་མཚན་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཡོང་གི་རེད། དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་དགག་བྱ་གཙོ་ཆེ་བ་འདུག་གམ། དགོས་པ་གཙོ་ཆེ་བ་འདུག

དེ་ཡང་འཕྲལ་དང་ཕུགས་ག་རེ་གལ་ཆེ་བ་འདུག་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱིར་བཏང་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་གི་ནང་གི་ལས་ཀ་ཡིན་ནའང་རེད། ཉི་མ་གཅིག་གི་ལས་ཀ་ཡིན་ཡང་རེད། དེ་འདྲ་ཡོང་གི་རེད། འཕྲལ་ཕུགས་གཉིས་ཀར་དགེ་མཚན་ཡོད་པ། སྐྱོན་གྱི་ཆ་ནས་ཉུང་ཉུང་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེ་སྒྲུབ་ཡག་ལ་ཐེ་ཚོམ་བྱེད་དགོས་ཡག་མེད་པ་རེད།

རིགས་གཅིག་འཕྲལ་དུ་དགེ་མཚན་ཡོད་པ། ཕུགས་ལ་དགག་བྱ་ཡོད་མཁན། རིགས་གཅིག་འཕྲལ་དུ་མིའི་རྣ་བར་མི་འགྲོ་མཁན། ཕུགས་ལ་དགོས་པ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་འཕྲད་ཡོང་དུས་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་བཏང་ནས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་སྒོ་བསྟུན་རིགས་འགའ་ཤས་ལ་འཛེམ་ཟོན་སྤངས་ཏེ་ཡ་ཡུག་སྒྲིལ་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཡང་ཡོང་གི་རེད། གང་ལྟར་ལས་དོན་གང་ཅིར་ང་རང་ཚོས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་བཏང་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་འདུག’’ ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ་རྗེས་གོང་རིམ་བཞིན་ཚོགས་མི་རྣམས་ལ་མཇལ་ཁ་དང་ཚོགས་མང་ལས་བྱེད་ཁག་གཉིས་སུ་བྱས་པའི་སྐུ་དཔར་ལྷན་སྒྲོན་ཞུས།

ྋསྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་འདི་ལོ་དགུང་གྲངས་ ༤༨ དགུང་སྐེག་སྔ་བསུར་ཕེབས་པར་སྐུའི་གསང་གསུམ་ལ་ཚུལ་བསྟན་སྐུ་བགེགས་ཀྱི་མཚན་མས་མ་རེག་པར་ཞབས་པད་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་ཅིང༌། ཐུགས་བཞེད་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པའི་སླད་དུ་ཇི་ལྟར་གསོལ་བཏབ་ཞལ་བཞེས་སྐལ་བཟང་སྤྱི་རྒྱན་དུ་སོན་པ་བཞིན་གཞིས་བྱེས་བོད་གཞུང་དམངས་དང༌། གདན་ས་ཆེན་པོ་བཞི། དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་སྨད་སྟོད་གྲྭ་ཚང་གཉིས་བཅས་ཐུན་མོང་ནས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུ་གཏན་འཁེལ་བ་ལྟར་གོ་སྒྲིག་ཞུས་ཏེ་སྒྲོལ་དཀར་ཚེ་སྦྱིན་ཡིད་བཞིན་འཁོར་ལོའི་སྒོ་ནས་སྐུ་ཚེ་ཚེ་སྒྲུབ་ཉིན་གྲངས་བདུན་སྨིན་སྒྲུབ་ཞུས་ཐོག

ཚེས་ ༥ གཟའ་སྐར་འབྱུང་འཕྲོད་དགེ་འཛོམས་ཉིན་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་མཁའ་འགྲོ་བརྟན་བཞུགས་རྒྱས་འབུལ་གྱིས་རྟེན་སྤྱིའི་སྤྱན་སྔར་སྣ་ལྔའི་སྟོང་མཆོད་དང༌། ཚོགས་འཁོར་འབུལ་བཤོམས་དང་འབྲེལ་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཆེན་གླིང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་མཛད་བཞེས་ཐོག་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་བསྟན་འགྲོ་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་རང་ཅག་བོད་འབངས་གཞིས་བྱེས་ཡོངས་ཀྱི་མགོན་དཔུང་དམ་པར་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོའི་བར་དུ་བརྟན་པར་བཞུགས་པའི་གསོལ་འདེབས་དང་འབྲེལ་བའི་མལ་ལྗགས་བཤད་གསུང་འབུལ་གྲུབ་བསྟུན། རིམ་བཞིན་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན། སྐུའི་ན་བཟའ་ཉེར་ཆས། བཀྲ་ཤིས་པའི་རྟགས་རྫས་སོགས་ཆོ་གའི་གསུང་ཚིག་སྐབས་མཚམས་སོ་སོར་འབུལ་བཞེས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞིང༌། དེའི་ཉིན་ཆོག་གྲལ་དུ་སྐྱབས་རྗེ་བཅོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང༌། གདན་ས་གསུམ། རྒྱུད་གྲྭ་སྟོད་སྨད་བཅས་ཀྱི་མཁན་པོ་ལས་ཟུར། བཞུགས་སྒར་དུ་གནས་བཞུགས་མཁན་པོ་བླ་སྤྲུལ་ཁག དགེ་འདུན། སྔགས་བཙུན་བཅས་ཁྱོན་ཞལ་གྲངས་ ༤༠༠ ལྷག་ཙམ་ལ་བསྙེན་འགྱེད་གསོལ་ཇ། བཞེས་ཚ། མཇལ་དར་རེ།

གཞན་ཡང་བརྟན་བཞུགས་སུ་འདུ་བཅར་བཀའ་བློན་རྣམ་པ། བོད་མི་མང་མི་འཐུས། དྲུང་ཆེ་ཆུང་སོགས་རང་གཞུང་སྲི་ཞུའི་ལས་བྱེད་ཆེ་ཕྲ། མི་མང་རྒན་བྱིས་བཅས་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་ལ་ཉེ་བར་གསོལ་ཇ། གྲོ་འབྲས་བཅས་བརྟན་བཞུགས་སྦྱོར་དངོས་རྗེས་གཙང་གྲ་རྟེན་ལེགས་འགྲིགས་དང༌། སྐབས་འདི་དང་དེ་སྔོན་ནས་རང་རང་བློས་བཅད་ཀྱི་ཞལ་འདེབས་དང་འབུལ་ཞུས་པ་ཨོ་རི་ས་སོགས་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་སྦྲག་ཐོག་འབྱོར་རིགས་དང༌། བཞུགས་སྒར་ཁུལ་ནས་རང་གཞུང་སྲི་ཞུ་བ་དང༌། མི་མང་བཅས་ནས་འབུལ་ཁག་ཆོས་རིགས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་བྱུང་འཛིན་དང༌། བྱུང་གཞུང་ནང་གསལ་དངུལ་ཇི་བྱུང་བརྟན་བཞུགས་འདིའི་བསྙེན་བཀུར་ལ་སྨན་པ་མིག་སྨན་མིག་ཐོག་སྨིན་གཏོང་ཞུས།

ཁྱད་པར་དུ་ཚེས་ ༦ ཉིན་མགོན་པོ་གང་ཉིད་མདོ་ཁམས་ས་ཡི་ཐིག་ལེ་ཙོང་ཁ་ལྟག་མཚེར་དུ་སྐུ་བལྟམས་ནས་དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད་དུ་ཕེབས་པའི་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་དུས་ཚེས་ཁྱད་འཕགས་འཁེལ་བས་ངྷ་ས་རང་བདེན་ཚོགས་ཆུང་དང༌། ས་གནས་གཞོན་ནུའི་རྒྱུན་ལས། བོད་ཕྲུག་ཁྱིམ་སྡེ། དབུས་སྨན་རྩིས་ཁང༌། ཤེས་རིག་ཟློས་གར། བུད་མེད་མཉམ་ལས་བཅས་སྡེ་ཁག་དྲུག་ནས་སྐུ་རླུང་དར་ཕན་དང༌། མཛད་སྒོ་གནས་ཡུལ་སོགས་ཀྱི་ཞུ་སྒོ་མཐའ་དག་གྲ་སྒྲིག་དུ་སོང་བའི་སྒོ་ནས་སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༧ ཐོག་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་གིས་གཙོས་གཞུང་ཞབས་ཆེ་ཕྲ་དང༌། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པ། བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་དབུས་རྒྱུན་ལས་རྣམ་པས་གཙོས་སེར་སྐྱ་མི་མང༌། གཞོན་ནུ་ཕོ་མོ་ཡོངས་རྫོགས་དགའ་དད་སྤྲོ་གསུམ་གྱི་ངང་ནས་བསྟན་སྲུང་དམར་ནག་གཉིས་ཀྱི་རྟེན་མཁར་ཆེན་པོའི་མདུན་ཐང་ཆེན་པོར་འདུ་འཛོམས་བཞུགས་གྲལ་དུ་འཁོད་བསྟུན་རྣམ་གྲྭ་ཕན་བདེ་ལེགས་བཤད་གླིང་བཞི་གྲྭས་རྒྱག་བརྔན་ལྷ་བསངས་དང་འབྲེལ་འཁྲུངས་ལྷ་གསོལ་མཆོད་དང༌། གནས་ཆུང་གྲྭ་ཚང་གི་དགེ་འདུན་འདུས་ཚོགས་ནས་འཁྲུངས་ལྷ་གཙོ་གྱུར་གྱི་དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་ལྷ་སྲུང་རྣམས་དགྱེས་སྐོང་དབུ་འཕང་བསྟོད་དེ་བསང་གསོལ་ལེགས་གྲུབ་རྗེས་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་བས་རྒྱལ་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་བསྟོད་པ་དྲུག་ཅུའི་དབྱངས་ལྡན་དང༌། བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་གླུ་རྔ་རོལ་དང་བཅས་འབྲུག་སྟོང་དུས་གཅིག་ཏུ་སྒྲོག་པ་ལྟར་འཐེན་ཏེ་ལྷ་རྒྱལ་ཀི་བསྭོའི་རིམ་པ་ལེགས་པར་གྲུབ་བསྟུན་ཚང་མ་མཛད་སྒོ་དངོས་གཞི་བསྐྱང་ཡུལ་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་རྩེད་ཐང་ཆེན་མོར་ཕེབས་འཛོམས་གནང༌།

སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་ཡབ་གཞིས་སྐུ་འཁོར་དང་བཅས་པ་བཞུགས་གྲལ་དུ་འཁོད་མཚམས་ས་གནས་གཞོན་ནུའི་དྲུང་ཆེས་མཛད་རིམ་སྙན་སྒྲོན་དང་འབྲེལ་དངོས་གཞིའི་མཛད་སྒོ་དབུ་འཛུགས་ཀྱིས་བཞུགས་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། སྐུ་མགྲོན་རྣམ་པར་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་འདེགས་འབུལ་གྲུབ་བསྟུན་ངྷ་ས་བདེ་དོན་སྐལ་བཟང་དགྲ་འདུལ་ནས་སྐུ་དཔར་མཐོང་གྲོལ་རིན་པོ་ཆེར་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་གནང་རྗེས་རང་གཞུང་བཀའ་བློན་རྣམ་པས་གཙོས་ལས་བྱེད་ཆེ་ཕྲ་དང༌། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པ། བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་དབུས་རྒྱུན་ལས་རྣམ་པ། སྡེ་ཁག་གི་དབུ་འཛིན་རྣམ་པས་གཙོས་ལས་བྱེད་དགེ་ལས་བཅས་ནས་རིམ་བཞིན་རྟེན་འབྱུང་མཇལ་ཕྱག་ཕུལ་རྗེས་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་གི་སྐུ་ཚབ་བཀའ་བློན་སྐུ་བགྲེས་ནས་དུས་དྲན་ངོ་སྤྲོད་དང་འབྲེལ་བའི་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་ཟབ་རྒྱས་དང༌།

དེ་རྗེས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་དང༌། བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་དབུས་སྤྱི་ཁྱབ་ཚོགས་གཙོ་རྣམ་གཉིས་ནས་གསུང་བཤད་གནང་རྗེས་ས་གཞོན་དྲུང་ཆེས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུའི་གསུང་བཤད་གནང་སྟེ་དེ་ཉིན་གྱི་མཛད་སྒོ་དངོས་གཞི་གྲུབ་མཚམས་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་ཚོགས་པས་ལྷ་གཞུང་ཁྱེའུ་པདྨ་འོད་འབར་གཟིགས་འབུལ་ཞུས། དགོང་དྲོ་གཟིགས་མོའི་བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་ཚིག་མཚམས་དང་བསྟུན་བཞུགས་སྒར་འཁྲུངས་དུས་གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་ནས་མཇལ་དར་དང༌། ལེགས་སྐྱེས་བཅས་འབུལ་གནང་མཛད་རྗེས། སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གདན་ས་ཆེན་པོ་སེར་འབྲས་དགའ་གསུམ་ལ་གྲྭ་སྐོར་མཚན་རྟགས་བཞེས་སྐབས་ཀྱི་གློག་བརྙན་དང༌། ཟློས་གར་ནས་གོ་སྒྲིག་གནང་བའི་ཤེས་ཡོན་དང་ཚན་རིག་སྐོར་གྱི་གློག་བརྙན་བཅས་གཟིགས་འབུལ་ཞུས།

དེ་ཉིན་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་གྱི་སྲུང་བརྩི་ཞུ་སྒོ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་གྲ་རྟེན་ལེགས་འགྲིགས་བྱུང་བ་མ་ཟད། ཕྱི་ནང་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་དུས་ཚེས་ཁྱད་འཕགས་ལ་ཟབ་གཟེངས་ཆེ་བསྟོད་རྒྱ་ཆེར་ཞུས།

༤༽ྋཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་ལྷ་སར་ཕེབས་པར་བསྔགས་བརྗོད་དང་གསར་འགོད་པར་བཀའ་ལན། བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༧ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ྋཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ལྷ་སར་ཕེབས་གནང་མཛད་པར། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་ལོ་ངོ་ ༡༨ རྗེས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཟེར་བར་གཟིགས་སྐོར་ཕེབས་བཅུག་པ་ངོས་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་རེས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་བོད་དུ་གཟིགས་སྐོར་ཕེབས་རྒྱུའི་ཐད་ས་གནས་རྒྱ་མིའི་དཔོན་རིགས་ཚོས་དགག་བྱ་བྱས་པ་དང༌། སྡང་ཟུག་བྱེད་བཞིན་དུ་རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་ནས་བཀའ་འཁྲོལ་ཆོག་མཆན་སྤྲད་པ་རེད། ཐག་གཅོད་འདི་ནི་ཡང་དག་པ་དང༌། བསྟོད་བསྔགས་འོས་པ་ཞིག་རེད། མཐུན་སྒྲིལ་དང་ཞི་བདེ་དེ་ཚིག་སྐམ་སྟོང་བཤད་ཀྱིས་མི་ཡོང་བ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་བཟང་པོ་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་ཡོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་བཀའ་སྩལ། དུས་མཚུངས་བསྒྲུབ་བྱ་ཉེར་གསུམ་ལ་རང་རང་འདོད་མོས་ལྟར་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ།

ཚེས་ ༡༥ ཉིན་ནས་ཉིན་བདུན་རིང་ལྗགས་བསྙེན་མུ་མཐུད་ཐོག་ཚེས་ ༡༦ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་རྒྱང་ཤར་ཨེ་ཤ་ཡའི་དཔལ་འབྱོར་བསྐྱར་ཞིབ་དུས་དེབ་ (Far Eastern Economic Review) ཀྱི་མའི་ཨེ་ཤ་ཡའི་ལྷོ་མ་དང་ནུབ་མའི་གསར་འགོད་པ་སྐུ་ཞབས་ས་ལ་མཏ་ཨ་ལི་ (Salammat Ali) དང་ཆུ་ཚོད་གསུམ་ཙམ་རིང་མཇལ་འཕྲད་བཀའ་འདྲི་བཀའ་ལན་སྩལ་དོན།

གསར་འགོད་པས། སྐུ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་པེ་ཅིན་ནས་ཐོན་སྐབས་རང་བཙན་ནམ། རང་སྐྱོང་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་སྤྲོད་རྒྱུར་རྒྱ་ནག་ལ་འདོད་མོས་མེད་ཅེས་བཤད་པ་འདི་བདེན་པ་ཡིན་ནམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ད་བར་ང་ཚོས་གསང་བའི་སྒོ་ནས་ཕྱི་འབྲེལ་གྱི་ལསདོན་བསྐྱངས་པ་བཞིན་ལམ་ལུགས་དེ་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་ངོས་ནས་ད་བར་དེ་རང་ཐོག་གནས་པ་ལས་འགལ་འཛོལ་བྱས་པ་བྱུང་མེད། འོན་ཀྱང༌། སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་མཐའ་མ་དེ་ནི་དེའི་སྔོན་གྱི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་རེད་ཅེས་བཤད་ཆོག དེ་ནི་དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ་བྱ་ཆེད་དུ་མ་ཡིན་པར་འབྲེལ་མོལ་དངོས་སུ་བསྐྱངས་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་ཡིན་པ་རེད།

ཡིན་ནའང༌། སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་འདིས་ཕར་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ཇི་ཡིན་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བྱེད་པ་ཙམ་ལས་དོན་ཕན་ལྡན་པའི་འབྲེལ་མོལ་དངོས་སུ་བསྐྱངས་ཐུབ་མེད།

དངོས་འབྲེལ་བཤད་ན། ད་ལྟའི་རྒྱ་མིའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ཇི་ཡིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ང་ཚོ་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཀས་ལོ་མང་རིང་སྡང་དགྲའི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་འཛིན་བསྡད་པ་རེད། རྒྱབ་ལྗོངས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འདིས་རྐྱེན་པས་གློ་བུར་དུ་ཞི་འཇགས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་ཐོན་རྒྱུ་སྟབས་མ་བདེ་བ་ཞིག་ཡོད་ཅིང༌། རང་ངོས་ནས་ད་དུང་ཡང་རེ་བ་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་ཐུབ། ང་ཚོས་དེ་སྔ་ལོ་ངོ་ ༢༠ རིང་རང་བཙན་གཙང་མའི་ཐོག་ལ་གནས་པ་རེད།

རྒྱུ་མཚན་ནི། ང་ཚོས་རྒྱ་མིའམ། ཁོ་ཚོའི་ལྟ་བར་མི་དགའ་བ་བྱས་ནས་མ་ཡིན་པར། བོད་མིའི་ཐོག་མནར་གཅོད་ཚད་མེད་བཏང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིན། འོན་ཀྱང༌། གནས་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་བ་དང་བསྟུན་ང་ཚོས་འདས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་རང་ཐོག་བསྡད་ན་མི་འགྲིགས། འདས་པ་ནི་འདས་པ་རེད། ངོས་རང་གིས་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདི་གལ་ཆེ་ཡིན་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་མི་བོད་དུ་བཅིངས་འགྲོལ་བའི་མིང་འཁྱེར་ཏེ་སླེབས་པ་རེད།

གལ་སྲིད། བོད་མིར་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་ལྡན་པའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་ཐབས་ཐོག་ལས་ཀ་བྱས་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོས་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། འོན་ཀྱང༌། ཁོ་ཚོས་བོད་མིར་བདེ་སྐྱིད་ལྡན་པའི་འཚོ་བར་རོལ་རྒྱུར་ཁས་ལེན་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱེད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་བོད་མིར་གདུག་རྩུབ་མནར་གཅོད་བཏང་རྐྱང་བྱས་པ་རེད། ད་ཆ་ཁོ་ཚོས་གཞི་ནས་དེ་སྔ་ཁས་ལེན་བྱས་པའི་ལས་དོན་མ་བསྒྲུབས་པ་དང༌། ནོར་འཁྲུལ་ངོས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ད་ཆ་གནས་ཚུལ་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པ་དང་སྟབས་བསྟུན་ད་ཡོད་རྒྱ་མིའི་དཔོན་རིགས་ཚོས་ནོར་འཁྲུལ་ངོས་ལེན་གྱིས་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་བུའི་ཐོག་ཏུ་བསྐྱོད་རྒྱུའི་ཁས་ལེན་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁོ་ཚོས་དམིགས་ཡུལ་གཞིར་བཟུང་སྙིང་ཐག་པ་ནས་ལག་ལེན་དོན་འཁྱོལ་ཡོང་ཐབས་བྱས་ཡོད་པ་ཡིན་ན། རང་ངོས་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་གང་ཡང་བྱེད་མི་ཐུབ། ད་ཆ་དྲི་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། ལས་དོན་དེ་གང་འདྲ་བྱས་ནས་བསྒྲུབ་ཐུབ་བམ་ཞེས་པ་དེ་རེད། རྒྱ་མིས་བོད་ནང་དཔལ་འབྱོར་ཐོག་ཡར་རྒྱས་གཏོང་འདུན་ཆེན་པོ་ཡོད།

འོན་ཀྱང༌། མི་རིགས་ཤིག་གི་རིག་གཞུང་ནི་དེ་དང་འདྲ་བར་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བོད་མིར་རིག་གཞུང་དང་ཡུལ་གོམས་གཤིས་ལུགས་ཟུར་གསལ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་གཅེས་སྐྱོང་བྱ་འོས་པ་ཞིག་རེད། རིག་གཞུང་དེ་ནི་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པ་བཞིན། རྒྱ་མིས་དེ་ངེས་པར་དུ་ཧ་གོ་བ་བྱ་དགོས། དེ་ལྟར་ཡོང་མིན་ད་ཆ་རྒྱ་མི་རང་ལ་རག་ལས་ཡོད།

གསར་འགོད་པས། འབྲེལ་མོལ་མུ་མཐུད་ཡོང་ཆེད་ལོ་རྗེས་མར་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་ཞིག་སླར་ཡང་རྒྱ་ནག་ཏུ་གཏོང་གནང་གི་ཡིན་ནམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། འབྲེལ་མོལ་མུ་མཐུད་འགྲོ་གི་རེད། འོན་ཀྱང༌། ཚེས་གྲངས་གཏན་འཁེལ་བྱུང་མེད། ད་ལྟའི་ཆར་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཀའི་ངོས་ནས་བཅོས་མིན་བསམ་ཚུལ་ཇི་ཡིན་ཚོད་ལྟ་བྱེད་བཞིན་པ་རེད། ད་ལྟའི་ཆར་ཡིད་ཆེས་རྙེད་ཀྱི་མེད་པ་རེད། གཉིས་ཀས་ཕན་ཚུན་ཡིད་ཆེས་བློས་འགེལ་ཡོང་ཐབས་ལ་འབད་བཞིན་པ་ལྟར། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་འགྱུར་བ་ཞིག་གཏོང་དགོས་ངེས་ཡིན། དུས་ཚོད་ཏོག་ཙམ་འགོར་སྲིད།

གསར་འགོད་པས། གང་ཉིད་ནས་ད་ནས་རྩིས་པའི་ལོ་གཉིས་སམ་བརྒྱ་ཐམ་པ་སོང་བའི་རྗེས་སུའང་གནས་ཚུལ་ཇི་འགྱུར་ཚོད་དཔག་མི་ཐུབ་ཅེས་གསུངས་སོང༌། རྗེས་མའི་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པའི་སྐབས་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་སྲིད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། མིའི་ཆོད་སེམས་དེར་ག་དུས་ཡིན་རུང་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཀྱི་ཡོད། བོད་པའི་ཆོད་སེམས་ནི་འགྱུར་མེད་བརྟན་པོར་གནས་ཡོད། དཔེར་ན། རྒྱ་མི་རང་ཉིད་ནས་སོ་སོའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དེང་དུས་གསར་ལུགས་དང་མཐུན་པར་བཅོས་མིན་ཡར་རྒྱས་གཏོང་འདུན་ཡོད་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནས་བོད་མིར་ཁེ་བཟང་ཞིག་རག་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེང་སྐབས་རྒྱ་མིས་འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་བསམ་ཚུལ་དང་བསྟུན་མཁས་བྱས་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲའི་ཆ་ནས་ཀྱང་གནས་ཚུལ་ལ་འགྱུར་བ་ཞིག་འགྲོ་གི་རེད། ད་དུང་ཆ་རྐྱེན་གཞན་ཞིག་ནི། རྒྱ་མིས་རྒྱ་གར་དང་འབྲེལ་བ་བཟང་དུ་གཏོང་འདུན་ཡོད། འོན་ཀྱང༌། བོད་ནང་རྒྱའི་དམག་མི་ཕོན་ཆེ་འཇོག་དགོས་དོན་རྒྱལ་ནང་གི་སྲུང་སྐྱོབ་ཆེད་ཡིན་ནའང༌། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་རྩོད་རྙོག་ཞི་འཇགས་ཡོང་ཐབས་མེད།

གསར་འགོད་པས། བོད་མིའི་ངོ་བོ་རིམ་པས་རྒྱའི་མི་རིགས་བྱིངས་དང་མཉམ་བསྲེས་མི་འགྲོའི་ཆེད་ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་འདི་བཟང་ཤོས་མིན་ནམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། རྗེས་མའི་མི་རབས་འགའ་ཤས་རིང་གནས་སྟངས་དེ་ཡོང་གི་མ་རེད། གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་སྔ་ལོ་ ༢༣།༢༦ རིང་གཞོན་སྐྱེས་མི་རབས་ཧྲིལ་པོ་གསར་པ་ཞིག་འཚར་ལོངས་སྐབས་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། མི་རབས་གསར་པ་འདི་ནི། གཏམ་བརྗོད་དང་གློག་བརྙན། གླུ་གཞས། རིག་གནས། ཐད་ཀར་ལྟ་བ་བསྒྱུར་ཐབས་ཀྱི་དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་འགུལ་གནད་སྨིན་དུ་མའི་བརྒྱུད་རིམ་ནས་སྤེལ་ཐབས་བྱས་ཡོད། ད་ལྟའི་མི་རབས་རྣམས་ནི། སུ་གཅིག་གིས་ ༡༩༥༩ ལོའི་སྔོན་བོད་ནང་སྐྱིད་པོ་ཡོད་རེད་ཅེས་བརྗོད་མི་ཆོག་པའི་ཁོར་ཡུག་ཅིག་ནང་འཚར་ལོངས་བྱུང་ཞིང༌། རྒྱ་མི་ལ་རྒྱབ་གཏོད་བྱ་རྒྱུའི་གནས་བབས་བསྡད་མེད།

འོན་ཀྱང༌། བོད་ནང་གི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་རྒྱལ་གཅེས་ལྷག་བསམ་ནི་རྒན་རབས་ཚོ་ལས་ཀྱང་ཆེ་བ་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་གར་ནང་ཆོས་དད་རང་དབང་གིས་རྐྱེན་པས་བློ་ཡིད་ཚིམ་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང༌། གཞོན་སྐྱེས་བོད་མི་ཚོར་ཆོས་དད་རང་དབང་ཐོག་བཙན་གནོན་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་རང་བཞིན་ཡ་ལན་སློག་རྒྱུའི་ཚོར་བ་ཞིག་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། འཇེའུ་མི་རིགས་ཚོའི་ཐོག་མནར་གཅོད་གཏོང་སྟངས་དང༌། དེའི་འབྲས་བུ་ག་རེ་བྱུང་མིན་ཐོག་ལ་ལྟ་ཙམ་ཞིག་བྱེད་དང༌། བཙན་གནོན་ཇི་ཙམ་ཆེ་བ་བྱས་པ་དེ་ཙམ་ངོ་རྒོལ་ཡ་ལན་སློག་གི་རེད།

གསར་འགོད་པས། གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་མི་ཚེའི་ནང་གོ་སྐབས་བཟང་བ་སོགས་ཀྱི་མགོ་འཁོར་འོག་ཚུད་དེ་ཆོས་ལ་དད་པ་དག་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་ཐག་རིང་དུ་འགྲོ་གི་མེད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་ཁོངས་སུ་འཛུལ་མཁན་བོད་མི་མང་པོ་རང་ཉིད་ནས་ངོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། ཁོ་ཚོ་དམར་པོ་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་རེད། ཉི་ཧོང་དང་རྒྱ྄་ནག་དབར་དམག་འཁྲུག་ནང་མཉམ་ཞུགས་ཀྱིས་རྨས་མ་ཤོར་བ་དེ་འདྲ་ཡོད། ཁོ་ཚོ་དམར་ཤོག་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཡིད་མོས་ཡོད་མཁན་དང༌། རྒྱ་མི་མཉམ་བོད་དུ་སླེབས་རྗེས་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ཁག་ནང་ལས་ཀ་བྱས་མྱོང་ཡོད། དང་ཐོག་བོད་ཤར་ཕྱོགས་སུ་རྒྱའི་གདུག་རྩུབ་ཅན་གྱི་བཅོས་བསྒྱུར་བྱས་རྐྱེན་མངོན་སུམ་འཛེམས་མེད་ཐོག་ནས་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་བྱུང་ཡོད། རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་དེ་བོད་བྱང་ཤར་དང༌། དབུས་ཕྱོགས་སུ་ཁྱབ་སྟེ་རིམ་བཞིན་ཁ་ནས་བཤད་པའི་གསལ་བསྒྲགས་དང༌། དངོས་སུ་ལག་ལེན་བསྟར་སྟངས་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཇེ་གསལ་ཇེ་གསལ་ཆགས་པ་རེད། ས་གནས་ས་ཐོག་གི་དམར་ཤོག་ཚོས་ཀྱང༌། སེམས་གཏིང་ནས་ཞེན་པ་ལོག་ནས་གནས་ཚུལ་བཟང་ངན་ཇི་བྱུང་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བློན་ཀྲུའུ་ཨན་ལན་ (Zhou Enlai) ལ་སྙན་སྒྲོན་ཞུས་ཡོད། འགའ་ཤས་ཕྱིར་འབུད་བཏང་བ་དང་འགའ་ཤས་བཙོན་འཇུག་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ས་གནས་ཀྱི་དམར་ཤོག་རྣམས་གཙང་སེལ་ཆགས་རྗེས་ཉམས་མྱོང་མེད་པའི་ས་གནས་ཀྱི་ལས་བྱེད་གསར་པ་གསར་འཛུགས་བྱས་ཡོད།

དེས་ན། ཁོ་ཚོ་རྒྱ་མིའམ། བླཽ་མཐུན་བོད་མི་རང་ཉིད་ལའང་ཕན་ཐོགས་མེད་པར་གྱུར་བ་རེད། ཁོ་ཚོར་བལྟ་བཟོ་གང་ཡོད་དམ་བརྗོད་ན། སྤྲེལ་ལད་བཤད་རྒྱུ་ལ་དགའ་ཞིང༌། གློ་བུར་དུ་གོ་མིང་ཞིག་ཐོབ་པ་ཡིན་ཙང་བོད་མི་ཚོས་ཁོ་ཚོར‘‘ཐད་འཕུར་གནམ་གྲུ’’ཞེས་མིང་འདོགས་དེ་བཏགས་པ་རེད། དེའི་འབྲས་བུར་འཛིན་སྐྱོང་ཐོག་ཅ་ཟིང་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ཚུལ་རིགས་པེ་ཅིན་དུ་བསྐྱལ་གྱི་ཡོད།

༡༩༧༠ འགོ་སྟོད་ཙམ་ཉེ་འཁོར་ས་གནས་ཤིག་ཏུ་གཞུང་འབྲེལ་ཚོགས་འདུ་ཞིག་ཐོག་བོད་ནས་རྒྱའི་དཔོན་རིགས་ཚོས་བོད་ནང་ས་གནས་ས་ཐོག་གི་ཟས་རིགས་དགོས་མཁོ་ལྡང་ངེས་ཡོད་པས་མ་ཚད། དགོས་གལ་ནམ་བྱུང་ལ་བེད་སྤྱོད་ཆོག་པའི་ཟས་རིགས་ཀྱང་ལྡང་ངེས་ཡོད། ཅེས་སྙན་སེང་ཞུས་འདུག

རྒྱ་མིའི་དམའ་རིམ་དཔོན་རིགས་ཤིག་གིས་‘‘གལ་སྲིད་ཟས་རིགས་ལྡང་ངེས་དེ་འདྲ་ཡོད་པ་ཡིན་ན། བོད་པའི་སྤྲང་པོ་ཧ་ཅང་མང་པོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཡོང་དགོས་དོན་གང་ཡིན་ནམ’’བརྗོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁོ་པ་བཙོན་འཇུག་བྱས་འདུག འོན་ཀྱང༌། ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་ (Hu Yaobang) སྐབས་དེར་དྲུང་ཡིག་ཆེན་མོའི་གོ་གནས་ཡོད་ཅིང༌། ཁོང་བོད་ལ་ ༡༩༨༠ ལོར་ལྟ་སྐོར་དུ་བསྐྱོད་སྐབས་ཁོང་གིས་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ ༡༩༥༩ སྔོན་ལས་སྐྱོ་པ་འདུག་པས་ས་གནས་དཔོན་རིགས་ཚོས་པེ་ཅིན་ལ་མགོ་སྐོར་བཏང་འདུག ཅེས་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་དང་སྦྲགས་ཁོང་ཁོང་ཁྲོ་དྲག་ཏུ་ཁྲོས་ཏེ་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོས་རྒྱ་གཞུང་གིས་ས་ཡ་མང་པོའི་འགྲོ་སོང་བཏང་བ་རྣམས་ལྷ་སའི་ཉེ་འགྲམ་སྐྱིད་ཆུའི་གཙང་པོར་གཡུགས་འདུག ཅེས་བརྗོད་ཡོད།

ད་ལྟའི་ཆར་གནས་ཚུལ་ལ་འགྱུར་བ་ཞིག་བཏང་འགོ་ཚུགས་ཏེ་རྒྱ་མིས་གཞུང་ཞབས་སྲི་ཞུ་ལས་བྱེད་པ་རྣམས་ཡིག་རྒྱུགས་ཀྱི་ལམ་ནས་འགྲོ་དགོས་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་ཤུགས་ཆེ་འདོན་བཞིན་ཡོད། ང་ཚོའི་རིག་གཞུང་ནི་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པ་དང་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་ཡོད། ལོ་རེ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་རིན་ཐང་ག་ཚོད་ཆེན་པོ་གཅིག་ཡིན་མིན་ངོས་རང་ལ་ཡིད་ཆེས་ངེས་རྙེད་བྱུང༌། གང་ཡིན་ཟེར་ན། ཆོས་ཁས་མི་ལེན་མཁན་ཚོ་སྐྱིད་པ་རང་ཅང་ཡོད་པ་མཐོང་མ་སོང༌། ༡༩༥༤།༡༩༥༥ ལོའི་ནང་ངོས་རང་ལ་རྒྱ་ནག་གི་དབུ་ཁྲིད་ཆེ་གྲས་ཁག་མཇལ་ཏེ་རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ལ་གུས་ཞབས་ཏོག་ཙམ་སླེབས་འགོ་ཚུགས་སོང༌། མའོ་ཙེ་ཏུང་གིས་ ༡༩༥༦ ལོར‘‘མེ་ཏོག་བརྒྱ་གསར་བཞད་ཀྱི་ལས་འགུལ།’’ (Hundred Flowers Campaign) སྤེལ་འགོ་ཚུགས་སྐབས་དེར་བློ་མཐུན་ཕན་ཚུན་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་རེས་བྱས་རྐྱེན་སྡང་དགྲར་གྱུར་བ་རེད། ངོས་རང་པེ་ཅིན་དུ་མའོ་དང་མཇལ་འཕྲད་སྐབས་ཁོང་གིས་མི་དང་མཐུན་གཤིབ་བྱེད་སྟངས་སྐོར་བསླབ་བྱ་ཡག་པོ་དེ་འདྲ་བརྒྱབ་མྱོང༌། མཐོ་རིམ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་མང་ཚོགས་སྐབས་ཁོང་གིས་ཚོགས་ཞུགས་པ་དང་མཉམ་དུ་སྤྱང་གྲུང་དོད་པོ་དང་གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་འདུག ངོས་རང་ཁོང་ལ་མཐོང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མའོ་ནི་མ་ཀེ་སི་པ་ (Marxist) དང༌། གསར་བརྗེ་བ་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་པར་ཡིད་ཆེད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ཁོང་གིས་གོང་མའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་ (Old Imperial Society) དེ་མེད་པར་བཟོས་གཤིས། དབང་ཆ་ཐོབ་རྗེས་སོ་སོ་རང་ཉིད་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་ཆགས་པ་རེད། ངས་མཇུག་སྡོམ་རྒྱག་རྒྱུར། རྒྱུ་དངོས་པོར་དགའ་ཞེན་ཆེ་དྲགས་ན་དབང་ཆར་ཆགས་ཞེན་སྐྱེས་ཤིང༌། དབང་ཆར་དགའ་དྲགས་ན་ཁེངས་དྲེགས་སྐྱེས་པ་དང༌། མཐའ་མའི་འབྲས་བུ་ནི། ནོར་འཁྲུལ་ཚབས་ཆེ་དང་བཅས་ཉམས་བརླག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད། བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་དེ་རྒྱུ་དངོས་པོའི་ཆ་ནས་རྗེས་ལུས་ཤིག་ཡིན་རུང༌། ཞི་བདེ་བག་ཕེབསཀྱི་འཚོ་བར་རོལ་ཏེ་འཆམ་མཐུན་ངང་གནས་ཀྱི་ཡོད།

གསར་འགོད་པས། དེ་སྔ་ལོ་ངོ་ ༢༣ རིང་བཙན་བྱོལ་དུ་བཞུགས་པའི་ཉམས་མྱོང་དེ་མཇུག་སྡོམ་གང་འདྲ་ཞིག་རྒྱག་གནང་རྩིས་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། དེ་སྔ་ལོ་ངོ་ ༢༠ རིང་ཆེས་དཀའ་ངལ་ཆེ་བའི་ཉི་ནག་གི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཆགས་ཡོད། དེ་ནས་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་སླེབས་རྗེས་ཀྱི་ལོ་གསུམ་རིང་གནས་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཞིག་ཐེབས་ཏེ་ད་ཆ་རྒྱ་ནག་དང་འབྲེལ་བ་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད། ༡༩༦༠ འགོ་སྟོད་ཙམ་ལ་རྙོག་གྲ་ཅ་ཟིང་པོ་དེ་འདྲ་བྱུང་ཡོད། དེ་ནི་རིགས་རུས་ཀྱི་གནད་དོན་ཅིག་མིན། ང་ཚོས་ཧན་མི་རིགས་དང་རྒྱ་མིའི་ལྟ་གྲུབ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང༌། དེ་ནི་མི་རིགས་ཀྱི་རྙོག་གྲ་ཆགས་ཀྱི་འདུག ད་ཆ་ཧན་མི་རིགས་དང་བོད་རིགས་དབར་བར་ཁྱད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པར་བརྟེན། དེ་གཉིས་དབར་འགོག་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཞིག་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད་པར་མངོན་གསལ་དོད་པོས་མཐོང་ཐུབ། འོན་ཀྱང༌། རྙོག་གྲྭ་དེ་སེལ་རྒྱུར་དུས་ཚོད་འགོར་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ངོས་རང་ལ་རེ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག

གསར་འགོད་པས། རྒྱ་མིས་བོད་མིའི་ཐོག་ལམ་ལྷོང་ལྡན་པའི་ལས་དོན་བསྒྲུབ་ཐུབ་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར། ༡༩༥༩ སྔོན་གྱི་གནས་སྟངས་དང་བསྡུར་ན་ཡར་རྒྱས་གང་འཚམས་ཕྱིན་ཚུལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། དཔལ་འབྱོར་ཐོག་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་གཞི་ཚད་མཐོ་རུ་ཕྱིན་ཡོད་རུང༌། ད་དུང་བར་ཁྱད་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་གང་ཡིན་ནམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། རྒྱ་མིས་བོད་ནང་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་གྱི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་འཆར་གཞི་གཏིང་སྟངས་དེ་ནས་སྐྱོན་ལྷག་པ་རེད། ཁོང་ཚོས་བཟོ་གྲྭར་མཁོ་བའི་ལས་སྣོན་མ་བྱས་པའི་རྒྱུ་ཆའི་རིགས་ཡོད་མེད་འཚོལ་ཞིབ་མ་བྱས་པར་བཟོ་གྲྭ་འགའ་གསར་རྒྱག་བྱས་པ་རེད། འོན་ཀྱང༌། དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་ཐོན་སྐྱེད་བྱུང་མེད་སྟབས་བཟོ་གྲྭ་དེ་ཚོ་སྒོ་རྒྱག་དགོས་བྱུང་ཡོད། ལོ་གཅིག་ནང་སྟོན་ཐོག་དུས་གསུམ་འདེབས་རྒྱུའི་ལུགས་སྲོལ་དེ་དར་ཏེ་ས་ཞིང་ལ་ལུད་སྦྱོར་སྤུས་ཚད་ལྡན་ངེས་མེད་རྐྱེན་ས་བཅུད་ཉམས་ཏེ་ཐོན་སྐྱེད་དེ་ཙམ་ཡོང་གི་མེད་པ་རེད། འབྲོག་པའི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་སྒོ་ཕྱུགས་གསོ་སྐྱོང་གི་ལས་གཞི་དོན་ཕན་ལྡན་པ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང༌། ནོར་འཁྲུལ་ཅན་གྱི་སོ་ནམ་ཞིང་ལས་བྱེད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་བོད་མིའི་ངལ་རྩོལ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོན་སྐྱེད་འགྲིགས་ངེས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད།

ཟས་རིགས་སོགས་ཚང་མར་སྟངས་འཛིན་དམ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅིང༌། གཞུང་གི་ངོས་སྦྱོར་ལག་ཁྱེར་མེད་པར་གང་བྱུང་ཉོ་ཚོང་བྱེད་ཆོག་གི་མེད་ཅིང༌། བཟའ་བཅའ་དང་ལས་གླར་ཚད་བཀག་བཟོས་ཡོད། ཉིན་གྲངས་ ༣༠ འཁྱོལ་བའི་བཟའ་བཅའ་དེ་དངོས་འབྲེལ་བྱས་ན་ཉིན་གྲངས་ ༢༠།༢༥ ལྷག་ལྡང་གི་མེད། རྒྱ་ནག་གི་དམག་མི་ཚོས་ས་ཕྱོགས་གང་དུ་གནས་འཆའ་ནའང་ཐོན་སྐྱེད་ལྡན་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ཁོང་ཚོས་སོ་སོའི་ཟས་རིགས་ས་གནས་དེ་ནས་བླངས་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེར་ཁྲལ་འབབ་ཆེན་པོ་ཡོད།

གསར་འགོད་པས། ༡༩༨༡ ལོའི་ནང་ཐེངས་དང་པོར་བོད་ནང་ཁྲལ་འབབ་ཆག་ཡང་བཏང་བ་རེད། བྱས་ཙང༌། མང་ཚོགས་ཀྱིས་ཟས་རིགས་གྲོད་ཁོག་འགྲང་འགྲང་ཟ་རྒྱུ་བྱུང་བ་རེད། བཟོ་གྲྭའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བྱས་ན། ༡༩༥༩ དང་ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་དབར་མཚུངས་བསྡུར་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་ན། ཚད་མི་འདྲ་བ་ཇི་འདྲ་གཟིགས་ཀྱི་འདུག་གམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། སྐབས་དེར་བལ་ལས་ཙམ་མ་གཏོགས་བཟོ་གྲྭའི་ཐོན་ཁུངས་མེད་པ་རེད། རྒྱ་མི་སླེབས་ཏེ་ཕན་ཐོགས་གང་བྱུང་ཡོད་ཅེ་ན། ལམ་ཁ་དང་བཟོ་གྲྭ། འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་གནས་སྟངས། ཤེས་ཡོན་བཅས་རེད། འོན་ཀྱང༌། ལམ་ཁ་དེ་ཚོ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་མཁན་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོ་ཡིན་པ་རེད། བོད་རིགས་དཀྱུས་མ་ཚོ་ནི་ཐ་ན་མ་ལེ་བདུན་ནས་བརྒྱད་ཙམ་འགྲོ་རྒྱུར་བཀའ་འཁྲོལ་ཞུ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། འཕྲོད་བསྟེན་ཆ་ནས་དེང་དུས་ཀྱི་སྨན་པ་ཡོད་རུང༌། འོན་ཀྱང༌། དེ་ཚོ་མང་ཆེ་བ་རྒྱ་ནག་གྲོང་གསེབ་ས་ཁུལ་དུ་སྨན་ལས་པའི་མིང་ཁུར་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྲས་ཡིན་པ་རེད། གང་ལྟར་སྨན་ལས་པ་གང་ལ་གང་འཚམས་ཡོད་བསྡད་པ་རེད།

འཕྲོད་བསྟེན་ཡག་པོ་ཡོང་བར་གཙོ་བོ་ལྟོ་ཆས་ཟ་རྒྱུ་ཡག་པོ་དགོས་ཤིང༌། རྒྱའི་སྨན་པ་ཚོས་ཀྱང་ནད་པར་ལྟོ་ཡག་པོ་ཟ་རྒྱུ་མ་བྱུང་ན། ན་ཚ་དྲག་སྐྱེད་འགྲོ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། དབང་རྩ་དང༌། སྙིང་གི་ན་ཚའི་རིགས་ན་རྒྱུ་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ནི་སེམས་ལ་དངངས་སྐྲག་ཡོད་པའི་རྟགས་མཚན་ཡིན་པ་རེད། འོན་ཀྱང༌། ཆབ་སྲིད་གུ་ཡངས་འགོ་འཛུགས་བྱུང་རྗེས། གནས་སྟངས་ལ་ཡར་རྒྱས་དངོས་སུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད། ཤེས་ཡོན་གྱི་ཆ་ནས་སློབ་གྲྭ་མང་དུ་ཕྱིན་ཡོད། འོན་ཀྱང༌། གོང་ནས་སྐུལ་འདེད་གཏོང་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ལྟོ་ཆས་རིགས་ལྡང་ངེས་ཟ་རྒྱུ་མེད་པར་ཕྲུ་གུ་སློབ་གྲྭར་གཏོང་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པ་རེད། ནང་དུ་ལྟོ་ཆས་འཚོལ་སྒྲུབ་ཆེད་བུ་ཕྲུག་ཚོ་ལས་ཀར་འགྲོ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། ༡༩༧༩ ཟླ་ ༡༡ ནས་བཟུང་སློབ་གྲྭར་བོད་ཡིག་བསླབ་རྒྱུ་འགོ་འཛུགས་བྱུང་བ་རེད།

དེ་མིན། དེའི་སྔོན་སློབ་གྲྭ་ཁག་ཏུ་རྒྱ་ཡིག་གཅིག་པུ་ལས་སྦྱོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མེད། བཙོན་ཁང་ནས་བོད་མི་གློད་གྲོལ་བཏང་སྟེ་བོད་ཡིག་སློབ་ཏུ་གཏོང་གི་ཡོད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། དགེ་རྒན་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིན། དེ་སྔོན་གྱི་ལམ་ལུགས་ཆ་ཚང་མེད་པར་བཟོས་ཡོད། ད་ཆ་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དངོས་གནས་བློ་སྤོབས་སྐྱེ་གཞི་ཞིག་རེད། ཅེས་བཀའ་སྩལ།

ཚེས་ ༢༢ ཉིན་སྔ་དྲོ་བོད་རིགས་གཞོན་ནུའི་ས་གནས་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་རྣམས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུ་འཐུས་སྙན་སེང་བཀའ་འཁྲོལ་སྔོན་ཟིན་ལྟར། རྣམ་གྲྭ་འདུས་ཚོགས་ནས་ཚེ་དཔག་མེད་དང་མ་བཅུད་འདྲེན་གྱི་སྒྲུབ་ཞག་ཉིན་བདུན་སྔོན་དུ་སོང་བའི་ཐོག མཁའ་འགྲོའི་བསུ་ལྡོག་དང༌། ཚོགས་མཆོད་བཅས་སྨིན་འབུལ་གསོལ་འདེབས་མལ་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་གཙོ་ནས་འདེགས་འབུལ་ཟིན་འཕྲལ་ཡིག་ཚང་ནས་སྒྲོལ་དཀར་ཡིད་བཞིན་འཁོར་ལོའི་སྒོ་ནས་ཟླ་བཞིའི་རིང་སྐུ་ཚེ་ཚེ་སྒྲུབ་སྨིན་སྒྲུབ་ལེགས་པར་ཟིན་ཏེ་བྱ་བྲལ་གྱང་དམར་སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་སྟོབས་ལྡན། དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་རིན་ཆེན། ཀིརྟི་མཚན་ཞབས་བཅས་བཞི་དང༌། སྒེར་ནས་དགེ་བཤེས་སྟོབས་རྒྱལ་བཅས་ལྔ་ནས་ཚེ་རྫས་བསྟར་འབུལ་མཇལ་དར་རང་སློག་ཕྱག་སྲུང་དང་བཅས་པ་སྩལ། འབུལ་བ་འདེགས་འབུལ་ཞུས་རྗེས་གཏང་རག་མལ་ཕྱོགས་མཐའི་གཞོན་ནུའི་འཐུས་མི་ནས་འབུལ་ལམ་ཞུས་ཏེ་བརྟན་བཞུགས་གྲུབ་རྗེས། ཚོམས་ཆེན་དུ་ས་ཁུལ་ཁག་གི་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་འཐུས་མི་གྲངས་དྲུག་ཅུ་དང་བཅས་བསྡོམས་མི་གྲངས་དོན་དགུར་བླང་དོར་གྱི་བཀའ་སློབ་དང་བཀའ་ལན་20jམཆན།སྩལ་ཐོག་ཕྱག་དབང་སྲུང་བྱིན་སྩལ།

དུས་མཚུངས་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་དགུང་སྐེག་སྔ་བསུར་ཕེབས་པའི་སྐུ་ཚེ་བར་ཆད་ཞི་ཞིང་ཞབས་པད་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་སླད། རྣམ་གྲྭ་དང་རིག་སློབ། ཚེ་གླིང་སོགས་ལ་སྐུའི་ཞབས་བརྟན་རྒྱས་པ་དང༌། གནས་བརྟན་ཕྱག་མཆོད། སྒྲོལ་ཆོག ཚེ་ཆོག ལྷ་མོ་ཆོས་སྐྱོང་དམར་ནག་གཉིས་ཀྱིས་གཙོས་སྲུང་སྤྱིའི་བསྐང་ཚོགས་འཕྲིན་བཅོལ་དང་འབྲེལ་ྋགོང་ས་ཆེན་པོར་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང་འབྲེལ་བསྟན་འགྲོའི་མགོན་དུ་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་ནན་ཞུས་བསྐྱངས་ཏེ་ཉིན་མོའི་གསོལ་སྟོན་ལྷན་བཞེས་བསྐྱངས།

ཡང་སྐབས་དེར་ཧི་མ་ཅལ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་མཆོག་ལ་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་ ༣༣༠༠ ཙམ་ལ་གཏན་འཇགས་སྡོད་གནས་མེད་སྟབས་སིམ་ལ་དང་ཀུ་ལུ། མན་ཌི། ཀང་ར་བཅས་ཀྱི་རྫོང་ཁོངས་སུ་ལོ་བཅུ་ནས་ཉི་ཤུའི་རིང་གུར་དང་ཁང་གོག ཐ་ན་བྲག་ཕུག་སོགས་ཀྱི་ནང་དུའང་གནས་སྡོད་བྱེད་མུས་ཡིན་པའི་གནས་སྟངས། ད་བར་ང་ཚོས་ཡར་རྒྱས་བཏང་ཐུབ་མེད་ཅིང༌། དབུས་གཞུང་གཞིས་ཆགས་ལྷན་ཁང་ནས་བོད་མི་དེ་ཚོའི་ཆེད་སྡོད་གནས་གསར་རྒྱག་གི་ལས་གཞིར་འགྲོ་སོང་གཏོང་རྒྱུའི་ཞལ་བཞེས་ཐོབ་ནའང༌། དགོས་ངེས་ས་ཞིང་མ་ཐོབ་པར་བརྟེན་བྱ་ཐབས་དབེན་པའི་གནས་ལུགས་དང༌། བོད་མི་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་གསར་དུ་ས་ཞིང་འཚོལ་རྒྱུར་མངའ་སྡེ་གཞུང་ལ་མཛད་དཀའ་འཕྲད་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ་པའི་ཐུགས་ཚོར་བྱུང་ལུགས། ཡིན་ནའང༌། བོད་མི་དེ་རྣམས་ལོ་བཅུ་ནས་ཉི་ཤུའི་བར་གནས་ཡུལ་ཁག་རྒྱུན་གཏན་སྡོད་གནས་སུ་བསྒྱུར་ཐབས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། བློན་ཆེན་མཆོག་ལ་མཛད་དཀའ་མི་འཕྲད་ཆེད་ས་ཁུལ་སོ་སོའི་ནང་བོད་མི་ཇི་ཙམ་ཡོད་མེད་ཐོ་གཞུང་དང་བཅས་པ་མཉམ་སྦྱར་ཡོད་ལུགས་བཀོད་པའི་བཀའ་ཡིག་ཅིག་ཀྱང་སྩལ།

བསྟན་སྲིད་སླར་གསོའི་བགྱི་སྒོ་སྐྱེད་མོས་ཚལ།།

ཡོངས་གསོ་སོན་རྩའི་སྡེ་རུ་ཆགས་པ་ཡི།།

དྷ་སྟེང་བོད་ཁྱིམ་པད་དཀར་རྫིང་བུ་རུ།།

གང་གི་ཐུགས་རྗེའི་ངང་དཀར་ལྡེམ་གྱིས་འཁྱུག།

བདེ་དགའི་བསོད་ནམས་བཀུག་པ་སྣང་བའི་ཁམས།།

ཐུགས་རྗེའི་ཕྱྭ་གཡང་མ་ཎི་དུང་སྒྲུབ་བཅས།།

བྱིན་རླབས་མཚན་ཁ་བཅུད་དུ་འབར་བ་དེ།།

རིས་མེད་སྐྱེ་འགྲོའི་ཚོགས་ལ་ཕྱག་བསྟར་གནང༌།།

རང་བྱུང་མངོན་དགའི་ཡུལ་ལྗོངས་མ་ན་ལིར།།

ཞབས་ཟུང་གསེར་རིས་བསྟན་འགྲོའི་དཔུང་གཉེན་དུ།།

ལེགས་པར་བཀོད་པའི་རྩེ་དགའི་ཉི་མ་ཆེས།།

སྲིད་ཞིའི་གདུང་བའི་མུན་ནག་མཐའ་ལ་བསྐྲད།།

ངེས་ལེགས་འབྱུང་བའི་རྩིས་འཕྲུལ་རིག་པའི་ནོར།།

མུ་བསྲུན་དགུང་སྒེག་སྔ་བསུའི་རོལ་བ་ལས།།

མི་དགེའི་མཚན་མ་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་ཡི།།

སྐྱབས་གསོལ་དཔྲལ་བའི་མེ་ལོང་ས་ལ་བྲིས།།

གངས་ལྡན་ཁ་བའི་ནང་སྙིང་སྲོག་གི་བཅུད།།

བསྟན་འགྲོའི་རྒྱུ་སྐར་འཆར་བའི་ཚོགས་མགོན་དུ།།

ཁྱེད་ཞལ་དུང་ཟླ་འཛུམ་པའི་སྐལ་བཟང་གི།།

དུས་དགེའི་གཏང་རག་ལྷ་ལམ་བྱུར་བུར་བསྐངས།།

ྋཀུན་གཟིགས་ཐུགས་རྗེ་ཟླ་སྣང་གསལ་བའི་ཁམས།།

དྲུག་གསུམ་བགྲང་མཐར་ཡུལ་དབུས་ལྷ་ལྡན་ཞིང༌།།

གཟིགས་ཞིབ་རྩེ་དགའི་དཔལ་ལ་མགོན་མཆོག་གིས།།

བསྟོད་བསྔགས་བསྟོད་སྤྲིན་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་སུ་འཕྱུར།།

གང་ཞལ་ཁ་བའི་བསྟན་སྲིད་གདུགས་དཀར་མོ།།

སྐྱོང་མཛད་འཕྲིན་ལས་ནོར་བུའི་དོ་ཤལ་ཅན།།

ཚུལ་མིན་ཉེས་པའི་རོལ་གར་མི་བཞེས་པའི།།

ཐུགས་རྗེའི་སྐྱབས་གསོལ་བརྟན་པའི་གནས་སུ་ཕུལ།།

སྟོང་གཟུགས་སྒྱུ་འཕྲུལ་རོལ་བའི་བ་གམ་ལས།།

ངེས་ལེགས་འབུམ་སྡེའི་རྗེས་ཆགས་བདུད་རྩིའི་རོ།།

གང་འདོད་འགྲོ་ལ་འདྲེན་པའི་ཕན་བདེའི་སྐྱེས།།

སྙོམ་པར་སྩལ་བའི་བཀའ་དྲིན་བླ་རུ་མཆེད།།

20 བཀའ་སློབ་དང་བཀའ་ལན་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

ས་བཅད་ལྔ་པ།

སྔ་རྗེས་སུ་རྒྱལ་ཁབ་བཅུའི་ནང་ཆིབས་བསྒྱུར་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱངས་པ།

༡༽མ་ལ་ཤེ་ཡས་མཚོན་རྒྱལ་ཁབ་བཞིའི་ནང་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱངས་པ།

མ་ལ་ཤེ་ཡ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་དང་བོད་འབྲེལ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་བཅས་མཉམ་འབྲེལ་གྱིས་གདན་ཞུས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལྟར། ༡༩༨༢ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༦ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ་ྋགོང་ས་མཆོག་བཞུགས་སྒར་ནས་ཆིབས་ཐོན་གྱིས་ལྡི་ལིར་ཞབས་སོར་འཁོད། ཕྱི་ཉིན་དགོང་དྲོ་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་མ་ལ་ཤེ་ཡའི་རྒྱལ་ས་ཀུ་ལ་ལམ་པོར་ (Kuala Lampur) དུ་ཞབས་འཁོད་བསྐྱངས་སྐབས་གདན་ཞུ་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་གཙོ་སོགས་མི་སྣ་བཅུ་ཕྲག་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་གི་དྲུང་ཆེ་དང་པོ། ཉི་ཧོང་དོན་གཅོད་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་དང་བཅས་གནམ་ཐང་ནས་བཞུགས་ཡུལ་མགྲོན་ཁང་དུ་ཞབས་འཁོད་རྗེས་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཤིག་བསྐྱངས། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་མཇལ་ཁར་བཅར། དགོང་དྲོ་མ་ལ་ཤེ་ཡའི་སྲིད་བློན་དང་པོ་ཡིན་པ་དང༌། སྐབས་དེར་སྲིད་ཟུར་ཡིན་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་གཙོ་འཛིན་དུ་བརྩི་བཀུར་ཞུ་བ། བོད་དོན་ཐོག་ཐུགས་ཁུར་ཆེ་བཞེས་གནང་མཁན་ཏུང་ཀུ་ཨབ་རྡུབ་ར་ཧ་མན་ (Tunku Abdul Rahman) མཇལ་འཕྲད་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༨ ཉིན་སྔ་དྲོ་ས་གནས་ཁ་ཆེ་བླ་ཆེན་མུ་ཕི་ཏེ་ (Mufti) ཞེས་པ་མཇལ་འཕྲད་དུ་ཞབས་བཅགས་སྐབས་བླ་ཆེན་ནས་ཕེབས་བསུ་གུས་ཞུས་དང་འབྲེལ། གུས་བཀུར་གསོལ་ཇ་འབུལ་གཤོམས་ཞུས་རྗེས་ཁོང་ཚོའི་ལས་བྱེད་ཚོ་མཉམ་བཞུགས་ཐོག་ཆོས་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་སྒོའི་སྐོར་གསུང་མོལ་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་དཔལ་འབྱོར་བློན་ཆེན་ཟུར་པ་དང༌། གཞུང་གི་དཔལ་འབྱོར་སློབ་སྟོན་པ་དང་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས། ཉིན་གུང་སྲིད་ཟུར་ཏུང་ཀུ་ཨབ་རྡུལ་ར་ཧ་མན་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་གུས་བཀུར་ཆེད་ཁོང་གི་གཟིམ་ཤག་ཏུ་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཤམས་དང་གསོལ་སྟོན་དེར་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཆེན་མོ་དང༌། མ་ལ་ཤེ་ཡའི་དཔོན་རིགས། ཡུལ་གྱི་ཆོས་རིགས་འདྲ་མིན་གྱི་དབུ་ཁྲིད་ཁག་བཅས་གནད་ཡོད་མི་སྣ་དྲུག་ཅུ་སྐོར་ཡང་ཕེབས།

ཉིན་གུང་རྒྱ་མིའི་ནང་པའི་ལྷ་ཁང་འུ་པན་ཆན་སིའི་ (Wu Pin Chin Seah) ཞེས་པར་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་བཅགས་ཞལ་འདོན་ཐུགས་སྨོན་དང་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་རྗེས། དེར་འདུས་རྒྱ་རིགས་ནང་པ་བཞི་བརྒྱ་སྐོར་ལ་བཀའ་སློབ་རྗེས་འཛིན་བསྐྱངས།

དགོང་དྲོ་ཐེག་དམན་པའི་ལྷ་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་སོར་འཁོད་རྗེས་མ་ལ་ཤེ་ཡའི་ནང་གི་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་དང་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་མཇལ་བཅར་ཐོག་བཀའ་སློབ་དང༌། ཡང་དེའི་ཁོངས་ནས་འགོ་འཐུས་མི་གྲངས་སོ་གསུམ་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར་ཟུར་དུ་མཇལ་ཁ་དང་བཀའ་སློབ་སྩལ། ཆུ་ཚོད་ ༡༠།༣༠ ཐོག་ནང་པའི་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོར་ཞབས་འཀོད་སྐབས་མེ་ཏོག་དང་དབུ་གདུགས། ནང་པའི་དར་ཕྲེང་སྒྲེང་བཞིན་ཕེབས་བསུ་ཟབ་རྒྱས་ཞུས་ཐོག གཟབ་མཆོར་སྤྲས་པའི་སློབ་ཕྲུག་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ནས་ཆེ་བསྟོད་ནང་པའི་ཆོས་དབྱངས་ཕུལ། དངོས་གཞི་བཀའ་སློབ་སྐབས་སྔོན་འཆར་མི་གྲངས་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་འདུས་འཆར་ཡང་མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་ལྷག་བརྒལ་གྱིས་ཚོགས་ཁང་གི་ཕྱི་ནང་དུ་ལངས་ས་མི་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་སུ་གྱུར། དེར་བདེན་བཞི་སྐོར་གྱི་གསུང་ཆོས་སྩལ། བཞུགས་ཡུལ་གོང་གསལ་སློབ་ཕྲུག་ལྔ་བཅུ་ལ་མཇལ་ཁ་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༢༩ ཉིན་གདན་ཞུ་གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་མཇལ་ཁ་བཀའ་སློབ་སྩལ་རྗེས་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་མ་ལ་ཤེ་ཡའི་བློན་ཆེན་ཟུར་པ་དང་གཞུང་སྲིད་ཚོགས་པའི་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེ་བཅས་མཇལ་བཅར་ཞུས། ཉིན་གུང་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་ཆེ་བསྟོད་ཀྱི་གསོལ་སྟོན་གདན་ཞུར་ཞབས་འཁོད་བསྐྱངས། དགོང་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༤།༣༠ ཐོག་མ་ལ་ཤེ་ཡ་ནས་སིངྒ་སྤུར་ (Singapore) དུ་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་སྐབས་གནམ་ཐང་དུ་གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་གི་འགོ་ལས་དང་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་དང་པོ་བཅས་ཕེབས་སྐྱེལ་དུ་བཅར།

སིང་ག་སྤུར་གནམ་ཐང་དུ་ཞབས་འཁོད་སྐབས་གལ་ཆེའི་སྐུ་མགྲོན་སྣེ་ལེན་ཁང་དུ་དེ་གའི་འགན་འཛིན་དང༌། གདན་ཞུ་བ་སིང་ག་སྤུར་མཉམ་སྦྲེལ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གཉིས། མི་སྣ་གྲགས་ཅན་ལྔ་བཅུ་སྐོར། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་གི་དྲུང་ཆེ་དང་པོ། གསར་འགོད་པ་དང༌། གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་ལས་བྱེད་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་མཇལ་བཅར་གྱིས་དགའ་བསུ་ཞུས།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཆེན་མོ་མཇལ་ཁར་བཅར་ཏེ་ཆུ་

ཚོད་གཅིག་རིང་ལྷན་བཞུགས་བསྐྱངས་རྗེས་ཡུལ་ནང་གི་ནང་པའི་ལྷ་ཁང་རྙིང་ཤོས་སི་ཝང་ལིན་སི་ (Siong Lim See) ཞེས་པར་ཞལ་འདོན་ཐུགས་སྨོན་བསྐྱངས། དེར་གུས་བཀུར་ཇ་སྟོན་འབུལ་བཤམས་དགྱེས་བཞེས་དང་གནས་གཟིགས་རྗེས་ཕོར་ཀག་སི་ (Phor Kark See) ཞེས་པའི་ནང་པའི་དགོན་པར་གོང་བཞིན་གནས་གཟིགས་དང་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་རྗེས་དད་ལྡན་མང་ཚོགས་རྒྱ་ཆེ་འདུས་པ་ཚོར་དགྱེས་བརྩེའི་གཟིགས་པ་བསྐྱངས།

ཆུ་ཚོད་ ༡༡ ཐོག ཚེ་ཏོ་ཨོཾ་ (Tse Toh Aum) ཞེས་པའི་བཙུན་དགོན་དུ་ཞབས་བཅགས་གནས་གཟིགས་དང༌། སིངྒ་སྤུར་མཉམ་འབྲེལ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོས་ཉིན་གུང་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཤམས་སར་ཞབས་འཁོད་སྐབས་སློབ་ཕྲུག་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ནས་ཕེབས་བསུའི་དགའ་བའི་སྐད་སྒྲ་བསྒྲགས་པ་དང༌། ལག་ནས་ནང་པའི་རྒྱལ་དར་བསྒྲེང་གཡུགས། སེང་འཆམ་སྤྱན་འབུལ་ཞུས། དེར་རྒྱ་རིགས་མི་ཚོགས་ཁྱོན་ཆེ་འདུ་འཛོམས་ནང་ནས་སྐུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་མཐོང་བ་དང༌། དབང་མེད་མིག་ནས་མཆི་མ་འདོན་པ་སོགས་དད་གུས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་རྩེ་མོར་སོན་པའི་རང་རྟགས་གསལ་བོ་གྱུར།

དངོས་གཞི་གསོལ་སྟོན་སར་ཡུལ་དེའི་ནང་པ་དང༌། ཡེ་ཤུ། ཁ་ཆེ། སིག འཇེན། ཇུ་ཌ་སོགས་ཀྱི་འགོ་འཐུས་གཙོས་གནད་ཡོད་མི་སྣ་བཅས་ཁྱོན་མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་ལྷག་གདན་ཞུས་སར་ཚོགས་གཙོས་ྋགོང་ས་མཆོག་ཡུལ་ནང་ཞབས་འཁོད་ཐུབ་པར་དགའ་བསུའི་གསུང་བཤད་གནང་བར། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཀའ་ལན་སྩལ། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་

ཁང་ནས་སྣེ་ལེན་གུས་བཀུར་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་མཛད།

དགོང་དྲོ་སིང་ག་སྤུར་གཏན་བཞུགས་རྒྱལ་ཚོགས་སྐུ་ཚབ་དང་ཡུལ་ནང་གི་ཆེས་མཐོའི་སློབ་སྟོན་པ་ཌོག་ཀྲར་ཀྲོ་མི་ཀོ་ (Tommy Koh) མཇལ་བཅར་གྱིས་ཆུ་ཚོད་ཕྱེད་ཙམ་རིང་གལ་ཆེའི་བཀའ་མོལ་དང༌། དེ་རྗེས་བློན་ཆེན་བགྲེས་པ་ལི་ཁུན་ཆོ་ཡེ་ (Lee Khoon Choy) དང༌། འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་རྒྱུན་ལས་གཙོ་འཛིན་ལིམ་ཚིན་ཏུའང་ (Lim Chin Teong) རྣམ་གཉིས་མཇལ་བཅར་ལྷན་མོལ་བཅས་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་མཁས་པ་ཁག་དང་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་མི་སྣ་ཁག་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་རྗེས་གསར་འགོད་ཚོགས་འདུ་ཞིག་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༣༡ སྔ་དྲོ་ནང་པའི་མཉམ་སྦྲེལ་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་རིས་མེད་འཕྲོད་བསྟེན་ཁང་དུ་གདན་ཞུ་སྐབས་གྲྭ་པ་དང་བཙུན་མ་ཚོས་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་དང་བཅས་ལས་དོན་སྐོར་སྙན་སྒྲོན་ཞུས་པར་ལེགས་སོའི་གསུང་ལན་དང༌། སིང་སྤུར་མཉམ་སྦྲེལ་ནང་པའི་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པས་གདན་ཞུས་ལྟར་ལི་ཝོན་སན་སིས་ (Leong San See) ཞེས་པའི་ནང་པའི་ལྷ་ཁང་དུ་གནས་གཟིགས་དང༌། གྲྭ་པ་ཚོར་ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་འདོན་བཅུག་གནང་སྟེ་ཐུགས་སྨོན་བསྐྱངས། ཉིན་གུང་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པས་གདན་ཞུས་ལྟར་སྐུ་མགྲོན་མི་བརྒྱ་སྐོར་ལྷན་དུ་གསོལ་སྟོན་དགྱེས་བཞེས་བསྐྱངས།

དགོང་དྲོ་ཁ་ཆེ་ལྷ་ཁང་ཞིག་དང༌། ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་ནང་གཟིགས་སྐོར། ཨ་རིའི་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་སྐུ་ཟླ་མཇལ་བཅར། མ་ཤྲི་སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་ཁང་དུ་ཞབས་འཁོད་ཀྱིས་དད་འདུས་མི་མང་བཞི་སྟོང་སྐོར་ལ་བདེན་བཞིའི་འགྲེལ་བརྗོད་དང་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་རྩ་བ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དགོས་སྐོར་གྱི་བཀའ་སློབ་གསུང་གི་དབུགས་དབྱུང་སྩལ།

ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡ ཉིན་སྔ་དྲོ་བོད་ཀྱི་ནང་པ་དང་འབྲེལ་ཡོད་འགོ་

འཛིན་མི་སྣ་ཉི་ཤུ་སྐོར་མཇལ་བཅར་བཀའ་སློབ་སྩལ་རྗེས་ཕེབས་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་དང༌། གནད་ཡོད་མི་སྣ། གསར་འགོད་པ་སོགས་རིམ་བཅར་ལ་རང་རང་འདོད་མོས་ལྟར་ཞལ་མཇལ་གསུང་གི་དབུགས་དབྱུང་མཛད་དེ་གནམ་ཐང་དུ་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར། མཉམ་འབྲེལ་ནང་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་དང༌། གཞུང་གི་སྣེ་ལེན་ཁང་གི་གཙོ་འཛིན། རྒྱ་གར་དྲུང་ཆེ་དང་པོ་བཅས་མི་སྣ་སུམ་ཅུ་སྐོར་ནས་ཕེབས་སྐྱེལ་ཞུས།

ཉིན་གུང་ཆུ་ཚོད་ ༡༢ ཐོག་ཨིན་ཌོ་ནི་ཤི་ཡའི་ (Indonesia) རྒྱལ་ས་འཇའ་ཀ་ཀྲར་ (Jakarta) ཕེབས་ཞབས་འཁོད་སྐབས་གཞུང་གི་ཆོས་དོན་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེ་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་གི་དྲུང་ཆེ་དང་པོ། ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་གི་འགོ་ཁྲིད་བཅས་བཅར་ཏེ་གལ་ཆེའི་མི་སྣ་བཞུགས་ཁང་དུ་གདན་ཞུ་ཞུས་ཤིང༌། དེའི་བར་སློབ་ཕྲུག་དྲུག་བཅུ་སྐོར་ལ་ཡུལ་ནང་གི་ཆ་ལུགས་འདྲ་མིན་ཇི་ཡོད་ཀྱི་ཆས་གོས་གཟབ་མཆོར་སྤྲས་ཏེ་ཕེབས་བསུའི་གླུ་གཞས་ཕུལ། དེ་མཚམས་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་དང༌། རླུང་འཕྲིན། གསར་འགོད་པ་བཅོ་ལྔ་སྐོར་ཡོད་སར་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས། དགོང་དྲོ་ཕེབས་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་དང་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ཚོར་མཇལ་ཁ། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཆེན་མོ་མཇལ་ཁར་བཅར་ཏེ་ལྷན་བཞུགས་བཀའ་མོལ་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢ ཉིན་ཡུལ་དེའི་ཆོས་དོན་བཀའ་བློན་མཇལ་ཁར་བཅར་ཏེ་ྋགོང་ས་མཆོག་ང་ཚོའི་ཡུལ་ནང་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་ཐུབ་པར་དགའ་བསུ་ཞུས་པ་དང༌། བཞུགས་ཡུན་རིང་དགྱེས་ཚོར་ཡོང་བའི་ང་ཚོའི་གཞུང་དང་མི་མང་གི་སྐུ་ཚབ་ཞུས་ནས་རེ་འདུན་ཞུ་གི་ཡོད་ཅེས་ཞུས། ཉིན་གུང་སྲིད་འཛིན་གཞོན་པ་མཇལ་བཅར་གྱིས་གཞུང་གི་ཚབ་ཞུས་ཏེ་ཡུལ་ནང་ད་ལན་ཕེབས་ཐུབ་པར་དགའ་བསུ་གནང་བ་དང༌། བོད་ནང་བར་ལམ་རྐྱེན་ངན་ཚབས་ཆེན་བྱུང་བ་དང༌། བོད་ལྟ་བུ་རྒྱལ་ཁབ་ལོ་རྒྱུས་དང༌། རྒྱལ་རབས་རིང་པོ་ཡོད་པ་ལ་རྐྱེན་ངན་དེ་ལྟར་བྱུང་བར་སེམས་ཚབས་ཡོད། ད་ཆ་གནས་ཚུལ་བཟང་པོར་འགྱུར་བ་ཡོང་རྒྱུར་རེ་བ་དང་བརྟག་ཞིབ་ཀྱིས་བསྡད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་ཞུས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཀའ་ལན་དེ་མཐུན་བསྐྱངས།

འདི་ཉིན་ (The Tribune) ཞེས་པའི་གསར་ཤོག་ཐོག་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ཉིན་བརྒྱད་རིང་གི་འཚམས་གཟིགས་སླད་སིངྒ་སྤུར་ནས་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་གནང་མཛད་ཅིང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ནི་འཚམས་གཟིགས་འདིའི་སྐོར་ནང་བསྟན་ཆོས་བརྒྱུད་ལྷན་ཁང་གི་ངེས་སྟོན་པ་སྐུ་ཞབས་ (Oka Diputhera) ནས། འཚམས་གཟིགས་འདི་ནི་ལྷག་པར་དུ་ཨིན་ཌོ་ནི་ཤི་ཡའི་ནང་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དུ་རྩ་ཆེའི་བྱིན་རླབས་ཅན་ཞིག་རེད། ཅེས་ཁྱབ་སྤེལ་ཞུས།

ཉིན་གུང་ཆོས་དོན་བློན་ཆེན་གྱི་མཚན་ཐོག་ནས་གུས་བཀུར་གསོལ་སྟོན་བཤམས་པའི་སར་རྒྱ་གར་དང༌། ཐའེ་ལན་ཌ། ཉི་ཧོང༌། ཤི་རི་ལངྒ་བཅས་ཀྱི་གཞུང་ཚབ། ཁ་ཆེ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད། ཡུལ་ནང་གི་ནང་པ་དང༌། ཡེ་ཤུའི་དབུ་ཁྲིད། གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་ཁག་བཅས་ཁྱོན་སྐུ་མགྲོན་བརྒྱ་སྐོར་གདན་ཞུས་ཡོད་པ་དང༌། ཆོས་དོན་བློན་ཆེན་གྱི་གསུང་བཤད་ནང་ཡུལ་ནང་ཞབས་འཁོད་ཐུབ་པར་དགའ་བསུ་དང༌། ད་རེས་ཕེབས་ནས་བོད་དང་ཨིན་དུ་ནེ་ཤེ་ཡའི་དབར་ཆོས་རིགས་ཀྱི་འབྲེལ་ལམ་ཡར་རྒྱས་སུ་འགྲོ་བ་དང༌། ཕན་ཚུན་བསམ་བློ་གནས་ཚུལ་བརྗེ་རེས་ཡོང་བའི་རེ་འདུན་ཡོད་གནས་སོགས་དང༌། ད་རེས་འདིར་ཕེབས་ཐུབ་པ་དེས་ང་ཚོ་ཙམ་མ་ཟད། ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་པའི་ཆོས་བྱེད་ཚོར་སྐལ་བཟང་གི་གོ་སྐབས་ཐོབ་གནས་སོགས་ཀྱི་གཏམ་བཤད་གནང་བར་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཀའ་ལན་ཟབ་གསལ་བསྐྱངས། དགོང་དྲོ་གསོལ་བཏབ་ལྟར་ཕེབས་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་དང༌། ནང་ཆོས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ཁག གཞན་ཡང་དོན་གཉེར་ཅན་མི་སྣ་ང་གཉིས་སྐོར་ཡོད་ལ་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལས་བརྩམས་པའི་འགྲེལ་བརྗོད་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཡང་ཉིན་དེར་ཉེ་སྔོན་ (UNI) གསར་སྤེལ་ལས་ཁང་གིས་‘‘ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་བོད་དུ་ཕྱིརལོག་གནང་རྒྱུར་ཐུགས་བྲེལ་ཡོད་པ་མ་རེད།’’ ཅེས་འགོ་བརྗོད་དུ་འཁོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་སླར་ཡང་རྒྱ་གར་དུས་བབ་ (Times of India) ཞེས་པའི་གསར་ཤོག་ཐོག་བཀོད་ཐོན་བྱུང༌།

དེ་ཡང་གསར་ཤོག་སྟེང་བཙན་བྱོལ་དུ་བཞུགས་པའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་ཕྱོགས་དབུ་ཁྲིད་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གིས་རྒྱ་དཀར་ནག་དབར་འབྲེལ་ལམ་བཟང་དུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན། རྒྱའི་དམག་མི་བོད་ནས་ཕྱིར་འཐེན་བྱ་རྒྱུར་སྟབས་བདེ་རུ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། དེས་བོད་ནང་དངངས་འཚབ་ཅན་གྱི་གནས་སྟངས་ཞི་ཐབས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང༌། འདི་གར་ཉིན་བཞིའི་འཚམས་གཟིགས་སྐབས་ཁོང་གིས་‘‘གལ་སྲིད་རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་དབར་གྱི་འབྲེལ་ལམ་ཡོངས་སུ་ཞི་འཇགས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། བོད་ནང་རྒྱའི་དམག་དཔུང་ཁྱོན་ཆེ་འཇོག་དགོས་དོན་ཡོད་པ་མ་རེད’’་ཅེས་དང༌།

ཡང་ཁོང་གིས་‘‘དེས་བོད་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ཉེ་འཁོར་ཡུལ་གྲུ་ཁག་གི་ཐོག་ལ་ཞི་བདེ་ལྷོད་འཇགས་ཡོང་བར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད་རེད’’ཅེས་གསུངས་ཤིང༌། ཡང་ཁོང་གི་ཐུགས་ཁྲལ་ཆེ་ཤོས་ནི། བོད་ནང་ཞི་བདེ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་སླར་གསོ་ཡོང་ཐབས་བྱེད་པ་དེ་ཡིན། ཁོང་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་གནང་རྒྱུར་ཐུགས་བྲེལ་དེ་ཙམ་མེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། བོད་ཀྱི་ཕྱི་ལོགས་སུ་བསྡད་ནས་བོད་དོན་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དགེ་མཚན་ཆེ་བར་གཟིགས་ཀྱི་ཡོད། ‘‘འདས་པའི་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུའི་རིང་དཀའ་སྡུག་ཇི་ཙམ་མྱངས་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་བོད་མིའི་སེམས་ཤུགས་ནི་ཉམས་མེད་གནས་རྒྱུ། དེང་སྐབས་བོད་ནང་གནས་ཚུལ་འགྱུར་ལྡོག་ཆེས་མྱུར་པོར་འགྲོ་བ་དང་བསྟུན་བོད་མིའི་སེམས་ཤུགས་དང་ལྷག་བསམ་ཇི་ཙམ་གནས་པའི་རིང་གནས་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོང་ངེས་ཡིན’’ ཞེས་དང༌།

‘‘རྒྱ་མིས་བོད་མིའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་དང༌། རིག་གཞུང་རྣམས་འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་རྩ་མེད་བཟོས་ཡོད་རུང༌། ད་ཆ་ཁོ་པས་རང་གི་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་གྱི་བསམ་བློ་དེ་བསྐྱར་དུ་འཁོར་བཞིན་ཡོད། ད་ལྟའི་རྒྱ་གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་ཚོས་རང་གིས་ནོར་འཁྲུལ་ཇི་བྱས་ལ་ངོས་ལེན་བྱེད་པའི་བློ་ཁོག་དེར་ཁོང་རང་ཡི་རངས་སྐྱེ་བཞིན་འདུག’’ ཅེས་དང༌།

‘‘ད་ལྟའི་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེ་གལ་གནད་ཆེ་བ་ཡིན་པ་ལས། སྔར་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ངོས་རང་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཐའ་མ་དེ་ཡིན་གྱི་རེད། ཅེས་ལུང་བསྟན་ལྟ་བུ་བརྒྱབ་པ་དེ་གནད་ཆེན་པོ་མིན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང༌། བོད་དོན་ཐད་ཀྱི་གནད་དོན་གཉིས་ངོ་བོ་ཐ་དད་ཡིན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་ནི་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་འགའ་ཤས་ཙམ་མ་གཏོགས་ཕྱིན་མེད། དེ་ནི་མེད་པར་འགྱུར་སྲིད་པ་རེད། འོན་ཀྱང༌། བོད་ནི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ཙམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག དེ་ནི་མེད་པར་བཟོ་མི་ཐུབ།’’ ཡང་ཁོང་གིས་‘‘སྔ་ཕྱི་མ་གཏོགས་བོད་དོན་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང༌། བོད་མིའི་སྙིང་སྟོབས་མེད་པ་བཟོ་མི་ཐུབ།’’ ཅེས་སྩལ།

ཚེས་ ༣ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཆོས་རིག་སོགས་འདྲ་མིན་གྱི་སྟོན་ཁང་ཨིན་ཌོ་ནི་ཤི་ཡའི་ཆོས་འབྱུང་ཞེས་པའི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དུ་གཟིགས་ཞིབ་བསྐྱངས། ཉིན་གུང་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ནས་གུས་བཀུར་གསོལ་སྟོན་སར་ཆོས་དོན་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེ་གཙོས་དཔོན་རིགས་མི་སྣ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལྷན་དུ་གསོལ་སྟོན་དགྱེས་བཞེས་དང༌། མི་མང་ཆིག་སྟོང་སྐོར་འདུས་ལ་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་སྩལ།

དེ་ནས་ནང་པ་མི་གྲངས་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང༌། རླུང་འཕྲིན་པ། ནང་ཆོས་སྡེ་ཚོགས་ཁག་གི་འགོ་ཁྲིད་བཅས་ཚོ་ཁག་བདུན་ལ་མཇལ་ཁ་རིམ་བཞིན་སྩལ། ཕྱི་ཉིན་རྒྱལ་ས་འཇའ་ཀ་ཀྲ་ནས་ཆོས་དོན་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེ་དང༌། ནང་པ་དང་ཧིན་རྡུའི་སྡེ་ཚན་གྱི་དྲུང་ཆེ། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་དང་པོ། ཕྱི་མགྲོན་སྣེ་ལེན་ཁང་གི་གཙོ་འཛིན། ཆོས་དོན་ཁང་གི་ལས་བྱེད། སྐུ་སྲུང་བཅས་ཁྱོན་མི་ཉི་ཤུ་སྐོར་ལྷན་བཅར་གྱིས་མཁའ་ལམ་ཐོག་ཇོག་འཇའ་ཀ་ཀྲར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཤིང༌། གནམ་ཐང་དུ་ས་གནས་སྲིད་སྐྱོང་པ་དང༌། ས་གནས་ཆོས་དོན་སྤྱི་ཁྱབ་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞུས། དེ་རྗེས་ཧིན་རྡུའི་གྲགས་ཅན་ལྷ་ཁང་ཞིག་ཏུ་དད་འདུས་མི་མང་ཁྱོན་ཆེ་ཞལ་མཇལ་ཕེབས་སྒུག་ཞུ་བཞིན་པར་བརྟེན་གནས་གཟིགས་དང་སྦྲགས་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཏེ་དགོང་དྲོ་དད་འདུས་མི་མང་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༥ ཉིན་སྦི་རོ་སྦུ་རྡོ་ (Borobudur) ཞེས་པའི་གནས་ཆེན་བྱིན་ཆེན་སྐད་གྲགས་ཅན་དུས་རབས་བརྒྱད་པར་བཞེངས་པར་གྲགས་པའི་མཆོད་རྟེན་ཆེན་པོར་གནས་གཟིགས་ཞལ་འདོན་ཐུགས་སྨོན་བསྐྱངས་རྗེས་གསར་འགོད་པར་ངས་སྔོན་མ་གནས་འདིའི་སྐུ་དཔར་མཐོང་སྟེ་ངེས་པར་མཇལ་བ་བྱེད་སྙམ་པ་བྱུང༌། ད་རེས་བསམ་བློ་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་ཐུབ་པ་བྱུང་ཞེས་དགྱེས་མཉེས་ཆེན་པོས་བཀའ་སྩལ། དེར་གནས་གཟིགས་དང་ཐུགས་སྨོན་གྱི་རིམ་པ་གྲུབ་པ་དང༌། དེའི་ཉེ་སྐོར་མན་རྡུའི་ལྷ་ཁང་ཞེས་ཐེག་དམན་གྱི་ལྷ་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས་གནས་གཟིགས་དང༌། དད་འདུས་མི་མང་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་སྟོན་མཛད་དེ་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས།

ཕྱི་ཉིན་གོང་གསལ་ཆིབས་ཞབས་ཚོ་དང་བཅས་སྦ་ལི་ (Bali) ཞེས་པའི་མཚོ་གླིང་དུ་གཟིགས་སྐོར་གདན་ཞུས་ལྟར་ཕེབས་སྐབས་སྦ་ལི་སྤྱི་ཁྱབ་དང༌། ས་གནས་ཆོས་དོན་སྤྱི་ཁྱབ། ཕེབས་སྒྲིགས་ཚོགས་ཆུང་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞུས། དེ་རྗེས་སྦ་ལི་སྤྱི་ཁྱབ་མཇལ་འཕྲད་གནང༌། ཉིན་གུང་གསོལ་སྟོན་གྲུབ་རྗེས་ཆུ་ཚོད་ ༢ རིང་ལམ་ཐག་ཡོད་པའི་རྡི་ར་མ་ཨ་ར་མ་ཞེས་པའི་ཐེག་དམན་ནང་པའི་ལྷ་ཁང་དུ་གནས་གཟིགས་དང་མང་ཚོགས་ལ་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༧ ཉིན་ཞོགས་པ་ཧིན་དུ་ལྷ་ཁང་ཞིག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་ལྷ་ཁང་དེའི་ཉེ་འཁྲིས་སུ་ཡོད་པའི་ཆོས་དོན་ལྷན་ཁང་གི་ལས་བྱེད་ཅིག་ནས་གསོལ་སྟོན་དགྱེས་བཞེས་བསྐྱངས་རྗེས་ཡུལ་གྱི་ཐུན་མིན་ཞབས་གཞས་ཁག་གཟིགས་འབུལ་ཞུས། ཕེབས་ཞོར་དུ་ནང་པའི་ཆོས་བྱེད་མི་མང་དད་འདུས་ལ་སྙིང་ལ་སིམས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ། དེ་ནས་ཕྱིར་ཕེབས་ཀྱིས་ཆོས་དོན་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེ་དང༌། ནང་པ་དང༌། ཧིན་རྡུ་དྲུང་ཆེ། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་དྲུང་ཆེ་དང་པོ། གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་བཅས་ལ་མཇལ་ཁ་བསྐྱངས་ཏེ་དགོང་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༡༠།༣༠ ཐོག་བཞུགས་གནས་མགྲོན་ཁང་ནས་ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡར་ (Australia) ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༩།༢༠ ཐོག་ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡའི་གྲོང་ཁྱེར་མེལ་འབོན་ (Melbourne) དུ་ཞབས་སོར་འཁོད། དེར་རྒྱལ་ཡོངས་ཆིབས་བསྒྱུར་ཚོགས་འདུའི་ཚོགས་གཙོ་དང༌། ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་འགོ་འཐུས། ས་གནས་བོད་མི་བཅས་མི་སྣ་སུམ་ཅུ་སྐོར་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞུས། གསར་འགོད་པ་དང༌། རླུང་འཕྲིན་ཁག་སོགས་མི་སྣ་ཡང་ཁྱོན་ཆེས་ཕེབས་བསུར་བཅར། དེ་ནས་བཞུགས་སྒྲིག་ཁང་དུ་ཕེབས། དགོང་དྲོ་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་པར་མཇལ་ཁ་སྩལ། གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་ནས་གསོལ་ཇ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་འཁོད་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༩ ཉིན་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་ཁག་དྲུག་དང༌། གསར་འགོད་པ་ཉེར་ལྔ་བཅས་ཡོད་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས་རྗེས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ཚོགས་འདྲ་མིན་ཁག་གི་དབུ་ཁྲིད་ཚོས་གསོལ་ཇའི་གྲ་སྒྲིག་གིས་གདན་ཞུར་ཕེབས་ཏེ་ལྷན་དུ་གསུང་མོལ་དང༌། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་འཛིན་པ་མི་གྲངས་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ལ་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་བསྐྱངས་བས་ཀུན་ཡིད་འཕྲོག་པར་གྱུར།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡའི་རྒྱལ་ཡོངས་རླུང་འཕྲིན་དང༌། ཞོགས་པ་བདེ་ལེགས་ཨོ་སི་ཀྲ་ལི་ཡ་ཞེས་པའི་རླུང་འཕྲིན་པ་མཇལ་བཅར་ཞུས། ཚེས་ ༡༠ ནས་ ༡༢ སོ་སོར་ཉིན་ལྟར་དོ་སྣང་ཅན་མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་སྐོར་ལ་སྔ་དགོང་ཆུ་ཚོད་གཉིས་རེར་གསུང་ཆོས་དང༌། བར་དུ་དྲི་བ་ཞུས་ཁག་ལ་བཀའ་ལན་རིམ་པར་སྩལ།

གསུང་ཆོས་ཀྱི་བར་གསེང་ཚང་མར་མཇལ་ཁ། མི་མང་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་ལ་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་རྩ་བ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་ལས་འབྱུང་རེའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༡༣ ཉིན་སྔ་དྲོ་མོ་ན་ཤེ་ (Monash) གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ཉིན་གུང་གུས་བཀུར་གསོལ་སྟོན་བཤམས། དེ་རྗེས་དེང་སྐབས་ཚན་རིག་གི་ལམ་ནས་ཕྲུ་གུ་ཆགས་སྐྱེ་གསར་བཟོས་སྐོར་ལ་མཁས་པ་ཁག་ཞེ་ལྔའི་མཉམ་བགྲོ་གླེང་མཛད། དེ་མཚམས་ཌེ་ཁིན་ (Deakin) གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཞེས་པར་གནས་ཞུས་ཞབས་བཅག་གིས་ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཆོས་རིགས་སློབ་གཉེར་ཚོགས་པའི་ལོ་རེའི་ཚོགས་འདུ་དབུ་འབྱེད་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་ཕེབས་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་མཇལ་བཅར་ཞུས་སྐབས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཁྱོད་ཚོ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་གྲོགས་པོ་རེད། ང་འཛམ་གླིང་གི་མི་ཞིག་ཡིན་ཙང་དེའི་འགན་ཡོད་རེད། དེ་མཚུངས་ང་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་མནར་གཅོད་དང༌། དཀའ་སྡུག་མྱོང་བཞིན་པའི་བོད་མི་ཚོས་ངར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཚོའི་དཀའ་སྡུག་སེལ་བའི་འགན་ང་ལ་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན། ངའི་འགན་དེའི་ཐོག་ཁྱེད་ཚོས་མཉམ་རུབ་བྱེད་རོགས་ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ་རྗེས་སི་ཀྲི་ནི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད།

ཉིན་གུང་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས་རྗེས་སི་ཀྲི་ནི་ (Sydney) གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་གཙོ་འཛིན་དང་གཙོ་འཛིན་གཞོན་པ་བཅས་ནས་ཚོགས་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་མཁས་དབང་ཁག་དང༌། སློབ་ཕྲུག མི་མང་བཅས་སྟོང་ཕྲག་ཁ་ཤས་འདུ་འཛོམས་ལ་དེང་འཛམ་གླིང་འདི་དག་རྡུལ་མཚོན་གྱི་འཇིགས་སྣང་ནང་ལྷུང་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཆབ་སྲིད་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་དང་དཔལ་འབྱོར་བཟང་ཞན་གྱི་ནུབ་ཕྱོགས་དང་ཤར་ཕྱོགས། ལྷོ་ཕྱོགས་དང་བྱང་ཕྱོགས་བཅས་ཆ་བགོས་གནང་སྟབས་དཀའ་ཉེན་ཅན་དུ་གནས་པ་ལས་གྲོལ་ཐབས་སུ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་གཙོ་བཟུང་གི་སྒོ་ནས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུ་མི་རིགས་ཚང་མའི་འགན་ཡིན་པ་སོགས་བཀའ་སློབ་དང༌། མཐོ་སློབ་ཀྱི་གལ་ཆེའི་མཁས་དབང་ཉི་ཤུ་སྐོར་དང་ལྷན་གླེང་མོལ་བསྐྱངས།

དགོང་དྲོ་བི་ཏི་ནམ་སྐྱབས་བཅོལ་པ་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ཡོད་ཀྱི་འགོ་འཐུས་མི་བཅུ་གསུམ་མཇལ་བཅར་གྱིས་ཁོང་ཚོ་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་གཟིགས་རྟོག་དང་སྐྱབས་འོག་ཏུ་འཇུག་གནང་རོགས། ང་ཚོའི་ཡུལ་ནང་ཆོས་བྱེད་ཐོག་དཀའ་ངལ་བཙན་གནོན་ཚད་མེད་མྱོང་བཞིན་ཡོད་པ་རྣམས་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་གཟི་བརྗིད་དང་སྐུ་ནུས་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་དེ་ལས་གྲོལ་ཐབས་ཐུགས་རྗེས་འཛིན་པའི་གསོལ་བ་བཏབ་པར་ཐུགས་བརྩེའི་གཟིགས་པ་བསྐྱངས། དེ་ནས་ཆོས་རིགས་སྣ་འདུས་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་ཆོས་རིགས་ནང་ཁུལ་མཐུན་སྒྲིལ་ཐོག་འཛམ་གླིང་ནང་གི་དཀའ་སྡུག་དུ་མ་ཡོད་པ་སེལ་ཐབས་དང་འཛམ་གླིང་འདི་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་ཡོང་ཐབས་སྐོར་བྱེད་སྒོའི་ལམ་སྟོན་སྩལ།

ཚེས་ ༡༥ ཉིན་སྔ་དྲོ་བི་ཏི་ནམ་སྐྱབས་བཅོལ་ཚོས་ཁོང་ཚོའི་ལྷ་ཁང་ནང་གདན་ཞུས་གསོལ་བཏབ་བཞིན་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་ཁུལ་དེར་གནས་འཁོད་མི་མང་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་རྗེས་སི་ཀྲི་ནི་གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཏུ་གྲགས་ཅན་རིགས་འདྲ་མིན་གྱི་མཁས་དབང་སུམ་ཅུ་ལྷན་ནང་པ་དང་ཚན་རིག་གཉིས་ནས་སེམས་ངོས་འཛིན་གནང་སྟངས་སྐོར་ལྷན་མོལ་བསྐྱངས། དེ་ནས་ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡ་བོད་ཀྱི་མཛའ་གྲོགས་ཚོགས་པས་གུས་བཀུར་ཆེ་བསྟོད་ཞུ་སླད་གྲུ་གཟིངས་ནང་གསོལ་སྟོན་གདན་ཞུར་ཞབས་བཅགས་བསྐྱངས་ཏེ་གནད་ཡོད་མི་སྣ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་སྩལ། ཉིན་གུང་ཨོ་སི་ཀྲ་ལི་ཡ་ཁྲིམས་ཞིབ་ཚོགས་པའི་གཙོ་འཛིན་དང༌། ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡའི་རླུང་འཕྲིན། གསར་འགོད་པ་སོགས་མཇལ་བཅར་ཞུས། ཕྱི་དྲོ་ནང་པ་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་བརྒལ་བར་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་འགྲོ་བ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཞི་བདེའི་རྩ་བ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དང་གཞན་ཕན་ཡིན་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་ཞོགས་པ་རྒྱལ་ས་ཀན་སྦེ་ར་ (Canberra) གནམ་ཐང་དུ་ཞབས་འཁོད་སྐབས་ས་གནས་ཚོགས་ཆུང་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་གི་སློབ་སྟོན་པ་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་མཇལ་བཅར། ཐག་ཉེར་ཡོད་པའི་སློབ་ཕྲུག་ཕྱོགས་བསྡུས་བཅས་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

དགོང་དྲོ་ཡེ་ཤུའི་བླ་མ་དང༌། དགེ་འདུན་པ་ཉེར་ལྔ་ཙམ་ནས་གདན་ཞུས་ཀྱིས་གསོལ་ཇ་བཏེགས་འབུལ་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཁག་གཉིས་དབར་མཐུན་སྒྲིལ་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་བཀའ་མོལ་བསྐྱངས་རྗེས་ཨོ་སི་ཀྲ་ལི་ཡ་གྲོས་ཚོགས་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་འཁོད་སྐབས་སི་ནི་ཀྲར་མར་ཀལ་ཀྲེ་ཌི་དང༌། ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡའི་ཐོག་མའི་མི་རིགས་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་བཅས་ནས་གྲོས་ཚོགས་ཁང་དུ་གདན་ཞུ་ཞུས།

གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་རྩ་འབོར་རེ་ལྔ་ཁོངས་ནས་ཞེ་གསུམ་ངོ་འཛོམས་སར་གྲོས་འཐུས་ཀྲེ་ཌེ་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནི་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་བང་ཆེན་དང་བྱམས་སྙིང་གི་སྤྲུལ་བ། བཙན་བྱོལ་དུའང་རྩ་དོན་བཟང་པོ་ཞིག་གི་ཆེད་དུ་ཕེབས་བཞུགས་སོགས་ངོ་སྤྲོད་ཞུས། མི་རིགས་དང་པོའི་འཐུས་མིས་ཀྱང་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བར་དགའ་བསུའི་གསུང་བཤད་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་གུས་ལན་སྩལ། འཐུས་མི་རེ་རེ་བཞིན་མཇལ་འཕྲད་མཛད།

ཚེས་ ༡༧ ཉིན་སྔ་དྲོ་སྦི་རི་སི་སྦན་ (Brisbane) དུ་ཞབས་འཁོད་སྐབས་གནམ་ཐང་དུ་གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་དང་བོད་མི། གཞན་ཡང་བི་ཏི་ནམ་གྱི་མི་མང་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞུས། བི་ཏི་ནམ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་སུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་འཁོད་སྐབས་གྲྭ་པ་དང་མི་མང་ཁྱོན་ཆེའི་གྲལ་བསྟར་གྱིས་ལག་ཏུ་ནང་པའི་ཆོས་དར་བསྒྲེང་བ་དང་བཅས་གུས་བཀུར་དགའ་བསུ་དང༌། ཁོང་ཚོས་གསོལ་སྟོན་ཞིག་བཤམས་པའི་སར་ཁོང་ཚོར་རོགས་བྱེད་འབྲེལ་ཡོད་གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་ཁག་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་སྐུ་ཚབ་དང་ལྷན་བཞུགས་བསྐྱངས་རྗེས་ནང་པའི་བསམ་བློ་དང་སྤྱོད་ལམ་ལས་བརྩམས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ་བས་ཁོང་ཚོར་གཟིགས་སྐྱོང་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བ་ཞེས་ཡིད་མགུ་བའི་རྣམ་པ་མངོན། དགོང་དྲོ་ཁུ་ཡིན་སི་ལན་ཌི་ (Queensland) གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཏུ་མི་མང་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཡང་ཁུ་ཡིན་སི་ལན་ཌི་གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཀྱི་ཕྱུགས་རིགས་ཉམས་ཞིབ་ཁང་དུ་གཟིགས་སྐོར་དང་ཉིན་གུང་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་བཞེས། ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་དང་སྒེར་པ་དད་ཅན་སོགས་ལ་མཇལ་ཁ་རེས་མོས་སུ་སྩལ་རྗེས་ཁུ་ཡིན་སི་ལན་ཌི་གཙུག་སློབ་ཀྱི་ཉེ་བའི་རིགས་བདག་གཙོས་མཁས་པ་ཁག་མཉམ་དགོངས་ཚུལ་བརྗེ་རེས་དང་ཁུ་ཡིན་སི་ལན་ཌི་ཚོགས་ཁང་དུ་མི་མང་ལ་བཀའ་སློབ།

ཉེ་བའི་རིགས་བདག་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་སྐུ་ཚབ་དང༌། གཞན་ཕན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཚུལ། ད་ལན་དངོས་སུ་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་པ་འདིས་སི་ལན་ཌི་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭའི་རྒྱལ་རབས་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་ཆགས་ལུགས་གསུངས། དེ་ཉིན་ཡུལ་ནང་འགྲིམ་འགྲུལ་དང་གློག གསར་ཤོག་བཅས་ཀྱི་ལས་བྱེད་པས་ངོ་རྒོལ་གྱིས་རྐྱེན་པས་མི་ཚོགས་འདུ་འཛོམས་ཡོང་རྒྱུ་དཀའ་བར་བསམ་ཡང་མི་གྲངས་སུམ་སྟོང་སྐོར་བཅར་འདུས་བྱུང་སྟབས་མཐོ་དམན་ཚང་མ་ཡ་མཚན་གྱི་གནས་སུ་བཀོད།

ཚེས་ ༡༩ ཉིན་པར་ཐ་ (Perth) གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཞབས་འཁོད་སྐབས་ས་གནས་གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་ནས་ཕེབས་བསུ་དང་བཅས་གནམ་ཐང་ནས་མགྲོན་ཁང་དུ་ཐད་ཕེབས་མཛད། དགོང་དྲོ་ཆུ་ཚོད་གསུམ་པར་གསར་འགོད་པ་སུམ་ཅུ་སྐོར་ལ་བཀའ་ལན་དང་ས་གནས་གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་ཚོར་མཇལ་ཁ་སྩལ། ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་སན་ཇོ་ཇི་ནང་ནང་པ་བརྒྱད་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་དང་བཀའ་སློབ་སྩལ། གཅན་གཟན་ཁང་དུ་གཟིགས་སྐོར། ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་ཁག་གི་འགོ་ཁྲིད་དང༌། མཁས་མང་འཛོམས་པའི་དབུས་སུ་ཆོས་ལུགས་མཐུན་སྒྲིལ་སྐོར་སོགས་ལྷན་མོལ། གོང་གི་ལྷ་ཁང་དེའི་ནང་མི་མང་ལ་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་བཀའ་སློབ་བཅས་སྩལ།

ཚེས་ ༢༡ ཉིན་སྔ་དྲོར་ཆོས་ཚོགས་ཁག་གི་མི་སྣ་སོགས་མཇལ་ཁ་ཁག་བརྒྱད་སྩལ་ཏེ་ཆིབས་ཐོན་གྱིས་དགོང་དྲོ་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིར་ཞབས་འཁོད་བསྐྱངས་ཤིང༌། ཚེས་ ༢༤ ཉིན་ྋགོང་ས་ཆེན་པོ་སྟོན་འཁོར་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་དུ་ཞབས་སོར་བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་རེ་ཁ་མངོན་པར་འཁོད།

ཐེངས་འདིར་མ་ལ་ཤེ་ཡ་དང་སིངྒ་སྤུར། ཨིན་ཌོ་ནི་ཤི་ཡ། ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡ་བཅས་རྒྱལ་ཁབ་བཞིའི་ནང་ཆིབས་བསྒྱུར་མཛད་འཕྲིན་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས་པ་བྱུང་བ་ནི་དུས་ཚོད་ཕལ་ཆེར་ཉིན་ལྟར་ཆུ་ཚོད་ ༡༢།༡༣ རིང་སྐུ་ངལ་གྱི་བར་གསེང་མེད་པར་ཚོགས་འདུ་ཆེ་ཆུང་ཁག་གི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང༌། སྙན་གྲགས་ལྡན་ཞིང་བྱིན་ཅན་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་དགོན་པ་དང༌། ལྷ་ཁང་ཁག་ལ་གནས་གཟིགས། ཆེས་མཐོའི་མི་སྣ་དང༌། ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་མཁས་པ། ཆོས་ལུགས་ཁག་འདྲ་མིན་གྱི་དབུ་ཁྲིད། ཕེབས་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་གི་འགོ་ལས། གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་དང་རླུང་འཕྲིན། གསར་འགོད་པ། བོད་དང་བོད་མིར་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ཚོགས་སྡེ་ཁག་དང༌། སྒེར་པ། དེར་ཡོད་རིགས། དད་འདུན་ཅན་སོགས་མཇལ་བཅར་དང༌། བཀའ་སློབ། བྱིན་རླབས་ཞུ་མི་སོགས་མཐའ་ཡས་པར་སྐབས་སོ་སོར་རང་རང་གི་འཕྲལ་ཡུན་དགེ་བའི་ཡིད་ཀྱི་རེ་བ་བསྐངས་པར་མཛད་པ་དང་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཀྱང་གནང་མཛད།

སྔོན་འཆར་ལས་མི་འབོར་ལྡབ་འགྱུར་གྱིས་མང་བ་སླེབས་ཏེ་སྡོད་ཡུལ་མེད་པར་ཐ་ན་འགྲེང་སྟེ་གནས་པའི་ས་ཆ་ཡང་མི་ཐོབ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་བ་དང༌། བཀའ་སློབ་སར་བཅར་མིའི་ནང་ཆོས་ལུགས་རིགས་མི་འདྲ་བ་དང༌། ལྟ་བ་མི་འདྲ་བ། བསམ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ། ཤེས་ཡོན་མི་འདྲ་བ་བཅས་སྣ་ཚོགས་པ་ཡོད་ཀྱང༌། བཀའ་སློབ་དབུ་ཚུགས་ཏེ་གང་གི་གསུང་དབྱངས་ཐོས་ཉིན་ཀུན་གྱི་སེམས་ལ་ཞི་བདེ་དང༌། རེ་བའི་འོད་སྣང་གིས་ཁྱབ་པའི་མངོན་རྟགས་སུ་དགའ་བསུའི་ཐལ་སྒྲའི་སྐབས་སོ་སོ་ལས་དེ་མིན་ཀུ་ཅོའི་སྒྲ་མེད་པར་ཚོགས་རའི་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ཁུ་སིམ་འཇམ་ཐིང་དུ་གནས་པ་དང་བཀའ་སློབ་གྲོལ་རྗེས་རང་གནས་སུ་མ་ལོག་པར་འབྲལ་མི་ཐུབ་པ་ལྟ་བུའི་དགའ་ཚོར་གྱིས་ཞལ་མཇལ་དང༌། ན་བཟའ་དང༌། ཕྱག་ལ་རེག་པས་ཕེབས་ལམ་མ་ཐོབ་པའི་མི་ཚོགས་ཀྱི་འཚང་གས་ཁེངས་པ། ཆོས་ལུགས་ཐ་དད་པ་དང༌། ཆོས་མེད་པ་ཚོས་ཀྱང་གང་སྐུ་མཐོང་བ་དང་གསུང་གི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་ཚོས་ཤིན་ཏུ་དགའ་ཞེན་དང་ཡིད་ཆེས་རེ་བ་ཞུ་བ་སོགས་དཔྱོད་ལྡན་རྣམས་ངོ་མཚར་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར། གང་སར་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་དང་རླུང་འཕྲིན། གསར་ཤོག་སོགས་ཚང་མར་མཛད་སྒོ་ཁག་གི་གལ་ཆེའི་གནས་ཚུལ་དུ་བཀོད་འགྲེམས་ཞུས་པ་དང༌། མཚན་བརྗོད་ཞུ་སྐབས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཞེས་བཀོད་པ། ཕེབས་ཡུལ་ཚང་མས་རྗེས་སུ་བསྐྱར་དུ་ཞབས་འཁོད་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་ནན་ཏན་ཞུས་པ།

སྐུ་ཕྱྭའི་སྲུང་སྐྱོབ་ཐད་ཡུལ་ཁག་འགའ་ཤས་ནས་སོ་སོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་ལ་སྐུ་སྲུང་ཇི་ལྟར་ཞུ་བ་བཞིན་གཞུང་འབྲེལ་ཐོག་ནས་ཞུས་པ་དང༌། མངོན་གསལ་གྱི་རྣམ་པ་ཆུང་བ་ཚོས་ཀྱང་དོན་རྙིང་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་སྲུང་སྐྱོབ་དང༌། ཕེབས་ཡུལ་སོ་སོར་སྔོན་ནས་གསང་བའི་བརྟག་ཞིབ་ཞུ་སྒོ་སོགས་དོ་སྣང་ཁུར་བཞེས་ཟབ་བསྐྱེད་ཞུ་བ་སོགས་རྡོ་དོན་ཡུལ་ཁག་ཚང་མས་སྐུའི་སྲུང་སྐྱོབ་དང་གྲ་སྒྲིག་མཐུན་འགྱུར་རང་མགུ་གཞན་སྨོན་བསྔགས་འོས་སུ་བྱུང༌། ཚེས་ ༢༥ ཉིན་རྒྱུན་གྱི་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་ཐོག་སྐུ་ལྷོད་བཞུགས་བསྐྱངས།

བཞུགས་སྒར་དུ་ཕེབས་རྗེས་ཚེས་ ༢༥ ནས་ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༩ བར་རྒྱུན་གྱི་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་ཐོག་སྐུ་ལྷོད་བཞུགས་དང༌། མཛད་གསེང་དུ་རང་གཞུང་མཛད་གཙོ་རྣམས་ལས་དོན་སྙན་ཞུ་དང༌། མ་འོངས་ཕྱག་ལས་གནང་ཕྱོགས་གོ་བསྡུར། བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་རིམ་འབྱོར་ལ་མཇལ་ཁ། སྐབས་བརྒྱད་པའི་སྤྱི་འཐུས་སྦྲེལ་པོས་གཙོས་སྤྱི་འཐུས་རྣམས་གསར་མཇལ། བར་ལམ་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་བཀའ་སློབ། ས་གནས་ཁག་ཉི་ཤུ་སྐོར་ནས་སླེབས་འབྱོར་མདོ་སྨད་ཚོགས་ཆེན་ཚོགས་མུས་ཀྱི་འཐུས་མི་གོ་ལྔ་མཇལ་བཅར་ཐོག སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ཆེན་པོ་འདི་ལོ་དགུང་སྐེག་སྔ་བསུ་དང༌། ཕྱི་ལོ་དངོས་གཞི་འཁེལ་བས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་སྤྱི་སྨིན་ཡོང་བ་དང༌།

དེ་བཞིན་ཚོགས་དོན་སྙན་སེང་ཞུས་པའི་སྙིང་དོན་ཤོག་ལྷེ་སྤྱན་འབུལ་ཞུས་པར་བཀའ་སློབ་སྤྱི་སྨིན་སྩལ་བ་སོགས་རྨད་བྱུང་མཛད་བཟང་སྐྱོང་བཞིན་པའི་ཁྲོད། རྒྱ་གར་ནང་འབྱུང་བའི་གནོད་འཚེས་མི་རྒྱུ་གཉིས་ཀར་གོད་ཆགས་ཚབས་ཆེན་བྱུང་བར་སྲིད་བློན་ཨིན་དྷར་གྷན་དི་མཆོག་ལ་ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༧ ཉིན་ཐུགས་གསོའི་གསུང་འཕྲིན་ཞིག་སྩལ་བའི་སྙིང་པོ་འགོད་པར།

རྒྱ་གར་ནི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་ཚད་ཞན་ཁར་མི་འབོར་ཧ་ཅང་ཆེ་བའི་ཡུལ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། རྒྱུན་དུ་རང་བཞིན་འབྱུང་བའི་གནོད་འཚེར་གདོང་ལེན་བྱ་དགོས་པ་ནི་ཡིད་སྐྱོའི་རང་བཞིན་ལས་མ་འདས་ཚུལ་དང༌། རྒྱ་གར་ནི་ནང་ཆོས་ཐོག་མར་དར་ས་དང༌། བོད་མི་ཚོའི་ཕ་ཡུལ་གཉིས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་སྐོར། ད་ལམ་ཆུ་རུད་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་རྒྱ་གར་བྱང་ཕྱོགས་ས་གནས་ཁག་ཏུ་མི་རྒྱུ་གཉིས་ལ་གནོད་འཚབ་ཆེན་པོ་བྱུང་བར་མགོན་པོ་གང་ཉིད་ལ་སེམས་སྡུག་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་དང༌། གནོད་འཚེའི་འོག་དཀའ་སྡུག་ཚད་མེད་མྱངས་པ་རྣམས་ལ་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ། བོད་མི་དང་མགོན་པོ་གང་ཉིད་ཀྱི་ངོས་ནས་གདུང་སེམས་མཚོན་སླད་ཧིན་སྒོར་གང་འཚམས་ཞལ་འདེབས་སུ་འབུལ་རྒྱུ་དང༌། འདས་གྲོངས་སོང་བ་རྣམས་ལ་མཆོག་གསུམ་ལ་སྙིང་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཟད། ད་དུང་འདི་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་བྱ་ཐུབ་ན་སྙམ་པའི་ཐུགས་འདུན་ཆེན་པོ་ཡོད་སྐོར།

ཉེ་ཆར་ཨེ་ཤ་ཡ་དང༌། ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡ་གཉིས་སུ་སྐོར་བསྐྱོད་མཛད་དེ་ཀུན་ཁྱབ་འགན་འཁྲི་དང་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་འདི་བདེ་སྐྱིད་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོང་ཆེད་བྱམས་བརྩེའི་ནུས་མཐུ་གོང་འཕེལ་གཏོང་ཐབས་གལ་ཆེ་ཡིན་སྐོར་འགྲེལ་བཤད་མཛད་པ་ཀུན་གྱིས་ཡིད་སྨོན་ཆེན་པོ་བྱེད་པ། ཡང་ཚེས་ ༡༡ ཉིན་ཨུ་རུ་སུ་དང༌། སོག་པོ། ཡོ་རོབ་ཁུལ་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་བཞིར་གཟིགས་སྐོར་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་གནང་མཛད་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་འཁོད་པའི་བཀའ་ཡིག་སྩལ་བ་སོགས་རྒྱལ་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་ཐར་བདག་གིར་བཞེས།

༢༽ཨུ་རུ་སུས་མཚོན་རྒྱལ་ཁབ་དྲུག་ནང་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱངས་པ།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༩ ཉིན་དགོང་དྲོ་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཕྱི་རྒྱལ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་སོ་སོའི་ནང་གནས་སྡོད་བོད་རིགས་ཚོས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན་བཞུགས་སྒར་ནས་ལྡི་ལིར་ཕེབས་ཐོན་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༡ ཉིན་ལྡི་ལི་ནས་ཞོགས་པ་ཆུ་ཚོད་ ༨ ཐོག་ཆིབས་ཐོན་གྱིས་ཉིན་མོའི་ཆུ་ཚོད་ ༡༢ ཐོག་ཀྲ་ཤི་ཀན་ཌར་ (Tashkent) གནམ་ཐང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་ཨུ་སི་བྷག་གི་སི་ཐན་ (Uzbekistan) གྱི་ཁ་ཆེའི་བླ་ཆེན་དང༌། བྷུར་ཡ་ཀྲའི་ (Buryat) མཁན་པོ་བླ་མ་སྐུ་གཞོན་སྦྱིན་པ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཕྱག་རོགས་གསུང་སྒྱུར། ས་གནས་དཔོན་རིགས་བཅས་ཕེབས་བསུར་བཅར་ཏེ་བཞུགས་མགྲོན་ཁང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད། ཉིན་རྒྱབ་རྒྱལ་རབས་དང་འབྲེལ་བའི་བསྟི་གནས་ཁག་ལ་གཟིགས་སྐོར་གདན་ཞུས། དགོང་དྲོ་དབུས་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཁ་ཆེའི་ལྷན་ཚོགས་དང༌། ཀ་ཛག་སི་ཐན་ (Kazakstan) གྱི་ཁ་ཆེའི་བླ་ཆེན་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་འཁོད་ཀྱིས་ཆོས་རིགས་འབྲེལ་ལམ་སྐོར་སོགས་ལྷན་མོལ་དང༌། ཁ་ཆེའི་བླ་ཆེན་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་ཆེ་བསྟོད་དགའ་བསུའི་གསོལ་སྟོན་བཤམས།

གྲོང་ཁྱེར་ས་མ་ཀན་ཀྲར་ (Samarkand) ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་ཁ་ཆེའི་བླ་མ་སྙན་གྲགས་ཅན་ཨི་མམ་ཨལ་བྷ་ཁ་རིའི་ (Imam al Bukhari) དྲན་གསོ་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་གསོལ་སྟོན་ཕུལ། མངའ་སྡེའི་ཞིང་ཕྱུགས་ར་བར་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས་ཏེ་ཚེས་ ༡༣ ཉིན་ཨུ་རུ་སུའི་རྒྱལ་སར་ཞབས་འཁོད་སྐབས་རུ་སུའི་དབུས་ཆོས་རིག་བློན་ཆེན་ལྷན་ཁང་དང༌། ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་གཞོན་པ། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་དང་པོ་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་ཞུས། རུ་སུའི་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་གྱིས་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་དགའ་བསུ་ཆེ་བསྟོད་ཀྱི་གསོལ་སྟོན་བཤམས། རུ་སུའི་ཆོས་རིག་ལྷན་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་གྲོས་མོལ་བསྐྱངས།

ལེ་ཉན་ (Lenin) དྲན་རྟེན་ཁང་དང་རུ་སུའི་དབུས་གཞུང་བསྟི་གནས་སུ་ཡོད་པ་ལེ་ཉན་འགྲེམས་སྟོན་ཁང༌། ལེ་ཉན་མཐའ་མའི་བཞུགས་གནས་བཅས་སུ་གཟིགས་སྐོར་དང༌། གསར་འགོད་པ་ཁག་གཅིག་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས།

བྷུར་ཡ་ཀྲ་མངའ་སྡེའི་རྒྱལ་ས་ཨུ་ལན་ཨུ་དྷིའི་ (Ulan Ude) གནམ་ཐང་དུ་ཞབས་འཁོད་སྐབས་རུ་སུའི་མཁན་པོ་བླ་མ་མགོན་པོ་སྐྱབས་དང༌། ས་གནས་ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་འགོ་ལས་བཅས་ཀྱིས་ཕེབས་བསུ་དང་བཅས་ཨུ་ལན་ཨུ་དྷིའི་དགོན་པར་དགེ་འདུན་བཞི་བཅུ་སྐོར་ནས་སེར་ཕྲེང་ཟབ་རྒྱས་ཐོག དགོན་པར་གནས་གཟིགས་དང་ཐུགས་སྨོན་རབ་གནས། དགོན་པའི་གཡས་གཡོན་དུ་གཟིགས་སྐོར། རུ་སུའི་སོག་པོ་མི་མང་ཉིས་སྟོང་ལྷག་དད་བཅར་ཞུས་པ་རྣམས་ལ་མ་ཎིའི་ལྗགས་ལུང༌། ནང་ཆོས་ལས་བརྩམས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༡༦ སྔ་དྲོ་མཁན་པོ་བླ་མས་གཙོས་དགེ་འདུན་བཞི་བཅུ་སྐོར་དང༌། མི་མང་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་རྗེས་གནང་དང༌། དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱ་མ། གང་བློ་མ། དམིགས་རྩེ་མ་བཅས་ལྗགས་ལུང་སྩལ། དགོན་པས་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་མགོན་དཔུང་དམ་པར་ཞབས་པད་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་བརྟན་བཞུགས་ཕུལ། དགོང་དྲོ་མཁན་པོ་བླ་མ་དང༌། ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་གསོལ་སྟོན་གོ་སྒྲིག་སར་མཁན་པོ་བླ་མས་དེ་རིང་གི་ཉིན་མོ་འདི་ང་ཚོར་མཚོན་ན་གཟི་བརྗིད་དང་ལྡན་པའི་ཆེས་རྩ་ཆེའི་ཉིན་མོ་ཞིག་རེད། སེམས་ནང་དགའ་ཚོར་གྱིས་ཉིན་མོ་འདི་དངོས་གནས་ཡིན་ནམ་སྙམ་པ་འདུག ཉིན་མོ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཤར་བ་ནི་ང་ཚོ་རུ་སུའི་ནང་པ་ཡོངས་ནས་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའི་རེ་སྒུག་བྱས་པ་དེ་དེ་རིང་དངོས་སུ་འགྲུབ་ནས་རྒྱལ་བསྟན་གྱི་གཙོ་བོ་ཁྱེད་ཉིད་ང་ཚོའི་ལྷན་དུ་བཞུགས་ཡོད་པ་རེད། གང་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་སྐུ་ང་ཚོས་དངོས་སུ་མཇལ། རིན་ཐང་བྲལ་བའི་གསུང་གི་བདུད་རྩི་དངོས་སུ་མྱང་བའི་སྐལ་བཟང་གིས་ང་ཚོར་སངས་རྒྱས་དངོས་སུ་མཇལ་བའི་ཚོར་སྣང་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་བྱུང་བས་ཐུགས་རྗེ་བླ་མེད་དུ་ཆེ། ཞེས་གསུངས་པ་དང༌།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ང་ད་རེས་ཡང་བསྐྱར་ཁྱེད་ཚོར་མཇལ་བ་དང༌། ས་གནས་ནང་པ་ཚོས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱིས་དགའ་བསུ་ཟབ་རྒྱས་གནང་བར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་ཚོའི་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་དེ་མུ་མཐུད་ནས་གནས་ཐུབ་རྒྱུར་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་བྱེད་གལ་ཆེ། ནང་པའི་ཆོས་ཀྱིས་མི་སྒེར་དང་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེ་ཡོང་བར་ཕན་ཐོགས་ཀྱི་རེད། ནང་པའི་ཆོས་ནི་ཡིད་ཆེས་ཙམ་ལ་བརྟེན་པའི་ཆོས་ཤིག་མིན་པར་རྒྱུ་མཚན་ཚད་མ་ལྡན་པའི་ཆོས་ཤིག་རེད།

ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡ་ལྟ་བུར་མཚོན་ན་ལོ་བདུན་བརྒྱད་ནང་ནང་པ་གསར་པ་ཁྲི་གཉིས་ལྷག་བྱུང་ཡོད། ནང་པར་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀ་ཟུར་དུ་སྤེལ་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་ཡིན། འགའ་ཤས་ནས་ཆོས་ཡག་པོ་མ་ཤེས་ཀྱང་དད་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རེད། རིགས་གཅིག་ནས་ཆོས་ཡག་པོ་ཤེས་ཀྱང་ཆོས་ལ་དད་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་དོན་དུ་སློབ་ཕྲུག་དེ་འདྲ་ང་ཚོའི་རྩར་བཏང་ན་རོགས་པ་བྱེད་ཆོག་གི་རེད། ཅེས་གསུང་གི་དབུགས་དབྱུང་མཛད་དེ་མཇལ་ཁ་ཞུ་མི་ཚོས་སྐྱབས་ཞུར་ཕུལ་བའི་དངུལ་དངོས་ཚང་མ་དགོན་པ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ཆེད་དུ་གསོལ་རས་སྩལ། དགོན་པས་ཕེབས་ཀྲོ་ཞིག་ཆེད་དུ་མངགས་པ་འདི་བཞིན་ང་ཚོའི་ཚོགས་རྫོགས་ཕྱིར་བཞེས་ཆ་ཡོང་བ་ཞེས་ནན་གྱིས་གསོལ་བ་བཏབ།

དེ་ནས་ཨིར་ཀུ་ཅ་ (Irkutsk) གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཕེབས་སྐབས་ས་གནས་སོག་པོའི་གཞུང་ཚབ་ངོ་ལས་ནས་ཕེབས་བསུ་དང༌། དེར་སོག་པོའི་རྒྱལ་ས་ཨུ་ལན་བྷ་ཌོར་ (Ulaan Butor) ནས་དམིགས་བསལ་གནམ་གྲུ་ཁྲིད་དེ་སོག་པོའི་མཁན་པོ་བླ་མ་གཞོན་པ་དམ་པ་སྐྱབས་དང་གསུང་སྒྱུར་གདན་ཞུར་བཅར་འབྱོར་ལྟར། ཨུ་ལན་བྷ་ཌོར་ཕེབས་ཞབས་སྐབས། མཁན་པོ་བླ་མ་དགའ་ལྡན་དང་ཆོས་རིགས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་གཞོན་པ་ཚེ་བརྟན་བསྟན་པ་སོགས་ནས་བོད་ལུགས་ཀྱི་མཇལ་དར་དང་སྤོས་སྣེའི་ཕེབས་བསུ་ཞུས།

ཚེས་ ༡༨ ཞོགས་པ་དགའ་ལྡན་ཐེག་ཆེན་གླིང་དུ་ཞབས་བཅགས་སྐབས་མཁན་པོ་བླ་མས་གཙོས་དགེ་འདུན་བརྒྱ་དང་བདུན་ཅུ་སྐོར་ནས་གུས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་བཅས་ཚོགས་ཕེབས་མཛད་སྒོ་བསྐྱངས། ཉིན་གུང་གསོལ་སྟོན་དགོན་པའི་མཚན་ཐོག་ནས་བཤམས། དེ་ནས་རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་བཞུགས་ཡུལ་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཅུང་ཟད་ལྷོད་བཞུགས་མཛད། དགེ་འདུན་པ་ཚོར་བརྒྱད་སྟོང་པའི་ལྗགས་ལུང་དབུ་འཛུགས་ཙམ་དང༌། ལམ་རིམ་བཤད་ཁྲིད་སྩལ། མཆོད་སྤྲིན་དང་དགེ་འདུན་ཚོར་བསྙེན་བཀུར་སྐུ་འགྱེད་དང༌། དགོན་པའི་ལྕགས་རིའི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མི་མང་ཁྲི་ལྷག་དད་འདུས་ལ་ཞལ་མཇལ་དང་སྦྲགས། བོད་སོག་གཉིས་བར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་བཞིན་ཁྱེད་ཚོས་ང་ལ་དགའ་ཞེན་བྱས་པ་དེར་ང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཆོས་བྱེད་དང་མི་བྱེད་གཉིས་ཀ་རང་དབང་དགོས་པ་དང༌། ཆོས་བྱེད་མཁན་ཚོས་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀ་འཐུས་སྒོ་ཚང་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་ཉམས་ལེན་བྱས་ན་དགོས་རྒྱུའི་ཞི་བདེ་དེ་ཡོང་གི་རེད། ངས་ཁྱེད་རང་ཚོར་སྨོན་ལམ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་སོགས་གསུངས་མཇུག་ཐུབ་པའི་གཟུངས་སྔགས་དང༌། རིགས་གསུམ་མགོན་པོའི་གཟུངས་སྔགས། མ་ཎི། དམིགས་རྩེ་མའི་ལྗགས་ལུང་དང་ཕྱག་ནས་བཅས་སྩལ།

ཡང༌། དགའ་ལྡན་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་དགོན་པར་དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་བཀའ་དབང་སྒྲུབ་ཞག་དང༌། དགེ་འདུན་པ་ཚོ་དང་མི་མང་དྲུག་ཅུ་སྐོར་ལ་སྟ་གོན། དགོང་དྲོ་དབང་ཆེན་དངོས་གཞི་བཅས་རིམ་པར་སྩལ། ཞོགས་པ་ནས་དགོན་པའི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མཇལ་ཁར་སྒུག་བཞིན་གནས་པའི་མི་མང་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལྷག་འདུས་པ་ཚོར་དགོན་པའི་ལྕགས་རིའི་ནང་དུ་མཇལ་ཁ་སྩལ་སླད་ཆེད་བཟོས་སྡིངས་ཆའི་ཐོག་ཕེབས་ཏེ་ཞལ་མཇལ་སྩལ་སར། ང་འདིར་ཞག་གཉིས་སྡོད་རིང་ང་ཚོ་ཐེངས་གཉིས་ཐུག་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་དོ་དགོང་ས་གནས་གཞན་ལ་ལྟ་སྐོར་ཆེད་བསྐྱོད་རྒྱུ་ཡིན། ང་ཚོ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ནི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོས་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེའི་བསམ་བློ་སྦྱོང་བ་དང་ལག་ལེན་གང་ཐུབ་བྱེད་དགོས་པ་སོགས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ། དགོན་པའི་དགེ་འདུན་སོགས་ནས་དད་འབུལ་ཞུས་པ་མཐའ་དག་དགོན་པ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་དོན་དུ་ཕྱིར་སློག་གསོལ་རས་སུ་སྩལ་ཏེ་མེ་འཁོར་ཐོག་ཨིར་ཏི་ནི་རྡི་ (Erdenet) རིན་ཆེན་ལྗོངས་ཕྱོགས་སུ་ཕེབས།

ཚེས་ ༢༠ ཉིན་སྔ་དྲོ་མེ་འཁོར་འབབ་ཚུགས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཞབས་འཁོད་སྐབས་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་རྒན་གཞོན། ས་གནས་ཆོས་རིག་གཙོ་འཛིན་ཕེབས་བསུ་བཅར། དེ་རྗེས་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་གཙོ་འཛིན་ལས་ཁུངས་སུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ ༡༩༧༦ ལོར་གསར་དུ་ཆགས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་གསར་པ་དེའི་སྐོར་ཡར་རྒྱས་སོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྙན་སེང་ཞུས། ཉིན་གུང་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ལྷན་རྒྱས་གསོལ་སྟོན་སར་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་བགྲེས་པ་བསམ་འབུམ་ཚེ་བརྟན་ནས་བོད་སོག་གཉིས་དབར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། ཆོས་རིག་གོམས་གཤིས་བཅས་ཐོག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་བོད་ནང་རྐྱེན་ངན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཚབས་ཆེ་བྱུང་བར་བློ་ཕམ་ཡོད་ལུགས། ྋགོང་ས་མཆོག་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་གཙང་མའི་ཐོག་བོད་ནང་ཞབས་སོར་འཁོད་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད་ཅིང༌། སོག་པོ་མི་མང་ཚོས་བོད་མི་མང་ལ་བརྩེ་ཞེན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཞུ་གི་ཡོད་ལུགས་ཞུས།

ཉིན་གུང་རྗེས་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་རུམ་ཐག་བཟོ་གྲྭ་ཞིག་དང༌། ལས་

བྱེད་སློབ་གྲྭ། གྲོངཁྱེར་གསར་ཆགས་སྐོར་གྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དུ་གཟིགས་སྐོར། ཕེབས་ལམ་དང་ཕེབས་ཡུལ་གང་སར་དད་ལྡན་མི་མང་རྣམས་མཇལ་ཁའི་རེ་བས་འཚང་ཁའི་གནས་སུ་གྱུར།

ཡང༌། ༡༩༧༩ ལོར་གསར་རྒྱག་རུ་སུ་དང་སོག་པོ་མཉམ་འབྲེལ་གྱིས་ཟངས་དང་མོ་ལི་ཀྲ་ནམ་གྱི་གཏེར་ཁའི་བཟོ་གྲྭ་ལས་མི་བཞི་སྟོང་སྐོར་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། དེ་རྗེས་གཞུང་གི་ཞིང་ར་དང་ཁྱིམ་ཚང་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད་འབྲོག་ར་བཅས་སུ་གཟིགས་སྐོར་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་རྒན་གཞོན་ནས་ཕེབས་བསུ་གུས་བཀུར་ཆེ་བསྟོད་གསོལ་སྟོན་བཤམས་པའི་སར། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་པས་ཁྱེད་ནས་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེ་དང༌། ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཀྱི་མཛད་ཁུར་བཞེས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ། གང་ཉིད་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཀྱི་ཐོག་བོད་ལ་མགྱོགས་མྱུར་ཕེབས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད། ངས་སོག་པོའི་མི་མང་གི་ཚབ་ཞུས་ཏེ་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་མང་ལ་འཚམས་འདྲི་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ཁྱེད་རྣམས་ནས་མི་མང་གི་དོན་དུ་ཡུལ་ལུང་ཡར་རྒྱས་བཏང་བར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་ཚོ་སོག་བོད་གཉིས་སྤུན་མཆེད་ལྟ་བུ་རེད། ད་རེས་མི་མང་ཚོས་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་དགའ་བསུ་བྱས་པ་དེ་སེམས་ལ་ཟུག་པ་བྱུང༌། སོག་པོ་འཕྲུལ་ལས་སོགས་དེང་དུས་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཀྱང༌། ལོ་སྟོང་ཕྲག་རིང་གི་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་བདག་ཉར་བྱས་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་བཟང་པོ་མཐོང་རྒྱུ་འདུག དེ་ནི་དགའ་འོས་པ་ཞིག་རེད། ཅེས་བཀའ་སྩལ།

ཚེས་ ༢༢ སྔ་དྲོ་ཨིར་ཏི་ནི་རྡི་ནས་ཨུ་ལན་ཊལ་གྷར་ (Ulaan Taiga) གཞུང་གི་ཕྱུགས་ལས་ར་པ་མི་མང་ཉིས་སྟོང་སྐོར་གྱི་ལས་དོན་བྱེད་ས་དང༌། ༡༩༧༦ ལོར་གསར་དུ་བཟོས་པའི་ཤེལ་ཁང་གི་ཚལ་ཞིང་རྒྱ་ཁྱོན་ཨེ་ཀར་ལྔ་ལྷག་ཡོད་ཅིང༌། དབྱར་དགུན་སྟོན་དཔྱིད་ཚ་གྲང་གཅིག་གྱུར་ཡོད་པ་ཚལ་རིགས་རྒྱུན་མར་སྐྱེས་བཏབ་བྱེད་ཡུལ་བཅས་ལ་གཟིགས་ཞིབ་དང༌། ཉིན་གུང་ཨིར་ཏི་ནི་རྡི་གྲོང་ཁྱེར་ནས་མེ་འཁོར་ཐོག་རྡར་ཁན་ (Darkhan) གྲོང་ཁྱེར་ལ་ཕེབས་ཐོན་བསྐྱངས། ཉིན་ལྟར་གྲོང་ཁྱེར་ཉེ་འཁོར་དུ་མི་མང་ཁྱོན་ཆེས་མཇལ་ཁའི་ཆེད་ཕེབས་སྒུག་ཞུས་ཏེ་མགྲོན་ཁང་དུ་ཕྱག་དང་སྐོར་བ་བྱེད།

ཚེས་ ༢༣ ཉིན་ཞོགས་པ་རྡར་ཁན་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ཡིག་ཚང་དུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་གྲོང་ཁྱེར་དེའི་སྐོར་ ༡༩༦༡ ལོར་གྲོང་གསེབ་ཅིག་ཡིན་པ་དང༌། མི་འབོར་ཆིག་སྟོང་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་ལས་མེད་ཀྱང་དེང་སྐབས་གསར་སྐྲུན་གྱིས་མི་འབོར་ཁྲི་ལྔ་ནས་དྲུག་བར་ཡོད་གནས་སྙན་སྒྲོན་དང༌། དེ་རྗེས་ཨར་འདམ་དང༌། ཀོ་བ། བྱི་རིལ་བཟོ་གྲྭ། ཞིང་འབྲོག་ར་བ་བཅས་བར་གཟིགས་སྐོར་དང་རྟ་རྒྱུགས་རྩལ་འགྲན་པར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་གསོལ་སྟོན་སར་ད་རེས་གྲོང་ཁྱེར་འདིར་ཞབས་འཁོད་ཐུབ་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ང་ཚོའི་གྲོང་ཁྱེར་འདི་མཐུན་གྲོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་མཐུན་རོགས་ལས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་གི་ཡོད། ངས་སོག་པོ་མི་མང་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་འདིའི་མི་མང་གི་ཚབ་ཞུས་ཏེ་གང་ཉིད་ནས་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེ་དང༌། རང་གི་མི་མང་གི་དོན་དུ་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱངས་པར་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། བོད་སོག་གཉིས་བུ་ཕྲུག་མཚེ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ལས། ད་ཆ་ཕྲུ་གུ་གཅིག་ཡག་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། ཕྲུ་གུ་གཅིག་དཀའ་ངལ་ནང་ལྷུང་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང༌། ང་འདིར་ཡོང་སྐབས་སོག་པོ་ཚོའི་མཛའ་བརྩེའི་རྣམ་འགྱུར་བཟང་པོ་དེས་ངའི་སེམས་སྟོབས་འཕེལ་བའི་ཆ་རྐྱེན་དུ་གྱུར་ཐུབ་པ་བྱུང༌། ང་འདིར་ཆུ་ཚོད་ ༢༤ སྡོད་རིང་ཁྱེད་ཚོས་དུས་ཡུན་ཐུང་ཐུང་ནང་མདུན་བསྐྱོད་ཆེན་པོ་བྱས་པ་མཐོང་ནས་དགའ་བོ་བྱུང༌། སྔོན་མ་སོག་པོས་བོད་པའི་ས་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་རེད། ད་ཆ་མ་འོངས་པར་བོད་པས་སོག་པོ་ས་ནས་སློབ་སྦྱོང་ལེན་དགོས་པ་འདུག་ཅེས་སྩལ་ཏེ་ཨུ་ལན་བྷ་ཀྲོར་ཆིབས་ཐོན་བསྐྱངས།

དེར་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་མཇལ་བཅར་དང༌། སོག་གཞུང་དབུས་ལས་ཁུངས་སུ་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་སྲིད་བློན་གཞོན་པ་ཚེ་བརྟན་འགྱུར་མེད་དང༌། རྒྱལ་ཚོགས་ནང་གཏན་བཞུགས་སོག་པོའི་སྐུ་ཚབ་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང༌། ཕྱི་འབྲེལ་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཤར་ཨེ་ཤ་ཡའི་སྡེ་ཚན་འགན་འཛིན་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ། ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་དཔལ་འབྱོར་ཉི་མ་བཅས་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་ཉིན་གུང་བར་ལྷན་མོལ་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་ནས་གསོལ་སྟོན། སོག་པོའི་རྒྱལ་ཡོངས་གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཏུ་གཟིགས་སྐོར་བཅས་བསྐྱངས།

མཁན་པོ་བླ་མས་གུས་བཀུར་ཆེ་བསྟོད་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཤམས་སར་སོག་གཞུང་ཆོས་རིག་གཙོ་འཛིན་དཔལ་འབྱོར་ཉི་མ་དང༌། ཤར་ཨེ་ཤ་ཡའི་གཙོ་འཛིན་རིན་ཆེན་རྡོ་རྗེ་སོགས་དཔོན་རིགས་གནད་ཡོད་བཅོ་ལྔ་ཙམ་ཕེབས་པ་དང༌། མཁན་པོ་བླ་མས་གང་ཉིད་འདིར་ཞབས་སོར་འཁོད་ཐུབ་པ་དེས་སོག་པོའི་ནང་པ་ཡོངས་དང༌། མི་མང་ཡོངས་ལ་དགའ་བ་ཚད་མེད་བྱུང༌། ང་ཚོས་མཆོག་ཉིད་བོད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་དང༌། འཛམ་གླིང་ནང་པ་ཡོངས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ལ་ངོས་འཛིན་ཞུ་གི་ཡོད། འདིར་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་ང་ཚོའི་མི་མང་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་དད་གུས་དང་མཛའ་བརྩེའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་དྲག་བསྟན་པ་དེར་ང་ཚོ་ཤིན་ཏུ་ནས་དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་རེས་འདིར་ཞབས་སོར་འཁོད་ཐུབ་པ་དེས་ཞི་བདེ་དང་རིག་གཞུང༌། རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་དབར་མཛའ་འབྲེལ་བཅས་སླར་གསོ་བྱེད་པར་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོའི་བྱ་བ་བྱུང་ལུགས་བཅས་ཞུས།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ད་རེས་སོག་ཡུལ་ལ་བསྐྱར་དུ་སླེབས་ཐུབ་པ་དགའ་པོ་བྱུང༌། སོག་པོ་གཞུང་ནས་གང་ཅིའི་མཐུན་རྐྱེན་གྲ་སྒྲིག་གནང་བ་དང༌། མི་མང་ཚོས་དད་གུས་དགའ་ཞེན་ཡིད་ཀྱི་བརྟན་པ་འཕྲོག་པ་བྱས་པ་བཅས་ལ་ངས་གོ་སྐབས་འདི་བརྒྱུད་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། སོག་པོ་འཛུགས་སྐྲུན་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དེར་ངས་དགའ་ཚོར་ཆེན་པོས་བསྔགས་བརྗོད་ཞུ་རྒྱུ། བོད་སོག་གཉིས་ཕྲུ་གུ་མཚེ་མ་ལྟ་བུ་རེད། ང་ཚོ་སྐྱབས་བཅོལ་དང་གཞན་འོག་ཏུ་གྱར་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོའི་སྤུན་ཟླ་དེ་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་མདུན་བསྐྱོད་ཕྱིན་དང་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། སོག་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་རེད། རྒྱལ་ཁབ་དེ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པ་རིམ་མཐོར་འགྲོ་རྒྱུར་ངས་སྨོན་འདུན་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་སྩལ།

དུས་མཚུངས་སོག་པོའི་སྲིད་འཛིན་ (Yu Tsedenbol) མཆོག་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུའི་བཀའ་ཡིག་ཅིག་ཀྱང་སྩལ་དོན།

ྋ མི་རྗེ་མཆོག་ལ།

ངོས་རང་སོག་ཡུལ་དུ་ཕྱོགས་བསྐྱོད་སྐབས་སོག་པོའི་གཞུང་དང༌། མི་མང་གིས་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་གནང་བར་གོ་སྐབས་འདི་བརྒྱུད་བཅོས་མིན་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་འདོད་བྱུང༌། ཕྱོགས་བསྐྱོད་འདིའི་སྐབས་གྲོང་ཁྱེར་ (Erdenet) དང་ (Darkhan) གཉིས་ཀྱི་བཟོ་ལས་དང༌། ཞིང་ལས་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་བསྐོར་བསྐྱོད་ཀྱིས་མང་ཚོགས་མཉམ་དུས་ཚོད་མང་ཙམ་བཏང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང༌། དུས་ཚོད་ཐུང་ངུའི་རིང་ཡར་རྒྱས་གང་འཚམས་ཕྱིན་འདུག་པར་ངོས་རང་དགའ་པོ་བྱུང་གཤིས། མ་འོངས་པར་ང་ཚོའི་བོད་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ཐོག་དཔེ་མཚོན་ལྟ་བུ་དང༌། རེ་བ་བྱ་ཡུལ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་འདུག སོག་པོའི་མི་མང་རང་ཉིད་ཀྱི་འབད་བརྩོན་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་གྱི་རོགས་རམ་ལ་བརྟེན་ནས་དུས་ཡུན་ཐུང་ངུ་ལོ་དྲུག་ཅུའི་ནང་སྔར་གྱི་འབྲོག་པའི་རྣམ་པ་དེ་བཞིན་ཆ་ཡོངས་སུ་དེང་རབས་ཅན་དུ་བསྒྱུར་ཐུབ་པ་འདི་ནི་རྒྱལ་ཁབ་ཆེ་བས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཚོར་རོགས་སྐྱོར་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན།

ངོས་རང་གང་དུ་བསྐྱོད་ཀྱང་རྒན་གཞོན་མང་པོས་དགའ་ཞེན་སེམས་གཏིང་ནས་བྱེད་པ་མཐོང་དུས་རང་བཞིན་སེམས་ནང་ཚོར་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་སླེབས་ཀྱི་འདུག འདི་ནི་སོག་བོད་དབར་ལོ་རྒྱུས་དང༌། རིག་གཞུང་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཆེས་ཟབ་མོ་ཡོད་པའི་བརྡ་མཚོན་ཞིག་ཡིན། དུས་རབས་འདིའི་ནང་བོད་སོག་གཉིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བརྒྱུད་རིམ་ནང་འགྱུར་ལྡོག་མང་པོ་ཞིག་ཕྱིན་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར། ཆོས་ཕྱོགས་དང་ཕན་ཚུན་བརྩེ་སེམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཟུབ་མེད་དུ་གནས་ཡོད་ཅིང༌། མ་འོངས་པར་ཡང་ཕན་ཚུན་ལ་རྒྱའི་ནུས་པ་གོང་མཐོར་གཏོང་ཐབས་བསམ་ཤེས་བྱ་གལ། ངོས་ནས་ཀྱང་བྱས་འཐུས། ད་ལམ་ཕྱོགས་བསྐྱོད་རིང་གོ་སྒྲིག་གང་ཅི་ཡག་པོ་གནང་བར་སླར་ཡང་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། འཚམས་འདྲི་བཅས་ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ ༡༩༨༢ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༥ ལ། ཞེས་སྩལ།

ཚེས་ ༢༦ ཞོགས་པ་ཨུ་ལན་བྷ་ཌོར་ནས་གནམ་ཐོག་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་མཁན་པོ་བླ་མ་དང༌། དགོན་པའི་ལས་སྣེ། དབུས་ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་གཙོ་འཛིན། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ། ཧང་གྷ་རིའི་གཞུང་ཚབ་དྲུང་ཆེ་དང་པོ་དང་ལས་བྱེད་བཅས་ཕེབས་སྐྱེལ་དུ་བཅར། བདག་ཞིའི་དགོན་པར་གྲྭ་གྲངས་ཉེར་གཉིས་ཡོད་པ་ནས་མཁན་པོ་དང་གྲྭ་པ་དྲུག་བཅས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་ཁོ་ཚོའི་དགོན་པར་ཞབས་བཅར་སྐྱབས་འདོར་མི་ཡོང་བའི་གསོལ་བ་བཏབ།

དགོང་དྲོ་སུད་སིའི་རྒྱལ་སར་ཆིབས་ཞབས་འཁོད་སྐབས་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་གྱི་སྐུ་ཚབ། སོག་གཞུང་སྐུ་ཚབ་བཅས་ནས་ཕེབས་སྐྱེལ་དང་བཅས་ཧང་གྷ་རི་བརྒྱུད་ཚེས་ ༢༧ ཉིན་ཨི་ཏྲ་ལིའི་ (Italy) རྒྱལ་ས་རོམ་ (Rome) གནམ་ཐང་དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་མཇལ་འཕྲད་དང༌། རྒྱལ་ཡོངས་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་ཁང་གི་ལས་བྱེད་དང་གསར་འགོད་པ་གྲངས་བདུན་ཅུ་སྐོར་ཡོད་པའི་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས། མི་མང་བརྒྱད་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད་ལ་བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྩལ།

གྲ་སྒྲིག་ལྟར་རོམ་གྱི་གལ་ཆེའི་མི་སྣ་བརྒྱ་སྐོར་ལྷན་ཡོད་ཀྱི་ཆེ་བསྟོད་དགའ་བསུའི་སྣེ་ལེན་སར་གདན་ཞུས་ཞབས་སོར་འཁོད།

ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་པོབ་ཇོན་པོལ་ (Pope John Paul) མཇལ་འཕྲད་དང༌། ཁོང་ནས་ཆེས་ཐུགས་ཉེ་ནང་ཚགས་ཀྱི་རྣམ་པས་ཁོང་རང་སྐུ་སྒེར་གྱི་གཟིམ་ཤག་ཏུ་གདན་འདྲེན་ཞུས།

བླ་ཆེན་ཁོང་གི་སྐོར་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་ཐུགས་སྣང་ཇི་བྱུང་རང་རྣམ་ནང་ཕེབས་གསལ། ‘‘ཐེངས་ཤིག་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་བསྐྱོད་སྐབས་འདོད་ཚུལ་གཅིག་མཚུངས་ཡོད་པའི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་པ་འགའ་ཤས་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་བ་དེས་རྐྱེན་པས་དེ་རྗེས་དགོན་སྡེའི་སྐོར་ཉམས་མྱོང་རྗེས་རེས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ནང་པའི་གྲྭ་པ་འགའ་ཤས་ཡེ་ཤུའི་དགོན་པར་བསྐྱོད་ཅིང་ཡེ་ཤུའི་གྲྭ་པ་འགའ་ཤས་ཀྱང་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་བ་དེས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། དམིགས་བསལ་དུ་ང་ཚོའི་དབར་མི་གཞན་དག་གི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་སྐོར་ཤེས་རྟོགས་གཏིང་ཟབ་པོ་བྱུང་ཐུབ་ཡོད།

གཞི་རྐང་ངོས་རང་ནས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྒྱབ་རྟེན་འདྲ་མིན་མང་པོའི་མི་སྣ་དང་ཐུག་འཕྲད་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། རང་ཉིད་ནས་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་མྱོང་བའི་ཆོས་ལུགས་ལས་རིགས་ཀྱི་མི་སྣ་མང་པོ་ཞིག་ནས་འདིར་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཉུང་ཤས་ཤིག་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན། ད་ལྟའི་བླ་ཆེན་པོབ་ནི་ངོས་རང་ནས་བརྩི་བཀུར་ཆེན་པོ་ཞུ་ཡུལ་ཞིག་ཡིན། དང་ཐོག་ང་ཚོའི་དབར་ཕྱོགས་འགའ་ཤས་ནས་འདྲ་པོ་ཡོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་དེས་ཐུན་མོང་གི་གནས་སྟངས་ཤིག་བྱུང༌།

ཁོང་ཐེངས་དང་པོ་མཇལ་འཕྲད་བྱུང་སྐབས། ཁོང་ནི་ཧ་ཅང་ཁོག་ཡངས་དཀྱེལ་ཆེ་དང༌། ཁ་གསལ་གཏིང་གསལ། ཁ་ཐོག་ལག་བཞག་གི་སྐྱེ་བོ་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཡིད་ལ་འཐད་པ་ཞིག་བྱུང་ལ་ཁོང་ནི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་རླབས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བ་ཞིག་ཡིན། མི་སུ་འདྲ་ཞིག་གིས་པོབ་ཇོན་པོལ་གྱིས་གནང་བ་ལྟར་རང་ཉིད་ལྐོག་དཀྲོང་བྱ་རྩིས་བྱེད་མཁན་ལའང་གཅེན་གཅུང་ཞེས་འབོད་ཐུབ་པ་ཡིན་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་ནི་ཚད་མཐོའི་ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ངེས་པ་རེད།” jམཆན། ཅེས་སྩལ།

ཡེ་ཤུའི་བླ་མ་གཞན་ཁག་དང༌། ཆོས་ཚོགས་ཁག་གི་འགོ་འཐུས་སོགས་ལ་མཇལ་འཕྲད་མཛད་དེ་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་སི་པན་ (Spain) དུ་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ཁས་ཐོ་ལོ་ནི་ཡ་ (Catalonia) མངའ་སྡེའི་རྒྱལ་ས་སྦ་སི་ལུ་ནར་ (Barcelona) ཞབས་སོར་འཁོད། མངའ་སྡེའི་གཙོ་འཛིན་དང་མཇལ་འཕྲད་ལྷན་མོལ་དང༌། གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས། ཡེ་ཤུའི་དགོན་པ་སྙན་གྲགས་ཅན་མོན་ཀྲི་སེ་རར་ཀྲི་ (Montserrat) ཞབས་བཅགས་གནས་གཟིགས་ཐུགས་སྨོན་དང༌། དེར་ཁོང་ཚོའི་མཚམས་པ་དང་མཚམས་ཁང་ལ་གཟིགས་ཞིབ་བསྐྱངས། མཚམས་པ་འགའ་ཤས་ལོ་ལྔ་སོང་ཡོད་འདུག་པར། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དགྱེས་མཉེས་མཛད་པ་དང༌། གྲྭ་པ་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་དང་ལྷན་དགུང་ཚིགས་ཀྱང་ལྷན་བཞེས་བསྐྱངས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཆོས་པ་ཚོས་ཁ་ནས་མཛའ་བརྩེ་དང་བྱམས་སྙིང་བཤད་པ་གཅིག་པུ་མིན་པར་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་འགེལ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དེ་དག་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་བྱུང་བ་ཡིན་ན་དོན་དམ་གྱི་ཆོས་པ་གཟི་བརྗིད་ཅན་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཡེ་ཤུ་དང༌། ནང་པ་གཉིས་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་ཕན་ཚུན་ཤེས་རྟོགས་དང་འབྲེལ་བ་ཟབ་ཏུ་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཡིན་སྐོར་སོགས་ཚིག་ཉུང་དོན་བསྡུས་སུ་སྩལ་ཞིང༌། དོགས་འདྲི་ཞུས་ཁག་ལ་བཀའ་ལན་ཡང་སྩལ། མི་མང་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དང༌། གཞན་ཕན། བདེན་པ་བཞི་ལས་བརྩམས་པའི་བཀའ་སློབ་དང་དོགས་འདྲི་ཞུས་ཁག་ལ་བཀའ་ལན་བཅས་ཀུན་ཡིད་འཕྲོགས་པའི་རྣམ་པ་མཐོང་ཐོས་སུ་གྱུར།

ཡང༌། ཡེ་ཤུའི་དགོན་པའི་གྲྭ་པ་བཅོ་ལྔ་སྐོར་ཡོད་སར་གཟིགས་ཞིབ་མཛད་ཅིང༌། དགོན་པ་དེར་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཤིན་ཏུ་དམ་ཞིང༌། གྲྭ་པ་ནང་ཁུལ་དུའང་བདུན་ཕྲག་རེའི་ནང་ཐེངས་རེ་ལས་ཐུག་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མེད་པ། བཞེས་ལག་ཡང་ཉིན་རེ་ཐེངས་རེ་ལས་མེད་པ། རྒྱུན་དུ་སྒོམ་དང་དགེ་སྦྱོང་ལ་འགྲུས་པ་ཤ་སྟག་ཡོད་འདུག་པ་དེ་དག་ལ་དགྱེས་མཉེས་ཆེན་པོས་སྒོམ་རྒྱག་སྟངས་ཇི་ལྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བཀའ་རྩད་དང་སྦྲགས་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྟངས་ལས་མངོན་པར་གསལ་བ་མཚོན་ཚུལ་སོགས་བཀའ་སློབ་སྩལ།

སྐབས་དེར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཐུགས་སྣང་ཇི་བྱུང་རང་རྣམ་ཕེབས་གསལ། ‘‘དེ་མིན་སི་པེན་གྱི་མོན་སེ་ར་ཊ་ཡི་རི་ཁྲོད་དུ་མཇལ་འཕྲད་བྱུང་བའི་གནམ་བདག་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གྲྭ་པ་ཞིག་འདུག་པ་ཁོང་ནི་རྟོག་པ་ཧ་ཅང་མཐོ་པོ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཞིག་ཡིན་པར་སྙམ། ཁོང་ནི་ཤར་ཕྱོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་བ་དང་འདྲ་བར་རུ་ཀྲི་དང་ཆུ་ཇ་ཕྲན་བུ་བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་ལོ་མང་པོའི་རིང་དེ་གར་བཞུགས་འདུག

ཁོང་གིས་ངོས་རང་ལས་ཀྱང་ཉུང་བའི་དབྱིན་སྐད་རེ་ཟུང་ལས་བསྐྱོན་གྱི་མི་འདུག་ཀྱང༌། སྤྱན་ཀྱི་གཟིགས་ཕྱོགས་ལས་དོན་དམ་པའི་ཆོས་ཉམས་ལེན་གནང་མཁན་སྐྱེ་བོ་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཚོར་སྣང་བྱུང༌།

ངོས་ནས་ཁོང་ལ་གང་གི་ཐོག་ཏུ་སྒོམ་བསྐྱོད་ཀྱི་ཡོད་མེད་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར་ཁོང་གིས་‘‘བྱམས་པ་སྒོམ་གྱི་ཡོད།’’ཅེས་སྟབས་བདེ་པོས་ལེན་འདེབས་གནང་བྱུང་བས། དུས་དེ་ནས་ངས་ཁོང་ལ་དེང་རབས་ཀྱི་མི་ལ་རས་པ་ཞེས་ཞུ་གི་ཡོད། གང་ཡིན་ཞེ་ན་བོད་ཀྱི་སློབ་དཔོན་དེས་ཁོང་གི་སྐུ་ཚེའི་ཆ་མང་ཆེ་བའི་རིང་བྲག་ཕུག་ནང་དུ་སྒོམ་བསྐྱོན་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་མགུར་གླུ་བརྩམས་པ་གནང་ཡོད།’’21jམཆན། ཅེས་སྩལ།

དེ་ནས་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་མཇལ་འཕྲད་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་མཐོ་སློབ་ཆེན་མོའི་ནང་མི་གྲངས་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ལ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྐོར་བཀའ་སློབ། ཚོགས་ཁང་དེར་མི་ལྔ་བརྒྱ་སྡོད་ཡུལ་ལས་མེད་ཀྱང་མི་ཚོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་མང་ཆེ་བ་སྡོད་ཡུལ་མེད་པར་ལངས་བཞིན་དུ་བཀའ་སློབ་ཉན་པར་བརྩོན།

ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡ ཉིན་ནཱ་ག་ཇུ་ན་ (Nagarjuna) ཆོས་ཚོགས་སུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ནང་པ་བརྒྱ་སྐོར་ཞིག་ལ། ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་ཚང་མ་སྟོན་པ་གཅིག་གི་དགོངས་པར་མཐར་གཏུགས་པ་གཅིག་གྱུར་སོང༌། ཆགས་སྡང་གིས་ཕྱོགས་རིས་བྱ་རྒྱུ་རང་ཉིད་ལ་སྡིག་ལྟུང་བསགས་རྒྱུ་ལས་མེད་སྟབས་ཀུན་ལ་དག་སྣང་དགོས་པ་སོགས་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་དང༌། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སྡོམ་པ། དྲན་པ་བཞི་ལྡན་གྱི་བཀའ་ཁྲིད་བཅས་སྩལ། དགོང་དྲོ་གྷན་ནི་ཀྲར་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཕེབས་ཞབས་འཁོད།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་གྷར་ནི་ཀྲར་ (Granada) ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་མ་ཀྲི་བྷི་ཤབ་མཇལ་འཕྲད་མཛད་དེ་ཆོས་རིག་ནང་ཁུལ་འབྲེལ་བའི་སྐོར་སོགས་བཀའ་བསྡུར་དང༌། གྷར་ནི་ཀྲི་གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཚོགས་ཁང་དུ་མི་ཆིག་སྟོང་ སྐོར་ལ་ཤར་ཕྱོགས་ནང་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་དང༌། ནུབ་ཕྱོགས་སུ་དངོས་རིག་གིས་ཁྱབ་ཡོད་པ་རེད། དེ་གཉིས་ཕར་ཚུར་ལེགས་ཆ་ལེན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ནང་སེམས་ཀྱི་ཞི་བདེ་ཟེར་བ་འདི་ཚན་རིག་དང་འཕྲུལ་རིག དཔལ་འབྱོར་གྱིས་བཟོ་མི་ཐུབ། དེ་ནི་སེམས་ཞི་དུལ་གྱིས་བཟོ་དགོས། དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མ་གཏོགས་ཡོང་མི་ཐུབ་པ་སོགས་དོན་འདུས་གནད་ཆེའི་བཀའ་སློབ་སྩལ། དགོང་དྲོ་ཨ་ལམ་བི་ར་ (Alhambra) ཞེས་པའི་ལྡུམ་ར་སྐད་གྲགས་ཅན་དེར་གཟིགས་ཞིབ་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མཁས་དབང་ཁག་དང་གནད་ཡོད་མི་སྣ་བཅོ་ལྔའི་ལྷན་བཀའ་མོལ་བསྐྱངས།

ཡང་བྷུ་བྷིན་ཡོན་ (Bubion) གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན། གྲོང་ཁྱེར་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་དང་བཅས་ཡེ་ཤུའི་དགོན་པར་ཞབས་བཅགས་སྐབས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཚོས་རུ་སྒྲིག་གིས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནང་པའི་དབུ་ཁྲིད་བླ་ན་མེད་པ་ཞིག་རེད། ད་རེས་ང་ཚོའི་དགོན་པར་ཞབས་བཅགས་ཐུབ་པ་དེས་ང་ཚོར་ཚད་མེད་པའི་གཟི་བྱིན་ཐོབ་པའི་གོ་སྐབས་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཐོབ་པ་རེད་ཅེས་ཞུས། ཡེ་ཤེས་བླ་ཆེན་ནས་བོད་མི་ཚོ་སོ་སོའི་གཅེས་པའི་ལུང་པ་དང་རིག་གཞུང་ཆོས་བཅས་བཞག་ཏེ་ཡུལ་གྱར་བྱ་དགོས་པའི་རྐྱེན་ངན་བྱུང་བར་དམིགས་བསལ་སྨོན་ལམ་གནང༌།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དགོན་པའི་ཆོས་བྱེད་ཚོར་ང་ཚོ་ཆོས་པ་ཚོས་གཞན་ཕན་དང༌། བྱམས་སྙིང་རྗེ་ལག་ལེན་བྱེད་གལ་ཆེ་བ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ་བར་ཁོ་ཚོ་དགའ་གུས་ཡི་རངས་ཀྱི་གནས་སུ་བཀོད། དེ་ནས་ན་ག་ཇུ་ནའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་མཚམས་ཁང་རི་སྟེང་ཞིག་ཐོག་ཡོད་སར་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་དད་འདུས་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ངོ་སྤྲོད་ཟབ་གསལ་དང༌། དོགས་གཅོད་ཞུས་ཁག་ལ་བཀའ་ལན་སྩལ། གྲོང་ཁྱེར་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོར་མི་མང་ཆིག་སྟོང་ལྷག་ལ་ནང་སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༤ ཉིན་སྔ་དྲོ་ནཱ་ག་ཇུ་ནའི་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། གསུང་སྒྱུར་དབང་ཆེན་མཇལ་བཅར་གསོལ་བཏབ་བཞིན་རི་ཁྲོད་ཀྱི་མཚན་ལ་འོད་ཟེར་གླིང་ཞེས་གསོལ་རས་སྩལ། དེ་རྗེས་སི་པན་རྒྱལ་ས་བརྒྱུད་ཧཕ་རན་སིའི་རྒྱལ་སར་ཞབས་འཁོད་སྐབས་གདན་ཞུ་བྱེད་པོ་གཙོ་བོ་ས་གནས་བོད་རིགས་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་ཀུན་བཟང་ཆོས་འཕེལ་དང༌། དྲུང་ཆེ་ངག་དབང་གྲགས་པ། བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས་གཙོས་བོད་རིགས་ཚོ་དང༌། ཆོས་ཚོགས་ཁག རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་དང་པོ་བཅས་ཕེབས་བསུར་བཅར། ཧཕ་རན་སིའི་རྒྱལ་ཡོངས་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་སྡེ་ཁག་དང་པོའི་ཐོག་ཧཕ་རན་སིའི་མི་མང་ལ་འཚམས་འདྲི་མཛད།

ཡང་ཆེས་མཐོའི་མི་སྣ་དང་མཁས་པ། བཟོ་གྲྭའི་བདག་པོ། ལྟ་གྲུབ་སྨྲ་བ། གསར་འགོད་པ་སོགས་རིམ་བཅར་རེ་སྐོང་ཐོག རྒྱལ་ཡོངས་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་སྡེ་ཁག་གཉིས་པར་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་རྒྱལ་ཡོངས་མི་མང་ལ་འཚམས་འདྲི་དང༌། འཛམ་གླིང་ཞི་བདེ་སྐོར་གསུང་འཕྲིན། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་རིག་གི་བསྟི་གནས་དང༌། ཁོང་ཚོའི་རྒྱ་ཆེའི་གསར་ཤོག་འགྲེམས་སྤེལ་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར། ཀེ་ཐོ་ལིག་གི་གསར་ཤོག་ཆེ་ཤོས་དེའི་དེ་ཉིན་གྱི་གནས་ཚུལ་གཙོ་བོ་བོད་སྐོར་བཏོན་པ་སྒོ་དབྱེ་དང༌། གསར་འགོད་པ་ སུམ་ཅུ་སྐོར་དང་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས་ཏེ་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་སྐོར་དང༌། ནང་ཆོས། བོད་སྐོར་སོགས་གསུང་མོལ་བསྐྱངས། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་ནས་གུས་བཀུར་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་སར་མཁས་པ་དང༌། དོ་སྣང་ཅན་བརྒྱ་སྐོར་མཇལ་འཕྲད་གནང༌།

དུས་མཚུངས་ (A.F.P) གསར་སྤེལ་ལྷན་ཁང་གིས་རེས་གཟའ་ཟླ་བའི་ཉིན་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ཧཕ་རན་སིའི་རྒྱལ་སར་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་ཁོང་གིས་‘‘སོ་སོའི་ལུང་པར་ལོག་རྒྱུའི་ཉིན་གྲངས་རྩིས་བཞིན་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར། ག་དུས་ཕྱིར་ལོག་ཐུབ་མིན་ད་ལྟ་བཤད་ཚོད་ཐུབ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་དཀའ་མོ་རེད’’ ཅེས་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་རྗེས་འཇུག་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་དང་བཅས་ཏེ་ ༡༩༥༩ ལོར་རྒྱ་མིས་བོད་བཙན་བཟུང་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་མི་རྣམས་སོ་སོའི་ལུང་པ་བཞག་སྟེ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་དགོས་བྱུང་བ་རེད། ཁོང་གིས་ད་ཆ་རྒྱ་ནག་མཉམ་འབྲེལ་ལམ་བཟང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ཅེས་གསུངས། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ནི་བོད་མི་ཚོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་ཡིན་པར་འདོད་ཀྱི་ཡོད། གནམ་ཐང་དུ་ཧཕ་རན་སིའི་བོད་པའི་ཚོགས་པ་ཁག་གི་སྐུ་ཚབ་ཚོས་ཕེབས་བསུར་བཅར་ཡོད།

ཧཕ་རན་སིར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་དོན་ནི། ཆོས་ཚོགས་དང་རིག་གཞུང་ཁོ་ནའི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་ལས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་མིན། ‘‘ངོས་ཀྱི་གྲོགས་པོ་རྙིང་པ་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་བྱ་རྒྱུ་དང༌། འདིར་བོད་མིས་གསར་དུ་བཞེངས་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་མཇལ་རྒྱུ་བཅས་ཡིན། ངོས་རང་གང་དུ་ཕྱིན་ཀྱང་རྒྱལ་ཁབ་མི་འདྲ་བའི་མི་སྣ་ཁག་ཐུག་འཕྲད་བྱ་རྒྱུ་དང༌། བྱམས་བརྩེའི་སྐོར་སློབ་སྟོན་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། འཛམ་གླིང་ནང་རྙོག་གྲ་འབྱུང་རྐྱེན་ནི་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཡིད་ཆེས་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིན་པ་རེད། ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཡིད་ཆེས་དང༌། གོ་རྟོགས་ལེགས་སུ་གཏོང་ཐབས་བྱེད་དགོས།’’ ཡང་ཁོང་གིས། ‘‘རྒྱ་ནག་དང་ཨུ་རུ་སུའི་བར་ཞི་འགྲིགས་ཡོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཚང་མའི་ཆེད་གོ་སྐབས་དང་མཐུན་པ་ཞིག་རེད།’’ ཅེས་བཀོད་ཐོན་བྱུང༌།

ཚེས་ ༦ ཉིན་སྔ་དྲོ་སྐྱབས་རྗེ་བདུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེ་མཇལ་བཅར་དང༌། ཧཕ་རན་སིའི་སྲིད་བློན་ཟུར་བ་དང༌། སྐབས་དེར་རྒྱལ་སའི་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་ཐོག་པ། ཕྱོགས་འགལ་ཚོགས་པའི་དབུ་ཁྲིད་བཅས་ཡིན་པ་ཁོང་གིས་གདན་ཞུས་ལྟར་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ཡིག་ཚང་དུ་མཇལ་འཕྲད། རྒྱལ་སའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཚོས་གཟིགས་སྐོར་སྐབས་མཚན་རྟགས་ཞུ་ཡུལ་ཐོག་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རྟགས་ཆེད་བཟོས་དེའི་ཐོག་མཚན་རྟགས་ཞུས། གྲོང་ཁྱེར་གྱིས་ཆེ་མཐོའི་དབུ་ཁྲིད་ཚོར་འབུལ་རྒྱུའི་རྟགས་མ་བཅས་ཕུལ། དེ་རྗེས་རྒྱལ་སའི་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོར་གུས་བཀུར་ཆེ་བསྟོད་དང་དགའ་བསུའི་སྣེ་ལེན་ཚོགས་འདུར་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་དམིགས་བསལ་མགྲོན་འབོད་གལ་ཆེ་མི་སྣ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད་སར་གདན་ཞུས་ཀྱིས་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་མཆོག་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་རྒྱལ་སར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་དང་འབྲེལ། བོད་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་དེང་སང་འཛམ་གླིང་ནང་གལ་ཆེ་ཡིན་གནས་སོགས་ཞུས།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། འགྲོ་བ་མིའི་དོན་དམ་གྱི་བདེ་སྐྱིད་ཆེད་གཞན་ཕན་དང༌། བྱམས་སྙིང་རྗེའིཀུན་སློང་སོགས་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཡིན་པའི་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྩལ་པས་དེར་ཕེབས་ཚང་མས་དགའ་གུས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་བཅོས་མིན་བསྟན་ཐོག་སྐུ་མགྲོན་ཕེབས་མཁན་ནང་ནས་ཆེས་གལ་ཆེའི་མི་སྣ་དྲུག་ཅུ་སྐོར་དང་ལྷན་དུ་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་སར་ངོ་སྤྲོད་ཞུས།

ཉིན་གུང་ཧཕ་རན་སི་ཡེ་ཤུ་ཆོས་རིག་ཁང་ནས་ཕེབས་བསུ་སྣེ་ལེན་གོ་སྒྲིག་སར་ཞབས་བཅགས་རྗེས་ཧཕ་རན་སིའི་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་ཨར་ཁྲི་བྷི་ཤབ་པེ་རི་སི་མཇལ་འཕྲད་སར་ཆོས་རིག་སྐོར་དང༌། ཆོས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་སྟངས་སོགས་བཀའ་མོལ་བསྐྱངས།

དགོང་དྲོ་ཆོས་རིག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞབས་འཁོད་སྐབས་ཆོས་ལུགས་ཁག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་སོ་སོས་དགའ་བསུའི་གསུང་བཤད་གནང༌། ཚོགས་ཁང་དུ་མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་བདུན་བརྒྱ་སྐོར་ཡིན་ཀྱང་མི་ཚོགས་སུམ་སྟོང་སྐོར་ཚོགས་ཁང་དུ་འཛུལ་བ་དང༌། མི་མང་སུམ་སྟོང་ལྷག་ཚོགས་ཁང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ལྷག་པ་རྣམས་ནས་སྐོར་སྲུང་བར་ང་ཚོ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་བཀའ་སློབ་ཉན་མི་ཆོག་པ་ཇི་ཡིན་ཟེར་བཞིན་སྐད་འབོད་བྱེད་པ་དང༌། གསུང་བཤད་ཉན་མཁན་མི་མང་ནང་ནས་འཛམ་གླིང་ནང་མི་འདི་འདྲ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་སྐད་འབོད་དང༌། མིག་ནས་མཆི་མ་དབང་མེད་ཤོར་བ་སོགས་སེམས་ལ་གཡོ་འགུལ་ཐེབས་པའི་རྣམ་འགྱུར་དུ་མ་བསྟན།

སང་ཉིན་དེར་ཧཕ་རན་སིའི་རྒྱལ་ས་ནས་ (UPI) གསར་སྤེལ་ཁང་གིས་བོད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གིས‘‘རྒྱ་མིས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་དང༌། བོད་ཀྱི་མི་རྩ་མེད་བཟོ་བཞིན་འདུག ད་ལྟའི་རྒྱ་མིའི་མངའ་འོག་ཏུ་དེ་མུར་གནས་པ་ཡིན་ན། རང་ཉིད་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱ་རྒྱུ་མིན་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་གི་ཡིན། ’’ཞེས་དང༌། (Le Figaro) ཞེས་པའི་ཚགས་ཤོག་ཐོག་བཅར་འདྲི་དང་ལེན་སྐབས་ཁོང་གིས། ‘‘ངོས་རང་ཐེངས་གཅིག་སླར་ཡང་ཕ་ཡུལ་མཐོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད’’་ཅེས་ལུང་བསྟན་བསྐྱོན་ཡོད། བཅར་འདྲི་དེ་ནི་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ཧཕ་རན་སིར་བདུན་གཅིག་འཚམས་གཟིགས་སུ་བསྐྱོད་སྐབས་པར་བསྐྲུན་བྱས་པ་ཞིག་རེད།

དེ་རྗེས་ཁོང་ (Bonn) དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང༌། ཧཕ་རན་སི་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་སྐོར་བཀའ་མོལ་གནང་རྩིས་མེད་པ་རེད། བོད་དུ་རྒྱའི་དབང་ཤུགས་སླེབས་པ་ནས་བཟུང་དགོན་པ་ ༣༧༠༠ ཡོད་ཁོངས་ནས་ ༡༣ དང༌། གྲྭ་གྲངས་ ༢༥༠་༠༠༠ནས་ ༣་༥༠༠ ཙམ་ལས་ལྷག་མེད། ཅེས་གསར་འགྱུར་འགོད་མཁན་ཚོར་བཀའ་སྩལ་ཡོད། ཡང་ཁོང་གིས་‘‘ངོས་མཉམ་གྲྭ་པ་ ༧༠༠༠ ཙམ་རྒྱ་གར་དུ་བྲོས་བྱཽལ་དུ་སླེབས་ཡོད། དེ་འཕྲོས་ཚང་མ་དམར་བསད་བཏང་བའམ་བཙོན་འཇུག ཡང་ན་མནར་གཅོད་མྱངས་དགོས་བྱུང་ཡོད། པེ་ཅིན་ནས་མགྲོན་བརྡ་སླེབས་པ་ཚང་མས་ཁས་ལེན་བྱ་ཐབས་མེད། འདི་འདྲའི་མགྲོན་འབོད་ནི་བསླུ་ཐབས་བྱས་པ་ཞིག་ལས་གཞན་གང་ཡང་མ་རེད།’’ ཅེས་བཀོད་ཐོན་བྱུང༌།

དེ་ནས་ཤར་ཕྱོགས་སྐད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་ཅིང༌། ཚན་རིག་མཁས་པ་དང༌། ཧཕ་རན་སིའི་རིག་གཞུང་གཙོ་འཛིན་ལྷན་དུ་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས་རྗེས་རྒྱལ་སའི་གྲོང་ཟུར་དུ་ཡོད་པ་སྤ་གོ་ཀྲ་ནང་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་བསོད་རྒྱལ་སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། དྭགས་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་གཉིས་ནས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལྟར། མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་སྐོར་ལ་ཐུགས་སྒྲུབ་ཡང་སྙིང་ཀུན་འདུས་ཀྱི་བཀའ་དབང་སྩལ། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་པོ་རོ་ཀྲི་སི་ཀྲིན་ལྟེ་བའི་དགོན་པར་དབུ་འཛིན་ཁག་དང་ལྷན་མོལ་དང༌། དོན་གཉེར་ཅན་མི་མང་སུམ་སྟོང་སྐོར་ལ་བློ་སྦྱོང་གི་བཀའ་ཁྲིད་བསྐྱངས།

གཞན་ཡང༌། ཧཕ་རན་སི་ཤེས་རིག་རླུང་འཕྲིན། ནན་ག་ནེའི་གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་བཅས་ལ་མཇལ་ཁ་དང༌། སོག་རིགས་ཚོགས་པར་བཀའ་སློབ་དང༌། གསར་འགོད་པ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་དང་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས་ཤིང༌། དེར་རྒྱ་ནག་ཤིན་ཧྭ་གསར་འགྱར་ཁང་གི་གསར་འགོད་པ་གཉིས་ཀྱང་བཅར། ཧཕ་རན་སིའི་ཆེས་མཐོའི་ཁྲིམས་ཁང་གི་ཁྲིམས་དཔོན་མཐོ་ཤོས་ནས་སྣེ་ལེན་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཞེས་སར་ད་རེས་ཆིབས་བསྒྱུར་ཐུབ་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང༌། ནང་ཆོས་དབར་འབྲེལ་གནས་ཇི་ཡོད་བཀའ་སློབ་ཡོང་བ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། དེང་སྐབས་བདེན་པས་བདེན་པ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་མ་རེད། བདེན་པ་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་པ་རེད། སྐྱིད་སྡུག་བཟང་ཞན་དང༌། མི་རིགས་སྐད་ཡིག་བཅས་ལ་དབྱེར་མེད་ཀྱིས་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་ཚང་མས་དྲང་བདེན་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕྱག་ལེན་གནང་མཁན་ཚོའི་འགན་རེད། དེ་ནི་ཆོས་པའི་བྱ་བ་དངོས་གནས་གཅིག་རེད།

ཆོས་པ་ཚོ་སྤྱི་ཚོགས་དང་བྲལ་ཏེ་སྒྲུབ་ཕུག་ནང་བསྡད་ནས་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་དོན་དུ་སྨོན་ལམ་དང༌། སེམས་བསྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རེད། ཁྲིམས་ཀྱི་ཕྱག་ལས་གནང་མཁན་ཚོ་མི་མང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་བསྡད་ནས་དེ་དངོས་སུ་ལག་ལེན་གནང་མཁན་ཞིག་རེད།

དེར་བརྟེན་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་དྲང་བདེན་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་གནང་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ངས་ཁྲིམས་སྐོར་གང་ཡང་མི་ཤེས་ཀྱང་དཀར་ནག་དབྱེ་འབྱེད་སྐབས་དང་པོ་བྱེད་པ་པོ་དེའི་ཀུན་སློང་ངོ་མ་དེ་གང་ཡིན་ཞིབ་དཔྱོད་བྱེད་གལ་ཆེ།

སྐབས་རེར་སེམས་པ་དཀར་ལ་སྦྱོར་བ་མཁས་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན་ཀུན་སློང་དབྱེ་འབྱེད་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་རེད། དེ་མཚུངས་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕྱག་ལས་གནང་མཁན་ཚོས་གཞན་ཕན་དང་བྱམས་སྙིང་གནང་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ལུགས་སོགས་དགོངས་འཆར་བཀའ་སློབ་སྩལ་རྗེས་མི་མང་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དང་གཞན་ཕན་གྱི་ཀུན་སློང་གལ་ཆེ་ལུགས་བཀའ་སློབ་དང་དོགས་འདྲི་ཞུས་ཁག་ལ་བཀའ་ལན་སྩལ། བོད་རིགས་ཚོགས་པས་བོད་ཀྱི་འདྲ་དཔར་འགྲེམས་སྟོན་སར་གདན་ཞུས་གཟིགས་ཞིབ་དང༌། བོད་རིགས་ཚོ་དང༌། བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས་ཚོ། པེ་རི་སིར་ཕེབས་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་བཅས་མཇལ་ཁ་རིམ་སྩལ་ལ་སོ་སོར་སྤྱི་བྱེའི་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཡང་བཀའ་བརྒྱུད་ཆོས་ཚོགས་ནས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལྟར། རྒྱལ་སའི་གྲོང་ཁྱེར་ཟུར་དུ་ཡོད་པ་གོ་ཀྲ་ནང་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་མི་གྲངས་བཞི་སྟོང་སྐོར་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང་ནང་ཆོས་སྐོར་བཀའ་སློབ། དེ་ཉིན་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ཀྱང་ཆོས་གྲྭར་ལྷན་བཞུགས་གནང༌། བི་ཏི་ནམ་གྱི་དགོན་པ་གསར་པར་གདན་ཞུས་ལྟར་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་བི་ཏི་ནམ་མི་གྲངས་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ནས་ཆོས་ཀྱི་རྟ་དབྱངས་འཐེན་བཞིན་སྒོ་གསུམ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ཕེབས་བསུ་ཞུས། དགོན་ནང་གནས་གཟིགས་དང༌། གསར་བཞེངས་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་ཕྱག་ནས་སྩལ།

བི་ཏི་ནམ་དགོན་པའི་བླ་མས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་ནང་རྒྱལ་བསྟན་ཁྱབ་སྤེལ་གྱི་མཛད་རྗེས་ལ་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུས་པ་དང༌། བསྟན་འགྲོའི་མགོན་དཔུང་དུ་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་དགོས་པའི་གསོལ་འདེབས་ཞུས།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ང་ཚོ་ནང་བསྟན་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཆོས་གྲོགས་ཙམ་མ་ཟད། སྐྱབས་བཅོལ་བ་གཅིག་གྱུར་རེད། ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་འཕྲད་སྐབས་ཆོས་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། ང་སྐྱབས་བཅོལ་སྤུན་མཆེད་རྒན་པ་རེད། དེར་བརྟེན། ཁྱེད་ཚོར་ངས་ཧཕ་རན་སིའི་སྒོར་སུམ་སྟོང་ཞལ་འདེབས་སྤྲོད་རྒྱུ་ཡིན། ཚང་མས་རྒྱུན་དུ་བསམ་པ་བཟང་པོ་དང༌། གཞན་ཕན་བྱམས་སྙིང་ལ་འབད་དགོས་ལུགས་དང༌། ཁོང་ཚོའི་སྤྱི་སྒེར་གྱི་འབུལ་རྟེན་ཁག་ཕྱིར་སློག་སྩལ། ཁོང་ཚོ་དང་ལྷན་ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་གསུངས།

དགོན་པས་གསོལ་སྟོན་བཤམས་པར་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ལྷན་ལྷོད་བཞེས་དང་དགོན་པར་འཇར་མན་ཧཕི་རན་ཧཕོར་ཀྲ་ (Frankfurt) རྒྱལ་སྤྱིའི་དཔེ་དེབ་འགྲེམས་སྟོན་དབུ་འཛིན་སྐུ་ཞབས་རོ་ཀྲི་ཇན་དམིགས་བསལ་གནམ་གྲུ་ཁྲིད་དེ་ཕེབས་བསུར་བཅར་ཏེ་འཇར་མན་གྲོང་ཁྱེར་ཧཕི་རན་ཧཕོར་ཀྲ་རྒྱལ་སྤྱིའི་དཔེ་དེབ་འགྲེམས་སྟན་ཁང་ཉེ་འགྲམ་དུ་ཐད་འཕུར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་གདན་ཞུས་ཀྱིས་དཔེ་དེབ་འགྲེམས་སྟོན་ཚོང་ཁག་ཁ་ཤས་ལ་གཟིགས་སྐོར་དང༌། འགྲེམས་སྟོན་ཚོགས་འདུར་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ས་སྐྱ་བརྩེ་ཆེན་གླིང་ཉེ་འགྲམ་ཚོགས་ཁང་དུ་མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་བརྒལ་བར་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་རྗེས་གནང་དང་ཞེན་པ་བཞི་བྲལ་གྱི་བཀའ་ཁྲིད་བསྐྱངས། བརྩེ་ཆེན་གླིང་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཀྲུ་ལུ་སིའི་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་མཇལ་འཕྲད་རྗེས་ན་ལན་ཌར་དགོན་པར་ཞབས་སོར་བཀོད་དེ་མཇལ་ཁ་སྩལ། དེ་ནས་བཛྲ་ཡོ་གི་ནིའི་ཆོས་ཚོགས་སུ་ཞབས་བཅགས་དང་འབྲེལ་ཨ་རི་དང་ཡོ་རོབ་ཁུལ། ལྷོ་ཤར་ཨེ་ཤ་ཡ་བཅས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་དུ་མ་ཞིག་ནས་ཆེད་འབྱོར་མི་གྲངས་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་བཞི་ཐབས་ལམ་སྟོན་ཕྱོགས་ཕྲན་བུ་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ལས་གཞི་རྩ་སྟོན་པའི་ཆོས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་སྐོར་བཀའ་སློབ་དང༌། ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་གྱི་བཀའ་ཁྲིད། ཆོས་ཚོགས་འབྲེལ་ཡོད་ཚོ་མཇལ་བཅར་ལ་མ་འོངས་བྱེད་སྒོའི་སྐོར་ལམ་སྟོན། དེ་རྗེས་ཧཕ་རན་སིའི་རྒྱལ་ཡོངས་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་སྡེ་ཁག་གསུམ་པ་མཇལ་བཅར་གྱིས་རྒྱལ་ཡོངས་མི་མང་ལ་སྐར་མ་བཅོ་ལྔའི་རིང་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྐྱབས་འཇུག་ཞུས་དོན་བཞིན་སྩལ།

གནས་ནང་དཔའ་བོ་རིན་པོ་ཆེས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བཏབ་པ་བཞིན་དད་འདུན་ཅན་ཚོར་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་བཀའ་དབང་རྗེས་གནང་སྩལ། ཧཕ་རན་སི་ལྷོ་ཕྱོགས་གྲོང་ཁྱེར་མ་སིལ་ (Marseille) དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ་སྔོན་མ་བོད་དུ་སྐྱོད་མྱོང་བ་ཨ་ལེགས་ཙན་ཌར་ཌི་ཝིཌི་ནིལ་ (Alexandra David Neel) གྱི་དྲན་རྟེན་སྒོ་དབྱེ་དང་རབ་གནས། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་གྲོང་ཁྱེར་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོར་གལ་ཆེའི་མི་སྣ་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད་པའི་ཆེ་བསྟོད་སྣེ་ལེན་གྲ་སྒྲིག་སར་ཞབས་འཁོད་བསྐྱངས།

སྐབས་དེར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཨ་ལེགས་ཙན་ཌར་ཁོང་འགྲིམ་འགྲུལ་སོགས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་གང་ཡང་མེད་སྐབས་བོད་ལ་སྙིང་སྟོབས་ཆེན་པོས་ཕེབས་པ་རེད། ངས་ཆུང་དུས་ཁོང་གི་དཔར་མཐོང་མྱོང༌། ཁོ་རང་ལོ་བརྒྱ་ཕེབས་སྐབས་ཀྱང་བོད་ནང་ཕེབས་འདུན་གནང་འདུག་པ་ནི་ངའི་སེམས་ལ་ཟུག་པོ་བྱུང༌། འདིར་ཁོང་བོད་ལ་ཕེབས་པའི་སྐོར་གྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་གང་ལེགས་འདུག་པར་དགའ་པོ་བྱུང་ལུགས་གསུངས།

དེ་ནས་ཨ་ལེགས་ཙན་ཌར་གྱི་གྲོགས་པོ་ལོ་གོ་གཅིག་བྱས་པ་ཞིག་དང༌། ཌིན་ནི་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་ཨར་ཆི་བི་ཤབ་མཇལ་འཕྲད་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་ལྷན་ཚོགས་ནས་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་གོ་སྒྲིག་སར་ཞབས་འཁོད་ཀྱིས་སེམས་ཞི་བདེར་གནས་ཐབས་སྐོར་བཀའ་སློབ་དང༌། ཨ་ལེགས་ཙན་ཌར་ཌི་ཝི་ཌི་ནིལ་ཚོགས་པས་ཉིན་གུང་གསོལ་སྟོན་སར་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་བཅས་གནད་ཡོད་མི་བཞི་བཅུ་སྐོར་ལྷན་དུ་གསོལ་སྟོན་བཞེས། གྲོང་ཁྱེར་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོའི་ནང་མི་མང་བཞི་སྟོང་སྐོར་ལ་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཞིང༌། ཡུལ་དེ་མི་རྒན་རབས་ཚོས་ཚོགས་ཁང་ནང་མི་འབོར་དེ་འདྲ་འཛོམས་པ་མཐོང་ཐོས་བྱུང་བ་དང་པོ་ཡིན་ཚུལ་གླེང༌། མ་སིལ་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བི་ཏི་ནམ་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་བཅུ་གཉིས་མཇལ་བཅར་ལ་གསུང་མོལ་མཛད་དེ་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་ཨི་ཏྲ་ལིའི་གྲོང་ཁྱེར་མི་ལན་ (Milan) དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་པ་དང་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་མཇལ་འཕྲད་དང༌། མི་ལན་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་ནས་གདན་ཞུས་བཞིན་བཞུགས་སྒྲིག་ཞུ་ཡུལ་དགོན་པར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས།

ཨི་ཏྲ་ལིའི་རྒྱལ་ཡོངས་རླུང་འཕྲིན་མཇལ་བཅར་རྒྱང་བསྲིངས་ཐད་གཏོང་དང་མི་ལན་ཚོགས་ཁང་ནང་མཁས་པ་དང༌། གསར་འགོད་པ་བཅས་མི་གྲངས་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ནས་དོགས་འདྲི་ཞུས་པར་བཀའ་ལན་སྩལ། དེ་རྗེས་སུད་སི་ནས་ཡོང་བའི་བོད་མི་ཚོར་མཇལ་ཁ་དང་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཡང༌། མི་མང་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་བྱང་སྡོམ་དང་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་དང༌། མི་མང་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ལ་བཀའ་སློབ། ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་ཞིག་ནས་ཆོས་རིག་སྐོར་དོགས་གཅོད་རིམ་ཞུས་ལ་བཀའ་ལན་འདོད་ཁེངས་སྩལ། ཚེས་ ༡༨ ཉིན་ཨི་ཏྲ་ལིའི་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་དང༌། ཡེ་ཤུའི་བླ་མ་ཁག་གཅིག་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་རྗེས་ཙོང་ཁ་པའི་ཆོས་ཚོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས། དེར་ལྟ་ཁྲིད་དྲན་པ་བཞི་ལྡན་གྱི་བཀའ་ཁྲིད་ཟབ་གསལ་སྩལ་བར་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་མང་ནས་མི་རིགས་འདྲ་མིན་ ༥༠༠ སྐོར་བཅར་འཛོམས་བྱུང༌།

གཞན་ཡང༌། གྲྭ་བཙུན་བདུན་ལ་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ་དང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་བཀའ་དབང་སྟ་གོན་དངོས་གཞི་བཅས་རྒྱས་པར་སྩལ།

ཚེས་ ༢༢ སྔ་དྲོ་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་བདག་བསྐྱེད་ཀྱི་བཀའ་ཁྲིད་དང༌། ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་ཁག་ནས་བརྟན་བཞུགས་འདེགས་འབུལ་ཞུས། གྲོང་ཁྱེར་དེར་ཚུགས་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་བྱིས་པའི་ཤེས་རིག་ཚོགས་འདུའི་དབུ་འབྱེད་མཛད་སྒོའི་ཐོག འཛམ་གླིང་ནང་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེའི་ས་བོན་དེ་བྱིས་པའི་སེམས་ལ་འདེབས་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མི་ལ་ལུས་སེམས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་གཉིས་ཀ་དགོས་ཤིང༌། དེའི་ནང་ནས་སེམས་ཀྱི་བདེ་བ་དེ་གལ་ཆེ་ཤོས་རེད། དེ་བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་ལས་འབྱུང་ཐུབ་ཚུལ་སོགས་བཀའ་སློབ་དང་མཇལ་ཁ་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་རྒྱལ་སྤྱིའི་བྱིས་པའི་ཤེས་རིག་ཚོགས་འདུར་གདན་ཞུས་བཀའ་སློབ་རྗེས། ཚོགས་འདུ་དེར་ཡོད་ནང་ནས་གལ་ཆེའི་མི་སྣ་བཅོ་ལྔ་ནས་ཟུར་མཇལ་ཞུས། དགོང་དྲོ་ཡེ་ཤུའི་རྒས་གསོ་ཁང་ཞིག་ཏུ་གཟིགས་སྐོར་དང་ཚོགས་ཁང་དུ་རྒས་གཅོང་དང་ནད་གཡོག་ལས་བྱེད་བཅས་བརྒྱད་བརྒྱ་སྐོར་འདུ་འཛོམས་ལ་རྒས་གཅོང་ཚོར་ཁྱེད་ཚོ་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོས་རྟག་ཏུ་ཚེ་རིང་པོ་ཡོང་བར་ཤོག་ཅེས་སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་དེ་ཁྱེད་ཚོར་དངོས་སུ་འགྲུབ་པ་རེད། སོ་སོ་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་དེ་ཤེས་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེ། ལོ་བརྒྱ་དང་གཅིག་ལོན་པའི་རྒས་འཁོགས་ཤིག་ལ་ཕྱག་མཛུབ་བཙུགས་ཏེ་ཁྱེད་རང་ཚོ་སེམས་པ་སྐྱིད་པོ་བྱེད་དགོས། ལོ་རྒས་ཀྱང་མི་རེད། དེ་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་རྒྱུའི་འགན་དེ་ང་ཚོར་ཡོད་པ་རེད། སྨན་གཡོག་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོར། ཁྱེད་ཚོའི་ལས་ཀ་དེ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཆོས་རེད། ངས་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱེད་ཚོར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། གཙོ་འཛིན་ལ་ཁྱེད་ཀྱི་བྱས་པ་དེ་རླབས་ཆེན་གྱི་བྱ་བ་ཞིག་རེད། དེ་རྒྱུན་མཐུད་གནང་རོགས། ངས་ལེགས་ལྷོང་ཡོང་བའི་སྨོན་ལམ་རྒྱག་གི་ཡིན།

རྒས་གཅོང་ཚོ་ལ་ཡང་ལུས་སེམས་གཉིས་ཀྱི་བདེ་བ་དགོས་ཀྱི་རེད། སེམས་ཀྱི་བདེ་བ་དེ་ཆོས་ཐོག་ནས་མ་གཏོགས་ཡོང་གི་མེད་ཙང༌། དེར་ཁྱེད་ནས་དགོངས་བཞེས་ཀྱིས་ཕྱག་ལེན་གནང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་རེད། ཅེས་བཀའ་སློབ་དང་སྦྲགས་ཨ་སྒོར་ཆིག་སྟོང་རྒན་འཁོགས་ཚོའི་བདེ་དོན་ཆེད་སྩལ། རྒན་གཅོང་བཀའ་སློབ་སར་བཅར་མི་ཐུབ་པ་ཚོའི་སྡོད་སར་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་དང༌། ཕྱག་བྱིན་སྩལ་བར་འབྲལ་མི་ཐུབ་པའི་རྣམ་འགྱུར་མངོན།

དེ་ནས་ཕོ་ལོ་རན་སིར་ (Florence) ཕེབས་ཏེ་མི་མང་ཆིག་སྟོང་སྐོར་ལ་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེ་དང་མི་ཚེ་བདེ་སྐྱིད་ངང་སྐྱེལ་རྒྱུའི་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཐོག གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་གོ་སྒྲིག་སར་ཞབས་འཁོད་དང་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་བདུན་ཕྲག་འཁེལ་བས་བྱིས་པའི་ཞི་བདེའི་ཚོགས་འདུར་གདན་ཞུས་ཞབས་བཅགས་བཀའ་སློབ་དང༌། ཁོང་ཚོས་ཞི་བདེའི་རྟགས་མ་ཞིག་ཕུལ་བ་དགྱེས་བཞེས་མཛད།

ཚེས་ ༢༥ ཉིན་གནམ་ཐོག་འཇར་མན་གྲོང་ཁྱེར་ཧཕི་རན་ཧཕོར་ཀྲར་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར། ཡེ་ཤུའི་བཙུན་དགོན་ཞིག་ནས་དགའ་བསུ་དང་ཆེ་བསྟོད་སྣེ་ལེན་ཞུས། དེའི་ནང་གི་བཙུན་མ་རྒས་འཁོགས་རྐང་འཁོར་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་ཞིག་ནས། ངའི་ཕྲེང་བ་འདི་ཁྱེད་ལ་མ་ཤི་གོང་ཕུལ་བསམ་ནས་ད་བར་རྨི་ལམ་བཞིན་སྒུག་བསྡད་པ་ཡིན། དེ་རིང་ཁྱེད་འདིར་དངོས་སུ་ཕེབས་ནས་འབུལ་རྒྱུ་བྱུང་ལ་རེ་འདོད་དངོས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་མ་བསམ་བརྗོད་འདས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད་ཅེས་ཞུས་ནས་མོ་རང་གི་ཕྲེང་བ་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས་པས་ཡིད་དགའི་གནས་སུ་བཀོད།

དེ་རྗེས་འཇར་མན་རྒྱལ་སར་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཆེན་མོས་མཇལ་བཅར་དང༌། ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད་ཆོས་ཚོགས་སུ་ནང་པ་དྲུག་བརྒྱ་སྐོར་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང༌། ནང་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཚུལ་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྩལ། རྒྱལ་སའི་གསར་འགོད་ཚོགས་ཁང་དུ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་དང༌། ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་མི་སྣ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ནས་གུས་བཀུར་སྣེ་ལེན་རྗེས་གསར་འགོད་པ་སུམ་ཅུ་སྐོར་དང་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས།

བྷོན་ (Born) གྲོང་ཁྱེར་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོར་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཉི་ཤུ་སྐོར་ནས་ཕེབས་བསུ་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་ད་རེས་གྲོང་ཁྱེར་འདིར་ཕེབས་ཞབས་འཁོད་ཐུབ་པར་དགའ་བསུའི་གསུང་བཤད་གནང་རྗེས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གསར་དེབ་ཞེས་པ་འཛམ་གླིང་གི་ཆེས་མཐོའི་དབུ་ཁྲིད་ཚོ་གཟིགས་སྐོར་ཕེབས་སྐབས་མཚན་ཡིག་ཞུ་ཡུལ་གྱི་དེབ་ཐོག་མཚན་ཡིག་ཞུས། དེ་རྗེས་ཡེ་ཤེས་བླ་ཆེན་ཨར་ཆི་བི་ཤབ་ཀར་ཌི་ནལ་ཧོབ་པི་ནལ་མཇལ་འཕྲད་དང༌། འཇར་མན་བོད་ཚོགས་ཀྱི་གྲ་སྒྲིག་ཞུས་པའི་བོད་ཀྱི་ལག་ཤེས་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་ལ་གཟིགས་ཞིབ། འཇར་མན་གཞུང་གི་གལ་ཆེའི་མི་སྣ་མཇལ་འཕྲད་བཅས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༧ ཉིན་བྷོན་མཐོ་རིམ་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭའི་དབུས་ཨེ་ཤ་ཡའི་སྡེ་ཁག་གི་གཙོ་འཛིན་གདན་ཞུར་བཅར་ཏེ་གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཏུ་གཟིགས་སྐོར་དང༌། གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་གཙོ་འཛིན་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ཞབས་འཁོད་ཐུབ་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུས་དང༌། མཐོ་སློབ་ཁང་ནས་བོད་ཀྱི་ཆོས་རིག་སྐོར་དོ་སྣང་བྱས་ཚུལ་གནས་སྟངས་སྙན་སྒྲོན་ཞུས།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་འཛམ་གླིང་འདི་ཇེ་ཆུང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། ཕར་ཚུར་ལྟོས་ཤིང་བརྟེན་ནས་གནས་པ་ཤ་སྟག་ལ་སོང༌། ཕན་ཚུན་ཤེས་རྟོགས་བཟང་པོ་བྱས་ཏེ། ཆོས་རིག་སོགས་འབྲེལ་བ་རིམ་སྤེལ་བྱེད་གལ་ཆེ་བ་དང༌། ལྷག་པར་བོད་པའི་རིག་གཞུང་དེ་མིའི་མི་ཚེ་ནང་ཕན་ཐོགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ཚང་མས་བདག་གཅེས་བྱེད་གལ་ཆེ་བའི་སྐོར་སྩལ། ཉིན་གུང་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ནས་གསོལ་སྟོན་དང༌། དེང་དུས་ཀྱི་རི་མོའི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་དེར་འདུས་གསར་འགོད་པ་དང་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་བཅས་མཇལ་འཕྲད་གནང༌། འཇར་མན་བལ་ཡུལ་མཐུན་སྒྲིལ་ཚོགས་པས་རྒྱལ་སྤྱིའི་རིག་གཞུང་ཁང་དུ་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་དང༌། སྣེ་ལེན་ཕེབས་བསུ་གོ་སྒྲིག་སར་སྐུ་མགྲོན་མི་སྣ་གནད་ཡོད་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་དང་མཇལ་འཕྲད། འཇར་མན་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཚོགས་པ་དང༌། འཇར་འཁོད་བོད་རིགས་ཚོགས་པ་གཉིས་ནས་དགའ་བསུ་སྣེ་ལེན་གོ་སྒྲིག་སར་ཞབས་འཁོད་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༨ ཉིན་སི་ཀྲུ་ཀྲི་གྷར་ཌི་ (Stuttgard) གྲོང་ཁྱེར་དུ་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་རྗེས་ཡེ་ཤུའི་གཞན་ཕན་ཚོགས་པ་འཛམ་གླིང་གང་སར་ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་ཡོད་ཅིང་འཇར་མན་གཅིག་པུའི་ནང་ལས་བྱེད་པ་མི་གྲངས་འབུམ་གཅིག་དང་ཁྲི་བརྒྱད་སྐོར་ཡོད་པའི་དབུས་ལས་ཁུངས་སུ་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་དང༌། ཉིན་གུང་གསོལ་ཚིགས་ཚོགས་པའི་གནད་ཡོད་འགོ་ལས་དང་སློབ་གྲྭའི་དགེ་སློབ་བཅས་ལྷན་རྒྱས་བསྐྱངས། སྐབས་དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཆོས་རིག་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཉེ་པོའི་སྒོ་ནས་མཐུན་སྒྲིལ་གྱིས་འགྲོ་བ་མི་ཡི་རིགས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་ཐུབ། དེང་སང་འཛམ་གླིང་ནང་ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་ཉུང་དྲགས་པའི་ཆ་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

བོད་དང་ཡེ་ཤུའི་བར་འབྲེལ་བ་གསར་པ་མ་རེད། དེ་ནི་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་གོང་ནས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། དེང་སང་ང་ཚོའི་བར་འབྲེལ་བ་ཉེ་རུ་ཉེ་རུ་འགྲོ་རྒྱུའི་འགོ་ཚུགས་ཀྱི་ཡོད། དེ་རིང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་གྲོགས་ཚོ་དང་ལྷན་དུ་ལྟོ་ཆས་ཟ་རྒྱུ་བྱུང་བ་དགའ་པོ་བྱུང༌། བཙུན་མ་རྒན་མོ་ཚོར་ཕྱག་མཛུབ་བསྟན་དེ། ཁྱེད་ཚོས་མི་ཚེ་ཆོས་དང་གཞན་ཕན་གྱི་དོན་དུ་བཏང་བ་ལ་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་ཚོའི་གཞན་ཕན་གྱི་ལས་དོན་ཡག་པོ་ཡོང་བར་ངས་སྨོན་འདུན་ཡོད་ཅེས་གསུང་མོལ་བསྐྱངས་ཏེ་མེ་འཁོར་ཐོག་མུ་ནེག་ (Munich) གྲོང་ཁྱེར་དུ་དགོང་དྲོ་ཚན་རིག་མཁས་པ་ཉེར་ལྔ་སྐོར་ནས་དགའ་བསུའི་སྣེ་ལེན་སར་ཞབས་འཁོད་བསྐྱངས།

ཕྱི་ཉིན་སོག་པོའི་ལྷ་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་སོག་པོ་ལྔ་བཅུ་ སྐོར་ལ་སྐྱབས་འགྲོ་དང༌། ཨ་ར་པ་ཙ། མ་ཎི་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་དང༌། འཇར་མན་གཞུང་གི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་གཟིགས་སྐོར། ས་གནས་གཞུང་གི་བོད་ཀྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་སར་མི་མང་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད་ལ་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་སྩལ་རྗེས་དེར་འབྱོར་གསར་འགོད་པ་དང་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་ཁག་ལ་མཇལ་འཕྲད་གསུང་མོལ་བསྐྱངས།

སུད་སི་གཞོན་ནུའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་འགོ་འཐུས་ཞེ་གཉིས་མཇལ་ཁ་དང༌། ཁོང་ཚོས་ཆེད་བརྩམས་ྋགོང་ས་མཆོག་སྐུ་ཚེ་བརྟན་ཅིང་མཛད་འཕྲིན་རྒྱས་པའི་གསོལ་འདེབས་ཅན་གྱི་གཞས་ཤིག་ཕུལ་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་གི་བཀའ་དགོངས་བཞིན་ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དམ་བཅའ་ཕུལ། དེ་མཚུངས་ཁོང་ཚོས་བོད་ཕྲུག་བཅུ་ལ་སློབ་སྦྱོང་མཐར་སོན་མ་བྱུང་བར་སློབ་ཡོན་འབུལ་རྒྱུའི་ཁས་ལེན་ཞུས། མུ་ནེག་མཐོ་སློབ་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་མི་མང་ཆིག་སྟོང་སྐོར་ལ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དང་འབྲེལ་བའི་བཀའ་སློབ་དང༌། ས་གནས་ཕེབས་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་སོགས་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་ཏེ་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་གྲོང་ཁྱེར་ཧམ་བྷག་ (Hamburg) ཏུ་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར།

ཚེས་ ༣༡ ཉིན་ཧམ་བྷག་མཐོ་སློབ་ཁང་དུ་ནང་པ་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ལ་བློ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ་དང༌། བོད་ཀྱི་ཆོས་ཚོགས་ནས་གལ་ཆེའི་མི་སྣ་ཁག་ཡོད་གསོལ་སྟོན་བཤམས། སླར་ཡང་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང༌། བོད་ཀྱི་ཆོས་ཚོགས་སུ་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་ཚོགས་མི་རྣམས་ལ་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༡ ཉིན་སྐུ་ཞབས་ཨི་སན་སི་ཞེས་པའི་ལོ་བཅུ་གཉིས་རིང་ཁོང་རང་སྒེར་གྱིས་བོད་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བསགས་སྒྲུབ་ཞུས་པའི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དུ་ཞབས་འཁོད་ཀྱིས་རབ་གནས་དང༌། ཁོང་ལ་ཁྱེད་ནས་དོ་སྣང་ཆེན་པོས་འདི་ལྟའི་ཕྱོགས་བསྡུ་བྱས་པ་གང་ལེགས་བྱུང་འདུག འདིའི་ནང་མཇལ་མ་མྱོང་བ་དེ་འདྲ་ཡང་འདུག འདི་ཕྱོགས་བོད་མིའི་དགེ་བཤེས་དེ་འདྲ་ཡོད་ཙང་མཚམས་རེར་སྐད་བཏང་ནས་ཁྲུས་གསོལ་འདྲ་བྱས་བཅུག་ན་གང་ལེགས་ཡོང་ངེས་ཞེས་སྩལ། ཧམ་བྷག་མཐོ་སློབ་གཙོ་འཛིན་ནས་གདན་ཞུས་ཀྱིས་གཙུག་ལག་སློབ་དཔོན་མཁས་དབང་མི་བདུན་ལྷན་དུ་ཆོས་རིག་སྐོར་གསུང་མོལ་དང་ཉིན་གུང་གསོལ་སྟོན། གཙུག་སློབ་ཀྱི་རྒྱ་གར་དང་བོད་ཀྱི་སྐོར་མཁས་པ་སོགས་མི་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལ་བཀའ་སློབ། མཐོ་སློབ་ཚོགས་ཁང་དུ་མི་མང་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ལ་གཞན་ཕན་དགོས་གལ་སྐོར་སྩལ།

ཚེས་ ༢ ཉིན་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དང་དབུས་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་རྒྱལ་རབས་བཅས་སྐོར་བགྲོ་གླེང་ཚོགས་འདུར་ཞབས་བཅགས། བྷེལ་འཇམ་རྒྱལ་ཡོངས་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་དང༌། གསར་འགོད་པ་ཁག་མཇལ་འཕྲད། དགོང་དྲོ་གནམ་ཐོག་ནས་ཧཕི་རན་ཧཕོར་ཀྲར་ཕེབས། གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཞབས་འཁོད་སྐབས་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་གཙོས་གནད་ཡོད་མི་སྣས་ཕེབས་བསུ་ཞུས། ཉེ་ཆར་བོད་ལ་ལྟ་སྐོར་ཕྱིན་པ་སྐུ་ཞབས་ཧེལ་ཧཕི་རེ་ཀྲ་ཝ་ཡར་ཟེར་བས་བོད་ནང་དང་སྔོན་དུ་ངྷ་རམ་ས་ལ་སོགས་ལ་བརྒྱབ་པའི་བཀའ་འདྲི་གཟིགས་འབུལ་དང་འབྲེལ་གསར་འགོད་པ་བཅོ་ལྔ་མཉམ་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་བཀའ་འདྲི་དང༌། ཁོང་རང་ལ་དྲི་བ་ཞུ་རྒྱུའི་གོ་སྒྲིག་སར་ཞབས་བཅགས། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་སྣེ་ལེན་གསོལ་ཇར་ཞབས་འཁོད་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོར་དཀྱིལ་དུ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་དར་དང༌། གཡས་གཡོན་གཉིས་སུ་གྲོང་ཁྱེར་དང་འཇར་མན་གྱི་རྒྱལ་དར་བསྒྲེང་འཛུགས་ཞུས།

གལ་ཆེའི་མི་སྣ་སུམ་བརྒྱ་གདན་ཞུས་ཐོག གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་བོད་མིར་དཀའ་ངལ་བྱུང་བར་ང་དང་ང་ཚོའི་གྲོང་ཁྱེར་མི་མང་ནས་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་ཡོད་པ་དང༌། བོད་ནང་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཐོག་ཉམས་ཉེས་བྱུང་བར་བློ་ཕམ་ཡོད་ལུགས། ད་ལན་ྋགོང་ས་མཆོག་འདིར་ཞབས་འཁོད་ཐུབ་པར་ང་ཚོ་དགའ་པོ་བྱུང་ཚུལ་ཞུས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དེ་མཐུན་དཀའ་ལན་སྩལ། དེ་བཞིན་ཌོག་ཀྲར་ཧཕི་རན་ཇི་ནས་ཁོང་རང་བོད་ནང་ཕྱིན་པའི་སྐབས་བརྒྱབ་པའི་གློག་བརྙན་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་ཤིང༌། གློག་བརྙན་དེ་བརྒྱུད་བོད་ནང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གང་ལེགས་གསལ་སྟོན་ཐུབ་སྟབས་རྒྱ་གཞུང་གིས་ཁོང་ལ་འཇར་མན་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་འབྲེལ་ལམ་གང་ཟབ་ཡོད་སྟབས། རླུང་འཕྲིན་ཐོག་དེ་བསྟན་ན་གནོད་སྐྱོན་ཡོང་ངེས་ལ་མ་བསྟན་ན་ལེགས་པའི་བསམ་འཆར་བཤད་ཡོད་ཀྱང༌། ཁོང་ནས་འཇར་མན་དང་རྒྱ་ནག་དབར་དཔལ་འབྱོར་གྱི་འབྲེལ་བ་དེ་ངོས་ནས་གལ་ཆེར་བརྩི་གི་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་ལས་བདེན་པ་བསྟན་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེར་བརྩི་གི་ཡོད་ཅེས་རྒྱ་མིས་རེ་འདུན་དང་ལེན་མ་བྱས་པར་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་ཐོག་བསྟན་ཡོད་པ་རེད།

ཚེས་ ༤ ཉིན་ཧོ་སི་ཞེས་པའི་སྨན་རྫས་བཟོ་གྲྭར་གཟིགས་སྐོར་དང༌། བཟོ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་མཇལ་འཕྲད། ཁོང་ཚོས་སྣེ་ལེན་གོ་སྒྲིག་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས་ཏེ་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིར་ཕྱིར་ཞབས་བཀོད། ཏུ་ཤི་ཏ་ཆོས་ཚོགས་ནས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལྟར། ལྡི་ལི་ཨ་ཤོ་ཀའི་མགྲོན་ཁང་དུ་ཐེག་ཆེན་ཏིང་ངེ་འཛིན་གཙུག་ལག་ཁང་གིས་གོ་སྒྲིག་འོག་ཆོས་འབྲེལ་ཐེངས་གཉིས་པའི་མཛད་སྒོར་དབུ་བཞུགས་ཐོག་ཕེབས་སྒོའི་སྙིང་པོར། འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་མི་བཟང་པོ་ཞིག་དང༌། སེམས་བཟང་པོ་བྱེད་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་ཞིག་ཡིན་ཞིང༌། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་སུ་མཆིས་པ་ཚང་མའི་བསྒྲུབ་བྱའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་བདེ་སྐྱིད་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བརྟེན། ཚང་མས་དེ་ཐོག་རང་ཁུར་དང་བས་བླངས་ཏེ་སྲི་ཞུའི་ཞལ་འདེབས་གང་ཡོང་ཅི་ཐུབ་འབུལ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་དང༌།

ཡང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕུང་པོ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་རྒྱལ་ཀུན་སྙིང་རྗེའི་རྣམ་སྤྲུལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་གཟུངས་སྔགས་ཀྱི་ཐོག་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་དོན། ནང་ཆོས་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་སྙིང་རྗེ་ཟེར་བ་དེ་དག་གལ་འགངས་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས་ནི་རྒྱལ་ཀུན་སྙིང་རྗེའི་རང་གཟུགས་ཤིག་ཡིན་ཞིང༌། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཉམས་ལེན་དུ་འགེལ་ཐུབ་ན་རང་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཟེར་བ་དེ་དག་ཡར་རྒྱས་སུ་འགྲོ་ཐུབ་རྒྱུ་དང༌། སྙིང་རྗེ་དེ་དག་གིས་འགྲོ་བ་མིའི་མཐར་ཐུག་གི་བསྒྲུབ་བྱའི་དམིགས་ཡུལ་ཡང་རིམ་པས་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་དང༌།

འཛམ་གླིང་འདི་བཞིན་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང་ཚང་མ་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་ངང་གནས་ཐུབ་པ་ཞིག་བཟོ་རྒྱུ་གལ་ཆེར་ཡིན་པ་དང༌། གལ་སྲིད། རང་རྒྱུད་ལ་གཞན་ཕན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་བཟང་པོ་ཞིག་འཁྱེར་ཡོད་ན་མང་ཚོགས་ལ་ཕན་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་ནི་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། ཡང་རང་རྒྱུད་ལ་གཞན་ཕན་གྱི་སེམས་པ་བཟང་པོ་མེད་ནའང་གཞན་དག་ལ་གནོད་གཞིའི་རིགས་ནམ་ཡང་བྱེད་རྒྱུ་མེད་པ་རེད།

དཔེར་ན། ཐོག་མར་གཞན་ལ་གྲོགས་པོ་བཟོས། ཁོང་ཁྲོ་དང་སྡང་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་མཐའ་མཇུག་ཏུ་མཛའ་བཤེས་དང་གྲོགས་སོགས་ཀྱང་སྡང་དགྲར་འཛིན་པ་དེ་འདྲའང་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སོགས་སྩལ།

ད་ལམ་མཛད་སྒོ་ཐོག་མར་དབུ་འཛུགས་གནང་སྐབས་འཛམ་གླིང་ཡུལ་ཁག་གི་མི་རིགས་མི་འདྲ་བའི་སློབ་ཕྲུག་ཕོ་མོ་རྣམས་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས་ཐོག་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ནས། ང་ཚོ་ཚང་མ་མཉམ་རུབ་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་འདི་ཇེ་ལེགས་སུ་གཏོང་དགོས་ཞེས་གླུ་གཞས་བཏང་ཡོད་པ་དེའི་ཚིག་དོན་གཞིར་བཞག་སྟེང་ཆོས་འབྲེལ་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་ཞིག་ཡིན་པར་གསུངས། ཆོས་འབྲེལ་གྱི་མཛད་སྒོའི་སྐབས་ཕྱོགས་མཐའ་ཁག་ནས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཀྱི་འཚམས་འདྲི་ཕུལ་ཁོངས་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་བློན་ཨིན་དྷར་གྷན་དི་མཆོག་གིས་འཚམས་འདྲི་ཞིག་ཕུལ་བའི་ནང༌། དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ཕན་ཚུན་དོགས་ཟོན་དང༌། དམག་འཁྲུག་སློང་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་མུས་འདིའི་ཐོག་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རང་ཉིད་འདུལ་བ་དང༌། སྙིང་རྗེ་བྱེད་དགོས་སྐོར་གསུངས་ཡོད་པ་དེ་དག་ཛ་དྲག་ཅན་གྱི་དུས་སྐབས་འདིར་འཕྲལ་དུ་དགོས་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ཞིང༌། སྡང་སེམས་ཞེས་པ་དེ་དག་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཁོ་ན་འདུལ་དགོས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱུད་ནས་སེམས་ལ་ནུས་པ་སྤྲོད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་གསལ།

འདི་ཉིན་ད་དུང་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་རྒྱ་ནག་གི་དབང་འཛིན་པ་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་བོད་དོན་ཐོག་བཀའ་བསྡུར་གནང་རྒྱུར་ཐུགས་བློ་ཡོད། ཅེས་དང༌། བོད་ལུས་མི་མང་རྣམས་གལ་ཏེ་རྒྱ་དམར་གྱི་འོག་ནས་ནམ་ཞིག་དངོས་ཡོད་བདེ་སྐྱིད་ལོངས་སུ་སྤྱོད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་རྒྱུར་ངོས་རང་ཡིད་ཆེས་ངེས་རྙེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དེ་སྐབས་ངོས་རང་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན། ཞེས་དང༌། གཞན་ཞིག་ལ་འདས་པའི་ལོ་ཤས་ནང་རུ་སུ་གཞུང་ནས་བོད་དོན་ཐོག་བསམ་ཕྱོགས་འཛིན་སྟངས་འགྱུར་བ་ཅི་ཆེ་བཏང་ཡོད་ཅིང༌། དེ་སྔ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ནང་རུ་སུའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ཉིད་བོད་དོན་གནས་སྟངས་ཐོག་གོམས་འདྲིས་མྱོང་བ་མེད་པ་དང༌། དེང་སྐབས་རུ་སུས་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་རྒྱུའི་ཐུགས་བློ་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སོགས་ལུགས་གཉིས་གསལ་བའི་ལམ་སྟོན་དང་གངས་ལྗོངས་སྐྱེ་འགྲོ་ཡོངས་མ་འོངས་མདུན་ལམ་ཆེད་མཛད་འཕྲིན་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱངས་ཏེ་ཚེས་ ༧ ཉིན་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལར་ཞབས་སོར་བདེ་བར་འཁོད།

དུས་མཚུངས་ལྡི་ལི་གསར་པ་ (UNI) གསར་སྤེལ་ལས་ཁང་ནས་དེ་རིང་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གིས་རྒྱ་ནག་མཉམ་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་དེ་འབྲེལ་མོལ་གྱི་ལམ་ནས་ཐག་གཅོད་གནང་འདུན་ཡོད། ཅེས་གསུངས་སོང༌། (UNI) གསར་འགོད་པར་བཅར་འདྲི་དང་ལེན་སྐབས་ཁོང་གིས། ‘‘རྒྱ་མིས་ང་ཚོ་དང་གླེང་མོལ་ཐད་ཀར་བྱ་རྒྱུའི་གདང་བརྡ་བཏང་ཡོད་ཀྱང༌། རང་ངོས་ནས་དེར་སྒུག་ནས་བལྟ་དགོས་ཀྱི་རེད། རྒྱའི་མངའ་འོག་ཏུ་ངོས་ཀྱི་བོད་མི་རྣམས་སྐྱིད་པོ་འདོད་པ་ཚིམ་ངེས་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ངོས་རང་ལོག་ཆོག་གི་རེད། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ཐོག་རྒྱའི་དཔོན་རིགས་ཚོའི་བསམ་བློ་གུ་ཡངས་སུ་ཕྱིན་འདུག’’ ཅེས་དང༌།

‘‘ཡང་ཁོང་གིས་བོད་ནང་ཉམ་ཐག་དབུལ་ཕོངས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་མེད་ཀྱང༌། བདེ་དོན་ཐོག་ལ་ལས་རིམ་ཁག་འགོ་འཛུགས་བྱས་ཡོད་ཚུལ་རྒྱའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་ ༡༩༨༠ ལོར་ངོས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་འདུག འདི་ཚོ་ནི་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང༌། འོན་ཀྱང༌། རང་ཉིད་ནས་ཐག་གཅོད་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཡར་རྒྱས་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཞིག་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

‘‘ད་བར་ངོས་ནས་དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ་ཆེད་སྐུ་ཚབ་ཁག་བཞི་བཏང་བ་རྣམས་ལ་ཕེབས་བསུ་གང་ཡོང་ཞུས་ཡོད། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་རྒྱལ་སྤྱིའི་གླེང་སྟེགས་ཐོག་སླེབས་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཙམ་ལས་སླ་པོ་མེད། དེར་འཕྲལ་ཕུགས་གཉིས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།’’ ཅེས་གསུངས་ཤིང༌། དེར་གསལ་བཤད་ཞིབ་ཚགས་བསྐྱོན་མ་སོང་ན། ‘‘ལོ་ཤས་གོང་ནས་ཨུ་རུ་སུའི་ཕྱོགས་ནས་བོད་པར་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཡོད།

༡༩༦༠ ལོའི་འགོ་སྟོད་ཙམ་ལ་བོད་པའི་གནས་སྟངས་སྐོར་ཨུ་རུ་སུར་དེ་ཙམ་ཤེས་རྟོགས་མེད་པ་དང༌། ད་ལྟའི་ཆར་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་ཤེས་རྟོགས་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད་ཅིང༌། ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་འདོད་ཡོད་པ་རེད།’’ ཅེས་དང༌། ‘‘ཡོ་རོབ་དང་ཨུ་རུ་སུར་ཕེབས་དགོས་དོན་ནི་ཆོས་ཕྱོགས་སྐོར་ཡིན་པ་ལས་ཆབ་སྲིད་སྐོར་མིན’’ཞེས་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་ཡོད་སྐོར་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས།

ཐེངས་འདིར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་རུ་སོག་གཉིས་དང༌། ཡོ་རོབ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་བཞིའི་ནང་ཟླ་གཉིས་ཙམ་རིང་གཟིགས་སྐོར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་སྐབས་དེང་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་དུ་སྲིད་དོན་གྱི་འཐེན་རྩོད། དབུལ་ཕྱུག་དང་རྒན་གཞོན་དབར་གྱི་བར་ཁྱད། རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆའི་འགྲན་བསྡུར། ལྟ་བ་དང་མི་རིགས་འདྲ་མིན་དབར་གྱི་འཐེན་འཁྱེར། ཕྱི་དངོས་པོའི་མཐུན་རྐྱེན་ཡར་རྒྱས་ཤིན་ཏུ་ཚད་མཐོར་སོན་ན་ཡང༌། ནང་སེམས་ལ་བདེ་སྐྱིད་འབྱུང་མི་ཐུབ་པའི་དཀའ་ངལ་སོགས་ཀྱི་སྐོར། མང་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་ཁག་དང༌། གསར་མཁན་ཁག རླུང་འཕྲིན་ཁག སྒེར་མཇལ་བཅས་བར་གཅིག་ཏུ་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དགོངས་བཞེས་ཀྱིས་བླང་དོར་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་དོན་ལྡན་སྙིང་པོ་ཅན་ཁག་མང་སྩལ་བའི་ཁར། ལྟ་སྤྱོད་དང་ལས་རིགས་འདྲ་མིན་མི་སྣ་ཆེས་མང་ནས་རང་རང་གི་བསམ་བློའི་འཆར་སྒོ་དྲི་བ་སྣ་ཚོགས་ཞུས་རིགས་སོ་སོར་ཡང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་མཐུན་པའི་བཀའ་ལན་འགྲེལ་བཤད་ཞིབ་རྒྱས་སྩལ་བ་རྣམས་གསར་ཤོག་ཁག་དང༌། བརྙན་དེབ་སྣ་ཚོགས། རླུང་འཕྲིན་དང༌། གཟུགས་མཐོང་རླུང་འཕྲིན་ཁག་མང་བརྒྱུད་ཁྱབ་བསྒྲགས་རྒྱ་ཆེ་བྱས་དོན་ལྟར། ལྟ་སྤྱོད་དང་མི་རིགས་འདྲ་མིན་འཛམ་གླིང་ནུབ་ཕྱོགས་མི་མང་བརྒྱ་ཕྲག་ཁ་ཤས་ཤིག་ནས་གོ་ཐོས་ཤེས་རྟོགས་དགེ་མཚན་ཕན་འབྲས་ཅི་ཆེ་བྱུང༌།

དཔེར་ན། ཨི་ཏྲ་ལིའི་རྒྱལ་ས་རོམ་དུ་ྋགོང་ས་མཆོག་དགོང་དྲོ་གཅིག་བཞུགས་རྒྱུན་རིང་གསར་ཤོག་ཆེ་ཆུང་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་ཙམ་ནས་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་སྐོར་དང་བཀའ་སློབ་གནང་བ་བཅས་གསར་འགྲེམས་བྱས་ཡོད་པ་དང་ཨི་ཏྲ་ལིའི་རྒྱལ་ཡོངས་གཟུགས་མཐོང་བརྙན་འཕྲིན་བརྒྱུད་ནས་རྒྱལ་ཡོངས་མི་འབོར་ས་ཡ་ང་ལྔ་ནས་ས་ཡ་སུམ་ཅུ་ཐམ་པས་ྋགོང་ས་མཆོག་མཇལ་ཞིང་བཀའ་སློབ་གསན་ཐོས་ཀྱི་བསྐལ་བཟང་ཤར།

གཟིགས་སྐོར་ཕེབས་ཡུལ་ཡོ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལ་དད་ཞེན་ཅི་ཆེ་ཡོད་མཁན་ཤ་སྟག་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང༌། སྤྱིར་བཏང་ཁོང་ཚོས་འཛམ་གླིང་ནང་བླ་ཆེན་པོབ་ཅེས་པ་གཅིག་ལས་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་མེད་ཀྱང༌། ཡུལ་མི་དེ་ཚོས་ྋགོང་ས་ཆེན་པོར་དད་གུས་དང་ཆེས་མཐོང་བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ཞུས་པ་དང༌། ཡུལ་མི་མང་པོ་ཞིག་དང༌། གསར་ཤོག་དུ་མའི་ནང་ྋགོང་ས་མཆོག་ནང་པའི་བླ་ཆེན་པོབ་ཡིན་ལུགས་བརྗོད་པ་སོགས་ྋགོང་ས་མཆོག་དང་སྤྱིར་བཏང་མི་མང་སྤྱི་བྱིངས་དང༌། ལྷག་དོན་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་བྱེད་དབར་གྱི་འབྲེལ་ལམ་སྔར་ལས་ཇེ་ཟབ་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱུང་བའི་རྣམ་པ་ཆེས་ཆེར་གསལ།

ྋགོང་ས་མཆོག་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་ཡུལ་འབྲེལ་ཡོད་གཞུང་སྒེར་ཚང་མར་རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ངོ་རྒོལ་གཙེར་བསུན་ཇི་སྙེད་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། གཞུང་ཁག་ནས་སྐུའི་སྲུང་སྐྱོབ་ཕེབས་སྒྲིག་ཆེ་བསྟོད་མཐུན་འགྱུར་རོགས་ཕན་ཟབ་རྒྱས་ཞུས་པ་དེ་ནི་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བོད་མིའི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱིདབུ་ཁྲིད་ཡིན་པས་མ་ཚད་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་གྱི་མི་མང་ས་ཡ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོས་གུས་བཀུར་དང་བརྩི་མཐོང༌། ཆ་འཇོག ཡིད་ཆེས་ཞུ་ཡུལ་ཆེས་མཐོའི་མི་སྣ་གྲགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཡིན་པ་ནི་བསྙོན་དུ་ག་ལ་ཡོད།

མི་ཤེས་རྙོག་གྲའི་རླུང་འཚུབ་རྒོད་པའི་དུས།།

གང་གིས་ཞི་བདེའི་འོད་འབར་ནོར་བུའི་ཕྲེང༌།།

ཤར་ནུབ་གོ་ལའི་མགུལ་གྱི་མཐོང་ག་རུ།།

སྤྲས་པའི་སྐྱེས་བཟང་འཇིག་རྟེན་དགའ་བའི་དཔྱིད།།

མཁྱེན་རབ་འོད་ཀྱི་ཟེགས་མ་འཐོར་བའི་དབྱིངས།།

བྱམས་བརྩེའི་ཤེས་རབ་འབར་བའི་སྙིང་པོའི་བཅུད།།

ལུགས་གཉིས་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པ་ཅན།།

མཚམས་མེད་རྒྱལ་ཁམས་དགེ་བའི་གསོས་སུ་ཕེབས།།

མཛད་འཕྲིན་ཆུ་འཐུང་གླང་ཆེན་དཀར་པོའི་འགྲོས།།

སིངྒ་སྤུར་དང་ཨིན་ཌོ་ནི་ཤི་ཡ།།

ཨོ་སེ་ཀྲ་ལི་ཡ་དང་མ་ལ་ཤེའི།།

ཡུལ་ཆེན་ཞབས་ཟུང་ཉི་ཟླའི་འོད་ཀྱིས་བརྐྱངས།།

བློ་གྲོས་ཀུན་གསལ་རིག་པའི་མེ་ལོང་ངོགས།།

སྣ་ཚོགས་ཤེས་བྱའི་མཆོར་སྒེག་ཉམས་ཀྱི་ཕུལ།།

ཅི་དགར་འགྱེད་པའི་འཕྲིན་ལས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ།།

རུ་སོག་ཡུལ་དགའི་མགྲོན་དུ་མངོན་པར་བཞད།།

ཐུགས་གཤིས་སྣང་བའི་རྒྱལ་ཐབས་རིག་བྱེད་ཀྱི།།

ལམ་བཟང་མངོན་དགའི་མཛའ་བར་འཐམས་གྱུར་ནས།།

ཨི་ཏྲ་ལི་སོགས་ནུབ་ཕྱོགས་ཡུལ་གྲུ་བཞིར།།

འདོད་དགུའི་དངོས་གྲུབ་བདེ་ཆེན་མཆོག་ཏུ་སྤེལ།།

གང་ཞབས་རིན་ཆེན་གསེར་གྱི་འཁོར་ལོའི་མགོན།།

ཆེ་རྒུའི་དཔལ་གྱི་ཕྱག་ཐམ་འཛིན་པ་དང༌།།

ཤེས་རིག་གཏེར་བརྒྱའི་མགྲོན་གཉེར་དབང་པོ་བཅས།།

རིག་ལྡན་ཚོགས་ཀྱི་ཡོངས་མགོན་ཉིད་དུ་བཞེངས།།

དྲེགས་ལྡན་མཚོན་གྱི་མཁོ་ལག་མ་བཞེས་ཤིང༌།།

ཟོལ་བཅོས་གཡོ་བག་འཕྲུལ་སྟབས་མ་བསྒྱུར་པར།།

ཐུགས་བསྐྱེད་ཞི་བའི་བློ་གྲོས་བཞིན་བཟང་མ།།

ཆེ་རྒུའི་དཔལ་དུ་མ་བཅོས་ལྷུན་གྱིས་འཛུམ།།

དེ་ལྟའི་དགེ་ལེགས་བྱེ་བའི་རི་མོའི་འཕྲུལ།།

ཆེ་རྒུའི་དཔུང་རྡང་བརྟན་པའི་ག་ལ་བར།།

ཟབ་གསལ་ཤེས་རབ་བློ་ཡི་ལམ་བཟང་གིས།།

ལུགས་གཉིས་བགྱི་སྒོའི་དཔལ་ཡོན་འོད་དུ་འཚེར།།

21 རང་རྣམ་དབྱིན་དེབ་ ‘བཙན་བྱོལ་ནང་གི་རང་དབང’ཤོག་ངོས་ ༢༢༢ པར་གསལ།

ས་བཅད་དྲུག་པ།

སྨན་ཁང་ཁག་གཉིས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང༌། གསུང་ཆོས་དང་ཟབ་ཆོས་གསན་བཞེས་སོགས།

༡༽བདེ་ལེགས་སྨན་ཁང་དང་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པ།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༡༧ ཉིན་གངས་སྐྱིད་བོད་གཞུང་བདེ་ལེགས་སྨན་ཁང་གི་གློ་ནད་དང་མིག་བཅོས་ཉལ་ཁང་བཅས་པ་གསར་སྐྲུན་སྒོ་འབྱེད་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་འཁོད་ཀྱིས་སྨན་པ་བསྟེན་གཏུགས་བྱ་ཡུལ་དང༌། ཉལ་ཁང་བཅས་པ་སྒོ་འབྱེད་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས་རྗེས་ཡང་ཐོག་ཏུ་མཛད་སྒོ་བསྐྱངས་ཡུལ་དབུ་སྒྲོན་འོག་རང་གཞུང་བཀའ་བློན་རྣམ་པ་དང༌། དྲུང་ཆེ་ཁག འཇར་མན་རོགས་ཚོགས་འགོ་འཛིན་ཌོག་ཀྲར་ (Luppa) གཙོས་པའི་མི་སྣ་ཁག རྒྱ་གར་ས་གནས་དཔོན་རིགས་སོགས་ཀྱི་དབུས་སུ་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་འདེགས་འབུལ་རྗེས་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་བཀའ་སློབ་སྩལ་བའི་སྙིང་པོར། ‘‘ང་ཚོ་བོད་མི་ཚོ་ས་ཆ་བརྗེས། ལྟོ་ཆས་ལ་སོགས་པའི་ཐོག་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོང་དུས་དམིགས་བསལ་གཟུགས་པོ་མ་བདེ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་སྐབས་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་ལས་ཀ་འདི་ཧ་ཅང་དགོས་མཁོ་ཆེན་པོ་དང༌། ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག དེ་རིང་འདིར་ལས་ཀ་ཡོངས་རྫོགས་ཚར་ཡོད་པ་མ་རེད། འོན་ཀྱང༌། ལས་ཀ་མུ་མཐུད་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐུབ་རྒྱུར་འདི་ག་སྨན་ཁང་གི་ཕྱག་ལས་གནང་མཁན་ཁྱེད་ཚོས་ད་ལྟ་བར་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། དེ་རིང་འདིར་ངས་སྒོ་འབྱེད་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་བར་དགའ་བོ་བྱུང༌། ཚང་མར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་ཐུབ་པའི་སྨོན་ལམ་ཞུ་ཡི་ཡིན། དེ་ག་ནང་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོ་བརྒྱུད་ནས་རོགས་རམ་སྤྲད་མཁན་ཚོར་ཡང་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་ཡི་ཡིན།’’ ཞེས་དང༌།

‘‘དེ་སྔ་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་དཀའ་ལས་རྒྱག་མཁན་ཚོར་དེ་རིང་ང་ཚོས་གོ་སྐབས་འདི་བཟུང་ནས་རྗེས་དྲན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ད་ལྟའི་ཆ་ལ་འདིར་ལས་ཀ་བྱ་མཁན་ཚོར་ཕྱིའི་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་ཏེ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། ཁ་ནས་ཡར་རྒྱས་ཡོད་ཅེས་སྟོང་བཤད་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དངོས་འབྲེལ་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་གྱི་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཡོད་པ་ཡིན་དུས། ང་རང་ཚོ་རང་ས་ནས་རོགས་རམ་ནད་ཐོག་སྨན་འཁེལ་གྱི་འབྲས་བུ་བཟང་པོ་ཞིག་ཐོན་པ་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ཡིན་ན། རོགས་རམ་བྱ་མཁན་ཚོ་ཡིན་ནའང་དེ་ལ་དཔག་པའི་སེམས་ཤུགས་གསར་པ་དང༌། བློ་གྲོས་གསར་པ་བསྐྱེད་ནས་རོགས་རམ་བྱ་འདོད་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། ད་ལྟ་གཞི་རྩ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་ད་དུང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐུབ་པའི་ཆེད་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལ་བྱེད་རོགས་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན།’’ ཞེས་དང༌།

‘‘ད་དུང་འདིར་ས་གནས་འདི་གའི་སྨན་ཁང་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ང་རང་ཚོ་བོད་མིའི་འཕྲོད་བསྟེན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལས་རིགས་ཆེ་ཁག་ནང་མུ་མཐུད་ལས་ཀ་མང་ཙམ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། ལས་འགན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དྲན་གྱི་འདུག བྱས་ཙང༌། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་ཐག་རྦད་ཐག་བྱེད་རོགས་ཞེས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘འདིར་ང་ཚོ་དེང་དུས་ཀྱི་སྨན་བཅོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྨན་བཅོས་བྱེད་ས་ཞིག་དང༌། ང་རང་ཚོའི་དེ་སྔའི་རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་སྨན་བཅོས་བྱེད་ས་ཞིག་བཅས་ཁག་གཉིས་ས་ཆ་གཅིག་གི་སྒང་ལ་འདབས་སྦྲེལ་ནས་ཡོད་པ་འདི་ང་ཚོའི་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་ཞིག་རེད། གཅིག་གི་གཅིག་ལ་ཉམས་མྱོང་སྤེལ་དགོས། དེ་ཡང་ནད་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་དེང་དུས་སྨན་གྱི་ཐོག་ནས་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ནད་རིགས་ཁག་གཅིག་ལ་ང་རང་ཚོའི་བོད་སྨན་གྱི་ཐོག་ནས་ནུས་པ་ཆེ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་བོད་སྨན་འདི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཅེས་རང་དགར་བཤད་པ་མ་ཡིན་པར་ངོ་ཐོག་རང་ཚན་རིག་གི་ལམ་ནས་ནད་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་སྨན་གྱི་རིགས་དེ་འདྲ་ཞིག་གིས་སྨན་བཅོས་བྱས་ཏེ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་སོང་ཞེས་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་ངོས་འཛིན་ཡོད་པའི་སྨན་ཁང་ཞིག་ནས་གནས་ཚུལ་ཞིབ་ཕྲ་བཀོད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་འདུག’’ ཅེས་དང༌།

‘‘འདི་གར་དང་བླངས་ཀྱིས་ཡོང་མཁན་སྨན་པ་ཚོ་ནས་ཧུར་ཐག་བྱ་བཞིན་ཡོད་སྟབས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན་ལ། ཁོ་རང་ཚོའི་ནང་ནས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱ་མཁན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། རིམ་པས་རིམ་པས་རིག་གནས་གཉིས་པོ་འདི་ཟུང་སྦྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་མིའི་ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་ཕྱིར་ཞལ་འདེབས་ག་ཚོད་ཙམ་སྤྲད་ཐུབ་པ་འདུག་གམ། ཕྱི་ནས་མི་གཞན་དག་གིས་དོ་སྣང་བྱ་མཁན་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ནའང་ད་ལྟ་ལབ་པ་ནང་བཞིན་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་མ་འཛོམས་སྣ་ཚོགས་རེད་ལ། གཉིས་ནས་མཐའ་འཁྱོལ་མི་འཁྱོལ་ཡང་ཁག་པོ་རེད། ང་རང་ཚོ་འདིར་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་མུས་ཡིན་སྟབས་ལས་ཀ་འདི་ཞོར་དུ་ཡོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་དེའི་ཐོག་དོ་སྣང་བྱས་ནས་ཤུགས་ཕྲན་བུ་རྒྱག་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘འདས་པའི་ལོ་ ༣༣ ལྷག་ཙམ་གྱི་ཉམས་མྱོང་དང༌། ང་ཚོ་གཞི་རྩ་ཚུགས་བསྡད་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་འདི་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་དེའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་མ་འོངས་པའི་ལོ་ཟླའི་ནང་འཕྲལ་སེལ་ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་དགོས་མཁོའི་གནས་ཚུལ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། རིམ་པ་གཉིས་པ་དེའི་ཐོག་ལ་ང་ཚོས་ཡར་རྒྱས་དང༌། གསར་གཏོད་ག་རེ་ག་རེ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་འདུག ངེས་པར་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག བསམ་བློ་གཏོང་ཐུབ་པའི་གཞི་རྩ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད་ལ། ཆ་རྐྱེན་ཡང་འཛོམས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེའི་ཐད་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡག་པོ་རེད། ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ད་བར་ཧུར་བསྐྱེད་བྱས་ཡོད་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་རྦད་ཐག་བྱས་ཏེ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་གྲུབ་འབྲས་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་ཐོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད། ཐུགས་རྗེ་ཆེ།’’22jམཆན། ཞེས་སྩལ།

དེ་རྗེས་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ལས་ཁང་གསར་པར་ཞབས་འཁོད་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་འདེགས་འབུལ་གྲུབ་མཚམས་གཟིགས་སྐོར་དང་བྱིན་རླབས། ཉེ་འཁྲིས་གནས་ཆུང་ལྕོག་གསར་བཞེངས་སྟེང་ཐོག་གཟིམ་ཆུང་ལ་ཚོན་རྩི་གཏོང་མུས་སུ་ཡོད་པར་གཟིགས་སྐོར། དེ་ནས་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་ནད་པའི་ཉལ་ཁང་དུ་གཟིགས་ཞིབ་དང་འབྲེལ་ཚོམས་ཆེན་དུ་སྨན་རྩིས་དགེ་སློབ་དང་ལས་བྱེད་རྣམས་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་ཐོག དགེ་སློབ་རྣམས་ལ་སློབ་ཚན་གང་དང་གང་ཁྲིད་ཡོད་དམ། སློབ་ཚན་གྱི་གཙོ་གནད་རྣམས་ངེས་པོ་བྱུང་འདུག་གམ། ཁྲིད་རྒྱུ་མང་པོ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ཡང་ཧ་ལས་རྒྱུ་མེད། ངེས་པོ་ཞིག་དགོས་པ་རེད། གཙོ་བོ་དེ་རེད། ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཟླ་བ་ཟླ་བ་བར་སློབ་ཚན་བགོ་བཤའ་ཡོད་པ་མ་རེད་དམ། ད་ལྟ་ཟླ་བ་ག་ཚོད་ཕྱིན་པ་རེད། རྩིས་ཁེ་གཙང་སློབ་མཁན་ག་ཚོད་ཡོད་པ་རེད། གཞན་ཚང་མ་སྨན་སློབ་མཁན་རེད་དམ། རྩིས་དམིགས་བཀར་སློབ་མཁན་སུ་སུ་རེད། ཅེས་བཀའ་འདྲི་བསྐྱངས་རྗེས་ཟབ་གསལ་བཀའ་སློབ་སྤྱི་སྨིན་སྩལ་བའི་སྙིང་པོར།

‘‘མ་འོངས་པར་བོད་སྨན་གྱི་ཁུངས་རྩ་རྒྱུད་དང༌། བཤད་རྒྱུད་སོགས་མཁས་པ་སོ་སོའི་མན་ངག་དང་བཅས་པ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་གཞི་རྩར་བཞག་ནས། དེའི་སྟེང་དུ་དེ་རིང་ཁ་སང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་རིག་གནས་གསར་པའི་ཐོག་ནས་ནད་ཀྱི་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་སྟངས། ནད་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་སྐོར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་སྟངས། སྨན་བཅོས་བྱེད་སྟངས་དེ་ཚོ་ང་ཚོས་ཚུར་བསླབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ཉམས་མྱོང་ལེན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དེའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོའི་རིག་གཞུང་གི་ལག་ལེན་བཀལ་སྟངས་དེ་དང༌། དེང་དུས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ནས་ལག་ལེན་བཀལ་སྟངས་གཉིས་ག་ལེ་ག་ལེར་སྦྲེལ་ཐུབ་ན་བསམ་པ་དེ་ངའི་རེ་བ་ཡིན།’’ ཞེས་དང༌།

‘‘དེས་ན་རྩ་བའི་སྨན་གྱི་རིག་གཞུང་འདི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་དང་འབྲེལ་ནས་ཡོད་པའི་རིག་གཞུང་ཞིག་ཆགས་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་དུས། སྨན་གྱི་ལག་ལེན་ཐོག་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལའང་ནུས་པ་འདྲ་པོ་ཐོན་ནས་བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས་སུ་འགྲོ་གི་རེད། དེ་བཞིན་དུ་རྩ་བ་སངས་རྒྱས་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་ནས་ཉེ་བར་བརྒྱུད་ནས་བྱུང་བའི་སྨན་གྱི་རིག་གཞུང་ལ་བར་ལམ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་དེའི་ཐོག་ལ་ཉམས་མྱོང་ཕྱོགས་བསྡོམས་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་དུས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད།

བོད་སྨན་གྱི་ཐོག་ནས་གཞན་ཕན་གྱི་ནུས་པ་ཇི་ཙམ་ཐོན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་ཞབས་འདེགས་ལ་ཕན་པ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་སྤྱིར་འགྲོ་བ་མིའི་ཞབས་འདེགས། ཡང་སྒོས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས། བྱེ་བྲག་ཏུ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་ཞབས་འདེགས་བཅས་སྒོ་གང་ས་ནས་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད།’’ ཅེས་དང༌།

‘‘ད་ལྟ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རྒྱ་གར་ནང་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་སྡེ་ཁག་ནང་སྨན་པ་མང་པོས་ལོ་མང་པོ་སྨན་བཅོས་བྱས་ནས་མ་དྲག་པའི་ནད་རིགས་བོད་སྨན་ཟས་ནས་ཕན་པ་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། བོད་སྨན་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕན་ཐོགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ང་རང་ཚོས་རིག་པ་བསྒྲིམས་ནས་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡིན་ན་ད་ལྟ་ལབ་པ་བཞིན་གཞན་ཕན་རླབས་ཆེན་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་མདུན་ལམ་ཡངས་ཤིང་འོད་སྟོང་ལྡན་པ་ཡོད་ངེས་རེད། དེ་བསྒྲུབ་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། དེ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད།

ངས་སྔོན་མ་སྨན་གྱི་སྐོར་གང་ཡང་ཤེས་ཀྱི་མེད། ཡིན་ནའང་ང་རང་ནད་པ་བྱས་ནས་རྟག་པར་བོད་སྨན་ཟས་པ་དེས། ནད་པ་རྒས་པོ་སྨན་པ་འདྲ་ཟེར་བ་བཞིན་བོད་སྨན་ལ་ཡིད་ཆེས་སྐྱེས་པ་དང༌། སྤྱིར་བཏང་གི་ནད་རྩག་རྩིག་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ཁྱེད་རང་སྨན་འདི་དང་འདི་ཟས་ན་ཡག་པོ་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། རྟག་པར་བོད་སྨན་འཁྲིས་ལ་ཉར་ནས་བོད་སྨན་གྱི་གྲོགས་པོ་ཆགས་པ་ཡིན་ཙང་བོད་སྨན་ལ་ཡིད་ཆེས་སླེབས་ཏེ་ཕན་ནུས་ཇི་ཡོད་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར་འདི་ཡར་རྒྱས་ཤིག་གཏོང་ཐུབ་ན་སྙམ་པ་སྔོན་ནས་བསམ་མྱོང༌།

ཡིན་ན་ཡང་ཆ་རྐྱེན་འདྲ་པོ་མ་འཛོམས། སོ་སོའི་འདོད་པ་ཡོད་པ་ནང་བཞིན་ཤར་ཤར་འགྲོ་མ་ཐུབ་པར་དེ་མུར་ལུས་པ་རེད། ད་ཆ་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་འཛོམས་ཏེ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་ཡོད་དུས་ང་རང་ཡང་བློ་བདེ་པོ་དང༌། དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་དངོས་གནས་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད། རེ་བ་ཇི་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་དགེ་རྒན་ཚོ་དང༌། དེ་བཞིན་སློབ་ཕྲུག་ཚོ། ལས་བྱེད་པ་ཚོ་ཚང་མས་ནུས་ཤུགས་རྡོག་རྩ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ཤེས་སོང་ངམ། གཞན་དེ་ག་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཁྱེད་རང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞིག་དང༌། གཞན་ཕན་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་ཐུབ་པའི་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད། ཐུགས་རྗེ་ཆེ།’’23jམཆན། ཞེས་སོགས་སྩལ་ཏེ་སྨན་རྩིས་འཛིན་གྲྭ་དང༌། སྨན་སྦྱོར་ཁང་སོ་སོར་གཟིགས་སྐོར་མཛད། ཡར་ལམ་དགའ་གདོང་ལྕོག་ཏུ་ཁྱུག་ཕེབས་དང་བཅས་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས།

ཡང་འདི་ཉིན་བོད་ནས་གསར་འབྱོར་ཁག་གཅིག་མཇལ་བཅར་ལ་བཀའ་སློབ་གསུང་གི་བདུད་རྩི་ཕེབས་གསལ། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་བྱུང་རྗེས་ང་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། དེང་སང་སྲིད་བྱུས་གུ་ཡངས་ཀྱི་འོག་ནས་ཕྲན་བུའི་གནས་ཚུལ་དྲག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འདྲ། དེ་ཚོ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཚང་མས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་དད་ཞེན་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང༌། རང་རིགས་ལ་རྒྱ་ལྡོག་མེད་ཡོད་པ་ཡག་པོ་རེད། དེ་རིང་ངས་སྐད་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོར་འཚམས་འཕྲིན་བཤད་ཀྱི་ཡོད།

དང་པོར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་ཤཱཀྱ་སེངྒེའི་རྗེས་འབྲངས་ཡིན་སྟབས། སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་དབང་པོའི་མཚན་སྔགས་ཀྱི་བཟླས་ལུང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན། སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་འདི་བཞིན་རྣམ་འདྲེན་སྟོང་གི་ནང་ནས་པདྨ་དཀར་པོ་ལྟར་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ཁོང་གི་ཆོས་ཚུལ་ལ་གཞི་བདེན་པ་གཉིས། ལམ་ཐབས་ཤེས་གཉིས། འབྲས་བུ་སྐུ་གཉིས་བཅས་ཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་གསུངས་ཡོད། གཞི་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་དེ་ལེགས་པོ་ཤེས་དགོས།

རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། སྣང་བ་རྟེན་འབྲེལ་མི་བསླུ་བ་དེ་གཉིས་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་དེ་གཞི་ཡི་གནས་ཚུལ་ཡིན་པ་རེད། གཞི་རྩ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ། རྟེན་འབྲེལ་བཟང་ངན་སྣ་ཚོགས་པ་ཞིག་འབྱུང་བར་བརྟེན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་དང༌། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ། འགོག་པའི་བདེན་པ། ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཞེས་བདེན་པ་བཞིའི་རྣམ་གཞག་གསུངས་པ་རེད།

དེ་ཡང་ང་རང་ཚོ་ཆེ་བ་མི་ནས་ཆུང་བ་སྲོག་ཆགས་གྲོག་སྦུར་ཡན་ཆད་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་འདོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་མཁན་ཤ་སྟག་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་མི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང༌། འདོད་པའི་བདེ་བ་དེ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་དང༌། མི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པར། མཐུན་པའི་རྒྱུ་ལས་ཡོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ཐོག་མར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་གསུངས་པ་རེད། ང་རང་ཚོས་མི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དེ་དག་ངོ་ཤེས་པ་བྱས་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་མི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དེ་རྣམས་ཟློག་ཐབས་བྱེད་དགོས། ཟློག་ཐབས་བྱེད་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་རྩད་བཅད་ནས་སྤོངས་དགོས་པར་བརྟེན། གཉིས་པ་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་གསུངས་པ་རེད། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཞེས་པ་ནི་ང་རང་ཚོའི་སྡུག་བསྔལ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་ཡིན་པ་རེད། དེ་ཡང་ང་རང་ཚོས་སྲོག་གཅོད་པ་དང༌། མ་བྱིན་ལེན། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ། རྫུན་དང་ཕྲ་མ། ཚིག་རྩུབ། ངག་འཁྱལ་སྨྲ་བ། ལོག་ལྟ། གནོད་སེམས། གནག་སེམས་བཅས་ལུས་ཀྱི་ལས་རྣམ་པ་གསུམ། ངག་གི་རྣམ་པ་བཞི། ཡིད་ཀྱི་ལས་གསུམ་བཅས་མི་དགེ་བཅུ་པོ་འདི་དག་ང་རང་ཚོར་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་དེ་རྣམས་ཡིན་པས། མི་དགེ་བཅུ་ངོ་ཤེས་པ་བྱས་ཏེ་སྤོང་གང་ཐུབ་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

དེ་ལྟ་བུའི་མི་དགེ་བའི་ལས་གསོག་པའི་རྒྱུ་ནི་ང་རང་ཚོའི་སེམས་རྒྱུད་མ་རུང་བ་མ་དུལ་བ། ཆགས་སྡང་གིས་རྐྱེན་པས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་སེམས་རྒྱུད་མ་དུལ་བ་དང༌། ཆགས་སྡང་ནི་ཉོན་མོངས་ཡིན་པས་ཉོན་མོངས་ལ་ཉེས་དམིགས་སུ་བལྟས་ཏེ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་གཞན་དབང་དུ་མི་འགྲོ་བ་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ང་རང་ཚོས་སེམས་ཁོང་ཁྲོ་ལངས་ཏེ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་གནག་སེམས་གནོད་སེམས་དེ་འདྲ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་ནི་ཉེས་པའི་རྩ་བ་རེད། དུས་རྒྱུན་དུ་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མཐུན་པོ་དང༌། སེམས་བཟང་པོ་བྱེད་དགོས། མགོན་མེད་ཉམ་ཐག་རིགས་ལ་འཚོ་གོས་དྲག་པ་ཚོས་མགོ་འདོན་འཚོ་སྐྱོང་དང་རོགས་རམ་བྱེད་དགོས། མིས་མི་ལ་རོགས་རམ་མི་བྱེད་པར་མིས་མི་ལ་གནོད་འཚེ་བྱས་པ་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་དང་འགལ་བ་རེད། ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་སེམས་བཟང་པོ་བསྐྱེད་ནས་ཕན་ཚུན་རོགས་རམ་བྱེད་དགོས།

གལ་ཏེ། རོགས་རམ་བྱེད་མ་ཐུབ་ན་ཡང་གནོད་པ་ནམ་ཡང་བྱེད་མི་རུང༌། འདི་ནི་ང་རང་ཚོའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་དང་གཞི་རྩ་ལྟ་བུ་ཡིན། དེ་ལྟར་ལུས་ངག་གི་ཉེས་སྤྱོད་ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་དེ་ཚོས་གྲས་སེམས་མ་དུལ་བ་དང༌། མ་ཞི་བ་ལས་བྱུང༌། སེམས་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བ་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་འབྱུང་དང༌། ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་གཉིས་པོ་འདི་སྡུག་བསྔལ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་སྤོང་དགོས། དེ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་དེ་དག་སྤོང་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། ཡོད་པ་རེད། འཁོར་འདས་སྣང་སྲིད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱིས་བཏགས་པའི་སྒོ་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་པ་རེད། འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོ་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་མ་རེད། འཇིག་རྟེན་དཀོན་མཆོག་གིས་བཀོད་པ་མ་རེད།

གང་ལྟར༌། ཡང་སྙིང་ང་རང་ཚོའི་སེམས་དུལ་དང་མ་དུལ་བའི་དབང་གིས་དག་མ་དག་གི་སྣང་བ་འདི་དག་འཆར་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། སེམས་མ་དུལ་བ་དེ་ཡང་གློ་བུར་གྱི་ཉེས་པ་ཞིག་རེད་མ་གཏོགས། སེམས་དང་འབྲལ་མི་རུང་བ་ཞིག་མིན་པ་རེད། ཆགས་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་རྣམས་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ཞུགས་བསྡད་པ་ཞིག་ཡིན་ཚེ་བྱ་ཐབས་མེད་ཀྱང༌། དེ་འདྲ་མིན།

དེར་བརྟེན་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་གཉེན་པོ་བསྟེན་ནས་སེམས་དང་བྲལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཉོན་མོངས་ཀྱི་དྲི་མ་སེམས་དང་བྲལ་ཐུབ་པའི་མཚམས་ལ་སེམས་གཙང་མ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་སེམས་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་མཐའ་དག་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཟད་པ་དེ་ལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་རེད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལ། ཆོས་སྐུ། ལོངས་སྐུ། སྤྲུལ་སྐུ་ཞེས་གསུམ་གསུངས་པ་ལྟར། སྐྱོན་གྱི་རིགས་མཐའ་དག་གཉེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཟད་པའི་གནས་སྐབས་མཐར་ཐུག་པ་འདི་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཟེར། དེ་ནི་ང་ཚོའི་ཐོབ་བྱ་མཐར་ཐུག་པ་དེ་ཡིན་པས་རང་དོན་ཆོས་སྐུ་ཟེར།

ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ལས་གཡོ་བ་མེད་བཞིན་དུ་དག་མ་དག་གི་གདུལ་བྱའི་ངོ་ལ་སྤྲུལ་པའི་རོལ་པ་སྣ་ཚོགས་ཤར་ཡོང་བ་དེ་ལ་གཞན་དོན་གཟུགས་སྐུ་ཟེར་བ་ཡིན། དེ་ལྟ་བུའི་འགོག་བདེན་ཐོབ་པའི་ཐབས་ཚུལ་ལ་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཟེར། དེ་ལྟར་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་བདེན་པའི་ས་ལམ་གྱི་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ། ཐོག་མར་ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་མ་དུལ་བ་འདི་ཕྲན་བུའི་དུལ་དུ་བཏང་ནས། སེམས་ལ་ཡར་རྒྱས་ཀྱིས་གོམ་པ་རིམ་བགྲོད་བྱེད་དགོས།

ད་ལྟ་ང་རང་ཚོ་ལས་དང་པོ་པའི་སྐབས་འདིར་རབ་ལ་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་སྡོམ་པ་བླངས། ཁྱིམ་པ་ཡིན་ནའང་དགེ་བསྙེན་དང༌། མ་མཐར་སྐྱབས་གསུམ་དགེ་བསྙེན་ལྟ་བུའི་སྡོམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ཟབ་པ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡིན། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་གང་ཡང་རུང་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་སེམས་དམིགས་པ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་དགོས།

དེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་གྲོགས་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་གཙོ་བོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ལ་སློབ་དགོས། དེ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་བསམ་པ་བཟང་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཐོག་ནས་ཞི་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་སྒོམ་དགོས། དེའི་ཐོག་ལ་གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ལམ་ཉམས་ལེན་བྱས་ན། གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་དང༌། སྟོབས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་མདོར་བསྡུས་ན་འགྲོ་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།

དེ་ལྟ་བུའི་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་བཀའ་དྲིན་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མཚན་སྔགས་འདི་ཡི་རྗེས་ཟློས་བྱ་དགོས། ཨོཾ་མུ་ནེ་མུ་ནེ་མ་ཧཱ་མུ་ན་ཡེ་སྭཧཱ། ལན་གསུམ། སྟོན་པའི་མཚན་སྔགས་འདི་ཡག་པོ་གསོག་ཐུབ་ན་ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་ཁ་བ་གངས་ཅན་གྱི་ལྷག་པའི་ལྷ་སྐལ་ནི། རྒྱལ་ཀུན་སྙིང་རྗེའི་རང་གཟུགས་འཕགས་མཆོག་སྤྱན་རས་གཟིགས་རེད། དེ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་ན་སེམས་རྒྱུད་བཟང་དུ་འགྲོ་བས་མ་ཚད། ལྷག་པར་ང་རང་ཚོ་བོད་གངས་ཅན་པ་ཚོ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལས་འབྲེལ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་ཐུགས་རྗེ་བྱིན་རླབས་གཞན་དང་འདྲ་གི་མ་རེད།

དེས་ན། འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དྲན་བཞིན་པའི་ཐོག་ནས་ཡིག་དྲུག་གི་རྗེས་ཟློས་མཛད་པར་ཞུ། ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུཾ། ལན་གསུམ། དེ་ནས་ང་རང་ཚོའི་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་རྒྱུ་འདི་དུས་བབ་ཀྱི་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པས། སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེའི་ཐུགས་རྗེ་བཀའ་དྲིན་དྲན་པའི་ཐོག་ནས་སློབ་དཔོན་གྱི་མཚན་སྔགས་འདི་ཡི་རྗེས་ཟློས་མཛོད། ཨོཾཨཱཿཧཱུཾ་བཛྲ་གུ་རུ་པདྨ་སིངྡྷིའ་ཧཱུཾཿ ལན་གསུམ། དེ་ནས་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་གསོལ་འདེབས་དམིགས་བརྩེ་མ་འདི་གཙོ་བོ་རིགས་གསུམ་མགོན་པོའི་གསོལ་འདེབས་བྱིན་རླབས་ཅན་ཡིན་པས་འདི་ཡི་རྗེས་ཟློས་མཛོད།

དམིགས་མེད་བརྩེ་བའི་གཏེར་ཆེན་སྤྱན་རས་གཟིགས།། དྲི་མེད་མཁྱེན་པའི་དབང་པོ་འཇམ་པའི་དབྱངས།། བདུད་དཔུང་མ་ལུས་འཇོམས་མཛད་གསང་བའི་བདག། གངས་ཅན་མཁས་པའི་གཙུག་རྒྱན་ཙོང་ཁ་པ།། བློ་བཟང་གྲགས་པའི་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས།། དེ་ལྟར་ཆོས་འབྲེལ་དེ་རྣམས་ཀྱི་གནད་དོན་ཁྱེད་རང་ཚོས་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས། གཙོ་བོ་ད་གིན་གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་རྣམས་ཡག་པོ་ཤེས་པར་བྱས། ཤེས་པའི་དོན་རྣམས་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཇི་ཙམ་ཤེས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་རྒྱ་ཆེ་བ་དང༌། ཟབ་པ་ཡོང་གི་རེད། དད་པ་ཙམ་མ་གཏོགས་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཡག་པོ་མ་ཤེས་ན། དེ་ཙམ་གྱི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་མི་ཐུབ། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཡག་པོ་ཤེས་པ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཡག་པོ་ཤེས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་རང་གིས་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་དང༌།

གཞན་ལ་བཤད་རྒྱུ་གང་ཅིར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། མང་ཚོགས་ཀྱི་ཆོས་ཡག་པོ་མ་ཤེས་པར་དད་པ་ཁོ་ནའི་ཐོག་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཆོས་འབག་ལ་གྱོན་ཏེ་བཤུ་གཞོག་གཏོང་མཁན་དེ་འདྲ་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་སྐབས་སུ་བྱུང་ཡོད་ལ། དེང་སང་ཡང་ཡོད་མུས་ཤེས་གསལ་རེད། བཤུ་གཞོག་གིས་འཚོ་བ་བསྐྱལ་ན་ལོག་འཚོ་ཡིན། ལོག་པའི་འཚོ་བས་འཚོ་མི་བྱ།། ཆོས་ཀྱི་འཚོ་བས་འཚོ་བར་བྱ།། ཞེས་བཀའ་གདམས་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བའི་ནང་གསུངས་ཡོད། ཆོས་འབག་ལ་གྱོན་ཏེ་བཤུ་གཞོག་གཏོང་བ་ནི་བསྟན་པ་ལ་རྨ་འབྱིན། དམ་པའི་ཆོས་དང་འགལ་བ། ཉེས་པ་ཆེན་པོ་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་ཡིན་པས་དེ་འདྲར་མ་སོང་བ་བྱེད་དགོས།

དེས་ན་ཆོས་ཡག་པོ་ཤེས་དགོས། ཆོས་ཀྱི་རྩ་བ་ཕན་སེམས་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ཚང་མ་མཐུན་པོ་བྱེད་དགོས། མཐུན་པོ་བྱུང་ན་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཡིན་རུང༌། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆབ་སྲིད་ཡིན་རུང༌། མདོར་ན་ཁྱིམ་ཚང་ནང་བཅས་པ་མཐུན་པོ་ཡོང་བ་འདི་ནི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་བ་རེད། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་དང༌། ལུང་ཚན་གྱི་ཕྱོགས་རིས་བྱེད་མི་རུང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མཐོ་གནོན་ཕྲག་དོག་དང༌། སྡེ་ཤོག་དཔུང་སྒྲིག་པ་བཅས་བྱས་ན། རང་ཉིད་སྐྱིད་པོ་ཡོང་གི་མ་རེད་ལ། སྤྱི་ཚོགས་ནང་བག་ཕེབས་ཡོང་གི་མ་རེད། འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་རེད། དེར་བརྟེན་བོད་མི་ཚང་མ་མཐུན་པོ་བྱེད་དགོས།

ཡང་དེང་སང་གུ་ཡངས་ཕྲན་བུ་ཐོབ་པའི་སྐབས་འདིར་བག་ཡངས་རྣམ་གཡེང་ཉི་མ་གང་འཁྱོལ་བྱས་ན་ཕུགས་ལ་གྱོང་རག་གི་རེད། ཚང་མས་སྐབས་བབ་ཀྱི་ལས་དོན་གང་ཅིར་ཧུར་བརྩོན་དང༌། སློབ་སྦྱོང་ཐོག་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། ལྷག་པར་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་བོད་ཡིག་མ་ཤེས་ན་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་དང་ངོ་ཚ་པོ་རེད། བོད་རིགས་ཡིན་ནོ་ཅོག་གིས་རང་གི་རིག་གཞུང་ཡག་པོ་ཤེས་དགོས། རང་གི་རིག་གཞུང་ཤེས་པ་ལ་རང་གི་སྐད་ཡིག་བརྒྱུད་ནས་ཤེས་དགོས་པ་ཡིན་སྟབས་བོད་ཡིག་ལ་སྦྱངས་བརྩོན་དང༌། དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གི་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཡུལ་གྱི་ནང་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་ལ་དོ་ཁུར་བྱེད་དགོས། དུས་རྒྱུན་ལྡན་ནས་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་ཡག་པོ་བྱུང་ན། ནང་ན་ཚ་མི་ཡོང་བའི་སྔོན་འགོག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། ནད་ན་ཚ་ཆེན་པོ་ཞིག་གིས་ཟིན་ཚར་ན་སྨན་བཅོས་བྱས་རུང་ལམ་སང་དྲག་ཁག་པོ། འགྲོ་སོང་ཆེན་པོ། སོ་སོར་དཀའ་ངལ་ཡོང་གི་རེད། དང་པོ་ནས་ནད་རིགས་མི་ཡོང་སྔོན་འགོག་གི་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ་ན། འགྲོ་སོང་གཏོང་མ་དགོས་པ། གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན། ཚང་མས་འཕྲོད་བསྟེན་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས།

རྒྱ་གར་དང་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ནང་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་མི་གྲངས་འབུམ་གཅིག་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་རྒྱུན་འཛིན་ཐུབ་པའི་དོན་དུ་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཆོས་ལུགས་ས་སྐྱ། བཀའ་བརྒྱུད། རྙིང་མ། དགེ་ལྡན། མདོར་ན་བོན་དང་བཅས་པ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་ཆེ་ཆུང་ལ་མ་ལྟོས་པར་གཞི་རྩ་ཚུགས་ཏེ་གནས་ཡོད། ཚང་མས་མཐུན་རྐྱེན་ལ་གཞིགས་པའི་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་ཐོས་བསམ་བཤད་སྒྲུབ་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། དེང་སང་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ཙམ་དུ་མ་ཟད། དེ་སྔ་ནང་པའི་ཆོས་མཐོང་མྱོང་ཐོས་མྱོང་མེད་མཁན་གྱི་ཡུལ་ལུང་མང་པོའི་ནང་ནས་བོད་ཀྱི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་དང༌། ཤེས་འདོད་བྱས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་དང༌། ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་གང་ལ་གང་འཚམས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་དུས་རྟག་ཏུ་འཚོ་བ་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་སྡོད་མི་དགོས་པར་རང་ཁ་རང་གསོ་བྱེད་རྒྱུའི་ཆེད་དུ། སོ་ནམ་དང་བཟོ་ལས། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་བྱས་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་གང་དུ་ཡིན་ནའང་མ་འོངས་པའི་དུས་ཚོད་དང༌། མ་འོངས་པའི་མི་རབས་རྗེས་མ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་གནད་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཡང་ཤེས་ཡོན་ཚད་ལོངས་ཡོད་མེད་ལ་རག་ལས་ཡོད།

བོད་ལ་དེ་སྔ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དངོས་གནས་ཡག་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། སྤྱིར་བཏང་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ང་ཚོ་རྗེས་ལུས་ཐེབས་བསྡད་ཡོད། དེང་སང་རྒྱ་གར་ལུང་པ་གཙོ་བོ་གྱུར་པའི་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པའི་བོད་པ་གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་དེང་དུས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་གང་ལ་གང་འཚམས་ཀྱི་ཡར་རྒྱས་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཡོད་པས། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་བློ་བདེ་པོ་བྱེད་དགོས།

དེང་སང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ་དང༌། དེང་རབས་ཅན་ལ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་སྲིད་བྱུས་བཏིང༌། དེ་སྔ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་རྣམས་ངོས་ལེན་བྱས། དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ་གྱི་ལམ་ནས་བདེ་སྐྱིད་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཡོང་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་པ་རེད། དེ་འདྲའི་བསམ་པ་རྣམ་དག་ལག་ལེན་དོན་འཁེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཚང་མར་དགོས་རྒྱུ་དེ་རེད། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ངས་པེ་ཅིན་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་ད་ཕན་བོད་དུ་ལྟ་སྐོར་རིམ་པ་གསུམ་གཏོང་ཐུབ་པ་ཡག་པོ་བྱུང༌། བོད་ནང་དུ་དེ་སྔའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་གྲགས་མ་མྱོང་བའི་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས་པའི་དངངས་སྐྲག་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡང༌། བོད་མི་ཚང་མ་ལྷག་བསམ་སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་པ་མེད་པར་གནས་པ་འདི་དངོས་འབྲེལ་ངོ་མཚར་བའི་གནས་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་སྐྱེ་འོས་པ་ཞིག་རེད།

ཁྱེད་རང་ཚོ་དཀའ་ངལ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ནས་ཚང་མས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང༌། ཡང་སྒོས་རང་གི་མི་རིགས་ཀྱི་ལ་རྒྱ་འདོར་མེད་ལྷག་བསམ་བརྟན་པོར་གནས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ད་དུང་ཡིན་ནའང་ཚང་མས་ཧུར་བསྐྱེད་བྱེད་དགོས་པ་རེད། ཉེ་བའི་ཆར་པེ་ཅིན་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་ད་ལྟ་མུ་མཐུད་ཕན་ཚུན་བཀའ་མོལ་ཞུ་མུས་ཡིན། ད་ལྟའི་ཆར་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་དབུ་ཁྲིད་ཚོའི་ཕྱག་ལས་གནང་སྟངས་ཡག་ཐག་ཆོད་འདུག རིམ་པས་རིམ་པས་ང་རང་ཚོའི་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་ཏེ་གནས་ཚུལ་ཇེ་བཟང་ཇེ་བཟང་དུ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་ཡོད། ང་སྡོད་ས་དཔག་ཚད་དུ་མས་ཆོད་པའི་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་ཡིན་ན་ཡང་ངས་འདི་ནས་སྨོན་ལམ་འདེབས་རྒྱུ་དང༌། རྗེས་འཛིན་སྐྱབས་འཇུག་བྱེད་རྒྱུ་དུས་སྐད་ཅིག་ཀྱང་གཡེལ་བ་མེད་པར་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་ཡིན། བླ་མ་དང་སློབ་མའི་དབར་དད་པ་དང་དམ་ཚིག་གཙང་མ་ཡོད་ཕྱིན་བྱིན་རླབས་དང་ཐུགས་རྗེ་ལ་རྒྱང་རིང་ཐུང་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་བློ་བདེ་པོ་གྱིས།

ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ནས། བདག་ཉིད་བདག་གི་མགོན་ཡིན། ཞེས་རང་གི་བདེ་སྡུག་ལེགས་ཉེས་ཇི་ཡོད་རང་གི་ལག་ཏུ་ཡོད་པར་གསུངས་པ་མ་གཏོགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་རང་གི་ཐུགས་རྗེ་ལ་ལྟོས་པར་གསུངས་མེད། གཞན་ཡང༌། ཐུབ་རྣམས་སྡིག་པ་ཆུ་ཡིས་མི་བཀྲུ་ཞིང༌།། འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཕྱག་གིས་མི་སེལ་ལ།། ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་གཞན་ལ་སྤོ་མིན་ཏེ།། ཆོས་ཉིད་བདེན་པ་བསྟན་པས་གྲོལ་བར་འགྱུར།། ང་རང་ཚོའི་བདེ་སྡུག་གི་རྩ་བ་རང་གི་ལག་ཏུ་ཡོད་པས། རང་ཉིད་སོ་སོ་གཟབ་གཟབ་བྱས་ཏེ་སྡིག་སྤོངས་དགེ་སྒྲུབ་གྱི་སྤངས་བླངས་མ་འཆོལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འདི་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མའི་བློ་ལ་བཅངས་ཏེ་བློ་བདེ་པོ་གྱིས། ངས་རྟག་ཏུ་སྨོན་ལམ་རྒྱག་གི་ཡོད། ཅེས་སྩལ།

གཞན་ཡང༌། རྒྱུན་གྱི་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་དང་རང་གཞུང་མཛད་གཙོ་རྣམས་ལས་དོན་སྙན་བཅར། བོད་ནས་གསར་འབྱོར་དང༌། ཕྱི་ནང་དད་ལྡན་རྣམས་ལ་མཇལ་ཁ་བཅས་ཀྱི་མཛད་གསེང་དུ། ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེད་དུ་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང་རིག་སློབ། ཚེ་མཆོག་གླིང་བཅས་ཀྱིས་གཙོས་བཞུགས་སྒར་ཁུལ་གནས་མུས་དགེ་འདུན་ཉེར་གསུམ་ལ་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་དང༌། གཟིམ་ཆུང་ཚོམས་ཆེན་དུ་རྣམ་གྲྭ་དང་ཚེ་མཆོག་གླིང༌། ཁ་འཐོར་བཅས་ཁྱོན་དགེ་འདུན་བཅུ་གསུམ་ལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ།

དུས་མཚུངས་ལྡེ་ར་ལྡོང་དང་སློབ་དམག་སྒར་གྱི་ལོ་རེ་འཆར་ཅན་གྱི་མཆོད་འབུལ་འབུམ་ཚོགས་ཉིན་དང་པོ་དང་མཐའ་མའི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང༌། དང་སློབ་འགོ་དམངས་རྣམས་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་སྔོན་བཏབ་བཞིན་བརྟན་བཞུགས་རྒྱས་པ་དམིགས་བསལ་མ་དགོས་པར་མཇལ་ཁ་ལྟ་བུའི་ཐོག་བརྟན་བཞུགས་གསོལ་འདེབས་བྱ་དགོས་བཀའ་དགོངས་ལྟར་འགོ་དམངས་རྣམས་ལ་བཀའ་སློབ་དང༌། གནས་བཅུ་དང་རྒྱལ་བའི་ཞབས་བརྟན། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་སོགས་འུར་འདོན་གྱིས་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས།

༢༽འབྲས་ལྗོངས་རྒྱལ་སྲས་སྐུ་འཁོར་ལ་གསུང་ཆོས་དང་ཟབ་ཆོས་གསན་བཞེས།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༣ ཉིན་སྔ་དྲོ་འབྲས་ལྗོངས་རྒྱལ་སྲས་དབང་ཕྱུག་རྣམ་རྒྱལ་དང་ལྷ་ཡུམ། སྲས་མོ། སྟག་ལུང་ཞབས་དྲུང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་བཅས་བཞི་དང༌། ཞབས་གྲས་གཉིས་བཅས་མཇལ་བཅར་དང༌། འབྲས་ལྗོངས་རྒྱལ་སྲས་ནས་གསོལ་འདེབས་སྔོན་ཟིན་ལྟར་ཚེས་ ༥ ཉིན་ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་གསང་བ་རྒྱ་ཅན་མའི་ནང་ཚན་རྡོ་རྗེའི་རྒྱ་ཅན་གྱི་ཁོངས་ཐུགས་སྒྲུབ་ཡང་སྙིང་ཀུན་འདུས་ཀྱི་བཀའ་དབང་དགྱེས་སྩལ་དང༌། ཆོས་ཞུའི་ཁོངས་སུ་འབྲས་ལྗོངས་ལྷ་ཡུམ་དང༌། སྟག་ལུང་ཞབས་དྲུང༌། འབྲས་ལྗོངས་སྲས་མོ་འཕྲིན་ལས་དབང་མོ། བཀའ་ཟུར་སྣེའུ་ཤག་དང༌། བཀའ་བློན་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་དང་ཚེ་དབང་རྟ་མགྲིན། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཉི་མ་བཟང་པོ། བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་དུ་འབྱོར་བ་སྡེ་དགེ་སྲི་མདའ་སྤྲུལ་སྐུ་སོགས་མི་གྲངས་ཉེར་བཞི། རྒྱལ་སྲས་དང་ལྷ་ཡུམ་སོ་སོར་སོག་དར་གྱི་ཕྱག་སྲུང་དང༌། གཞན་གཉིས་ལ་ཕྱག་སྲུང༌། ཚང་མར་མཇལ་དར་ནང་མཛོད་དང༌། རྒྱལ་སྲས་དང་སྟག་ལུང་ཞབས་དྲུང་སོ་སོར་རྫི་ཟིམ་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྟོན་པའི་སྐུ་རེ་དང༌། གཞན་ཡང་འབྲས་ལྗོངས་སྐུ་ངོ་གསུམ་ལ་ཕྱག་རྟགས་བཟང་གོས་གྱོན་ལྡང་གཉིས་རེ་དང༌། གྲུའུ་རྩེ་སྐུ་ལྡེང་གཉིས་གསུམ། སྟག་ལུང་ཞབས་དྲུང་ལ་ཐེར་གཟན་ལྡེང་གཅིག་བཅས་དགྱེས་སྩལ་ཐོག འབྲས་ལྗོངས་རྒྱལ་སྲས་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་བའི་ཕེབས་སྐྱེལ་དུ་བཀའ་དགོངས་སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་ནང་ཕེབས་འཁོར་དམར་པོ་ཆེད་གཏོང་དང་འདི་གར་བཞུགས་རིང་རང་གཞུང་ནས་སྣེ་ལེན་བསུ་སྐྱེལ་བཞུགས་གནས་གསོལ་ཆས་བཅས་པ་གཟབ་གཟེངས་གནང་བར་རྒྱལ་སྲས་དང་ཡུམ། སྲས་མོ། སྟག་ལུང་ཞབས་དྲུང་བཅས་དགྱེས་མཉེས་ཆེན་པོ་བྱུང༌།

ཚེས་ ༡༤ ནས་སྐྱབས་རྗེ་དིལ་མགོ་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེའི་དྲུང་ནས་ཟབ་ཆོས་གསན་བཞེས་ཀྱིས་ཚེས་ ༡༨ ཉིན་ཡོངས་རྫོགས་ལེགས་པར་གྲུབ་པ་མཛད།

དུས་མཚུངས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེར་ཚེ་དབང་སྨིན་སྩོལ་དང༌། རིན་པོ་ཆེ་ནས་སྙན་སེང་བཀའ་བཞེས་སྔོན་ཐོབ་བཞིན་ཆོག་གྲྭ་སོགས་མི་དགོས་པར་རང་ལུགས་ཀྱི་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས་པར་སྐུའི་ཚེ་རྫས་དང༌། རིན་ཆེན་མང་སྦྱོར། བཙོ་བཀྲུ་སོགས་ཀྱི་རིལ་བུ་ཁག་དང་དམ་རྫས་བཅས་དགྱེས་སྩལ་དང་བཅས་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེ་ཕེབས་ཐོན་གནང་བར་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཚོམས་ཆེན་གཟིམ་སྒོའི་འགག་བར་ཕེབས་སྐྱེལ་མཛད།

༣༽གཟུངས་སྔགས་ཁག་གཅིག་གི་བཟླས་ལུང་དང་གསུང་འཕྲིན།

༡༩༨༣ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༤ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབསམགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཡིག་ཚང་དུ་ཞབས་འཁོད་ཐོག་བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་དུ་འབྱོར་བ་མི་གྲངས་བརྒྱ་དང་དྲུག་ (༡༠༦) མཇལ་བཅར་ལ་ཐུབ་པའི་མཚན་སྔགས་དང་བཛྲ་གུ་རུ། རིགས་གསུམ་མགོན་པོའི་གཟུངས་སྔགས་བཅས་ཀྱི་བཟླས་ལུང་སྤྱི་སྨིན་ཐོག ཆོས་སྲིད་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་དང་ཕྱག་སྲུང་སྐུ་དཔར་བྱིན་རྟེན་བཅས་དགྱེས་སྩལ་བསྐྱངས་ཤིང༌། ཚེས་ ༡༡ ཉིན་མཉམ་མེད་ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤ་སྐུ་འཁྲུངས་ནས་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་འཁོར་བའི་དུས་དྲན་སླད་གསུང་འཕྲིན་ཆེད་སྩལ་བསྐྱངས་དོན།

ལོ་འདིར་མཉམ་མེད་ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤ་སྐུ་འཁྲུངས་ནས་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་འཁོར་པའི་དུས་ཚིགས་ཁྱད་པར་ཅན་འཁེལ་བར་བརྟེན། ཇོ་བོ་གང་དུ་འཁྲུངས་པའི་ས་གནས་རྒྱ་གར་ཤར་ཕྱོགས་བྷང་གྷ་ལའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཚོགས་ནས་ ༡༩༨༣ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༩ ནས་ཉིན་གསུམ་རིང་ཇོ་བོ་རྗེའི་རྗེས་དྲན་མཛད་སྒོ་གནང་གི་ཡོད་པ་ལ་སྙིང་ཐག་པ་ནས་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཞུ་གི་ཡོད།

མཉམ་མེད་ཇོ་བོ་རྗེ་ནི་རྒྱ་གར་བ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ལྷག་པར་རང་ཅག་བོད་གངས་ཅན་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་དྲིན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་ན། རང་ཅག་བོད་རིགས་རྣམས་ནས་དུས་ཚིགས་འདིར་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་ངེས་པར་ཞུ་འོས་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་ཡང་གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་ཆོས་རྒྱལ་མེས་དབོན་རྣམ་གསུམ་གྱི་སྐུ་དུས་ལ་རྒྱལ་བསྟན་གསར་གཏོད་རིམ་རྒྱས་སུ་སོང་བའི་སྐབས་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་དཔལ་ལྡན་ཞི་བ་འཚོ་དང༌། པདྨ་སཾ་བྷ་ཝས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་པའི་སྲོལ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་བཙུགས་པ་ཕྱིས་གླང་དར་དུས་ནུབ་སྟེ་བོད་ནང་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་རྩ་མེད་དུ་གྱུར་ནས་མི་ལོ་བདུན་ཅུ་ལྷག་ཙམ་སོང་བའི་རྗེས། སྟོད་མངའ་རིས་ནས་ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་དང༌། སྨད་ནས་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་ཐུགས་རྗེ་ལས་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ན་ཡང༌། ཆོས་སྤྱོད་ཉམས་ལེན་སྐོར་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཚ་གྲང་ལྟར་འགལ་ཟླར་བཟུང་བ་དང༌། རྒྱུད་སྡེའི་དོན་ལོག་པར་བཟུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚངས་སྤྱོད་ལ་གནོད་ཚབས་ཆེ་བ་བྱུང་སྟེ་བསྟན་པ་ཉམས་དམས་པ་ལྷ་བླ་མ་ཁུ་དབོན་གྱིས་ཐུགས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར། རྒྱ་བརྩོན་འགྲུས་སེང་གེ་དང༌། ནག་ཚོ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་བ་གཉིས་རྒྱ་གར་དུ་ཇོ་བོ་རྗེ་སྤྱན་འདྲེན་པར་འབད་པ་ཆེན་པོས་རིམ་པ་བཞིན་བཏང་བས། བྱང་ཆུབ་འོད་ཀྱི་སྐུ་དུས་ལ་སྤྱན་འདྲོངས་ཏེ། མངའ་རིས་ཁུལ་ལོ་གསུམ་དང༌། ཡེར་པ་དང་མཉེས་ཐང་དུ་ལོ་དགུ། དབུས་གཙང་གཞན་དུ་ལོ་ལྔ་བཞུགས་ཏེ་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་ཀྱི་དགོངས་དོན་མགོན་པོ་བྱམས་པ་ནས་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ལ་བརྒྱུད་པ་རྒྱ་ཆེ་བའི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་དང༌།

རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ནས་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ལ་བརྒྱུད་པ་ཟབ་མོའི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་བཅས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྟན་ཐོག་གཅིག་ལ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ཚང་ལ་མ་ནོར་བའི་གདམས་ངག་བསྟན་ནས་བསྟན་པའི་སྲོལ་ནུབ་པ་རྣམས་གསར་དུ་བཙུགས། ཡོད་པ་རྣམས་འཕེལ་བར་མཛད། ལོག་པར་རྟོག་པའི་དྲི་མས་སྦགས་པ་རྣམས་ལེགས་པར་བསལ་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད།

སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་འབྲོམ་སྟོན་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་ནས་རིམ་བརྒྱུད་ཇོ་བོ་བཀའ་གདམས་པ་ཞེས་ཕྱི་འདུལ་བ་དང༌། ནང་བྱམས་སེམས། གསང་བ་སྔགས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་གཅིག་གྲོགས་སུ་གཅིག་འགྲོ་བའི་སྲོལ་རྒྱུན་བཟང་པོའི་དྲིན་ལས། དུས་ད་ལྟའི་ཆར་ཡང་མདོ་སྔགས་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ཆ་ཚང་བ་ལ་ཐོས་བསམ་ཉམས་ལེན་ཅི་བདེར་བྱེད་དུ་ཡོད་པའི་བཀའ་དྲིན་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་མཆོད་ཅིང་གསོལ་བ་འདེབས་པ་དང༌། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཇོ་བོ་རྗེས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཉམས་བཞེས་དང༌། གཞན་ལ་ཡང་འདོམས་པར་མཛད་པའི་དོན་གནད་གཙོ་བོ་གཞན་ཕན་ལྷག་བསམ་བཟང་པོར་ཉམས་ལེན་ཅི་ཐུབ་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ཇོ་བོའི་བཀའ་དྲིན་གསབ་ཅིང༌། ཐུགས་བཞེད་སྐོང་བའི་ཐབས་ལ་འབད་དགོས་པ་ཡིན་ནོ།། ཏཱ་ལའི་བླ་མས། ༡༩༨༣ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༡ ལ། ཞེས་སྩལ།

སྐབས་དེར་སྟོད་ཤེལ་དཀར་དང་ངམ་རིང་ཁུལ་ནས་སླེབས་འབྱོར་སྐྱེས་ཕོ་མོ་མི་གྲངས་རེ་བརྒྱད་དང་སུད་སི་གཞིས་ཁོངས་ཁྱོན་མི་གྲངས་དོན་བཞི་ཡིག་ཚང་འགག་ཏུ་མཇལ་མང་སྩལ་ཐོག ཐུབ་དབང་དང་གུ་རུ། རིགས་གསུམ་མགོན་པོ་བཅས་ཀྱི་མཚན་སྔགས་ལྗགས་ལུང་སྩལ་ཐོག རང་གི་རིག་གཞུང་གཅེས་འཛིན་བྱེད་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྤྱི་སྨིན་བསྐྱངས།

གཞན་ཡང་བོད་འབྱོར་ཕོ་མོ་མི་གྲངས་དྲུག་ཅུ་བཅས་ལ་མ་ཎི་དང་རིག་གསུམ་མགོན་པོ། གུ་རུ་བཅས་ཀྱི་མཚན་སྔགས་ལྗངས་ལུང་སྩལ་འབྲེལ་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྤྱི་སྨིན་སྩལ་ཞིང༌། དང་སློབ་མི་གྲངས་ཉེར་བཞི་དང་བོད་རིགས་བྱིངས་ང་ལྔ༌། ལ་དྭགས་ཉེར་བདུན། མོན་པ་སོ་བརྒྱད། འབྲུག་པ་བཅུ། ཌལ་ཧོར་དང་སིམ་ལ་བཅས་ཀྱི་གཏན་སློབ་དང༌། པ་ཏི་ཀུལ་སློབ་གྲྭ་བཅས་ཀྱི་ཕྲུ་གུ་ཉིས་བརྒྱ་བཅུ་གཉིས་བཅས་ལ་མཇལ་མང་ཐོག རིགས་གསུམ་མགོན་པོ་དང༌། ཐུབ་པ། གུ་རུ་བཅས་ཀྱི་མཚན་སྔགས་ལྗངས་ལུང་དང་འབྲེལ་སེམས་བཟང་པོ་བྱ་དགོས་པ་སོགས་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྙིང་པོ་ཅན་སྩལ་རྗེས། གཟིམ་ཆུང་དབུ་རྩེར་རྣམ་གྲྭ་ཆོག་གྲྭ་དང་བཅས་ཏེ་ྋགོང་ས་ཆེན་པོར་མདོ་སྨད་མི་མང་ནས་བརྟན་བཞུགས་སྐབས་འབུལ་རྒྱུའི་རྗེ་ཚེ་འཛིན་མའི་དངུལ་སྐུ་ལ་གཟུངས་འབུལ་བསྐྱངས་ཤིང༌། སྐུའི་གཅུང་མོ་རྗེ་བཙུན་པདྨ་ནས་སྐུ་ཡོན་དང་མཇལ་དར་འབུལ་གནང་མཛད།

གངས་ལྡན་ཁ་བའི་ལུགས་ཟུང་ཉི་ཟླའི་རིས།།

དམར་སྲིད་ལྟོ་འགྲོའི་དུག་གིས་རྨས་པ་ན།།

བདེན་དོན་ལུགས་བཟང་རིག་པས་སྐྱོང་བ་ཡི།།

སྡེ་ཚོའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱས་པའི་དགེ་ལེགས་འཕེལ།།

མི་དགེའི་འབྱུང་གཞི་འཁྲུགས་པའི་བམ་ཀློང་ནས།།

བཟོད་དཀའི་ཟུག་མ་འཇོམས་པའི་བདུད་རྩིའི་ཆབ།།

ཀུན་དགའི་འདབ་མ་སྟོང་གི་གཉེན་གཤིས་སུ།།

འཛུམ་པའི་ངོ་མཚར་ཕུན་ཚོགས་གཏེར་དུ་འཁྱིལ།།

ལེགས་བྱས་མངོན་དགའི་དཔལ་གྱི་བ་གམ་ནས།།

ཇི་སྲིད་འགྲོ་བའི་གདུང་བ་སེལ་བའི་སྐྱེས།།

ཕྱི་ལུགས་རྩལ་གྱི་སྟེགས་བུའི་བགྱི་སྒོ་རུ།།

རྟེན་འབྱུང་ཤིས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་རྒྱ་ཆེར་སྤྲོས།།

གནའ་དེང་རིགས་པའི་རྒྱ་མཚོའི་འཇིངས་པ་ལས།།

ཟབ་རྒྱས་སྨན་རྩིས་རིག་བརྒྱའི་ནོར་བུའི་འཕྲུལ།།

ཀུན་ནས་བརྩེགས་པའི་རིན་ཆེན་གཏེར་གྱི་མཁར།།

སྲིད་གསུམ་ཕན་བདེའི་གཉེན་དུ་ལྷམ་མེར་བཞད།།

ཕྱི་ནང་གསོ་རིག་གདེངས་ཀ་མཐོན་པོ་རུ།།

འཁྱིལ་བའི་ལེགས་ལམ་གནའ་དེང་སྐྱེས་ཀྱི་བདག།

མ་འདྲེས་རང་ལུགས་སོ་སོའི་ཞལ་དཀྱིལ་ཟླ།།

མངོན་པར་དགེ་བའི་བྱུང་རབས་མཛེས་ཤིང་བརྗིད།།

ཡོངས་རྫོགས་རིན་ཆེན་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་མགོན།།

གཡོ་བ་དབང་བཀའི་བསྐལ་བཟང་འཇུག་པའི་ངོགས།།

ཟབ་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩི་འབབ་པའི་གཏེར།།

བྱུར་བུར་བརྡལ་བའི་ཐུགས་རྗེ་སྙིང་ལ་བབས།།

ཟབ་གསུང་དབང་བཀའི་གདམས་པའི་མཛོད་འཛིན་པ།།

དིལ་མགོ་མཁྱེན་བརྩེ་མཆོག་དང་ཕན་ཚུན་དུ།།

མཉེས་བཞིན་ཟབ་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་དེ།།

མཐོན་པོར་བསྒྲེངས་པའི་དགེ་ལེགས་མཆོད་པའི་གནས།།

བསྟན་འགྲོའི་བསོད་ནམས་དཔལ་གྱི་སྣང་བ་རུ།།

བྱིན་རླབས་མཚན་དཔེའི་གཟུངས་སྔགས་བཟླས་པའི་ལུང༌།།

རིས་མེད་འགྲོ་ལ་ཕན་བདེ་མཆོག་གི་དཔལ།།

སྩལ་མཛད་སྲིད་གསུམ་མགོན་ཁྱེད་དད་པའི་གཞི།།

22 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་གྲངས་ ༣༦༡ ནས་ ༣༦༥ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

23 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་གྲངས་ ༣༥༤ ནས་ ༣༦༠ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་བདུན་པ།

རྡོར་གདན་དང་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས། ཆོས་སྒར་ཁག་གཅིག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པ།

༡༩༨༣ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༡ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་བདུན་ཐོག་བཞུགས་སྒར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ཨམ་རི་སར་ཉིན་མོའི་གསོལ་ཚིགས་རྗེས་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་ལྡི་ལིར་ཕེབས་ཞབས་འཁོད་དེ་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་གཙོས་ཕྱི་ནང་གནད་ཡོད་མི་སྣ་མཇལ་འཕྲད་དང་དད་ལྡན་ཁག་གཅིག་ལ་མིའི་ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་དེང་སྐབས་དགོས་གལ་ཆེ་ལུགས་སྩལ་ཏེ་ཚེས་ ༢༥ ཉིན་ལྡི་ལི་ནས་པ་ཊ་ནཱ་བར་མཁའ་ལམ་དང་དེ་ནས་སྣུམ་འཁོར་ཐོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་ཞབས་སོར་ལེགས་པར་འཁོད། ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་གཙང་ཁང་ཐུབ་དབང་གི་སྤྱན་སྔར་གསེར་ཀོང་ཞལ་འབྱེད། སྐུ་ཕྱག སྙན་ཤལ་འབུལ་གནང་གིས་རབ་གནས་བསྡུས་པ་དང༌། ཤེར་སྙིང༌། ཡན་ལག་བདུན་པ་ཤིས་བརྗོད་བཅས་གནང་སྟེ་ཕག་རི་དཀར་ཚེ་བསོད་ནམས་ནོར་བུ་ཁྱིམ་ཚང་དང༌། སུད་སི་གཞིས་ཁོངས་ཕག་རི་དཔལ་འབྱོར་གནས་ཁང་པདྨ་ཆོས་འཕེལ། དགེ་སློང་བསྟན་འཛིན་སྐལ་བཟང༌། རྒྱལ་རྩེ་ལྷ་ཁང་སྤེན་པ་བཅས་ནས་གསོལ་བཏབ་ངོར་མཉམ་མེད་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་སྡོང་པོའི་དྲུང་དུ་བོད་མི་དང༌། ལ་དྭགས། འབྲུག་པ། འབྲས་ལྗོངས། མོན་པ། སྙེ་ཤང༌། ཤར་པ། རྟ་མང༌། མུ་ཁོམ། དལ་པོ། ཁུ་ནུ། སྤི་ཏི། གར་ཞ། ཕྱི་གླིང་པ་སོགས་མི་ཚོགས་སྟོང་ཕྲག་ཉེར་ལྔ་སྐོར་ལ་སྔོན་འགྲོ་གསུང་བཤད་ཞིབ་རྒྱས་དང་བཅས་དཔལ་མཉམ་མེད་ཇོ་བོ་རྗེ་དི་བཾ་ཀ་རའི་གསུང་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་སྒྲོན་མེ་དང༌། འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཀུན་མཁྱེན་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་ལམ་རིམ་བསྡུས་དོན་ཟུང་སྦྲེལ་གྱི་བཤད་ལུང་གསུང་ཆོས་སྩལ། དགོང་དྲོ་གསུང་ཆོས་མུ་མཐུད་བསྐྱངས་ཏེ་བར་གསེང་ལ་ཐུབ་དབང་དང་སྤྱན་རས་གཟིགས། གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེ་བཅས་ཀྱི་གཟུངས་སྔགས་ཕྲེང་སྐོར་རེ་གསུང་སྐུལ་མཛད།

ཚེས་ ༢༧ ཉིན་སྐྱེས་བུ་ཆུང་འབྲིང་ཡན་གསུང་བཤད་གྲུབ་པའི་མཇུག་མཐུད་དེ་སྐྱེས་བུའི་ཆོས་སྐོར་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གསུང་བཤད་སྩལ། ཉིན་གུང་རྡོར་གདན་དུ་གཉུག་མར་གནས་པ་དང༌། ཕྱོགས་འགྲུལ་བསྡོམས་དགེ་ཚུལ་སློང་བདུན་བརྒྱ་སྐོར་དང་ལྷན་དུ་དུས་འབྲེལ་གསོ་སྦྱོང་མཛད། དེ་རྗེས་རང་གཞུང་ནས་སྟོང་མཆོད་རྒྱས་པ་འབུལ་བཤམས་དང་སྦྲགས། ཆོས་སྤྱོད་རྒྱལ་བའི་ལམ་བཟང་གི་སྒོ་ནས་མཆོད་འབུལ་ཐུགས་སྨོན་སྨིན་རྒྱས་དང༌། ཇོ་བོ་རྗེའི་གསོལ་འདེབས་འབྲོམ་སྟོན་གྱིས་མཛད་པ་ཡང་ཚར་གཅིག་གསུངས། ཕྱི་ཉིན་ཞོགས་པར་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་གཙང་ཁང་ཐུབ་དབང་སྤྱན་སྔར་ཐེག་ཆེན་གསོ་སྦྱོང་གི་སྡོམ་བཞེས་མཛད་དེ་མང་ཚོགས་སེར་སྐྱ་ཉིས་ཁྲི་བརྒལ་བར་ཐེག་ཆེན་གསོ་སྦྱོང་གི་སྡོམ་པ་སྩལ་རྗེས་མདོ་སྨད་མི་མང་སྤྱི་དང༌། དམན་ཆོས་འཛོམས་ཅན་ནས་ཞུས་ངོར། རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དག་སྣང་རྒྱ་ཅན་མའི་ཁོངས་སྤྱན་རས་གཟིགས་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གཙོ་འཁོར་དགུའི་བཀའ་དབང་གནང་རྒྱུའི་སྒྲུབ་ཆོག་གྲུབ་རྗེས་དབང་གི་སྟ་གོན་གྱི་རིམ་པ་ཁག་དང༌། སྒྲོལ་མ་ཉེར་གཅིག སྒྲོལ་མའི་གཟུངས་སྔགས་ཏ་རེ་མའི་ལྗགས་ལུང་བཅས་དགོང་དྲོ་ཆུ་ཚོད་བཞི་བར་དབང་བཞི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྩལ། དེ་ནས་ཇོ་བོ་རྗེ་འཁྲུངས་ནས་ལོ་ཆིག་སྟོང་འཁོར་བའི་དུས་ཆེད་བེྷང་གྷ (Bangalore) ལ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཚོགས་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་གྷ་ཡ་ནས་མེ་འཁོར་ཐོག་ཕེབས་ཐོན་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༩ ཉིན་བྷང་གྷ་ལ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཚོགས་ནས་གོ་སྒྲིག་ཞུས་དོན། ཇོ་བོ་རྗེ་འཁྲུངས་ནས་ལོ་ཆིག་སྟོང་འཁོར་བའི་དྲན་གསོའི་ཚོགས་ཆེན་དབུ་བཞུགས་སུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད། ཤི་རི་ལངྒ་དང༌། ཉི་ཧོང༌། བྷང་ལ་རྡེ་ཤེ། ཕྱི་སོག འབྲུག་སོགས་ནས་ཕེབས་པའི་སྐུ་ཚབ་ཚོས་མཚོན་མི་གྲངས་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ལ་རང་ཉིད་ཇོ་བོ་རྗེའི་རྗེས་འབྲངས་ཡིན་པ་དང༌། མི་ལོ་སུམ་ཅུ་སྐོར་ཇོ་བོ་རྗེའི་སློབ་སྟོན་ལ་སློབ་གཉེར་གནང་བས་ཐུགས་ལ་ཕན་ཁྱད་ཆེ་བྱུང་གི་གནས་ཚུལ་ལས་བརྩམས་པའི་གསུང་གླེང་གནང་སྟེ་མཛད་སྒོ་གྲུབ། དགོང་དྲོ་ཇོ་བོ་རྗེའི་རྗེས་དྲན་ཚོགས་པས་གོ་སྒྲིག་ཞུས་པའི་འགྲེམས་སྟོན་སྒོ་འབྱེད་དང༌། ཚོགས་ཁང་ཞིག་ཏུ་མཁས་དབང་འགའ་ཤས་ནས་ཇོ་བོ་རྗེའི་མཛད་རྣམ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གསུང་མོལ་རིམ་གནང་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཇོ་བོ་རྗེའི་མཛད་སྒོ་ལ་ཁྱེད་ཚོས་ཞིབ་འཇུག་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་ཇོ་བོ་རྗེའི་སྔོན་རྗེས་དང་དུས་མཉམ་དུ་བྱུང་བའི་པཎྜི་ཏ་གཞན་དག་གི་མཛད་པར་ཡང་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་འོས་པ་དང༌། པཎྜི་ཏ་དེ་དག་གི་མཛད་པའི་ནང་ནས་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་སྐོར་དང༌། སྔགས་ཀྱི་སྐོར་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཚུལ་ལ་ཡང་ཞིབ་འཇུག་དགོས་གལ་གྱི་གསུང་མོལ་བསྐྱངས་ཏེ་ཕྱིར་ཞལ་བསྒྱུར།

ཚེས་ ༣༠ ཉིན་བོད་དབུས་གཙང་དང་མདོ་སྨད་ཁུལ་ནས་མི་གྲངས་བརྒྱ་སྐོར། སྟོད་པ་བ་དགུ་བརྒྱ་སྐོར་བཅས་རྒྱ་གར་ནང་གཉེན་འཕྲད་དུ་འབྱོར་བ་དང༌། ལ་དྭགས་དང་ཁུ་ནུ། མོན་པ་སོགས་ས་མཚམས་མི་རིགས་གྲངས་དྲུག་སྟོང་བརྒལ་བར་མཇལ་ཁ་དང་བྱིན་རྟེན། སྐུ་དཔར། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྐུ་དཔར་བཅས་སྩལ།

ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡ ཉིན་མདོ་སྨད་གཞིས་བྱེས་མི་མང་ཐུན་མོང་དང༌། གློ་སྒྲིག་འཛུགས་འགོ་དམངས་ཐུན་མོང༌། བལ་ཡུལ་ཁུལ་བཅའ་སྡོད་གཞིས་རྩེ་བ་མི་མང་ཐུན་མོང་བཅས་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་རྒྱུ་དང༌། རྗེ་ཚེ་འཛིན་མའི་ཚེ་དབང་སྩལ་རྒྱུ་བཅས་ཀྱི་སླད་སྔ་དྲོ་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་དུ་ཚེ་དབང་གི་སྒྲུབ་ཆོག་ཁག་གྲུབ་རྗེས་མང་ཚོགས་ལ་ཚེ་དབང་དང་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་ཞིབ་རྒྱས་སྩལ་སྙིང༌། ཚང་མས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་བསམ་པ་བཟང་པོ་དང༌། གཞན་ཕན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད། ཅི་སྟེ་གཞན་ཕན་བྱེད་མ་ཐུབ་ན་གཞན་ལ་གནོད་འཚེ་མི་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཚང་མས་ཆོས་ཟེར་བ་དེ་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་བྱེད་དགོས། བོད་ནང་ལ་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་དཀོན་པོ་རེད། ལ་དྭགས་པ་དང༌། འབྲུག་པ་ཚོ་ཆོས་དད་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཚོས་ཆོས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཞིང༌། སོ་སོ་ལོ་ན་སོགས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ཆོས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མ་ཐུབ་ནའང༌། སོ་སོའི་བུ་རྒྱུད་ཚོར་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཆོས་ཟེར་བ་དེ་རྨོངས་དད་རེད་ཅེས་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མ་རེད། དེ་ནི་ཆེས་ཉམས་མཚར་ཞིག་རེད། ཚན་རིག་གི་གནས་ཚད་མཐོ་པོར་ཕྱིན་པའི་ཨ་རི་ལྟ་བུར་རྒྱ་ནག་ཁོ་རང་ཚོས་དེང་སང་སླཽབ་ཕྲུག་བཏང་སྟེ་དགེ་རྒན་བསྟེན་ས་དེས་ནང་པའི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རེད། བསྟེན་མཁན་དགེ་ཕྲུག་དེས་ཚན་རིག་བཤད་ནས་རྨོངས་དད་སེལ་གྱི་རེད་ཅེས་ཆོས་ཟེར་བ་དེ་རྨོངས་དད་ཡིན་པ་བཤད་དེ་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། དེང་སྐབས་ཚན་རིག་གི་ཉམས་ཞིབ་གཏིང་ཟབ་པོ་བྱེད་དུས་ནང་པའི་ཆོས་ནས་བཤད་པ་དེས་ཕན་ཐོགས་འདུག་ཅེས་ཚན་རིག་པ་མང་པོས་ནང་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་འདུག

དེ་ནས་རྒྱ་ནག་གི་དེང་སྐབས་དབུ་ཁྲིད་ཚོས་བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་དང༌། མཐོང་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྲིད་བྱུས་ལག་ལེན་གང་འཚམས་གནང་བ་དེས་བར་ལམ་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ཚབས་ཆེ་ལས་ཕྲན་བུ་དྲག་དུ་ཕྱིན་ཐུབ་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་མིས་བར་ལམ་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་བོད་མིའི་མགོ་ལ་རྒྱུགས་པ་ཞུས་ཏེ་ཁ་བྲལ་འགྲོ་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད། གཅིག་སྒྲིལ་དགོས་ཀྱི་རེད་ཅེས་ཁ་ནས་བཤད་པ་རེད། དེ་ནི་བཤད་པ་དང་ལག་ལེན་གོ་ལྡོག་བྱས་པར་བརྟེན། དེའི་གྲུབ་ཆའང་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། ད་ཆ་ཁ་བྲལ་འགྲོ་དང་མི་འགྲོ་ཟེར་བ་དེ་རྒྱ་མིའི་ལག་ཏུ་ཡོད་པ་ལས། ང་ཚོའི་ལག་པར་ཡོད་མ་རེད་ཅེས་དང༌། ཡང་ད་དུང་གནས་ཚུལ་དྲག་ཏུ་འགྲོ་བའི་རེ་བ་ཡོད། ང་རང་ཡང་ ༡༩༨༥ ཙམ་ལ་བོད་ནང་ལྟ་སྐོར་ཞིག་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད། ཡིན་ནའང་བརྟན་ལྷིང་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་རེད། ཁྱེད་ཚོས་སེམས་ཚབས་བྱེད་མི་དགོས། ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ང་གཟུགས་པོ་བདེ་པོ་འདུག སྐུ་ཚེ་བསྐལ་པ་ཁྲི་ཕྲག་བར་གང་ཤེས། ལོ་ ༨༠།༩༠ ཙམ་སྡོད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཚེ་ལ་བར་ཆད་ཡོང་གི་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཁྱེད་ཚོ་སེམས་པ་ལྷོད་ལྷོད་གྱིས་བར་ལམ་བོད་ནང་གུ་ཡངས་ཕྲན་བུ་ཡོད་ཙང་ཆང་རག་སོགས་ཚད་མེད་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྐད་འདུག ཆང་རག་ཚད་མེད་འཐུང་བ་སོགས་བྱེད་ཡ་དེ་ཚོ་ཡག་པོ་ཡོད་མ་རེད། བོད་པ་ཚོ་ནང་ཕན་ཚུན་མཐུན་པོ་དང༌། ཕན་གྲོགས་བྱ་རེས་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་རེད་ཅེས་སོགས་བཀའ་སློབ་ཟབ་གསལ་བསྐྱངས་རྗེས། བླ་མཆོད་ཆོ་ག་ཚོགས་འཁོར་འབུམ་ཕྲག་དང་འབྲེལ་བར་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་སར་མདོ་སྨད་སེར་སྐྱ་མི་མང་ ༨༠༠ སྐོར་དང༌། གློ་སྒྲིག་ཁོངས་མི་གྲངས་བརྒྱ་སྐོར། གཞིས་རྩེ་བ་སུམ་ཅུ་སྐོར་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ་ཏེ་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་བཞེས་ལེགས་པར་གྲུབ།

ཚེས་ ༢ ཉིན་དྭགས་པོ་བཤད་སྒྲུབ་གླིང་གྲྭ་ཚང་ནས་སྔ་ལོ་དགུང་སྐེག་ཞབས་བརྟན་འབུལ་སར། ས་སྐྱ་མཁན་པོ་སངས་རྒྱས་བསྟན་འཛིན་དང་ཕན་པོ་འབྱོར་ཁང་བ་དཔལ་འབྱོར་ནོར་བུ་གཉིས་ནས་ཀྱང་མལ་རྟེན་གསུམ་རེ་འབུལ་འདེགས་ཀྱིས་སྐུ་ཚེ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་ཞུས།

ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་འདྲ་མིན་གྱི་མི་རིགས་བརྒྱ་སྐོར་ནས་དབྱིན་སྐད་ཐོག་ཆོས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་ཐུང་ཙམ་སྩལ་སྨིན་ཡོང་བའི་གསོལ་བཏབ་ལྟར་སྐར་ ༤༥ ཙམ་རིང་བཀའ་སློབ་སྩལ། ཉིན་གུང་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོར་གནས་གཟིགས་ཐུགས་སྨོན་དང་སྦྲགས་གནས་འཛིན་རྒྱ་གར་དགེ་སློང་གི་ཡིག་ཚང་དུ་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས། དགོང་དྲོ་དྭགས་གྲྭ་དགེ་འདུན་ ༣༠ སྐོར་ལ་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་རྒྱན་འཇུག་ལེའུ་འགའ་ཤས་འདོན་དུ་འཇུག་གནང་སར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༣ ཉིན་སྔ་དྲོ་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་ཐུབ་དབང་ལ་སྙན་ཤལ་ཐུགས་སྨོན་དང༌། རྡོར་གདན་བོད་དགོན་གྲྭ་མང་ལ་འདུ་ཁང་དུ་མཇལ་ཁ་ཕྱག་སྲུང༌། ཉིན་གུང་རྡོར་གདན་བོད་དགོན་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་པ་ཊ་ནཱར་བཞུགས་ཞག་དང༌། ཕྱི་ཉིན་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་ཀ་ཏ་དང་འབོམ་བྷེ། ཚེས་ ༥ ཉིན་ནག་པུར་གནམ་ཐང་དུ་ཕེབས་འབྱོར་གྱིས་སྣུམ་འཁོར་ཐོག་བྷན་རྡ་ར་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཉིན་མོའི་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་བསྟུན་བྷན་རྡ་ར་ནོར་རྒྱས་གླིང་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་དུ་ཕེབས་འབྱོར་གནང༌།

དེར་ཉིན་གསུམ་བཞུགས་རིང་གཞིས་སྒར་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཆིག་སྟོང་ཙམ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་བཅུ་གཅིག་ཞལ་གྱི་བཀའ་དབང་སྟ་གོན་དངོས་གཞི་ཆབས་སྦྲགས་དང་གུ་རུའི་གདུང་འབོད། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཚེ་རབས་རྗེས་འཛིན་གྱི་གསོལ་འདེབས། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་སྐུལ། ཐུབ་དབང་དང་འཇམ་དབྱངས། སློབ་དཔོན། རྟ་མགྲིན་བཅས་པའི་གཟུངས་སྔགས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་བཅས་སྩལ་ཞིང༌། ས་གནས་ཉེ་སྐོར་རྒྱ་གར་གྲོང་གསེབ་པའི་ནང་པ་མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་ལྷག་ཙམ་མཇལ་ཁར་བཅར་འཛོམས་ལ་བདེན་བཞི་ལས་བརྩམས་པའི་སྐྱབས་འགྲོ་ལས་འབྲས་སྐོར་བཀའ་སློབ་དང༌། པཱ་ལིའི་སྐད་ཐོག་ནས་སྐྱབས་འགྲོའི་ལྗགས་ལུང་བཅས་སྩལ། སྟོད་དར་དགོན་བླ་མ་བློ་བཟང་འཇམ་དབྱངས་དང༌། གཞིས་སྒར་འགོ་འཛིན་གསར་རྙིང་གཉིས་མཇལ་བཅར་ལ་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་བཀའ་རྩད་ཞིབ་པར་བསྐྱངས།

གཞིས་སྒར་མི་མང་གི་ཚོགས་གསོག་ཆེད་ཚོགས་འཁོར་གོ་སྒྲིག་ཞུས་པ་ལྟར། མང་ཚོགས་དང་ལྷན་དུ་བླ་མཆོད་ཀྱི་ཚོགས་འབུལ་བསྐྱངས། ས་གནས་གཞིས་འགོ་དང་མཉམ་འབྲེལ་དྲུང་ཆེ་ནས་ལས་དོན་སྙན་སེང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་ལ་བླང་དོར་ཞུ་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ། ཚང་མར་མ་ཎི་རིལ་བུ་དང་ཁྱིམ་ཚང་རེར་དད་རྟེན་སྐུ་དཔར་རེ་སྩལ།

དེ་བཞིན་གཞིས་སྒར་དང་པོའི་ཚོང་ཁང་དང་བུ་བཅོལ་ཁང༌།

གསར་རྒྱག་ཟིན་པའི་སློབ་གྲྭའི་འཛིན་གྲྭ་ཁག་དང༌། རུམ་འཐག་ཁང་བཅས་པར་གཟིགས་སྐོར་གྲུབ་རྗེས་མི་མང་ཁོངས་ན་གཞོན་ཕོ་མོ་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་དང༌། སློབ་ཕྲུག་ཚོ་ནས་ལུས་རྩལ་གཟིགས་འབུལ་ལ་སྤྱན་ཞིབ། གཞིས་སྒར་གཉིས་པའི་དགུན་བཏབ་འབྲས་ཞིང་ཁག་གཅིག་དང༌། ལས་ཞོར་སློབ་གཉེར་བ། གཞིས་སྒར་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་འབྲུ་སྣའི་འགྲེམས་སྟོན་བཅས་པར་གཟིགས་སྐོར། གཞིས་སྒར་ཁོངས་ནས་ལྷ་མོ་བ་སོགས་ཡུལ་ལུང་འདྲ་མིན་གྱི་གཞིས་སྣ་ཞབས་བྲོ་བཅུ་ཐམ་པ་འཁྲབ་སྟོན་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པར་སྤྱན་ཞིབ། འཁྲབ་སྟོན་པ་རྣམས་སྐུ་མདུན་དུ་ཆེད་འབོད་བསྐྱངས་ཏེ་གཞིས་ཆགས་འདིར་མི་འབོར་མི་ཆེ་ཡང༌། གཞས་སྣ་འཛོམས་པོ་འདུག་པ་དང༌། མི་རིགས་སོ་སོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིག་གཞུང་ཁོངས་མདོར་ན་སོ་སོའི་གླུ་གཞས་ཁག་ཀྱང་ཉམས་མེད་གཅེས་སྐྱོང་བྱེད་ཐུབ་ན། མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་སྟོན་བྱེད་པའི་དགོས་པ་དགེ་མཚན་ཆེ་བས་ཚང་མས་སོ་སོའི་ཡུལ་གྱི་གནའ་རབས་གླུ་གཞས་ལ་སྦྱང་བརྩོན་དོ་སྣང་བྱེད་གལ་སོགས་སྩལ།

ཚེས་ ༨ ཉིན་སྔ་དྲོ་བྷན་རྡ་ར་ནོར་རྒྱས་གླིང་གཞིས་ཆགས་ནས་སྣུམ་འཁོར་ཐོག་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ནག་པུར་གནམ་ཐང་དུ་འབྱོར། ཉིན་གུང་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་འབོམ་བྷེའི་གནམ་ཐང་དུ་ཕེབས་འབྱོར་གནང༌།

མཛད་འཆར་སྔོན་བཀོད་ལྟར་ན། དགོང་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༦ པར་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་ཨ་མེ་རྡ་བྷ་ཐ་ (Ahmedabad) ལ་ཕེབས་རྒྱུ་དང༌། སང་ཉིན་མོང་ཀྲ་ཨ་སྦུར་ (Mount Abu) འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་དབུ་བཞུགས་སླད་ཕེབས་རྒྱུ་ཡང༌། རྡོར་གདན་ནས་འགུལ་ཆམ་ཕྲན་བཞེས་གདངས་པོ་མེད་ཁར། ཕར་ཆུ་ཚོད་ ༡༠ ཙམ་སྣུམ་འཁོར་ཐོག་ཕེབས་དགོས་སྟབས་འགུལ་ཆམ་སྐུ་འཁྲུགས་འབྱུང་དོགས་ཀྱིས་མོང་ཀྲ་ཨ་སྦུར་ཕེབས་རྒྱུ་ཕྱིར་བཤོལ་བསྐྱངས་ཤིང༌། ལས་བྱེད་ཀརྨ་སྨོན་ལམ་ཆེད་དུ་མངགས་རྫོང་བསྐྱངས་གདོང་ཆོས་ཚོགས་སུ་དམིགས་བསལ་གྱི་གསུང་འཕྲིན་ཞིག་སྩལ། དགོང་དྲོ་འབོམ་བྷེའི་གཞུང་གི་མགྲོན་ཁང་དུ་བཅའ་བཞུགས་གནང༌། ཕྱི་ཉིན་གཞུང་གི་མགྲོན་ཁང་དུ་སྐུ་ངལ་གསོ་ཆེད་ལྷོད་བཞུགས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༠ ཉིན་སྔ་དྲོ་འབོམ་བྷེ་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་མོན་གྷོ་འདོད་རྒུ་གླིང་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད། ཕེབས་ལམ་ཁག་ལ་ཧིན་བོད་མི་མང་ནས་དགའ་བསུའི་བཀོད་པ་གཟབ་རྒྱས་ཞུས། ཕོ་བྲང་དུ་དོན་བྱེད་རྒྱལ་མཚན་ཆོས་ལྡན་ནས་མལརྟེན་གསུམ་དང༌། ལས་བྱེད་ཉུང་བསྡུས་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ། ཉིན་མོའི་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་བསྟུན་འབྲས་སྤུངས་ཆོས་སྒར་ཚོགས་ཆེན་དབུ་རྩེའི་གཟིམ་ཆུང་དུ་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་འཁོད་ལ་འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱིས་མལ་རྟེན་གསུམ་འབུལ་འདེགས་ཐོག་གསོལ་ཇ་བཞེས་ཕེབས། མཁན་པོ་ལས་ཟུར་ཁག་ནས་མཇལ་ཁ་ཞུས། དགོང་དྲོ་ཚོགས་ཆེན་དུ་གནས་གཟིགས་ཐོག་ལྷ་མོ་ཁང་དུ་འཕྲིན་བཅོལ་བསྐྱངས། ཕྱི་ཉིན་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེའི་གཟིམ་ཆུང་དུ་གདན་ཞུས་གནང་སྟེ་ཉིན་གུང་གསོལ་ཚིགས་ལྷན་བཞེས་དང་བཅས་ལྷོད་མཇལ་གནང༌།

ཚེས་ ༡༣ ཉིན་བོད་ཆུ་ཕག་གནམ་ལོ་གསར་ཚེས་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༣།༣༠ ཐོག་ཚོགས་ཆེན་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་འཁོད་མཚམས་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོས་མལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་ཕུལ་རྗེས་རྣམ་གྲྭ་ ༣༠ སྐོར་དང༌། སྐུ་སྲུང་པ་རྣམས་ལ་མཇལ་ཁ་སྩལ། དཔལ་འཇིགས་མཛད་རྡོ་རྗེའི་བདག་བསྐྱེད་དང༌། ལྷ་མོའི་མཆོད་གཏོར་བྱིན་རླབས་སྤྱན་འདྲེན་སོགས་གནང་རྗེས་ཚོགས་ཆེན་ཡང་སྟེང་དུ་ལྷ་མོའི་གཟབ་གསོལ་གསུང་ཆོག་རྒྱུན་བཞིན་རྒྱས་པར་གནང༌། འདི་ལོ་གདན་ས་ཁག་གི་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་དང༌། བླ་སྤྲུལ་ཁག དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་ཁག་བཅས་མི་གྲངས་ ༡༥༠ སྐོར་དབུ་རྩེ་དང་ཚོམས་ཆེན་མཛད་སྒོར་བཅར་འཐུས་སྩལ། ཚོམས་ཆེན་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་འཁོད་མཚམས་རྣམ་གྲྭ་གསུང་བཟང་པ་རྣམས་རྟགས་བརྒྱད་རྫས་བརྒྱད། སྣ་བདུན་བཅས་འབུལ་བཞེས་དང་ཤིས་བརྗོད་བསྟན་འབར་མ་གྲུབ་བསྟུན། བཀའ་བློན་བགྲེས་པས་གཞུང་གནས་ཀྱི་རྟེན་གསུམ་དང༌། དེ་རྗེས་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་དང་སྒྲུབ་པ་ཡུན་རིང་གནང་བའི་སྐུའི་ཚེ་རྫས་བཅས་ཕུལ་བར་ཚེ་རྫས་བྱིན་རླབས་ཀྱི་བཅུད་དུ་མྱང་བཞེས་མཛད།

དེ་རྗེས་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་ྋགོང་ས་མཆོག་བཞུགས་ཡུལ་ཚོགས་ཆེན་དབུ་རྩེའི་གཟིམ་ཆུང་དུ་གདན་ཞུ་གནང་སྟེ་ྋགོང་ས་མཆོག་དང་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ལྷན་རྒྱས་ནས་ཟབ་ལམ་བླ་མཆོད་ཚོགས་འཁོར་དང་འབྲེལ་བར་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེར་གཟིམ་ཆུང་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་གནང་སྟེ་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་ནན་ཏན་ཞུས། ཉིན་རྒྱབ་གཞིས་སྒར་ལྷ་མོའི་ཚོགས་པ་ནས་ཚོགས་ཆེན་མདུན་ཐང་དུ་གཟིགས་འབུལ་ཡུན་ཙམ་ཕུལ་རྗེས་སྒོ་མང་དང་ས་སྐྱ། བློ་གླིང་བཅས་ཀྱི་གྲྭ་ཁང་སོ་སོར་གནས་གཟིགས་སུ་ཞབས་བཅགས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༤ ཉིན་སྔ་དྲོ་འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་མདུན་འབྲུག་ནས་རྒྱ་གར་ནང་གནས་སྤོས་བོད་མི་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ཞལ་མཇལ་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཏེ་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་གསར་པའི་སྒོ་འབྱེད་དང་སྦྲགས་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་བསྟུན། ལམ་རིམ་ཆེན་མོའི་དབུ་ནས་ཕྲན་བུ་ལྗགས་ལུང་སྩལ། རྒྱུད་སྟོད་ཁོངས་བསྒྲུབ་བྱ་ཉེར་བཞི་ལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ་རྗེས་དགའ་ལྡན་བྱང་རྩེའི་སློབ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱི་དམ་བཅར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས། ཕྱི་ཉིན་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་གི་ལྷ་མོ་ཁང་དུ་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དང༌། གསུང་ཞབས་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཞབས་བཀོད་ཀྱིས་འཆར་ཅན་ཚེས་གསུམ་གཟབ་གསོལ་རྒྱས་པར་བསྐྱངས། བརྟག་སྒྲིལ་གནང་བར་འདི་ལོ་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་སྐུ་ཕྱྭར་ངན་དོགས་ཡོད་ཅེས་བབས། དེ་རྗེས་གྲྭ་ཁང་དུ་དགེ་འདུན་ཆིག་སྟོང་བརྒལ་བར་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྗེས་གནང་སྩལ་མཇུག་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ནས་བླ་མ་མཆོད་པའི་ཚོགས་འཁོར་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས།

འདི་ཉིན་བསྙེན་རྫོགས་སྩལ་འཆར་ཡང་མདང་ནུབ་སྐུ་ཚད་ཆེ་བས་མནལ་ཇི་བཞིན་མ་ཕེབས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐུ་ཁམས་ཉོག་མདངས་ལ་བརྟེན་སྐུ་ངལ་གསོ་བཞུགས་ཆེད་བསྙེན་རྫོགས་སྩལ་རྒྱུ་ཕྱིར་འཐེན་བསྐྱངས། ལྷ་མོའི་རྗེས་གནང་སྩལ་སྐབས་སྲུང་མ་བསྟེན་སྟངས་སྐོར་ལ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། སྲུང་མ་བསྟེན་པའི་རྗེས་སུ་བསྟེན་སྟངས་ཚུལ་བཞིན་བྱེད་དགོས། འཇིག་རྟེན་པའི་གཏམ་དཔེར་ཡང་བློས་གང་ཚང་བཀལ་ན་གང་ཚང་དང༌། ཕྱེད་ཀ་བཀལ་ན་ཕྱེད་ཀ་ཞེས་པ་ལྟར་བློ་རྩེ་གཉིས་མིན་པ་དགོས། དགེ་ལྡན་བཀའ་སྲུང་དམ་ཅན་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་ནུས་པས་མི་ལྡང་པ་མེད། དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ་དགུང་ལོ་གསུམ་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཉེ་སྐོར་བ་ཞིག་གིས་མགོན་པོ་གུར་གྱི་ཆེ་བ་བརྗོད་དེ་སྲུང་མ་མོ་ཧྲེང་མས་ཅི་ཡོང་བརྗོད་པར། དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོས། ངའི་སྲུང་མ་མོ་ཧྲེང་མ་འདི་ལས་སླ་པོ་མིན་ཞེས་ལྷ་མོའི་ཆེད་བསྟོད་ཚིགས་བཅད་གསུངས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་ལྟར། ཆོས་རྒྱལ་གྱི་དབྱུག་ཏོ་དང་ལྷ་མོའི་ཤོ་རྡེལ་དཀར་ནག་སོགས་ཁྲོམ་འདོན་བྱས་གླེང་མ་བྱུང་བར་སྲུང་མ་གཞན་དག་འཚོལ་དགོས་དོན་མེད་པའི་སྐོར་བཀའ་སློབ་ནན་ལྗིད་ཅན་སྩལ།

ཚེས་ ༡༦ ཉིན་སྔ་དྲོ་བསྒྲུབ་བྱ་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པར་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་དངོས་པོ་སྩལ་ཞིང༌། དགོང་དྲོ་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཁང་གསར་པར་བྱང་རྩེ་རང་ཁོངས་ནས་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་སྒོ་ནས་རབ་གནས་དགེ་ལེགས་ཆར་འབེབས་ཚུགས་པའི་རབ་གནས་དངོས་གཞི་འཁེལ་བའི་ཚོགས་མགོན་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་ཡང་ལྷན་དུ་ཕེབས་ཞབས་བསྐྱངས། རྟེན་བསྐྱེད་ཁྲུས་གསོལ་ནས་བཟུང་ཏེ་རབ་གནས་དངོས་གཞིའི་ཞལ་འདོན་ཁག་མཛད། ལྷ་མོ་ཁང་དང༌། དབུ་རྩེའི་གཟིམ་ཆུང༌། ཡང་སྟེང་ནས་ཆོས་ར་བཅས་པར་རབ་གནས་ཤིས་བརྗོད་དང་བཅས་པ་རྒྱས་པར་གནང༌། ཤར་རྩེའི་གྲྭ་ཁང་ལ་གནས་གཟིགས་དང་འབྲེལ་ཤར་རྩེའི་ཡང་སྟེང་གཟིམ་ཆུང་དུ་མཁན་པོ་བླ་ཏི་སྤྲུལ་སྐུས་མལ་རྟེན་གསུམ་དང་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་ཕུལ།

ཚེས་ ༡༧ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཤར་རྩེའི་གྲྭ་ཁང་དུ་རིན་འབྱུང་བརྒྱ་རྩའི་ཁོངས་འཇམ་དབྱངས་ཀྱི་རྗེས་གནང་སྩལ། སེར་སྐྱ་ཉིས་སྟོང་སྐོར་འདུས། རྗེས་གནང་གི་སྔོན་དུ་ཡན་ལག་བདུན་པ་ཚར་གསུམ་གསུང་དགོས་པའི་གསུང་བཤད་ལས་འཕྲོས་ཏེ་རང་རེས་དུས་རྒྱུན་དུ་དགེ་བའི་བློ་དང་མ་བྲལ་བ་བྱེད་དགོས་པ་ལྟར་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། ཆོས་འཆད་ཉན་འདི་འདྲའི་སྐབས་དམིགས་བསལ་གྱི་དགེ་བློ་བསྐྱེད་པའི་དུས་སྐབས་ཡིན་པས་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

དཔེར་ན། ཡན་ལག་བདུན་པ་འདོན་སྐབས་ལག་ཐལ་མོ་སྦྱར། ཡིད་གཞན་དུ་མ་གཡེང་པར་སྐྱབས་ཡུལ་ལ་གསོལ་འདེབས་ཤུགས་དྲག་བྱས་ཏེ་རང་གི་རྒྱུད་ལ་བླ་མ་དང༌། ལྷག་ལྷའི་བྱིན་རླབས་འཇུག་ཐུབ་པ་བྱ་དགོས་པ་ལས། དམིགས་བསལ་ཆོས་ཀྱི་བྱ་བ་འདི་འདྲའི་སྐབས་སུ་ཡང་སེམས་གཡེང་སྟེ་བསྡད་ན་གྱོང་ཆེན་པོ་ཡིན་ལུགས། འགའ་ཞིག་ནས་ལག་ཐལ་མོ་སྦྱར་ན་ཕྱ་སྨོད་བྱེད་པ་འདི་རིགས་ལེགས་རྟགས་མིན་ལུགས་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་ནན་ཅན་གནང་སྟེ་གསུང་ཆོས་གནད་དུ་སྨིན་པ་དང་བཅས་འཇམ་དཔལ་གྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྗེས་གནང་གཟུངས་སྔགས་ཨ་ར་པ་ཙ་ནའི་ལྗགས་ལུང༌། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་དང་བློ་བཟང་རྒྱལ་བསྟན་མ་དབུ་སྐུལ་བསྐྱངས་ཏེ་གསུངས། ཉིན་གུང་བསྒྲུབ་བྱ་དྲུག་ཅུ་རེ་དྲུག་ལ་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡཽམ་པ་འབོག་ཆོག་སྩལ།

ཚེས་ ༡༨ ཉིན་ཚོགས་ཆེན་དུ་གནས་གཟིགས་གནང༌། དབུ་རྩེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་དྲུག་ཅུ་མ་འབུལ་བཤོམས་དང་འབྲེལ་ཟན་སྒྲིལ་ཞིག་གནང་རྗེས་ཤར་བྱང་མཁན་པོ་གཉིས་དང་ལས་སྣེ། དགེ་བཤེས་རྒན་གྲས་བཅས་གང་འཚམས་བཅར་དགོས་ཕེབས་དོན་མི་གྲངས་བཅོ་ལྔ་ཙམ་བཅར་འཛོམས་སར། ད་ཞོགས་སྔ་དྲོ་མནལ་ལམ་བྱུང་ལུགས་དང༌། དེ་ལ་ཕྲེང་མོ་བསྐྱངས་ལུགས། དེ་རྗེས་ཟན་བརྟག་གསུམ་སྒྲིལ་ལུགས། ཚོགས་ཆེན་མགོན་ཁང་དུ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་བརྙན་འཕྲལ་དུ་སྤོ་དགོས་བབས་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཞིབ་ལྷོང་དང་འབྲེལ་སྤོ་ཞུགས་བྱ་དགོས་བཀའ་མངགས་སྩལ།

དེ་ནས་རྙིང་དགོན་དུ་གནས་གཟིགས་སར་གསར་བཞེངས་གུ་རུའི་སྣང་བརྙན་ལ་ཁྲུས་གསོལ་རབ་གནས་བསྐྱངས་རྗེས་ཁྲི་བྱང་བླ་བྲང་གི་ལྷ་ཁང་དུ་གསར་བཞེངས་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་དངུལ་གདུང་ལ་རྒྱུད་སྟོད་མཁན་པོས་མཚོན་དགེ་འདུན་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་ནས་བདེ་མཆོག་དང་འབྲེལ་བའི་རབ་གནས་དགེ་ལེགས་ཆར་འབེབས་ཚུགས་པའི་ཞལ་འདོན་གྲུབ་བསྟུན་ཁྲི་བླའི་གཟིམ་ཆུང་དབུ་རྩེར་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་དུ་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས་རྗེས་དགའ་ལྡན་ནས་འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་དབུ་རྩེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཕེབས། ཉིན་གུང་དགེ་ལྡན་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༠། ༨༡། ༨༢ བཅས་ལོ་གསུམ་ནང་དགེ་བཤེས་བཀའ་རམས་པ་དང་སློབ་དཔོན། ལྷ་རམས་བཅས་པའི་རྒྱུགས་སྤྲོད་ཐོན་པའི་དགེ་བཤེས་དགུ་བཅུ་ལ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཕྱག་ཁྱེར་སྩལ་ཞིང༌། དགེ་བཤེས་དེ་དག་གི་ཁོངས་ནས་ཨང་དང་པོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ་བཅས་ལ་བྱ་དགའ་གསོལ་རས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་སྩལ་ཏེ་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་སྩལ། འདི་ཉིན་དཔལ་ལྡན་ཡོན་ཏན་མའི་ཞལ་འདོན་གྱིས་རྐྱེན་བྱས་སྤྱན་ཆབ་བསིལ།

ཚེས་ ༡༩ ཉིན་སྔ་དྲོ་གཞུང་གནས་ནས་རྒྱུ་ཡོན་སྦྱར་ཏེ་རྣམ་གྲྭ་འདུས་ཚོགས་དང་གདན་གསུམ་དགེ་འདུན་བཅས་ནས་ཟབ་ལམ་བླ་མ་མཆོད་པའི་ཚོགས་འཁོར་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དང༌། འབྲུག་ནས་འབྱོར་བའི་བོད་མི་གཞིས་སྒར་འདི་གའི་ནང་གནས་ཆགས་བྱེད་འཆར་བོད་མི་ལྔ་བརྒྱ་བརྒལ་བར་མཇལ་ཁ་ཕྱག་སྲུང་དང་བྱིན་རྟེན་མ་ཎི་རིལ་བུ། བདུད་རྩི་ཆོས་སྨན་ཤོག་ཆགས་རེ་སྩལ། དགོང་དྲོ་སྐུ་ཁམས་འཁྲུག་དོགས་ཀྱིས་མཛད་གསེང་གནང༌།

ཚེས་ ༢༡ ཉིན་བོད་ནས་བྲོས་འབྱོར་གདན་སར་སློབ་གཉེར་ཆེད་བཞུགས་པ་སོགས་མི་གྲངས་ སོ་དྲུག་དང༌། བཙུན་མ་ལྔ་བཅས་པར་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་དང༌། སེ་ར་བྱེས་སྨད་ཁོངས་བསྒྲུབ་བྱ་ཞེ་གཉིས་ལ་དགེ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ།

ཚེས་ ༢༢ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གིས་བློ་གླིང་གྲྭ་ཚང་དུ་འདུས་མང་ནས་བླ་མཆོད་ཚོགས་འཁོར་དང་འབྲེལ་བར་མཁའ་འགྲོ་བསུ་ཟློག་གི་སྒོ་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་གནང་ཞིང༌། སྐབས་དེར་ྋསྐྱབས་རྗེ་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་བཞུགས་ཁྲིའི་སྟེང་དབུ་པཎ་མཆོད་བཞིན་པ་དང་བཅས་མལ་བཤད་པ་དང༌། རྫས་བརྒྱད་མཐུན་འགྱུར་སོགས་སྩལ།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཀྱང་སྐུ་ཚེ་རིང་འཚོའི་ཐོག རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་བཅས་པར་བླ་མའི་བཀའ་བཞིན་ཞབས་འདེགས་འགྲུབ་པའི་སྨོན་འདུན་ཞུས། བརྟན་བཞུགས་གྲུབ་བསྟུན་ྋགོང་ས་མཆོག་དང་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་གཉིས་དང༌། གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་བཅས་གླིང་བླ་བྲང་གི་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཉིན་མོའི་གསོལ་ཚིགས་ལྷན་བཞེས་ཀྱིས་བཀའ་མཆིད་ལ་རོལ།

དེ་ཉིན་མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ནས། དེང་སྐབས་དུས་ཚོད་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ཐུགས་འགན་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཞིག་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་རྐྱང་གིས་བསྣམས་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐུགས་ཀྱི་གཏད་ས་ནི་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ལས་མེད། ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་མ་བརྟན་ན་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཐུགས་བློས་གཏོང་ག་ལ་ཕོད། ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་བརྟན་ཡོང་བ་ཞེས་བཤུམ་བཞིན་དུ་སྙན་སེང་གསོལ་འདེབས་ནན་ཆེ་གནང་བར་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་ཡང་ཐུགས་ཡིད་འབྱོངས་པོར་གྱུར། ྋགོང་ས་མཆོག་ཀྱང་ཐུགས་གདུང་ཆེན་པོས་བཤུམ་དགོས་བྱུང༌། དགོང་དྲོ་བསྒྲུབ་བྱ་སོ་གསུམ་ལ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་སྩལ།

ཚེས་ ༢༣ ཉིན་སྔ་དྲོ་གསུང་རར་སྐྱེས་རབས་ཀྱི་གསུང་ཆོས་ཕྲན་བུ་དང༌། ཤག་སྐོར་མཁན་པོ་ཉི་མ་རྒྱལ་མཚན་ནས་གསོལ་བཏབ་ངོར་རྗེའི་གསང་བའི་རྣམ་ཐར་གྱི་རྩ་བཤད་བཅས་སྩལ་ཞིང༌། དགེ་འདུན་རྣམས་ནས་ད་ཕན་སྨོན་ལམ་ཉིན་གསུམ་སོང་ཟིན་པའི་རིང་རྒྱུད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་ཞིབ་བརྟག་གི་སྒོ་ནས། རྣམ་དཀར་ཅི་ནུས་སྒྲུབ་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་ནན་ཅན་སྩལ། གུང་ཚིགས་ཚོགས་མགོན་དུ་ཞབས་འཁོད་ཐོག གདན་ས་བཞི་དང་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་བཅས་ནས་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་གུང་ཚིགས་ཚོགས་མགོན་དུ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་མདོ་ལུགས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས། ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་བསྒྲུབ་བྱ་ལྔ་བཅུ་ཐམ་པར་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་སྩལ། ཚེས་ ༢༥ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཚོགས་ཆེན་སྒོ་འཕྱོར་འོག་སུད་སི་གནས་སྡོད་བྱམས་པ་ནོར་བུས་གསོལ་བཏབ་ལྟར་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་འཁོད་ཐོག་རྗེ་ཚེ་འཛིན་མའི་ཚེ་དབང་གི་སྒྲུབ་ཆོག་མཛད་གྲུབ་བསྟུན་སེར་སྐྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཙམ་འདུས་འཛོམས་ལ་ཆོས་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་བྱེད་སྟངས་ཤེས་དགོས་པའི་གནས་ལུགས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློབ་ཟབ་རྒྱས་ཐོག འཁྲུངས་རབས་ནས་གསུང་བཤད་ཕྲན་བུ་དང༌། རྗེ་ཚེ་འཛིན་མའི་ཚེ་དབང་ཟབ་མོ་སྩལ།

ཆུ་ཚོད་ ༩།༣༠ ཐོག་ཆུ་ཕག་ཆོ་འཕྲུལ་ཟླ་བའི་བོད་ཚེས་ ༡༣ སྔ་དྲོའི་གསུང་ཆོས་གྲུབ་འཕྲལ་ཚོགས་ཆེན་དུ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ས་ཕག་ལྷ་ལྡན་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོར་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དགོངས་འགྲེལ་དང་བཅས་པའི་གཞུང་ལུགས་རབ་འབྱམས་རྒྱ་མཚོར་གསན་སྦྱོང་ལེགས་པར་གྲུབ་པའི་རྗེས་འབྲེལ་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པའི་མཚན་རྟགས་བཞེས་ཏེ་ལོ་ཉེར་ལྔ་དང༌། སྐྱབས་རྗེ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཤིང་ཕག་ལོར་གདན་སར་མཚན་རྟགས་གནང་ནས་འདི་ལོ་ཆུ་ཕག་ལོའི་བར་ལོ་དྲུག་ཅུ་འཁོར་བའི་རྗེས་དྲན་བྱེད་རྒྱུ་གཉིས་མ་བསྒྲིགས་ལྷུན་གྲུབ་ལྟ་བུའི་དུས་མཚུངས་ཀྱི་དགའ་སྟོན་མཛད་སྒོའི་སླད་སྤྱན་རྒྱ་སྤོས་འཛིན་དང་བཀའ་བློན། གདན་སའི་མཁན་པོ་གསུམ་བཅས་ནས་སྤོས་སྣེས་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་གི་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་བསྟུན། དབུ་མཛད་ནས་ཞལ་འདོན་ཐབས་མཁས་ཐུགས་རྗེ་དང༌། མཁའ་མཉམ་མ་དབུ་བསྐུལ་གྱིས་གསུང་རིང་གསོལ་ཇ་དང་བཞེས་འབྲས་ཕེབས།

ཞལ་འདོན་གྲུབ་མཚམས་ཆོས་དོན་གྱི་ངོ་ཚབ་བཀའ་བློན་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་ནས་མཛད་སྒོའི་ངོ་སྤྲོད་གསུང་བཤད་སྙན་སྒྲོན་ཞུས་རྗེས། ྋསྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་ཆེན་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོས་དབུས་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་ཡོངས་རྫོགས་དང༌། ཆོས་སྡེ་ཁག་གི་དགེ་འདུན། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མགྲོན་པོ་གློ་བུར་བ་སོགས་ཚང་འཛོམས་སར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་རྟོགས་བརྗོད་མདུན་ལེགས་མ་ལས། ཁྱད་པར་རང་གི་སྔོན་བྱས་དགེ་བ་ལ།། རློམས་སེམས་བྲལ་བས་དགའ་བ་ཆེར་བསྐྱེད་ན།། སྔོན་བྱས་དགེ་བ་གོང་དུ་འཕེལ་ལོ་ཞེས།། རྒྱལ་བའི་གསུངས་པའི་དོན་དེ་བསྒྲུབ་ཕྱིར་དང༌།། དགོས་པ་གཞན་ཡང་མང་དུ་མཐོང་བས་ན།། སེམས་ཁྱོད་དགའ་བ་འདི་ལྟར་བསྐྱེད་ན་ལེགས།། ཞེས་སོགས་ཀྱི་ལུང་འདྲེན་དང་བཅས་ད་ཕན་གཙོ་བོར་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་ནས་མི་ཚེ་བསྐྱེལ་ཚུལ་རགས་ཙམ་གསུང་སྐབས། སློབ་གཉེར་ཐད་རང་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཡན་མན་བར་གཞན་སྟོབས་དང༌། དེ་མཚམས་ནས་རང་སྟོབས་གཞན་སྟོབས་གཉིས་ཀའི་སྒོ་ནས་བྱས། དགེ་བཤེས་བཏང་ཟིན་ནས་གཞན་གྱིས་བསྐུལ་བ་ལ་མ་ལྟོས་པར་སློབ་གཉེར་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་བྱས་ཤིང༌། ཆུང་དུས་སྐབས་ནས་རིག་པ་བཟང་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། ལེ་ལོའི་སྟབས་ཀྱིས་སྐབས་འགར་སློབ་གཉེར་བྱེད་རྒྱུར་སུན་སྣང་ཡོང་གི་ཡོད་པར་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེས་ལོ་དང་ཟླ་བ་སྦྲེལ་ནས་ཉིན་རེར་ཐེངས་གཉིས་རེ་ཕེབས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་སོགས་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་བཀའ་དྲིན་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོའི་བར་གཞལ་བར་དཀའ་ཞིང༌། ད་ཆ་སྐུ་ན་མཐོ་བོར་ཕེབས་ཟིན་མོད། སྐུ་གཟུགས་ལེགས་པོ་དང༌། ཐུགས་བག་ཕེབས་པོ་ཡོད་པ་གཉིས་གཞིར་བཟུང་སྟེ་དགུང་ལོ་བརྒྱ་ཡན་མན་ཙམ་ཞིག་འཚོ་གཞེས་གནང་བའི་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པར། རྡོ་རྗེ་འཆང་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དགོངས་བཞེས་གནང་གྲུབ་པ་སོགས་ཀྱི་སྙན་སྐུལ་གསོལ་འདེབས་བཅས་བཀའ་སློབ་སྩལ།

དེ་ནས་གདན་ས་གསུམ་གྱི་སྤྱི་འཐུས་སེར་བྱེས་མཁན་པོ་ཏྲེ་བོ་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་ནས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུའི་གསུང་བཤད་གྲུབ་བསྟུན་དབུ་མཛད་ནས་རྒྱལ་བའི་ཞབས་བརྟན་བསྐུལ་བ་དང་གཞུང་གནས་ནས་རྟེན་གསུམ། གདན་ས་གསུམ་སྤྱི་ནས་རྟེན་གསུམ། མཁན་པོ་ལས་ཐོག་དྲུག་ནས་མཇལ་དར་རྐྱང་འབུལ། ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རྟེན་གསུམ། སྐབས་དེའི་མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེས་དབུས་ས་ཁྲི། ས་ཕག་གྲྭ་སྐོར་མཚན་བཏགས་མཛད་སྒོར་འབྲེལ་ཡོད་མཁན་པོ། བླ་སྤྲུལ། དགེ་བཤེས་ངོ་ཡོད་ཁག་བཅོ་བརྒྱད་ནས་མཇལ་དར་རྐྱང་འབུལ༌། གཞུང་དང་གདན་སའི་ལེགས་འབུལ་བསྟར། གསོལ་ཇ་གཉིས་པ་ཕེབས། བཀའ་འབྲེལ་ཚད་མེད་མ་དང་མ་སྨད་བསོད་ནམས་གསུང་རྗེས། སྲུང་འཕྲལ་ཞུས་ཀྱིས་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་ལ་ཕུལ་བ་དང་སྦྲགས་ཁུངས་སོ་སོར་གནང་ཆ་ལེགས་སྐྱེས་ཁག་སྩལ་ཞིང༌། དབུ་མཛད་ནས་བསྟན་འབར་མ་དང༌། ཤིས་བརྗོད་བཅས་དབུ་བསྐུལ། ཞལ་འདོན་གྲུབ་བསྟུན་ཀ་ཁྲི་སྒྲོགས་ཏེ་མཛད་སྒོ་གྲུབ།

ཡང་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་ནས་སྨོན་ལམ་དུ་བསྙེན་བཀུར་ཞུས་འབྲེལ་དགུང་ཚིགས་ཚོགས་དབུར་ཕེབས་ཞབས་བཀོད། སྦྱིན་བདག་ཁོངས་བརྒྱ་སྐོར་ནས་སྐུ་སྐལ་འབུལ་མཇལ་དང་འདི་ལོའི་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་ཉི་ཤུ་ལ་མཇལ་ཁ་ཕྱག་སྲུང་སྩལ། དེ་ནས་འཆར་ཅན་འཁྲུངས་རབས་ཀྱི་གསུང་ཆོས་དང་བོད་ནས་རྒན་ལམ་རིམ་པས་བསྐུལ་དོན་བཞིན་འཕགས་བསྟོད་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་བཅས་སྩལ། སྨོན་ལམ་ཚོགས་མགོན་དུ་བཞུགས་ཞབས་བཀོད་དེ་བསྟན་པ་སྤྱི་སྒོས་ལ་སྤྱན་དམིགས་ཐུགས་སྨོན་སྨིན་རྒྱས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༨ ཉིན་སློབ་གྲྭར་གཟིགས་སྐོར་ཐོག་སློབ་ཕྲུག་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་ཧུར་བརྩོན་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ། སྤྲོ་སྐྱིད་གཏོང་བྱེད་སྒོར་སུམ་སྟོང་གསོལ་རས་སྩལ། འདི་ལོ་གནས་ཆུང་བཀའ་ལུང་དགོངས་དོན་གནོད་ཟློག་གསོ་སྦྱོང་མཛད་པར་དགེ་འདུན་སུམ་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་འདུས་འཛོམས་ནས་སྨོན་ལམ་ཉིན་བརྒྱད་འཚོགས་རིང་སྔགས་གྲྭ་ཕན་བདེ་ལེགས་བཤད་གླིང་པས་ཆོས་རྒྱལ་གློ་བུར་ལས་བཅོལ། རྒྱུད་སྨད་ནས་ལྕགས་མཁར། རྒྱུད་སྟོད་གྲྭ་ཚང་ནས་མགོན་པོ། ས་སྐྱས་སྒྲོལ་མ་གཡུལ་མདོས། རྙིང་མས་བྱང་གཏེར་ཕུར་པའི་གཏོར་སྒྲུབ་གནད་སྨིན་དང་འབྲེལ་འདི་ཉིན་ཟོར་འཕེན་ཞུ་དགོས་བཀའ་ཁྱབ་སྔོན་སྩལ་ལྟར། ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་གཟིམ་ཆུང་དུ་གདན་ཞུ་གནང་སྟེ་ལྷན་རྒྱས་ནས་གཟིམ་ཆུང་དུ་དྲུག་ཅུ་མའི་གཏོར་འབུལ་དང་བསྟན་སྲིད་ལ་རྒྱར་སྨན་པའི་ཐུགས་སྨོན་གནང༌།

བཀའ་དགོངས་ལྟར་འདི་ཉིན་དགེ་འདུན་སྤྱི་བྱིངས་སུམ་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ཚོགས་དུས་བཞིའི་བསྙེན་བཀུར་དང་བཅས་ཤེར་སྙིང་བརྒྱ་རེ་གྲངས་གསོག་དང༌། བར་གསེང་དུ་ཚད་མེད་མ་འདོན་དགོས་ཕེབས་པ་ལྟར་སྒྲུབ་སྟེ་བོད་དོན་དང་བསྟན་སྲིད་སྤྱི་རིམ་གནད་དུ་སྨིན་པ་བསྐྱངས་ཤིང༌། སྐབས་དེར་གླིང་བླ་བྲང་ནས་སྨོན་ལམ་ཚོགས་དབུས་སུ་མཆོད་འབུལ་དང༌། དགེ་འདུན་རྣམས་ལ་བསྙེན་བཀུར་གསོལ་ཇ། བཞེས་ཐུག་འབྲས་ཚ་ལེགས་པ། སྐུ་འགྱེད་དང༌། དེ་བཞིན་གྲྭ་ཚང་སོ་སོ། ས་སྐྱ་རྙིང་དགོན་བཅས་ལ་མཆོད་འབུལ་བསྙེན་བཀུར་འབུལ་གནང་མཛད།

ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༦ ཐོག་ཚོགས་ཆེན་དུ་བཀྲ་ཤིས་གསོ་སྦྱོང་གི་ཚོགས་དབུར་ཕེབས་ཞབས་དང༌། བློ་གླིང་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་སྒོ་འབྱེད་གྲུབ་རྗེས་གཞིས་སྒར་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་ནས་དགའ་བསུ་གུས་འདུད་ཞུ་བའི་ཚོགས་ཆེན་སར་བཞུགས་ཞབས་བཀོད། དོན་བྱེད་རྒྱལ་མཚན་ཆོས་ལྡན་ནས་གཞིས་སྒར་གྱི་གནས་སྟངས་སྙན་སེང༌། ཆོས་བྱེད་འདུས་སྡེ་ཁག་གི་སྤྱི་འཐུས་དགའ་ཤར་མཁན་པོ་བླ་ཏི་སྤྲུལ་སྐུ་ནས་གནས་ལུགས་སྙན་སེང་ཞུས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་མང་ཚོགས་དང༌། སློབ་ཕྲུག རྒན་རྒོན། ཆོས་སྡེ་ཁག་སོ་སོར་བྱེད་སྒོའི་སྐོར་བཀའ་སློབ་ཞིབ་པར་སྩལ།

དེ་རྗེས་འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་དབུ་རྩེའི་ཚོགས་ཆེན་དུ་གདན་གསུམ་དང་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད། བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ། ས་རྙིང་བཅས་པའི་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་ངོ་བཞུགས་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་ཆེད་འབོད་བསྐྱངས་ཏེ་གྲྭ་ཕྲུག་གསར་པ་ཚོའི་ལྟོ་གོས་དང་སློབ་གཉེར། སྒྲིག་ལམ་ཀུན་སྤྱོད་བཅས་པར་རྟོགས་ཞིབ་བྱེད་གལ། གྲྭ་ཚང་ཕན་ཚུན་སློབ་གཉེར་བཟང་ཞན་ཕྲན་བུ་ཡོད་ཐོས་ལ་ཕན་ཚུན་ལེགས་ཆ་སྤེལ་རེས་དགོས་སྐོར། ད་ལམ་གྲྭ་གཞོན་འགས་གློག་བརྙན་ལྟ་སྐྱོད་སར་ཐ་མག་འཐེན་ལུགས། དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་མགོན་ཁང་ནས་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་བརྙན་ཡོད་པའི་སྐོར་མནལ་བལྟས་བྱུང་ལུགས་དང༌། དེ་སྐོར་ཟན་སྒྲིལ་བརྟག་དཔྱད་གནང་ལུགས། ཟན་སྒྲིལ་ནས་འཕྲལ་དུ་སྤོ་ཞུགས་དགོས་པ་བབས་ཚུལ་བཅས་ཀྱི་སྐོར་གསལ་བཤད་བཀའ་སློབ་ནན་ཅན་སྩལ་དོན། ‘‘དེ་ནས་ཞུ་རྒྱུ་དོན་ཚན་གཅིག་ནི་ཆོས་སྐྱོང་གི་སྐོར་རེད། ད་རེས་གནས་ཚུལ་གསར་པ་དམིགས་བསལ་གཅིག་བྱུང་བ་རེད། ཁྱེད་ཚོ་མཁན་པོ་ཚོར་མ་ཞུས་ན་རིམ་པས་གོ་ཐོས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་དེ་སྐབས་གང་འདྲ་བྱས་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ་སྟེ་མ་རྟོགས་པ་དང༌། ལོག་པར་རྟོག་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་སྲིད་པ་ཡིན་ཙང༌། དེ་རིང་ཆོས་སྒར་འདི་ནས་མ་ཐོན་གོང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གང་བྱུང་བ་རྣམས་ཁྱེད་ཚོར་ཞུས་ན་སྙམ་པ་བྱུང༌།

དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་ཆོས་རྒྱལ་ཁང་དུ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་དེ་ངས་དམ་བསྒྲགས་བྱེད་རྒྱུ་མ་བྱུང་གོང་ནས་བཞེངས་པ་ཡིན་ཚོད་ཡིན། བར་ལམ་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐོར་ལ་རྙོག་གླེང་བྱུང་བའི་རྗེས་སུའང་བཞེངས་ཟིན་པའི་སྐུ་དེ་བསྒྱུར་བཅོས་ཐོངས་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་ངའི་ངོས་ནས་ཀྱང་བདེ་པོ་མི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་དགའ་ལྡན་བླ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་དེ་བས་བདེ་པོ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་ཡིན་དུས། ད་བར་ལོ་ཤས་རིང་འདི་མུར་གནས་པ་རེད།

ཁ་སང་ང་འདིར་སླེབས་པའི་རྗེས་སུའང་ཁ་ཤས་ནས་དགའ་ལྡན་ཆོས་རྒྱལ་ཁང་དུ་ཤུགས་ལྡན་ཞིག་འདུག་ཅེས་ཟེར་མཁན་བྱུང༌། དེ་སྔོན་མ་ནས་བཞེངས་ཟིན་པས་བྱ་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན། ངའི་བསམ་བློར་འདི་སྐོར་རྙོག་གྲ་བཟོ་སེམས་མེད་ལ་ངས་མ་མཐོང་མ་ཤེས་པའི་ཚུལ་བྱས། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་འདྲའི་མུར་འཇོག་རྒྱུ་མ་གཏོགས་བྱ་ཐབས་མེད་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེ་ནས་ཁ་སང་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ལ་དགོང་མོ་གཉིས་བསྡད། དེ་རྗེས་ཤར་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ལ་དགོང་མོ་གཉིས་བསྡད་པའི་དགོང་མོ་ཐ་མ་དེར་ང་ལ་རྨི་ལམ་ཞིག་བཏང་བྱུང་བ་གཉིད་སད་སྐབས་ཆུ་ཚོད་ ༤ ཙམ་རེད། རྨི་ལམ་ཟང་ཟིང་མང་པོ་ཞིག་བཏང་བའི་མཐའ་མར་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོའི་ལྕགས་རྒྱུག་རེད་ཟེར་དབྱུག་པ་ཞིག་འདུག དེ་ནི་འབྲས་སྤུངས་སྒོ་མང་ལ་ཡོད་པའི་བེར་རྒྱུག་དེ་ལྟ་བུ་ཤིང་གིས་བཟོས་པའི་ལྕགས་རྒྱུག་འདྲ་པོ་གཅིག་འདུག དེ་ཤུགས་ལྡན་གྱི་རྟེན་གཞི་ཨ་མ་དེ་རེད། དེ་པཎ་ཆེན་གཅིག་གིས་གནང་བ་རེད། དེ་མེད་པ་བཟོ་དགོས་ཟེར་གི་འདུག

ངའི་བསམ་བློར་དེ་མེད་པ་བཟོ་དགོས་ན་ཐོ་བ་ལྟ་བུས་བཅགས་ན་མ་གཏོགས་མི་ཡོང༌། ཡང་ན་སོག་ལེས་གཏུབ་ན་བསམ་པ་བྱུང༌། སྐབས་དེར་སྐུ་སྲུང་བའི་ཁོངས་ནས་མིང་ལ་ཆོས་རྒྱལ་ཟེར་མཁན་ཞིག་ཡོད་པ་དེས་ཐོ་བ་གཞུས་ཏེ་གཅོག་དགོས། ཞིབ་ཚགས་པོ་བྱས་ཏེ་མེད་པ་བཟོས་ན་མ་གཏོགས་ཡོང་གི་མ་རེད་ཟེར་གི་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་དེ་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་སྐབས་ཤིང་གི་ལྕགས་རྒྱུག་དེ་ལ་དངུལ་གྱི་ཤན་ལྟ་བུ་ཞིག་བརྒྱབ་འདུག་པ་དེ་ཐོ་བས་གཅོག་ཐབས་མེད་པ་ཡིན་ཙང༌། ཟོང་བརྒྱབ་ནས་བཀོག་སྟེ་ཧྲུག་ཧྲུག་བཟོ་དགོས་པ་ཡིན་དུས་སྐུ་སྲུང་ཆོས་རྒྱལ་གྱིས་ཞིབ་ཚགས་པོ་བྱས་ཏེ་མེད་པ་བཟོ་གི་ཡིན་ཟེར་བྱུང༌།

མེད་པར་བཟོ་བཞིན་པའི་སྐབས་སུ་འཁྲིས་དེ་ན་མཚོ་ཞིག་འདུག ངས་དེའི་ལྷུ་འཕྲལ་བ་རྣམས་མཚོའི་ནང་དུ་འཕངས་པ་ཡིན། ལྕགས་རྒྱུག་དེའི་མགོ་ལ་ཕུར་མདུད་ལྗང་ཁུ་གསུམ་བཞི་ཙམ་འདུག ཕུར་མདུད་དེ་མིའི་ལག་པར་ཐེབས་ན་ག་པོ་ཡོང་གི་མ་རེད་སྙམ་བྱུང༌། དེ་ཡང་ཚུར་བཀོག་སྟེ་མཚོ་ནང་དུ་འཕངས་སོང༌། རྨི་ལམ་དེ་འདྲ་ཞིག་བཏང་བྱུང༌།

གཉིད་སད་སྐབས་དེ་གང་འདྲ་ཡིན་སྙམ་པའི་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་ཙང༌། དེ་ལ་ཆ་འཛིན་བྱ་འོས་སམ། མ་འོས་ཞེས་དམོད་པ་བྱས་ཏེ་ཕྲེང་མོ་ཞིག་བརྒྱབ་པར། གྲངས་བདུན་དང་བཅུ་གཅིག་བབས་སོང༌། དེའི་ཉིན་མོ་དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་ལ་མཆོད་མཇལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་ཙང༌། རྣམ་ཀུན་ཟན་བརྟག་ལྷ་མོར་སྒྲིལ་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ད་རེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐབས་བབ་འབྲེལ་བ་ཆོས་རྒྱལ་རང་ལ་ཆགས་པ་སོང་ཙང༌། ཆོས་རྒྱལ་ལ་དྲུག་ཅུ་མ་ཞིག་ཕུལ་ཏེ་ཟན་བརྟག་སྒྲིལ་ན་ཡག་གི་རེད་སྙམ་སྟེ། དོན་ཚན་གསུམ་ང་རང་གིས་བྲིས་ནས་བསྒྲིལ། དེ་རྟ་ར་བར་སྤྲད། དེ་ཟན་རིལ་གསུམ་བཟོ་དགོས་མངགས།

དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་གཟིམ་ཆུང་དུ་དྲུག་ཅུ་མ་བཞེངས་ཞེས་ལན་བསྐུར། གཞན་སུས་ཀྱང་གནས་ཚུལ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། མི་མི་ན་དེ་འདྲས་གོ་ན་ཡག་པོ་ཡོད་པ་མ་རེད་སྙམ་བྱུང༌། ཚོགས་ཆེན་ལ་སླེབས་པ་དང་དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱ་མ་ཞིག་བཏོན། དམིགས་བརྩེ་མ་ཕྲེང་སྐོར་གཅིག་བགྲངས། དེ་ནས་རྣམ་ཀུན་ཨ་ར་པ་ཙ་གསོག་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་བསགས། བླ་མའི་མཚན་སྔགས་བཏོན་པའི་མཇུག་ཏུ་སྐད་ཅིག་དཀྲོང་བསྐྱེད་བྱས་ཏེ་ཆོས་རྒྱལ་ནང་སྒྲུབ་དང༌། ཕྱི་སྒྲུབ་བཅས་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་བསྐང་བཤགས་དང༌། བཟླས་པ་གང་འཚམས་བསགས། དྲུག་ཅུ་མ་ཕུལ། ཟན་བརྟག་སྒྲིལ་ཁར་དམིགས་བརྩེ་མ་དང༌། མགོན་པོ། ལྷ་མོ་བཅས་སོ་སོའི་སྔགས་གང་འཚམས་རེ་བགྲངས་ཏེ་དྲུག་ཅུ་མ་ཕྱིར་མ་བཤམས་གོང་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་ཡིན།

དོན་ཚན་གསུམ་བྱས་པའི་དང་པོར། རང་བབས་བཞག་ན་བཟང་པོ་ཡོད། དོན་ཚན་གཉིས་པ་དེར། ངའི་བསམ་བློའི་ནང་མ་འོངས་པར་དགའ་ལྡན་ཉམས་གསོ་བྱེད་པའི་དུས་སྐབས་ཤར་གྱི་རེད། དེ་མཚམས་མངོན་མེད་དུ་སྐུ་དེ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ན་སྙམ་པས། མ་འོངས་པར་སྐབས་ཤིག་དང་བསྟུན་ཏེ་བྱས་ན་བཟང་ཟེར་བ་གཅིག དེ་ནས་དོན་ཚན་གཅིག་ལ། ད་ལམ་རང་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་ན་བཟང་ཟེར་བ་གཅིག་བཅས་དོན་ཚན་གསུམ་བསྒྲིལ།

དེ་བསྒྲིལ་བའི་སྐབས་སུ་ངའི་བསམ་བློར། ད་ལམ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱ་རྒྱུ་བབས་པ་ཡིན་ན་ལམ་སང་ལབ་པ་དགའ་འདུག་གམ། སྨོན་ལམ་གྱི་ལྷིང་འཇགས་པའི་མཚམས་སུ་ངང་གིས་ལབ་ན་དགའ་བ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ཚན་འདེམས་ཀ་ཡོད་པ་ཞིག་བློར་ཤར་སོང༌། དེའི་དོན་ལ་ཟན་བརྟག་ལམ་སང་སྒྲིལ་ཐབས་མེད་ཙང༌། སྐབས་རེ་ཟན་བརྟག་ཀ་ཀོར་བྱས་ཏེ་བབས་ཡོང་མཁན་གཅིག་དང༌། སྐབས་རེ་ལམ་སང་ཐོན་ཡོང་མཁན་ཞིག་ཡོང༌། བྱས་ཙང་བསམ་བློའི་ནང་ད་རེས་ངས་ལམ་སང་ལབ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ན་ཟན་བརྟག་དེ་ལམ་སང་ཐོན་ཤོག སྨོན་ལམ་གྱི་ལྷིང་འཇགས་པའི་རྗེས་སུ་ལབ་ནས་འགྲིགས་ཀྱི་ཡོད་ན་ཟན་བརྟག་དེ་ཀ་ཀོར་བྱས་ཏེ་ཐོན་ཤོག་ཅེས་པའི་འཕེན་པ་བཏང་སྟེ་ཟན་བརྟག་གསུམ་པོ་བསྒྲིལ་བར། ལམ་སང་གཅིག་ཐོན་སོང༌། དེ་ཁ་བསྔོགས་པར་ད་ལམ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་ཟེར་བ་དེ་བབས་སོང༌།

དེ་བབས་ཙང༌། ལམ་སང་ཤར་བྱང་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་ཚོ་དང༌། ལས་སྣེ་ཁ་ཤས། དཔེ་ཆ་བ་དགེ་བཤེས་རྒན་པ་ཁ་ཤས་ཡར་ཕེབས་བརྗོད་དེ། ཁོང་ཚོར་ད་ལྟ་བརྗོད་པ་ནང་བཞིན་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་ཁར་འགྲེལ་བཤད་ཞུས། རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་དེ་རྡོག་རྡོག་བྱས་ཏེ་གདན་འདྲེན་ཞུ་ཐབས་ཡོད་ན་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་བཙན་ཁང་འདྲ་ཡོད་སར་གདན་དྲོངས། དེ་མིན་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་ཞིག་གི་སར་སྐྱོལ་ཤོག དེ་མིན་གཤེགས་གསོལ་བྱ་རྒྱུ་མ་གཏོགས་བྱ་ཐབས་མེད།

འོན་ཀྱང༌། རིག་པ་ཡིས་ནི་མི་ནུས་ན།། མི་ནུས་དེ་ལ་ཚིག་གིས་སྦྱངས།། ཞེས་པ་ལྟར། ཁྱེད་རང་ཚོར་དགོངས་འཆར་འདྲ་ཡོད་དམ་ཞེས་རང་རེའི་གསོ་སྦྱོང་གི་མདོའི་ནང་ཡོད་པ་བཞིན་ལན་གཅིག ལན་གཉིས། ལན་གསུམ་ཙམ་དྲིས་པར། ཁོང་རང་ཚོས་གང་ཡང་གསུང་གི་མི་འདུག ཅང་མི་གསུང་ན་དེ་དེ་བཞིན་འཛིན་ཏོ་ཞེས་པ་ལྟར་དེ་ག་རང་ལ་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་ཡིན།

ད་ལམ་གློ་བུར་བའི་རྐྱེན་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་སོང༌། དེའི་ལས་འགན་སྒྲུབ་རྒྱུ་ནི་དགའ་ལྡན་བླ་སྤྱིས་གནང་འགྲོ་གི་རེད། དེའི་སྐོར་ལ་རིམ་པས་གདན་ས་གཞན་ལའང་གྲགས་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་དེ་གཏོར་བ་རེད་ཟེར་མཁན་ཡོང་སྲིད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན། ངས་མ་བརྟག མ་དཔྱད། གྱ་ཚོམ་གྱི་ཐོག་ནས་ཧོལ་རྒྱུག་བྱས་པ་རེད། དང་པོ་ཀུན་སློང་ལ་དེ་ལྟར་བྱ་བསམ་པ་ཡང་རྩ་བ་ནས་མེད།

མ་གིར་སླེབས་སྐབས་རྨི་ལམ་དེ་འདྲ་ཞིག་བཏང་བ་རེད། རྨི་ལམ་ལ་ཆ་བཞག་རྒྱུ་གང་ཡོད། སྤྱིར་ང་རང་ཚོའི་རྒྱུད་ལ་མ་རིག་པ་ཡོད་ཕྱིན་ཆད་ལ། འཁྲུལ་བའི་སྣང་བ་རྒྱུན་མི་ཆད་དུ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། གཉིད་སད་པའི་སྐབས་སུའང་འཁྲུལ་བ་ཡོང་དུས། རྨི་ལམ་ནི་འཁྲུལ་བའི་ནང་ནས་ཡང་འཁྲུལ་ཡིན་པས་ཆ་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། གང་ཡིན་ནམ་སྙམ་སྟེ་མོ་ཞིག་བརྒྱབ་པ་ལ་དེ་ལྟར་བབས། ད་དུང་ང་གལ་ཆེ་དོན་ཆེ་བྱས་ཏེ་དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་ཁར་དམ་ཅན་ཆོས་རྒྱལ་ལ་དྲུག་ཅུ་མ་ཕུལ། ནན་ཏན་གྱིས་གསོལ་བ་བཏབ་སྟེ་ཟན་བརྟག་སྒྲིལ་སྟངས་དེ་ལྟར་བསྒྲིལ་བ་ཡིན། དེ་འདྲ་བབས་སོང༌། དེ་ལྟར་དོ་དོ་ཏན་ཏན་བྱས་པ་ཡིན་མ་གཏོགས་གང་བྱུང་མང་བྱུང་བྱས་པ་མེད། རིམ་པས་འདི་སྐོར་སྐད་ཆ་ལྷག་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། དེའི་མཚམས་སུ་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་ནང་མཁན་པོ་ལས་ཐོག་ཚོས་ཡོང་རྐྱེན་འགྲེལ་བཤད་རེ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ་སྙམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

རྒྱུད་གྲྭ་དང༌། བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ། གྲྭ་ཚང་གཞན་ཚོ་བཅས་ནས་ཀྱང་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཙང༌། སྔ་ཕྱིའི་ཡོང་རྐྱེན་དེ་འདྲ་བྱུང་འདུག ངས་དེ་འདྲ་བརྗོད་བྱུང༌། གནས་ལུགས་དེ་འདྲ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ན་ཡིད་ཆེས་འགྲོ་གི་རེད། དེ་ཞུས་ན་བསམ་པ་ཡིན།’’24jམཆན། ཞེས་སྩལ།

དེ་རྗེས་ཚོགས་ཆེན་གཙུག་ལག་ཁང་དང་ལྷ་མོ་ཁང་དུ་གནས་གཟིགས་དང་བཅས་མོན་གྷོ་འབྲས་སྤུངས་ཆོས་སྒར་ནས་སྣུམ་འཁོར་ཐོག་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ཚེས་ ༣ ཉིན་སྔ་དྲོ་ལྡི་ལིར་གདན་ཞུས་ལྟར་མགྲོན་ཁང་དུ་ངང་བཞུགས་རིང༌། འབྲི་གུང་ཆེ་ཚང་སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། འབྲུག་གདུང་སྲས། ལ་དྭགས་བླ་མ་བློ་བཟང་བཅས་མཇལ་ཁར་རིམ་བཅར་ཐོག འབྲི་གུང་ཆེ་ཚང་སྤྲུལ་སྐུས་མཛོད་པ་འདི་ལོ་བོད་དུ་གཏོང་འཆར་སྐོར་དང༌། འབྲུག་གདུང་སྲས་བར་ལམ་སྙུན་མནར་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཕན་སྐྱེད་བྱུང་ལུགས་སྐོར་སྙན་སེང་སྐྱབས་འཇུག་ཞུས། ལ་དྭགས་བླ་མ་བློ་བཟང་འབུམ་ལ་ཁུལ་འགྲོ་རྩིས་སྙན་གསོལ་ལ། ཁུལ་དེར་དུས་འཁོར་བཀའ་དབང་གནང་བཞེད་ཆོས་ཀྱི་བྱ་བ་ཡིན་གཤིས་ཡུལ་མི་ནང་ཁུལ་གྱི་སྲིད་དོན་འཐེན་འཁྱེར་ནང་འདྲེས་ཚུད་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་པའི་བཀའ་མངགས་ནན་ཏན་སྩལ།

ཉིན་གུང་ལྡི་ལི་ནས་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་ཨམ་རི་སར་བར་དང༌། དེ་ནས་རང་གཞུང་ཕེབས་འཁོར་ཐོག་བཞུགས་སྒར་དུ་དགོང་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༦།༣༠ ཐོག་ཞབས་སོར་བདེ་བར་འཁོད།

མཁས་རྒུའི་ཡིད་རབ་གཡོས་པའི་རླབས་ཀྱི་རྩེར།།

མངོན་བསྟོད་སྤྲིན་ཕུང་རྒྱས་པའི་རྡོར་གདན་ཞེས།།

རྒྱལ་བསྟན་དྲི་བསུང་འཐུལ་བའི་ཞིང་མཆོག་ཏུ།།

གང་ཞབས་ཐུགས་རྗེའི་མེ་ཏོག་འཛུམ་གྱིས་བཞད།།

སྲིད་གསུམ་རིན་ཆེན་ཚོགས་ཀྱིས་གང་བ་ཡིས།།

དམ་ཆོས་བདུད་རྩི་འཕེལ་བའི་བྱིན་རླབས་ཆར།།

ངོམ་མེད་ལེགས་བཤད་བཅུད་དུ་འཇོ་བ་ཡིས།།

དགེ་མཚན་བྱེ་བའི་མེ་ཏོག་ཡུག་གིས་ཁེངས།།

མཛའ་གཤིས་ཐུགས་ཀྱི་ཡོལ་གོར་འཁྱིལ་བ་ལས།།

སྤྲོས་པའི་ལུགས་ཟུང་མཐོ་རིས་དཔལ་གྱི་ཆབ།།

ཕབ་པའི་ཐུགས་རྗེའི་ཕྱྭ་གཡང་ཐིགས་པ་འབུམ།།

དད་ལྡན་འགྲོ་བའི་བསོད་ནམས་དཔལ་དུ་འཁྱིལ།།

ཐུགས་བསྐྱེད་སྟོན་ཟླ་རྒྱས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས།།

ཞི་བསིལ་འོད་ཀྱི་ཟེགས་མ་འཐོར་བའི་ཞིང༌།།

ལྷོ་གཞིས་དད་ལྡན་འབུམ་སྡེའི་སྤྱི་བོ་རུ།།

དགེ་ལེགས་བྱེ་བའི་རོལ་སྒེག་གར་དུ་སྤྲོས།།

ཆོས་མཐུན་ལམ་གྱི་འཁོར་ལོའི་ཡལ་འདབས་སུ།།

རབ་ཆགས་རིན་ཆེན་ཕུང་པོའི་དོག་པ་ཡིས།།

ལེགས་ཉེས་སྤྲོས་བསྡུའི་རོལ་གར་བསྒྱུར་པ་དེའི།།

བདེན་དོན་གླུ་ཡི་འགྱུར་ཁུག་བརྡ་རུ་དྲངས།།

ངོ་མཚར་ཐུགས་རྗེའི་མེ་ཏོག་བཞད་པའི་འཛུམ།།

ཆོས་དབྱིངས་དག་པའི་སྣང་བར་སྒེག་པའི་མདངས།།

དམིགས་མེད་ལས་སུ་མཆེད་པའི་གདེངས་ཀ་རུ།།

འཁྱིལ་བའི་བསྟན་སྲིད་བློ་གྲོས་རྩལ་གྱིས་གསོས།།

དེ་ལྟའི་འཕྲིན་ལས་རྐང་འཐུང་ནོར་བུའི་ཕྲེང༌།།

སྲིད་གསུམ་བསོད་ནམས་དམ་པའི་ཞིང་ཁམས་སུ།།

རྣམ་པར་འགེངས་པའི་ཐུགས་བརྩེའི་དཔལ་གྱི་སོན།།

བདེ་དགའི་ཚལ་ཆེན་གནས་ལ་ཡུག་གིས་ཁྱབ།།

དཔག་ཡས་མཛད་འཕྲིན་རིན་ཆེན་ནོར་གྱི་ཕྲེང༌།།

ཀུན་རྟོག་སྒྱུ་མའི་འཕྲུལ་སྟབས་ཡངས་པོ་ཡིས།།

རྣམ་པར་འཇལ་བའི་སྐབས་གསུམ་ནོར་བུའི་དཔྱ།།

འདེགས་པའི་བློ་གྲོས་གདེངས་ཅན་ས་ལ་བསྙིལ།།

ཞེས་ལྷར་བཅས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལས། ས་གནས་ཁག་གཅིག་ཏུ་ཕེབས་བཞུད་དང་དཔལ་རྒྱལ་བ་ཀརྨ་པ་དང་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་པས་མཚོན་གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི་དང་རྒྱལ་ཁབ་བཅུའི་ནང་ཕེབས་བཞུད། རྡོར་གདན་དང་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་དང་ཆོས་སྒར་ཁག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཏེ། རླབས་འཕྲེང་ང་གཉིས་པའོ།། །།

24 ‘ཆོས་སྐྱོང་བསྟེན་ཕྱོགས་སྐོར་གྱི་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས།’ ཤོག་གྲངས་ ༡༠༣ ནས་ ༡༡༡ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་ཉེར་གཉིས་པའི་ཐོག་ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་སྩལ་བའི་གསུང་འཕྲིན།

དེ་རིང་ནི་བོད་མིས་རང་ཉིད་ཀྱི་རང་དབང་ཐོབ་ཐང་ལ་རྩོད་ལེན་བྱེད་པའི་ཉིན་མོ་ནས་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་འཁོར་བའི་དྲན་གསོའི་དུས་ཚེས་ཤིག་ཡིན། འདི་ནི་ད་ལྟའི་རང་རེའི་མི་རབས་འདི་ཙམ་མིན་པར། འབྱུང་འགྱུར་མི་རིགས་རྗེས་མ་ཚོས་ཀྱང་རྗེས་དྲན་བྱ་རྒྱུ་རེད། སྐབས་འདིར་རང་རེའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་ངོ་བོ་ངོས་འཛིན་པའི་ཐོག་ནས་སྙིང་སྟོབས་ཆེ་ཆེར་བསྐྱེད་དགོས།

འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་གི་རིང་གཞིས་ལུས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་འཆི་ལྟོགས་བཀོལ་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བརྗོད་ལས་འདས་པ་དང༌། བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་རང་ཡུལ་བྲལ་ཏེ་མི་ཡུལ་དུ་གནས་དགོས་བྱུང་བ་བཅས་མི་རབས་འདིའི་གངས་ཅན་པ་ངེད་ཚོས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་དཀའ་སྡུག་དེ་སྔའི་རང་རེའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་མ་གྲགས་པ་ཞིག་མྱོང་དགོས་བྱུང་བ་དེ་ལྟར་ཡང༌། རྒྱུ་རྐྱེན་འདི་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་བཟང་པོ་ཞིག་འབྱུང་ངེས་པ་དང༌། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་འདིར་བརྫུན་ཚིག་ཀྱོག་བཤད་དང༌། ཧམ་བཟུང་གི་སྲོལ་ངན་ཇི་ལྟར་ཆེ་ཡང༌། དྲང་པོ་དང་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལྟར། རང་རེའི་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་ཡང་འཛམ་གླིང་ནང་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་བཞིན་པ་བཅས་ལ་བརྟེན་ཚང་མས་ཡིད་ཆད་དང༌། ཞུམ་པ་མེད་པར་སྔར་བཞིན་སྙིང་སྟོབས་དམ་བཅའ་བརྟན་པོར་བཟུང་དགོས།

བོད་ནི་རིག་གསར་དངོས་པོའི་ཡར་རྒྱས་རྗེས་ལུས་ཆེ་ན་ཡང་ལོ་ཉིས་སྟོང་བརྒལ་བའི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རིག་ཕྱུག་པོ་ཡོད་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པ་དང༌། ཤེས་རིག་བཟང་པོའི་གོམས་གཤིས་དེའི་དབང་གིས་རང་བཞིན་གྱིས་བག་ཕེབས་པ་དང༌། སྤྲོ་སྣང་ཆེ་བའི་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྱད་ཐོན་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་ལྡན་གཟུ་བོར་གནས་པ་དག་གིས་བསྟོད་བསྔགས་དཔེར་མཚོན་བྱེད་བཞིན་པ་འདི་ཡིན།

འཛམ་གླིང་འདིར་མི་རིགས་ཐམས་ཅད་གཅིག་གྱུར་མཛའ་མཐུན་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་རྒྱུའི་ཆ་རྐྱེན་མ་སྨིན་བར་སྤྱི་ཚོགས་གང་དང་གང་ཡིན་ཀྱང་རང་ཉིད་ཀྱི་མི་རབས་ནས་མི་རབས་སུ་རྒྱུན་འཇགས་ཡོད་པའི་གོམས་གཤིས་དེ་གཞི་མར་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་དེང་དུས་ཀྱི་ཡར་རྒྱས་བསྣན་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པས། ད་སྐབས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེན་དོན་རྩོད་པའི་འགག་རྩ་གཅིག་ནི་བོད་ཀྱི་ཐུན་མིན་ཤེས་རིག་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་སྤྱི་ཚོགས་རང་ཉིད་ལ་ཁེ་ཕན་ཡོད་པ་རྣམས་ཉམས་པ་མེད་པར་རྒྱུན་སྐྱོང་ཟབ་ནན་བྱེད་གལ་ཆེ་བ་ཡིན།

ད་ཕན་རྒྱ་མིས་བོད་ནང༌། བོད་མིའི་གཏམ་དཔེར། མིག་ལ་བུ་རམ་བསྟན་ནས་ཁར་ལ་ཆ་སྟེར། ཞེས་པ་ལྟར་ཁ་ནས་མ་ཡིན་ཡིན་ཚུལ་དང༌། མ་ཡོད་ཡོད་ཚུལ་མཁས་སྙན་འདྲ་ཆགས་མངོན་སུམ་ལ་བསྙོན་པའི་སྒྲོ་བཏགས་ཧམ་པ་ཤོད་བཞིན་ལག་ལེན་དུ་རྡུངརྡེག་གནོན་བཙིར་ཁོ་ན་བྱས་རྐྱེན་བོད་མིའི་ངོས་ནས་ཀྱང་སྐྱེ་བོ་ཀུན་ལ་རང་རང་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྒྲོལ་བའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་སྟབས་རང་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཆིང་ཐག་ལས་གྲོལ་བའི་བྱེད་ཐབས་བྱས་པ་དྲང་བདེན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན། གལ་ཏེ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཐོག་བོད་མིའི་ཁྱད་ཆོས་ཚང་ལ་བདེ་སྐྱིད་སྔར་ལྷག་ཅིག་ཡོད་ན་རྩོད་པ་རྒྱག་དོན་གང་ཡང་མེད།

བར་ལམ་རྒྱ་ཕྱོགས་ནས་དེ་སྔོན་གྱི་ཀྱོག་བཤད་དང༌། སྒྲོ་བཏགས། སྟོང་འུར་བསྒྲགས་ནས་རང་མགོ་རང་གིས་བསྐོར་བའི་བྱེད་ཐབས་དེས་ཕན་ལས་གནོད་ཆེའི་ཉམས་མྱོང་དངོས་སུ་བྱུང་སྟེ་ད་ཆ་དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཅིག་ཡོང་བ་བྱེད་པའི་བྱེད་ཐབས་གསར་པ་བྱེད་པ་དང༌། སྔོན་གྱི་ནོར་འཁྲུལ་ལ་སྤམ་བརྫུ་མི་བྱེད་པར་གསལ་འཐཽལ་བྱེད་པ་ནི་བསྔགས་པའི་འོས་ཡིན། འོན་ཀྱང་བོད་མི་རྣམས་ནས་རྒྱའི་དབང་བསྒྱུར་འོག་ལོ་སུམ་ཅུ་སྐོར་རིང་ཉམས་མྱོང་དངོས་སུ་བྱུང་བའི་དུས་ཡུན་དེ་མི་ཐུང་བ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་གཏམ་སྙན་གསར་པར་ཡིད་ཆེས་གདེང་འཁེལ་ཡོང་བར་ཡང་དུས་ཚོད་ངེས་ཅན་ཞིག་དགོས་པ་ཤེས་ལྡན་མིའི་བསམ་བློའི་རང་བཞིན་ཞིག་རེད།

མཐའ་དོན་ཁོང་ཁྲོས་ཁོང་ཁྲོ་འཇོམས་མི་ནུས་ཤིང༌། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེ་འདས་ཟིན་པས། དེས་ན་སྐབས་བབ་མ་འོངས་པར་རྒྱ་བོད་གཉིས་མཛའ་གཅུགས་དམ་ལ་བཟང་པོ་ཞིག་གི་ངང་ནས་དོན་དམ་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཅིག་དགོས་པ་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཕྱོགས་ནས་བཟོད་བསྲན་ཁོག་ཡངས་དང་འབྲེལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་གལ་ཆེ་བ་ཡིན། ཀུན་ཕན་ཞི་བ་དང་བདེ་བ་ཡོང་བའི་སྨོན་ལམ་བཅས། ཞེས་སྩལ།

ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཅུ་གཉིས་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཚོགས་འདུ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་རེད། བཀྲིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་ཡག་ཡིན། ཁ་སང་བོད་ནས་གསར་འབྱོར་ཚོགས་འདུར་ཡོང་མཁན་འགའ་ཤས་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ཚོགས་འདུ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་མང་གཙོའི་རྣམ་པ་ཐོན་པ། ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག བསམ་འཆར་བཤད་རྒྱུ་ག་རེ་ཡོད་ན་ང་ཚོ་གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་གསང་པོ་བྱས་ཏེ་ཕར་ཚུར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་མདུན་དེར་བཤད་བཞག་དུས། རྒྱབ་བཤད་རྒྱག་ཡག་གང་ཡང་ལྷག་གི་མ་རེད། ལུང་པ་འགའ་ཤས་ནང་མདུན་ལ་བཤད་མ་ནུས་པ་བྱས། མིའི་བསམ་བློ་ལ་རྣམ་རྟོག་སྣ་ཚོགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཁོ་བཤད་ས་མེད་པ་བྱས་ནས་བསྡད་དུས་མདུན་དེར་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞིག་གི་རྨ་ཁ་ཟུམ་པ་ལྟ་བུར་ཡོད་ན་ཡང༌། གཏིང་དེར་རྣག་ལྟ་བུ་བསགས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དཔེར་ན། ཨུ་རུ་སུའི་ནང་དང༌། རྒྱ་ནག་གི་ནང་ལྟ་བུ་ལ། མི་གསོན་པའི་རིང་ལ་མདུན་དུ་དབུགས་ཀྱང་གཏོང་མ་ནུས་ཚད་བྱས་ནས་བསྟོད་ར་ཤ་སྟག་བཏང་མ་ཚར་བར་བསྡད། མི་ཤི་བའི་རྗེས་ལ་འདས་པོ་དེ་གཞི་ནས་བོང་བུ་བཏོན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་གར་ལྟ་བུ་རང་དབང་ཅན་གྱི་ལུང་པ་དེ་ཚོའི་ནང་ལ་གསོན་པའི་རིང་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་གདོང་བསྟན་ནས་རྩོད་པ་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། དགག་པ་བརྒྱབ་རྒྱུ་གང་ཡོད་རྣམས་རྒྱབ། མི་དེ་འདས་གྲོངས་ཕྱིན་པའི་རྗེས་སུ་གསོན་པའི་རིང་ལ་རྩོད་པ་བརྒྱབ་པ་རྣམས་བརྗེད་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ་མི་དེ་ལ་བྱས་རྗེས་ཡོད་པ་སོགས་ཡག་ས་ནས་བཤད་དེ་རྗེས་དྲན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། འདི་དངོས་གནས་ཡ་རབས་རེད། ལུང་པ་འགས་ཤས་ནང་ལ་འདི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱེད་པ་དེ་ཡག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག སྤྱིར་བཏང་འདི་འདྲ་ཡོང་རྐྱེན་ནི་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ནས་མདུན་དེར་བཤད་ཡག་གི་གོ་སྐབས་མ་བྱུང་བ་སེམས་ནང་ལ་མ་རངས་པའི་བློ་གཅིག་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་དེ་ལྷག་ཡོང་གི་ཡོད་རེད། ང་རང་ཚོ་འདིར་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་ན་དེ་བཤད་སའི་གོ་སྐབས་བཟོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་དམངས་གཙོའི་སྒང་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།

ང་ཚོའི་ལས་བསྡོམས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་ལོ་ལྟར་མུ་མཐུད་ནས་ཚོགས་པའི་སྐབས་ལ་གོ་བསྡུར་ལྷུག་པོ་ཞིག་དང་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འཛེམ་ཟོན་མ་བྱས་པར་གསལ་པོ་བཤད་ཡག་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ཡང་བཤད་རེས་བཏང་བ་དེས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སེམས་ནང་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་དང་འཁོན་འཛིན་གྱི་རྣམ་པ་མེད་པ་ཡག་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་བཟོ་ཞིག་འདུག དེ་ཚོ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། སྐབས་རེ་འགའ་ཞིག་ནས་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པའི་སྐབས་ལ་རང་ངོས་ནས་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་མགོ་མ་འཚོས་པར་རི་བོང་གནམ་རྡིབ་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བྱས་ནས། གནས་ཚུལ་ཁྲོག་ཐེབས་རྒྱུ་དེ་ཡང་ཡོང་སྲིད་པ་རེད། རྩ་བ་ཁོ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་བསམ་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ག་རེ་ཡོད་པ་རྣམས་སྦས་གསང་མེད་པ་དང༌། ཞེད་སྣང་འཚེར་སྣང་མེད་པར་བཤད། སྐབས་རེ་ཁྲོག་རྐྱེན་ཡོང་བའི་སྐབས་ཚོགས་གཙོ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་བྱིངས། བཀའ་ཤག་སོགས་ནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་སྟངས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་མཐའ་གཉིས་སུ་མ་ལྷུང་པ་ལྟ་བུ་ཡག་པོ་རེད།

ཁ་སང་ངས་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོ་ལ་ཆེད་དུ་དམིགས་ནས་སྤྱིར་བཏང་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་པའི་སྐབས་ལ་དཔལ་འབྱོར་སྐོར་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང་མི་འདུག དཔལ་འབྱོར་སྐོར་ལ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་བསམ་པར་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་འགྲོ་སོང་གཏོང་ཡག་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དམ་བསམ་པ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། ལས་ཀ་གཡོ་འགུལ་བྱས་ཕྱིན་ཆད་དངུལ་མེད་ན་བྱེད་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོ་རྩ་བའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་དེ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་རེད། འགོ་སྟོད་ནི་ང་ཚོ་དེ་ཙམ་གྱི་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོའང་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་དུས་གཙོ་བོ་ནི་ང་ལ་འདས་གསོན་གྱི་སྐྱབས་ཞུ་འབྱོར་བ་རྣམས་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཡང་ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུའི་རོགས་རམ་འདྲ་ཡང་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། འགོ་སྟོད་དེ་འདྲ་བྱས་བསྡད་པ་རེད། རྩ་བ་རིག་གཞུང་སློབ་གྲྭའི་འགྲོ་སོང་དང༌། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་རོགས་རམ་ཤུགས་ཆེན་པོ་གནང་ཡོད་པ་རེད། ཚོགས་པ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་རོགས་རམ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་འཛིན་སྐྱོང་གི་འགྲོ་སོང་ནི་གོང་སྨོས་ལྟར་གཙོ་བོ་སྐྱབས་ཞུའི་དངུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཕྱིན་པ་རེད།

དཔེར་ན། དེ་རིང་ཁ་སང་ང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་ཚོགས་སའི་ཚོགས་ཁང་འདི་ཨར་ལས་སྐབས། བཀའ་ཤག་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ད་རེས་ཚོགས་ཁང་གི་དགོས་དངུལ་ང་ལ་རྟེན་དོད་ཀྱི་དངུལ་བྱུང་བ་བསགས་པ་རྣམས་གཏོང་གི་ཡིན། ཚོགས་ཁང་དེའི་མིང་ལ་ཡང་རྟེན་དོད་ཚོགས་ཁང་ཞེས་བཏགས་ན་འགྲིགས་ཀྱི་རེད་ཟེར་ལབ་རྒྱུ་བྱུང༌། ༡༩༧༢ ནས་བཟུང་ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་འགྲོ་སོང་གཏོང་ཆེད་མི་མང་ནས་རྒྱལ་དོན་དཔྱ་ཁྲལ་འབུལ་འགོ་ཚུགས་པ་རེད། དེ་ཡང་མར་བསྐུལ་བ་མིན་པར། མི་མང་གི་ངོས་ནས་རང་མོས་དྭང་བླངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡར་ཕུལ་ཡག་གི་བསམ་བློ་གཅིག་བྱུང་བ་རེད། དེ་དངོས་གནས་དྲང་འོས་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་འདིར་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདི་བོད་མི་མང་གི་དོན་དག་རེད།

དེ་སྔ་ཡིན་ན་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཞེས་ཕལ་ཆེར་འབྲས་སྤུངས་བླ་མ་གཅིག་གི་བླ་བྲང་ཞིག་ནས་བོད་སྤྱིའི་འགན་འཁྱེར་བའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། དེའི་སྔོན་ལ་ས་སྐྱའི་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་བླ་ཐོག་འགའ་ཤས་ཤིག་གིས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་འཛིན་སྲོལ་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཚོའི་སྐབས་ལ་བླ་བྲང་གི་ངོ་བོ་དང་སྤྱི་པའི་གཞུང་གི་ངོ་བོ་སྦྲེལ་བསྡད་པའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ནས་བསྡད་པ་རེད། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཟེར་བ་དེ་ཡང་ྋརྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་སྐབས་བླ་བྲང་དེའི་མིང་ལ་དགའ་ཕོ་བྲང་ཟེར་བའི་མིང་གཅིག་ཐོགས། དེ་ནས་སྲིད་དབང་ཟིན་སྟབས་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཟེར་བ་འདི་བྱུང་བ་རེད།

ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་པའི་རྗེས་ལ་མིང་ཁོང་རང་དམིགས་བསལ་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་དགོས་ཡག་གང་ཡང་མི་འདུག་སྟེ། རྩ་བའི་ངོ་བོ་ཁོ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱས་ཏེ་ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཁོ་མི་མང་གི་སྲིད་གཞུང་ཡིན་པ་རེད། མི་མང་གི་རྒྱབ་བསྐྱོར་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། མི་མང་གི་བློ་མོས་ཡོད་པ། མི་མང་གི་དོན་དུ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་འགྲོ་སོང་གི་ཐོག་ལ་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ཚོས་ག་ཚད་ཐུབ་ཐུབ་བཏང་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་རེད། དེང་སང་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་ལུང་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཁོ་རང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ལས་འགུལ་བྱེད་མཁན་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་སོ་སོ་ཆེ་ཤོག་ཆུང་ཤོག་གི་ཞལ་འདེབས་འདྲ་བསྡུས་ནས་འགྲོ་སོང་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཁོ་འདྲ་ཡང་ཆགས་པོ། དོན་དག་གི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་ཕན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་མི་ལྷ་སར་མ་ཡོང་གོང་ ༡༩༥༠ ལོར་ང་གྲོ་མོར་མ་ཕྱིན་གོང་ལ་ནོར་བུ་གླིང་ཁའི་མཛོད་སྦུག་ཏུ་གསེར་དངུལ་ཕྲན་བུ་ཡོད་བསྡད་པ་རྣམ་ག་ལེ་ག་ལེར་ས་མཚམས་ལ་ཚུར་བཏང༌། དེ་ནས་འབྲས་ལྗོངས་ལ་བཏང་བའི་གསེར་དངུལ་གང་ལ་གང་འཚམས་ཤིག་ཡོད་པ་རྣམས་ ༡༩༥༩ ཟིང་འཁྲུག་བྱུང་བའི་རྗེས་ལ་ང་ཚོས་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་སློབ་སྟོན་ཞུས། ང་ཚོས་ཚོང་བསྒྱུར་བྱས་ཏེ་འགྲོ་སོང་གཏོང་ཡག་ལ་ཕན་བྱས་པ་རེད། དེ་ནས་ཡང་ཕྲན་བུ་ཁེ་སླེབས་ཡོང་རྒྱུའི་རྩིས་བྱས་ནས་བཟོ་གྲྭ་འདྲ་བཙུགས་པ་དེ་ཕམ་ཉེས་ཕྱིན་པ་རེད། ཡང་དངུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཀ་ཡན་དེ་འདྲར་ཧ་ལ་ཤོར་བ་ལྟ་བུ་ཕྲན་བུ་བྱུང་བ་རེད། གང་ལྟར་སྐབས་དེར་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་མགོ་འཚོས་པ་ཞིག་དང༌། ཏན་ཏན་བྱེད་མ་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་བྱུང་བ་རེད། དེ་ནི་ལོ་མང་པོའི་གོང་གི་འདས་པའི་གནས་ཚུལ་རེད། དེ་རྗེས་དཔལ་འབྱོར་ལས་ཁུངས་བཙུགས་ཏེ་དཔལ་འབྱོར་འདུ་འགོད་ཐབས་ཤེས་བྱས་ནས་ལས་ཀ་གང་ཡོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། མ་འོངས་པ་ལ་ཡིན་ནའང་ཨའུ་ཙི་ཨའུ་ཙི་ཡོང་བསམ་པ་འདུག

ད་རེས་རང་བཙན་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་མི་ཆོལ་ཁ་བགོ་བཤའ་རྒྱག་རྒྱུའི་སྐོར་ལ་སྐད་ཆ་གང་མཚམས་བྱུང་བ་འདྲ། མཐའ་མ་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་གོ་བསྡུར་བྱས་ནས་གཏན་འབེབས་ཤིག་བྱས་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལ་ངས་དམིགས་བསལ་གྱི་ཤོད་ཡ་གང་ཡང་མི་འདུག་སྟེ། ཡིན་ནའང་ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ནང་བཞིན་ང་ཚོ་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་པའི་སྐབས་དབྱིན་ཇིའི་ཚིག་ནང་ཀྲི་སྦི་ཀྲན་ཟེར་བའི་ཚིག་འདིའི་འོག་ལ་ང་ཚོ་བོད་རིགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཚུད་ནས་བསྡད་པ་རེད།

ད་ཆ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བོད་མི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྐྱིད་གཅིག་སྡུག་གཅིག་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་པ་ཡིན་དུས་ང་རང་ཚོ་སྐྱིད་སྡུག་བཟང་ངན་ལེགས་ཉེས་ཅི་བྱུང་ན་ཡང་གཅིག་སྒྲིལ་བྱས་ནས་སྡོད་ཡག་གི་དམིགས་ཡུལ་འདི་བཞག་པ་རེད། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོག་མར་འཐུས་མི་འདེམས་བསྐོ་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་ཡང༌། རྒྱ་གར་ནང་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ག་ཚད་ཡོད་མེད་དེའི་གྲངས་འབོར་ལ་མ་བསྟུན་པར་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ལ་ཕྱོགས་བགོས་བྱས་པ་རེད། དེ་ལ་དགེ་མཚན་ཡང་ད་གང་ལ་གང་འཚམས་ཤིག་ཏན་ཏན་བྱུང་ཡོད་པ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ཡིན་ནའང་རྩ་བའི་ངོ་བོ་དེ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་སྟངས་དང་ལག་ལེན་འགེལ་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་ལྷགས་པ་ཡོང་སྲིད་པ་ལྟར་བར་ལམ་ཞིག་ལ་ཆོལ་ཁའི་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡོད་པ་དེ་བོད་མི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དམ་ཚིག་འོ་ཆུ་གཅིག་འདྲེས་ཡག་པོ་ཞིག་དང༌། གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ནུས་པ་ཐོན་པའི་མཐུན་རྐྱེན་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཚབ་ལ། རེ་ཟུང་གི་བྱ་སྤྱོད་དང་བྱེད་སྟངས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ནང་ཁུལ་ཤོག་འཐེན་བྱེད་ཡ་དང༌། ཆོལ་ཁའི་དབྱེ་འབྱེད་བྱེད་མཁན་གྱི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ཚང་མས་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད།

ང་རང་ཚོ་རང་གཞན་སུ་ཡིན་ནའང་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་ལས་ཀ་དང་འཕྲད་ཡོང་དུས་ཆེ་ས་དང༌། སྤྱི་པ་དེར་བསམ་བློ་བཏང༌། ཆུང་བ་དེ་དོར་དགོས། རྩ་བའི་ལས་ཀའི་ངོ་བོ་དང་ཐབས་ཤེས་ཡག་པོ་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། དངོས་སུ་རན་དང་མ་རན་ལ་བལྟ་དགོས། ལག་ལེན་འགེལ་པའི་སྐབས་ལ་ཡག་ཏུ་མ་ཕྱིན་པའི་ཁར་ཁྲོག་རྐྱེན་འགྲོ་གཞི་ཡོང་གི་ཡོད་ན། དགག་བྱ་དང་དགོས་པ་རྩི་དགོས། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་དགག་བྱ་དང༌། དགོས་པ་བརྩིས་པ་དེ་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚན་རིག་དང་མཐུན་པར་གསུངས་པ་ཞིག་རེད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང༌། དངོས་ཡོད་ཀྱི་དགོས་པ་དང༌། ཁེ་ཕན་ཆེ་ས་ལ་བལྟས་ཏེ་ང་ཚོ་རྡོག་ལ་འགྲིལ་བ་བྱེད་ཡག་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཚང་མས་བློ་ལ་ངེས་པ་བྱས། ཤེས་སོང་ངམ།

སྔ་ལོ་ ༡༩༨༠ ལོར་གཏན་འབེབས་བྱས་པའི་ཏང་ཀྲུང་དབྱངས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་གཅིག་གི་ནང་ལ་ངས་འདི་འདྲ་ཞིག་མཐོང་བྱུང༌། ཡིག་ཆ་དེ་ཧུ་ཡའོ་པང་ལྷ་སར་སླེབས་ནས་དོན་ཚན་དྲུག་དང༌། དོན་ཚན་བརྒྱད་ཟེར་བཤད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་གཏན་འབེབས་འདྲ་ཞིག་རེད་འདུག དེའི་གཤམ་དེར་བརྗོད་བྱ་ཞིག་ལ། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་མཚོན་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཡུལ་གྱར་ཕྱིན་པའི་བོད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ཞིབ་འཇུག་དང༌། དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ་དང༌། དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་རྩོད་གླེང་བྱེད་ཡག་དང༌། ཁ་གྱེས་གཏོང་ཡག་གི་ཐབས་བྱུས་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ། དེ་ཚོའི་ནང་མི་བོད་ལ་ཡོད་མཁན་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་ལྟ་སྐྱོང་བྱས་ནས་བློ་འགུགས་ཐབས་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་འདུག

ཚིག་འདི་ཚོའི་ཡོང་སྟངས་ལ་བལྟས་ན། རྒྱ་མིའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོའི་ཐོག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཞིབ་འཇུག་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་པའི་གཏན་འབེབས་ཤིག་ཡིན་པ་དང༌། བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ནང་ཁུལ་ཕར་ཚུར་ཁ་གྱེས་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་བསམ་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པ་མིན་ནམ་བསམ་པ་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་མ་གཞི་ང་རང་ཚོས་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་ལ་ཚང་མས་དོ་སྣང་དང༌། ཡིད་གཟབ་བྱེད་མུས་ཡིན། ད་དུང་ཡིན་ན་ཡང་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་དང༌། ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཡོད། རྒྱ་མིས་ང་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱེད་དུས་ང་ཚོས་བཅོས་མའི་ཟློས་གར་འཁྲབ་སྟེ་མི་བདེན་བཅོས་མའི་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་དགོས་ཡག་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བསྟུན་རྒྱུ་དང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འདི་ང་རང་ཚོའི་ཡིད་ལ་བཅངས་རྒྱུ། བདེན་པ་བདེན་ཐོག་ལ་འཁྱོལ་བ་བྱེད་ཡག བདེན་པ་བདེན་ཐུག་བྱེད་རྒྱུ་འདི་རེད། ང་ཚོར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྤོབས་པ་ཡོད། ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། རྒྱ་མིས་ཤིན་ཏུ་འཁྲབ་དགོས་པ་དང༌། ཤིན་ཏུ་བཅོས་དགོས་པ། ཤིན་ཏུ་རྫུན་མ་བཟོ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་འདིར་དཔེར་ན་དྷ་རམ་ས་ལར་ཡོང་མཁན་ཡིན་ནའང་རེད། ས་གནས་གང་དུ་ལྟ་མཁན་ཡོང་བ་ཡིན་ནའང་དེར་འཁྲབ་དགོས་པ་དང༌། བཅོས་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། ད་ལྟ་བར་དུ་ང་ཚོས་བྱས་པ་དེ་ཚོ་ངོ་ལྐོག་མེད་པར་བསམ་པ་རྣམ་དག་བྱས་པ་ཤ་སྟག་ཡིན། ལེགས་པ་ཡང་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་ལ། སྡུག་པ་ཡང་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་རེད། རྣམ་དཔྱོད་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་གཅིག་གིས་ཕྱོགས་ཚང་མར་བལྟས་ན། དགེ་ག་ཚོད་ཡོད། སྐྱོན་ག་ཚོད་ཡོད་ཤེས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། མཐོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དེ་ལ་ང་ཚོས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྤོབས་པ་བྱེད་ཆོག་གི་རེད། བདེན་པ་ཟེར་མཁན་དེ་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་གོ་རྒྱུ་རེད། བདེན་པའི་འཐབ་རྩོད་ཟེར་བ་དང་བདེན་པའི་བདེན་འབྲས་གསལ་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་རྒྱུ་རེད།

ང་ཚོས་འདིར་ད་ལྟ་བཤད་མ་ཐག་པ་བཞིན་རྒྱ་མིའི་ཕྱོགས་ནས་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་འདྲ་བྱས། གོ་སྐབས་འདྲ་ཟིན་གྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ན། དེ་ལ་ང་ཚོས་ཡིད་གཟབ་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་རྒྱ་མི་གཅིག་པུའི་གནས་ཚུལ་མ་རེད། འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་སྤྱིར་བཏང་ཆོས་ཉིད་རེད། ཕ་རོལ་གཞན་ཞིག་ལ་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་དགོས་ན་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་སའི་ཡུལ་དེའི་ནང་ཁོངས་ཁ་བྲལ་འགྲོ་ཐབས་སྤྱིར་བཏང་ལུང་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་མྀ་ཡིན་ནའང་དེ་དེ་བཞིན་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། བྱེད་ཡག་གི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་ནས་དེ་འདྲའི་ཐོག་ལ་ལྷོད་ཡངས་ཤོར་ནས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་གང་ཡང་མ་བྱུང་བར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ལྷག་བསམ་དང་ལར་རྒྱ་ཞེན་ཁོག་ཡིན་པའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་ལ། སྤྱིའི་ཆིག་སྒྲིལ་འགྲོ་སྟངས་ཁྲག་གེ་ཁྲུག་གེ་ཆགས་པ་ཡིན་ན། དེ་ཚབས་ཆེན་པོ་རེད། ཚང་མས་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱ་དགོས།

ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་དེ་རིང་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་སྐུ་མགྲོན་གསར་པ་འགའ་ཤས་འབྱོར་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོས་འདིར་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་དེ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་དོན་དུ་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རེད། གང་གི་དོན་ལ་དཀའ་ལས་རྒྱབ་ཡག་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཆ་ཤས་ཤིག་དེ་རིང་ང་ཚོའི་ཚོགས་འདུའི་མཇུག་བསྡོམས་མཇལ་ཁའི་སྐབས་འདིར་སླེབས་ཐུབ་པ་དེ་དངོས་གནས་གཟི་བརྗིད་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དངོས་གནས་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཕྱི་རྒྱལ་གསར་མཁན་སོགས་ལ་རྒྱུན་དུ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ང་འདིར་འགོ་ཁྲིད་མཁན་ལྟ་བུ་གང་ཡང་མ་རེད། ང་ནི་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་རེ་འདུན་བསམ་ཚུལ་ག་རེ་ཡོད་པ་རྣམས་གཏམ་བཤད་བྱེད་མཁན་ཞིག་རེད། བོད་ནང་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པའི་རིང་དེ་ལ། ངས་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པ་རྣམས་གཏམ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་རེད། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་ཚོ་འདོད་པ་ཚིམས་པ་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་བྱུང་སོང་ན། ཁོང་ཚོའི་འདོད་པ་ཁེངས་ཀྱི་འདུག་ཟེར་ངས་བཤད་ཀྱི་རེད། ང་ཚོའི་དོན་གྱི་བདག་པོ་དེ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་རེད།

ད་རེས་འདིར་ང་རང་ཚོའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་དངོས་གནས་དོན་གྱི་བདག་པོའི་ཁོངས་ནས་ཆ་ཤས་ཤིག་ཚོགས་ཞུགས་བྱས། གནས་ཚུལ་རྣམས་མཐོང་ཐོས་བྱུང་བ་རེད། མི་དེ་གྲས་འགའ་ཤས་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་སྐབས་ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཚོགས་འདུ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཡག་པོ་ཚོགས་ཀྱི་འདུག ཞེད་སྣང་མཚེར་སྣང་ཁྱོན་ནས་བྱེད་མི་དགོས་པ་རང་དབང་ཆེན་པོ་ཡག་པོ་འདུག་བསམ་པ་དང༌། འགའ་ཤས་ནས་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་ཕྲན་བུ་ཆེས་དྲགས་འདུག་བསམ་པའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང་འདུག གང་ལྟར་ཁོང་ཚོ་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཁོང་ཚོའི་མཐོང་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་ལ་ང་རང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཡག་པོ་བྱུང་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

དེ་རིང་འདིར་གསར་དུ་འབྱོར་བ་ཚོ་ལ་འཚམས་འདྲི་དང་གུས་བཏུད་ཡོད། ངས་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་འདིར་ཚོགས་འདུ་ཚོགས་ནས་འདྲ་ཆགས་པོ་བྱེད་ཡག་དང༌། གཏམ་བཤད་འདྲ་ཆགས་པོ་བྱེད་རྒྱུའི་དོན་དག་མ་རེད། ང་ཚོས་ཟླ་ ༡༢ ནང་ལས་ཀ་བྱས་པ་རྣམས་འདིར་རུག་རུག་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་འདི་འདྲ་འདི་འདྲ་བྱས་པ་ཡིན། དགེ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཐོན་སོང༌། སྐྱོན་དེ་འདྲ་ཞིག་འཕྲད་སོང༌། དེ་ལ་སེལ་ཐབས་ག་རེ་འདུག་གམ་ཞེས། ཕར་ཚུར་ཉམས་མྱོང་སྤེལ། སོ་སོའི་དངོས་བྱུང་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་ཕར་ཚུར་སྐད་ཆ་བཤད། བློ་རོགས་གྲོས་རོགས་བྱས་ནས་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུའི་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། ང་ཚོ་མང་ཆེ་བས་ནམ་རྒྱུན་ནས་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རེད་ལ་ད་དུང་ཡིན་ནའང་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ང་ཚོས་དཀའ་ལས་ཁག་པོ་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་ཡིན་ནའང༌། སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱས་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་རེད། ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཀྱི་དཔེ་བཞིན་ཕམ་ཉེས་འགྲོ་གིན་འགྲོ་གིན་ལའང་བདེན་པའི་མཐའ་གཅིག་གསལ་གྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་རེད། བརྒྱབ་ནས་ད་ཆ་ནམ་དྭངས་མ་སོང་ནའང་གསལ་ཡོང་བའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ང་རང་ཚོས་ལྷག་པར་དུ་ཡང་ཚང་མས་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་སེམས་ཤུགས་སྐྱེས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོས་ལས་ཀ་གང་ཞིག་བྱས་ན་ཡང་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མདུན་ལ་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞིག་བཤད། རྒྱབ་ལ་དེ་ཙམ་གྱི་དོ་སྣང་མ་བྱས་པ་དེ་འདྲ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་རང་ཚོའི་ལས་ཀའི་ཐོག་ལ་སོ་སོ་ལྟ་བ་མ་མཐུན་པ་དང༌། བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་ཡོད་ན། དེ་ལ་ཁྲལ་འགེལ་བྱས་ནས་ཁྱེད་རང་ལས་ཀ་འདི་མ་བྱས་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད་ཟེར་མཁན་སུ་གཅིག་ཡོད་པ་མ་རེད། ལས་ཀ་དགོངས་པ་ཞུས་ན་འགྲིགས་པ་རེད། བསམ་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་འདིར་རྒྱལ་ཁ་གཅིག་ཐོབ་ཀྱི་རེད། བདེན་པའི་བདེན་མཐའ་གཅིག་གསལ་གྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། སོ་སོ་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། རང་གཞན་རོགས་གསུམ་སུ་ཡིན་ནའང་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་རྩ་བའི་ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་འདིའི་ཐོག་ལ་དེ་ཙམ་གྱི་ཡིད་ཆེས་མེད་པ་དང༌། དེ་ཙམ་གྱི་དོ་སྣང་མེད་པ་གཅིག་ཡིན་ན་ལས་ཀ་དགོངས་པ་ཞུས་ན་ཡག་གི་རེད།

འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་འདིའི་རིང་ལ་ང་ཚོའི་ལས་ཀ་རྣམས་ལྷག་བསམ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཀྱིས་འཚོ་བཟུང་བསྡད་པ་རེད་མ་གཏོགས། ང་ཚོ་རྒྱུ་དངོས་པོས་བཟུང་ཡོད་པ་མ་རེད། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱིས་འཚོ་བཟུང་ཡོད་པ་མ་རེད། ཤེས་ཡོན་གྱིས་འཚོ་བཟུང་ཡོད་པ་མ་རེད། མ་འོངས་པ་ལ་ང་ཚོའི་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་དེ་ཡང་ང་ཚོའི་རྒྱུ་དངོས་པོས་བདེན་མཐའ་གསལ་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ང་ཚོའི་ལྷག་བསམ་གྱི་ཐོག་ནས་བདེན་མཐའ་གསལ་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ལས་ཀ་གཅིག་བྱས་ཕྱིན་ཆད་ལ་སོ་སོར་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས། སེམས་ཐག་གཙང་བཅད་བྱས་ནས་ལས་ཀ་དེའི་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་པ་དང༌། ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའི་ངོ་ལྐོག་ཕྱི་ནང་མེད་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། ག་རེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཟེར་ན། ཕྱི་ནང་ངོ་ལྐོག་མེད་བསྡད་པ་ཞིག་དང་བསམ་པ་རྣམ་དག སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཡག་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་གཞི་རྩ་ལ་བཞག་པའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་བསམ་བློ་བཏང་ནས། གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ལ། མ་འོངས་པར་ཡིན་ནའང༌། ང་ཚོ་དྲག་ཏུ་མ་གཏོགས་སྡུག་ཏུ་ཕྱིན་མི་ཡོང་བསམ་གྱི་འདུག

ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ལ་མཚོན་ན་ཡང༌། ལས་ཀ་བྱེད་བཞིན་བྱེད་བཞིན་དུ་ཉམས་མྱོང་གསར་པ་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། ཉམས་མྱོང་གསོག་བཞིན་གསོག་བཞིན་དུ་བློ་གྲོས་གསར་པ་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། དེ་མིའི་ཆོས་ཉིད་རེད། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་གང་ལ་བརྟེན་ཡོད་ཟེར་ན། ལྷག་བསམ་དང་སེམས་ཤུགས་ལ་བརྟེན་ཡོད་པ་རེད། སེམས་ཤུགས་དང་ལྷག་བསམ་མེད་ན་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་ཀྱང་ཧ་ལས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་ལ་སྙིང་པོ་དང་རྩ་བ་དེ། ལྷག་བསམ་དང༌། སེམས་ཤུགས་དེ་རེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་བཀའ་རྩོམ་༼སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཞལ་འདེབས༽ཞེས་བྱ་བ།

ཕྱི་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་གཅིག་པུས་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་མེད། དཔེར་ན། དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཕྱིན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ཚོའི་ནང་ལ་ཡང་སེམས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ཆེ་རུ་སོང་སྟེ། དེས་རྐྱེན་པས་དཀའ་ངལ་འཕར་མ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། ཁྲིམས་འཛུགས་དང་བཙན་ཤུགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཇི་འདྲ་ཞིག་གིས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་བ་ཆ་ཚང་ཞིག་བསྒྲུབ་ཐུབ་ཐབས་མེད། གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་གནས་པའི་སྐྱེ་བོ་སོ་སོའི་ནང་གི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་ལ་རག་ལུས་པ་ཞིག་ཡིན།

དེར་བརྟེན། ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ནང་གི་སེམས་ཞི་དུལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་འགངས་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་ཞིང༌། གཞན་ཕན་གྱི་བྱམས་པ་དང་ཕན་སེམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡང་དག་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་གོང་འཕེལ་གཏོང་དགོས་པ་ལྟར། བྱམས་པ་དང་གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་པ་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཤིན་ཏུ་དགོས་གལ་ཆེ་བའི་ཆ་རྐྱེན་ཞིག་ཡིན། དེས་ན་རང་རྒྱུད་ལ་བྱམས་པ་དང་གཞན་ཕན་གྱི་བློ་ཚད་མེད་པ་ཞིག་གོང་འཕེལ་གཏོང་དགོས། ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་ཡིན་རུང་མིན་རུང་བྱམས་པ་དང༌། གཞན་ཕན་གྱི་བློ་ལ་ཚང་མས་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེར་བརྟེན། ཚང་མས་བསམ་བློ་དེ་འདྲ་ཞིག་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ཁོང་ཁྲོ་དང་སྡང་སེམས་ཀྱིས་བདེ་སྐྱིད་དང་བག་ཕེབས་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད། གོ་མཚོན་བཀག་སྡོམ་དང༌། དམག་ཤུགས་ཉུང་འཕྲི་བྱེད་དགོས་པའི་འཐབ་རྩོད་དེ་གདོང་ཐུག་དང་ཁ་རྡུང་བཏང་བར་བརྟེན་ནས་འགྲུབ་མི་ཐུབ། དགྲ་འཛིན་གྱི་བསམ་པ་དེ་རིགས་ཀྱིས་གནས་བབ་ཇེ་སྡུག་ཏུ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། དོན་དམ་པའི་གུས་བཀུར་གྱི་བསམ་པས་རིམ་བཞིན་གནས་སྟངས་ཞི་འཇགས་སུ་གཏོང་ཐུབ། དེ་ལས་ལྡོག་ན་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་ཏུ་འགྱུར་རྒྱུ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་འཕྲལ་སེལ་གྱི་ཁེ་ཕན་དང་ཕུགས་ཀྱི་གནོད་འཚེའི་བར་རྟག་ཏུ་འཕྲད་པའི་འགལ་བ་དེ་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས།

གཅིག གལ་ཆེ་བའི་གཙོ་གནད།

མི་རིགས་དང༌། ཆོས་དད། ལྟ་བ། སྲིད་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཏོགས་ (ཤར་དང་ནུབ) དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཁྱབ་ཁོངས་ (ལྷོ་དང་བྱང་) བཅས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་མི་མང་ཚང་མའི་གལ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་གནད་དོན་ནི་རྒན་གཞོན་དང༌། དབུལ་ཕྱུག ཤེས་ཡོན་ཡོད་མེད། ཕོ་མོ་སོགས་ཚང་མ་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཡིན་པས་ཚང་མར་གཅིག་ལྟར་གྱི་བྱམས་སྙིང་རྗེ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཚང་མ་བདེ་བ་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་པས་དེ་དག་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་ཚུལ་སོགས་གཞི་རྩའི་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་དགོས་པ་དེ་ཡིན།

དཔལ་འབྱོར་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་ལམ་ལུགས། ལྟ་བ་འདྲ་མིན། ཆོས་དད་སོགས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་ནི་ཨང་གཉིས་པ་ཡིན། དེ་དག་ནི་གཙོ་བོ་དམིགས་ཡུལ་འགྲུབ་ཆེད་དུ་སྤྱོད་དགོས་པ་ལས་གཙོ་གནད་ཅིག་ཏུ་འཛིན་མི་རུང་བ་མ་ཟད། དེ་ཚོས་གཙོ་གནད་ཡིན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་དོན་བསྒྲུབ་པར་འགོག་རྐྱེན་ཡང་བཟོ་མི་རུང༌། ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་ཁག་གི་གཞི་རྩའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་གཅིག་སྟེ་མི་རྣམས་ཡ་རབས་ཚུལ་ལྡན་དུ་འགྱུར་བ་བྱ་རྒྱུ་དེ་རེད།

འགྲོ་བ་མིའི་སེམས་རྒྱུད་བཟང་དུ་གཏོང་རྒྱུའི་ཐད་ཆོས་ལུགས་མི་འདྲ་བ་ཚང་མའི་གཞི་རྩའི་སློབ་སྟོན་གྱི་ཁ་ཕྱོགས་ནི་གཅིག་པ་ཡིན། གཞི་རྐྱང་ཆོས་ལུགས་པ་སོ་སོས་རྩ་བའི་རིགས་པ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པར་དད་བཀུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་དག་གཅིག་གྱུར་བཟོ་ཐབས་ཀྱིས་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་དང་འབྲས་བུ་སྟེ་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་སེམས་རྒྱུད་བཟང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་དོར་མི་རུང༌། ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་ལ་དད་བཀུར་ཞུ་མཁན་ཚོས་ཕན་ཚུན་བརྩི་བཀུར་བྱ་རྒྱུ་གོང་འཕེལ་གཏོང་དགོས། ཆོས་ལུགས་མང་པོའི་མཐུན་མོང་གི་དམིགས་ཡུལ་དང་རིན་ཐང་སྟེ། ནང་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཕྱོགས་ཐད་ཀྱི་ཐབས་ལམ་མི་འདྲ་བ་རྣམས་ང་ཚོས་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པ་བྱ་དགོས། ཆོས་ལུགས་རེར་བསམ་བློའི་སྣང་ཚུལ་དང་གཤིས་རྒྱུད་འདྲ་མིན་ལྡན་པའི་མི་སོ་སོར་འཚམས་པའི་རིན་ཐང་རེ་ཡོད།

དེང་སྐབས་འབྲེལ་གཏུགས་འགྲོ་འོང་སྟབས་བདེ་བའི་དུས་འདིར་ཆོས་ལུགས་ཕན་ཚུན་ཤེས་རྟོགས་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས། ནང་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་ལས་བྱུང་བའི་ཕན་འབྲས་དེ་ནི་ཆོས་ལུགས་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཁོ་ན་ཙམ་མིན་པར། ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་དང་ཡིད་ཆེས་མི་བྱེད་མཁན་སུ་ཞིག་ཡིན་རུང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གཞི་རྩར་རྣམ་འགྱུར་འཛིན་སྟངས་ཡར་རྒྱས་བཏང་བའི་ཐོག་ནས་ཕན་འབྲས་དེ་རིགས་ཡོང་གི་ཡོད། ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་དང་མི་བྱེད་མཁན་གཉིས་ཀར་ཐུན་མོང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་ཞིག་ཡོད་པར་བརྟེན། ཐ་ན་ནང་པ་དང་གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་པའི་བར་གཞི་རྩ་མི་མཐུན་པའི་འགལ་བ་ཞིག་ཨེ་ཡོད་སྙམ།

ཐའེ་ལན་ཌའི་ས་མཚམས་ནས་ཕྱི་སོག་ལ་ཐུག་གི་བར་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་དཔལ་ཡོན་དར་བ་དེ་གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བའི་དབངབསྒྱུར་འོག་ཏུ་བྱུང་བ་ནི་དེང་རབས་འཛམ་གླིང་གི་དོན་དངོས་ཤིག་ཡིན། ས་ཁུལ་དེའི་མི་འབོར་གྱིས་འཛམ་གླིང་གི་མི་འབོར་གྱི་བཞི་ཆ་གཅིག་ཟིན་པ་དང༌། མི་མང་ཆེ་བ་ནང་པ་ཡིན།

གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་ཀྱིས་མི་དམངས་ཀྱི་ནང་ཆོས་དད་འདུན་དེ་རྩ་མེད་བཟོ་ཐུབ་མེད། དེ་ནི་ཧ་ལས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཏུ་མངོན་སྲིད་ཀྱང་འདས་པའི་ལོ་བཅུ་ཕྲག་ཁ་ཤས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་དང༌། འབྱུང་འགྱུར་གྱི་འགྲོ་ཕྱོགས་ལ་བསམ་གཞིགས་བྱེད་སྐབས། ནང་པ་དང་གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་གཉིས་མཉམ་བསྲེས་བྱེད་བསམ་པའི་བློ་དེ་ཡང་རིག་གསལ་ཞིག་ཏུ་མངོན་སྲིད། རིང་ལུགས་དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་རྒྱང་ཁད་དུ་སོང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་མི་ས་ཡ་མང་པོར་དཀའ་སྡུག་མྱོང་དགོས་བྱུང་ཡོད། ནང་པ་དང་གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་གཉིས་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དོགས་པ་བྱེད་པ་དང༌། ཡིད་ཆེས་མི་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྔར་བས་ཀྱང་རྒྱང་ཁད་ཆེ་རུ་སོང་ནས་ཕྱོགས་གང་ཞིག་གིས་ས་ཁུལ་དེ་གའི་མི་དམངས་ཚོར་ནུས་ཤུགས་ལྡན་པའི་རོགས་རམ་བྱེད་སྲིད་པ་དེ་ཡང་ནུས་ཤུགས་ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད།

རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། མ་ཁེ་སིའི་རིང་ལུགས་དང་ནང་པའི་ཐེག་ཆེན་ཆོས་དབར་མི་མཐུན་པའི་ཆ་མང་པོ་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར། གཞི་རྩ་གཅིག་མཐུན་གྱི་ཆ་མང་པོ་ཡོད་པའི་ནང་ནས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་ཐབས་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་དེ་ཡིན། དེར་བརྟེན་རིང་ལུགས་དེ་གཉིས་ལ་དད་བཀུར་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཕན་ཚུན་བརྩི་བཀུར་བྱ་རྒྱུ་གོང་འཕེལ་གཏོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན།

ཆོས་ལུགས་ཀུན་གྱི་ནང་ནས་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་སྐྲུན་མཁན་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པ་ཁས་མི་ལེན་ཞིང༌། བདེ་སྡུག་ཐམས་ཅད་རང་གི་ལས་ལས་གྲུབ་པ་དང༌། བདེ་སྡུག་བཟང་ངན་གྱི་བྱེད་པོ་རང་ཉིད་ཁོ་ནར་འདོད་ཀྱི་ཡོད། དོན་སྙིང་འདིའི་ཐོག་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་ནི་ཆོས་ལུགས་ཤིག་མ་ཡིན་པར་བསམ་བློའི་ཚན་རིག་ཅིག་རེད་ཅེས་བཤད་མཁན་ཡོད།

ནང་ཆོས་ཀྱི་བདེ་སྡུག་ཐམས་ཅད་རང་གི་ལས་ལས་བྱུང་བར་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་ཅིང༌། སྐྱེ་བོ་གང་ཞིག་གི་ཚེ་འདིའི་བདེ་སྡུག་བཟང་ངན་གྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཚེ་སྔོན་མའི་ཀུན་སློང་བྱ་སྤྱོད་དང་བཟང་ངན་ལ་རག་ལུས་པ་ཡིན། ད་ལྟ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཀུན་སློང་འཁྱེར་སོ་དང་ལས་བཟང་ངན་གྱིས་འབྱུང་འགྱུར་གྱི་འབྲས་བུ་ལེགས་ཉེས་བཟོ་ཐུབ།

དེ་བཞིན་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་སམ། མ་ཁེ་སིའི་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྣམ་བཤད་དུའང་ཐམས་ཅད་རང་ཉིད་ཀྱི་ངལ་རྩོལ་ལ་རག་ལུས་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ད་དུང་མ་ཁེ་སིའི་དཔལ་འབྱོར་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ནང་རྒྱུ་ནོར་གསོག་འཇོག་ཁོ་ན་མིན་པར་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་ཇི་བཞིན་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་སེམས་ཁུརགཙོ་བོར་བསྟན་ཡོད། གཙོ་བོའི་ནན་བསྐུལ་དུ་ཡང་དངུལ་གསོག་འཇོག་ཁོ་ན་མིན་པ་དེ་དག་མཁོ་གནད་ཅན་གྱི་རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་རྩར་བེད་སྤྱོད་བཟང་པོ་གཏོང་དགོས་པ་བཤད་ཡོད།

དེ་བཞིན་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་དུའང་གཞན་དོན་གྱི་ཐབས་ལ་འབུངས་དགོས་པ་དང༌། འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་མང་བའི་བདེ་ཐབས་ལ་རང་ཉིད་དང་ཉུང་བའི་བདེ་དོན་བློས་གཏོང་དགོས་པའི་ནན་བཤད་བྱས་ཡོད་པ་དེས། བྱ་བ་ཐམས་ཅད་གཞན་ཕན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ཐབས་སུ་ངོས་འཛིན་པ་ཡིན། གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་ཀྱིས་དང་ཐོག་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་ས་དེ་བཤུ་གཞོག་ལ་ངོ་རྒོལ་དང་ཚུལ་མིན་ངན་སྤྱོད་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པས། དེས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཆོས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་ངེས་པ་མེད། ཡིན་ནའང་སྐབས་དེར་ཆོས་སྡེ་ཁག་འགའ་ཤས་ཚུལ་མིན་གྱི་བྱ་སྤྱོད་ངན་པའི་ནང་ཚུད་པར་བརྟེན་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་བྱུང་ཞིང༌། དེ་བཞིན་མ་ཁེ་སིའི་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྣམ་བཤད་ནང་ཕན་ཐོགས་ཅན་གྱི་དོན་ཚན་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། དོན་ཚན་ཁ་ཤས་ལག་ལེན་བསྟར་སྐབས་ཚུལ་མིན་བྱས་སྟབས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ལམ་ལུགས་དང༌། དེ་ལག་ལེན་བསྟར་མཁན་བར་གྱི་ཁྱད་པར་གསལ་པོར་འབྱེད་ཐུབ་པ་དགོས།

སྤྱིར་བཏང་ཆོས་ལུགས་ཚང་མ་བཤུ་གཞོག་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དྲང་བདེན་མིན་པའི་བྱ་སྤྱོད་དང་རྒྱབ་འགལ་ཡིན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་གསར་བརྗེའི་ལམ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་གྲལ་རིམ་དབྱེ་བའི་འཆིང་རྒྱ་ལས་རྣམ་པར་བརྒལ་ཏེ། རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ནང་གི་སེམས་རྒྱུད་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ཡང་དག་པའི་ལམ་ཕྱོགས་ཤིག་གསར་གཏོད་གནང་ཡོད།

མ་ཁེ་སིའི་བསམ་བློ་ཡང་སྒོ་མཐའ་དག་ནས་ཆོས་དང་རྒྱབ་འགལ་མིན་པར་བརྟེན། ཆོས་བྱེད་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནས་མ་ཁེ་སིའི་རིང་ལུགས་དེ་ཆོས་དང་རྒྱབ་འགལ་རེད་བསམ་པའི་དངངས་འཚབ་དང༌། ཡིད་ཆེས་བརྒལ་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད་པས། ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་ཚོར་ཤུགས་སྣོན་ངེས་པར་རྒྱག་དགོས། དེ་དང་ཕྱོགས་མཚུངས་མ་ཁེ་སིའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་པ་ཚོས་ཀྱང་མ་རྟོག་པ་དང་ལོག་པར་རྟོག་པ་མཐའ་དག་སེལ་དགོས།

རང་ཉིད་ལ་ཉམས་མྱོང་མེད་པའི་དབང་གིས་ཆོས་ནི་གཞི་རྩ་ནས་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་འགལ་ཟླར་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་ནི་ནོར་འཁྲུལ་རེད། དོན་དམ་པའི་མ་ཁེ་སིའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་པ་རྣམས་ནས་གྲུབ་མཐའི་འདོད་ཚུལ་མི་མཐུན་པའི་འགལ་རྐྱེན་ཆུང་ཁག་རྣམས་སེལ་བའི་དོན་ལ་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་གྱི་རིན་ཐང་དང་ཁྱད་ཆོས་རྣམས་གསལ་པོར་མཐོང་ཐུབ་པའི་སྒོ་འཕར་ཡངས་པོར་ཕྱེ་དགོས།

གཉིས། མ་ཁེ་སིའི་ལྟ་བ་ནི་སྤྱི་ཚོགས་བདེ་བའི་ཐབས་ལམ་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་མིན།

དེ་ལྟའི་ཀུན་སློང་གོང་སྤེལ་གཏོང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཆོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པ་ཞིག་མིན་པར་གྲུབ་འབྲས་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ལེགས་བཅོས་བྱ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་ཡིན། འདས་པའི་ལོ་བཅུ་ཕྲག་ཁ་ཤས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་གིས་མ་ཁེ་སིའི་ལྟ་བ་ནི་འགྲོ་བ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་བའི་ཐབས་ལམ་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་མིན་པར། དེར་དགེ་སྐྱོན་གཉིས་ཀ་ཡོད་པ་མཐོང་ཞིང༌། གལ་ཏེ་མ་ཁེ་སིའི་ལྟ་བ་དེ་ཉིད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་གོང་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུའི་ཐབས་ལམ་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཡིན་ན་དེར་རྩོད་པ་ཡོང་དོན་མེད་ལ། ལམ་ལུགས་གཞན་གྱི་མཐུན་འགྱུར་རོགས་རམ་ཡང་དགོས་དོན་མེད།

འོན་ཀྱང་སྤྱིར་བཏང་མཐོང་ཚུལ་ལ་དེའི་ (མ་ཁེ་སི) རྗེས་འཇུག་པ་ཚོས་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁེ་དབང་འཛིན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གྲལ་རིམ་ཞིག་མེད་པ་བཟོས་ཏེ། དེའི་ཚབ་ལ་གྲལ་རིམ་གཞན་ཞིག་འཛུགས་ཀྱི་ཡོད། སེམས་དང་གསར་གཏོད་ཀྱི་ནུས་ཤུགས་འགོག་པ་དང༌། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཕན་ཚུན་ཞེད་སྣང་དང་ཡིད་མ་ཆེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་པ་དེས་སྤྱི་ཚོགས་བདེ་ཐབས་སུ་ནང་སེམས་རྒྱུད་ཀྱི་འཕེལ་ཕྱོགས་ཡར་རྒྱས་གོང་མཐོར་གཏོང་དགོས་པ་གལ་ཆེར་མཐོང༌།

སྲིད་དོན་ནམ། དཔལ་འབྱོར། ཡང་ན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་རིགས་གཅིག་བཅས་ཁོ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་ལྡེང་གི་མེད་པ་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ནས་གསལ་པོར་བསྟན་ཡོད། དེར་བརྟེན་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་འཛམ་གླིང་འདིའི་ལམ་ལུགས་ཆེན་པོ་གཉིས་ཀས་ཕན་ཚུན་ལེགས་ཆ་ལེན་རེས་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་སྙམ། དེ་བཞིན་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་དུས་རབས་འདིའམ། དུས་རབས་རྗེས་མའི་ནང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་དགོས་མཁོ་བསྐང་མི་ཐུབ། དེའི་ཕྱིར་མ་ཁེ་སིའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་པ་ཚོས་དམངས་གཙོའི་ལམ་ལུགས་ཁག་ནས་ལེགས་ཆ་མང་པོ་ལེན་དགོས་པ་ཡིན།

དེ་དང་ཕྱོགས་མཚུངས་ལམ་ལུགས་དེ་ཚོར་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་ལེགས་ཆ་མང་པོས་ཕན་ཐོགས་ཐུབ་རྒྱུ་དང༌། ལྷག་པར་སྤྱི་ཚོགས་བདེ་ཐབས་ལ་ཀུན་སློང་ཡར་རྒྱས་གོང་སྤེལ་གཏོང་ཐབས་ཀྱི་ལེགས་ཆ་དེ་དག་གིས་ཕན་ཐོགས་ཐུབ་ངེས་ཡིན། རོགས་རེས་མཉམ་ལས་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ལམ་ནས་མི་དམངས་ས་ཡ་མང་པོར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། རིགས་འདྲ་མིན་གྱི་ཆོས་ལུགས་དང༌། སྲིད་དོན། དཔལ་འབྱོར་བཅས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་བམ་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཆེན་པོ་འདི་ཞི་དུལ་མཛའ་འབྲེལ་ཅན་དུ་འགྱུར་རྒྱུའི་ལས་འགན་རང་ཅག་སྐྱེ་བོ་ཚང་མར་འདྲ་མཉམ་དུ་ཡོད། དེ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཐབས་ལམ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་སྩལ།

༡༩༨༡ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༡ ཉིན་རྡོར་གླིང་བོད་མི་རང་འཚོའི་བཟོ་གྲྭར་ཕེབས་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

དེ་རིང་འདིར་རྡོ་རྗེ་གླིང་ཁུལ་གནས་སྡོད་བྱེད་མཁན་བཟོ་གྲྭའི་འགོ་ལས་ཚོ་དང༌། དེ་མིན་གཡས་གཡོན་ས་ཁུལ་ཁག་ནས་འབྱོར་བ་སོགས་མི་མང་སེར་སྐྱ་གང་འཚམས་ཤིག་འདུ་འཛོམས་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནས་བཤད་པ་བཞིན། ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་དང་སློབ་ཕྲུག མི་མང་གང་འཚམས་ཡོད་པ་འདི་རྣམས་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་ཁུར་དུ་འཁྲི་བའི་ལས་འགན་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་འཁྱེར། འཚོ་བའི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་སེམས་ཁྲལ་དེ་ཙམ་བྱེད་དགོས་མེད་པས་གཞི་རྩ་ཚུགས་ཏེ་ཡོད་པ་དེ་གང་ལེགས་བྱུང་འདུག ངོས་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ངོས་རང་ས་གནས་འདིར་ཡོང་ཐེངས་གཉིས་པ་ཡིན་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་མང་ནས་དངོས་འབྲེལ་དོན་དམ་པའི་དད་པ་དང༌། དམ་ཚིག་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་པོ་ཐོན་པ་དེར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌།

ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལས། དམིགས་བསལ་གསར་པ་ཤོད་རྒྱུ་མེད་ནའང༌། ང་རང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་སླེབས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། དེའི་རིང་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་ནས་ཞབས་འདྲེན་ཞུས་མེད།

ཆེ་ས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན། རྒྱ་གར་ནང་དང༌། སུད་སི། ཁེ་ན་ཌ། ཨ་རི། ཉི་ཧོང་སོགས་ཁྱོན་རྒྱལ་ཁབ་མི་འདྲ་བ་བཅུ་དྲུག་ལྷག་ཙམ་གྱི་ལུང་པའི་ནང་ལ་བཀྲམས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེ་རྣམས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན། བོད་རིགས་ཟེར་བ་འདི་རྩ་བའི་མགོ་གྲུང་པོ་དང་ཐབས་ཤེས་གང་ཡང་བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་དང་ཆབས་ཅིག མི་རིགས་ལ་ཁུངས་རྩིས་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། གཞུང་འདེད་རྒྱུ་ཡོད་པ། ཆ་འཇོག་འཕེར་ཞིང་ཡིད་ཆེས་བློས་འགེལ་བྱས་ཆོག་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་མཐོང་ཚུལ་བཟང་པོར་གྱུར་ཡོད་པ་རེད།

དེ་ནི་ང་ཚོས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱིས་ཚིག་སྐམ་པོའི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་མིན་པ་དང༌། ཡང་རྒྱུ་དངོས་པོའི་འགྲོ་སོང་བཏང་ནས་འགྲུབ་ཐུབ་རྒྱུ་ཞིག་མིན་པ་རེད།

འོ་ན་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། ང་ཚོས་ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་གཅིག་ཏུ་དྲང་པོས་གཞུང་བསྲིངས་ཤིང༌། བསམ་པ་རྣམ་དག་དང་ངོ་ལྐོག་རྒྱབ་མདུན་མེད་པ་ཞིག་བྱས་པའི་ཉེར་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོས་བོད་མིའི་རིན་ཐང་ལོ་ནས་ལོ་མཐུད་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་དངོས་འབྲེལ་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཅིག་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེ་བཞིན་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་ཕྲུ་གུ་ཚོ་ཡིན་ནའང་གོ་སྐབས་ཤིག་ཐོབ་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུའི་མཐུན་རྐྱེན་ཚང་ཚེ་རྗེས་སུ་མ་ལུས་པའི་སློབ་ཚན་ལེན་ཐུབ་ཅིང༌། རྡོ་དོན་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་བའི་བོད་མི་རྒན་གཞོན་ཁྱོན་འབུམ་གཅིག་དང༌། ཁྲི་གཅིག་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་སྤྱི་ཡོངས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་གཏམ་དོན་ལར་རྒྱ་གང་སར་དོན་དམ་ཞབས་འདེགས་ལེགས་སྒྲུབ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད།

ལྷག་པར་དུ་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་མཚོན་ན། མི་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་སོང་བའི་རིང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ས་ཁུལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བོད་རིགས་མཆིས་སོ་ཅོག་ནས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཤ་ཞེན་འགོག་མེད་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་དད་གུས་ཀྱི་བློ་ནམ་ཡང་འགྱུར་བ་མེད་པར་དད་པ་དང་དམ་ཚིག་ཤ་ཞེན་ལར་རྒྱ་བཟང་པོ་གང་གིས་ཀྱང་གཏོར་དུ་མེད་པར་དཀའ་སྡུག་ཇི་ཙམ་འཕྲད་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྙིང་སྟོབས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བ་དང་སྲ་ཞིང་བརྟན་དུ་འགྲོ་བ་སོགས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་ཧ་ལས་དགོས་པའི་བསྔགས་ཡུལ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌།

དེ་འབྲེལ་བོད་ནང་ཁུལ་དུ་བོད་རིགས་ཕན་ཚུན་བོད་གངས་ཅན་པ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ངོས་འཛིན་གསལ་དུ་ཕྱིན་ཏེ་གང་ལྟར་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོའི་དམ་ཚིག་ལར་རྒྱ་དང༌། ལྷག་བསམ་གཡོ་མེད་ལ་བརྟེན་ནས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཡོད་པའི་མི་རིགས་གཅིག་གི་ནང་ནས་གྱོང་ཤོས་ཀྱི་གྲས་ཤིག་ཏུ་ཆ་འཇོག་ཐུབ་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་རེད།

ཕྱི་དངོས་པོའི་ཡར་རྒྱས་མེད་ནའང༌། མི་རིགས་འདིའི་གཞི་རྩ་བརྟན་ལ་གྱོང་རྒོད་ཅིག་དང༌། ལས་དོན་གང་ཅིར་ཚགས་ཚུད་པོ་བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་ནི་འཛམ་གླིང་ཐོག་གསལ་པོར་བསྟན་ཐུབ་ཡོད་པ་རེད།

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམ་ན། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདི་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ནང་ལ་མ་བྱུང་བའི་དཀའ་སྡུག་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་པ་རེད། དེ་སྔ་བོད་སིལ་བུའི་སྐབས་ལ་ང་ཚོ་ནང་འཁྲུག་རྒྱག་པ་དང༌། ཕྱི་ནས་རྐྱེན་ངན་ཡོང་བ་སོགས་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་ད་ལམ་ནང་བཞིན་བོད་རྒྱ་ཁྱབ་ཡོངས་རྫོགས་ནག་པོ་ཡུག་གཅིག་ཏུ་བཏང་བ་ནི་བྱུང་མ་མྱོང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། འཇིགས་དངངས་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ཏུ་བསྡད་དགོས་པ་སོགས་ང་ཚོར་དུས་ཚོད་སྡུག་ཤོས་ཤིག་བྱུང་བ་རེད། འོན་ཀྱང༌། བསམ་ཞིབ་བྱས་ཚེ་བོད་མི་དམངས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་དང༌། མི་རིགས་དེ་མཁྲེགས་པོ་ཇི་འདྲ་ཡོད་མེད་རྟགས་མཚན་བསྟན་རྒྱུའི་བརྟག་དཔྱད་བྱ་ཡུལ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད།

གང་ལྟར་དུས་ཚོད་ཐབས་སྡུག་པོ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ནས་གཙོ་བོ་གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སྙིང་སྟོབས་དང་ལྷག་བསམ་ནམ་ཡང་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཞན་ཡུལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོས་ཀྱང་གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར་ཞབས་འདྲེན་ཞུས་མེད།

འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བཙན་བྱོལ་བོད་པ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་ཤར་ཕྱོགས་ལུང་པའི་ནང་ནས་བཙན་བྱོལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། ནུབ་ཕྱོགས་ལུང་པའི་ནང་ནས་ཀྱང་བཙན་བྱོལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཡུལ་ལུང་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ནས་བཙན་བྱོལ་བ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང་བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་ང་ཚོ་ཐབས་སྐྱོ་པོའི་གྲས་སུ་བསྡད་ཡོད་པ་མ་རེད། ཨང་དང་པོའི་ནང་ལ་སླེབས་མེད་ནའང་མཇུག་ཏུ་ལུས་མེད།

དེ་འབྲེལ་བོད་པར་ཤ་ཚ་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་སྣ་དེ་ཚོས་དེ་སྔོན་ཕྱི་ལོ་དྲུག་ཅུ་རེ་གྲངས་དང་བདུན་ཅུ་དོན་གྲངས་ཀྱི་འགོ་སྟོད་ཙམ་ལ་ཁོ་ཚོ་བོད་པར་ཤ་ཚ་ཡོད་ནའང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ཡལ་ཚར་བ་རེད། བྱེད་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད་སོགས་རྗོད་མཁན་བྱུང་བ་དེ་ཚོའི་གྲས་ནས་དེང་སང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ཁྱད་མཚར་ཞིག་འདུག ཡ་མཚར་ཞིག་འདུག དེང་བོད་དོན་འདི་ཁྱད་མཚར་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག་པས། ང་ཚོས་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན་བོད་མི་རྣམས་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་ཡོད་མཁན་ཞིག་དང༌། སྤྱིར་བཏང་ཐོག་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོའི་ལུང་པ་སྙིང་རྗེ་པོ་དང༌། རང་བྱུང་ཐོན་སྐྱེད་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།

འོན་ཏེ་ས་ཆ་དཀའ་ངལ་ཅན་འབྱུང་བའི་མཐུན་རྐྱེན་གྱི་ཆ་ནས་དེ་ཙམ་འཛོམ་པོ་མེད་པའི་ལུང་པ་རྗེས་ལུས་ཐེབས་པ་ཞིག་གི་ནང་ལ་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་དཀའ་ལས་བརྒྱབས་ཏེ་སྡོད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན་པ་སོགས་ཀྱི་ཆ་ནས་མིན་ནམ། གང་ལྟར་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་མི་རིགས་གྱོང་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།

ད་ཕན་འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་ཤིག་གི་རིང་ལ་ང་རང་ཚོར་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་ཡོད་ནའང༌། དེ་དག་ལ་མ་ལྟོས་པར་བོད་སྤྱིའི་བདེ་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་མཚོན་ན། ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་པ་ལས་སྡུག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་མ་རེད། དཀའ་ངལ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་སྐབས་འདིར་རྩ་བའི་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་མཐའ་གསལ་ཡོང་རྒྱུར་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང༌། དངོས་སུ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་དང༌། རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཐོག་ནས་ཤོད་དགོས་བྱུང་ན། ཕྲན་བུའི་ཤོད་ཁག་པོ་ཡོད་པའི་དུས་ཚོད་འདིར་ཡང་ང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་བརྟེན། ད་ཆ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་མཐུན་པ་དང་བཟང་པོའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་བ་གང་འཚམས་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པས། དེ་བས་ཀྱང་སེམས་ཤུགས་ཆག་དགོས་དོན་མེད་པ་དང༌། ད་ཕན་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱས་པ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ནའང་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཤེས་སོང་ངམ།

མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་སེམས་ཤུགས་ཡོད་མཁན་ཞིག་དང༌། བསམ་བློའི་ནང་སྙིང་ལ་དམ་བཅའི་རི་མོ་ཡོད་མཁན། ངས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡིན་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། ངས་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ནུས་ཤུགས་གང་ཡོད་བཏོན་ནས་ལེ་ལོ་ཞུམ་པ་མེད་པའི་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་ཡིན་ན། སྤྱིར་བཏང་འགྲུབ་མི་སྲིད་པ་ཞིག་ཀྱང་མིའི་སེམས་ཤུགས་དང་ཕྱི་ནང་མཐུན་རྐྱེན་གྱི་ཐོག་ནས་རིམ་པས་འགྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད།

དེ་མིན་སྤྱིར་བཏང་ལས་སླ་པོར་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་དང་འགྲུབ་སྲིད་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང༌། སེམས་ཤུགས་མེད་ན་ལེ་ལོ་དང་སྒྱིད་ལུག་ཞུམ་པའི་དབང་དུ་སོང་ནས་སྒྲུབ་མི་ཐུབ་ཅིང༌། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་བོད་སྤྱི་པའི་བདེ་དོན་བོད་མིའི་ཐོག་ཏུ་ལས་འགན་འཁྲི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་མཚུངས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུའི་འགན་ཁུར་ཡང་ང་ཚོར་འཁྲི་ཡོད་པ་རེད།

ཁ་སང་བརྗོད་པ་བཞིན་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ལ་ཡོད་པའི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་འདྲ་བོད་པ་གཅིག་པུ་ལས་གཞན་དག་ལ་མེད་པར་ཐག་གཅོད་བྱས་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོས་ཧམ་བཤད་བྱས་པའང་མ་ཡིན། ས་གནས་གང་སར་སོང་སྟེ་ལྟོས་དང༌། གསལ་ཤེས་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། རྡོ་དོན་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ལག་པར་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་གཞན་དག་སུ་གཅིག་ལ་མི་འདུག

ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སོགས་ཆ་ཚང་ལ་སྤུས་དག་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་དག་དེང་སང་འཛམ་གླིང་འདིར་དགོས་མཁོ་ཡོད་དམ་ཞེ་ན་དགོས་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་གིས་རྨོངས་དད་རེད་སོགས་མིང་འདོགས་ཇི་ལྟར་བྱས་རུང་མ་བྱས་རུང༌། ཡང་སྙིང་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མིའི་གཤིས་རྒྱུད་ཡ་རབས་སུ་འགྱུར་བ་དང༌། སྤྱོད་ངན་ཇེ་ཉུང་དུ་འགྲོ་ཐུབ་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་རེད། རང་གཞན་སུ་ཡིན་ནའང་སྤྱོད་ངན་བྱེད་པ་དང༌། བསམ་བློ་ཐབས་སྡུག་གཏོང་མཁན་མ་རབས་ནི་སྤྱོ་ཚོགས་གང་དུ་ཡིན་ཡང་ཕན་མི་ཐོགས་པ་ཞིག་དང༌། མི་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

དེར་བརྟེན། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མི་སྡེའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཡ་རབས་སུ་འཇུག་པའི་བསླབ་བྱ་བཟང་པོ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། གཅིག་ནས་ཕྱི་འཇིག་རྟེན་ཆགས་ཚུལ་གྱིས་མཚོན་པས་ཕྱི་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་སོགས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཆ་ནས་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དེང་སང་ཚན་རིག་གི་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། མཐུན་ཤོས་ཉེ་ཤོས་ཤིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད།

འཛམ་བུ་གླིང་འདིར་ལྟ་བ་དང༌། གྲུབ་མཐའ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ནའང་དེང་ཚན་རིག་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པའི་བརྗོད་ཚུལ་དང་ཐག་ཉེ་ཤོས། མཐུན་ཤོས་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་ཆགས་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ནི་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་འདུག

གནས་ཚུལ་དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། དགོས་པ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་རེད།

ཅི་སྟེ་ཕན་ཐོགས་མེད་པ་ཡིན་ན། སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་དོན་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ང་ཚོ་ནང་པ་ཡིན་པ་གཅིག་པུས་དེང་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ཕན་ཐོགས་མེད་ན་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་ཡོད་པ་མ་རེད། དཔེར་ན། ཕ་མེས་ཀྱི་ཅ་དངོས་རྙིང་པ་ཞིག་དེང་སང་གི་དུས་སུ་མ་རན་པར་བེད་སྤྱོད་དེ་ཙམ་མི་འདུག་གཱ། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་རྩ་ཆེར་བཟུང་སྟེ་དྲན་རྟེན་ལྟ་བུར་འཇོག་རྒྱུ་ལས་མེད་པ་ཇི་བཞིན་རེད། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ནི་དེ་སྔོན་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་ནང་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། དེང་སང་སྤྱི་ཚོགས་གསར་པའི་ནང་ལ་ཕན་ཐོགས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དེ་སྔའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་དུ་བཞག་ན་འགྲིགས་པ་རེད། མ་འགྲིགས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག་གཱ། ཧ་ལས་དགོས་དོན་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་མ་ཡིན་པར་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལ་དུག་ལྟར་བལྟས་ནས་ཆོས་དེ་སྤངས་པའི་རྗེས་ལ་བདེ་སྐྱིད་གང་ཡང་བྱུང་ངམ།

དཔེར་ན། ང་རང་ཚོའི་ཡུལ་གྱི་ནང་ལ་རྒྱ་མིའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་སྟངས་ནི་ཆོས་ལ་སྐྱོན་དུ་བརྩིས་ཏེ། ཆོས་ཟེར་བ་དེ་ཧ་ཅང་སྡུག་པོ་ཡིན་ཚུལ་དམའ་འབེབས་སྣ་ཚོགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་ན་ཆོས་སྤངས་པའི་རྗེས་ལ་ཆོས་བྱེད་མཁན་ལས་སྐྱིད་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་མ་རེད་དམ།

ཆོས་བྱེད་མཁན་ལས་ལམ་འགྲོ་ཆེ་ཙམ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་མ་རེད་དམ།

ཆོས་བྱེད་མཁན་ལས་བགས་ཕེབས་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་མ་རེད་དམ།

དེ་ལྟར་ཡོད་ན་འགྲིགས་པ་ཡིན་ཡང་གཏན་ནས་མེད་ཅིང༌། ཡོད་པ་རྣམས་གཏོར་གཤིག་གཏོང་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་དང༌། མེད་པ་བཟོས་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། སྔར་མེད་ལམ་སྲོལ་གསར་གཏོད་བྱས་ཏེ་ལམ་སྲོལ་རྙིང་པས་སྒྲུབ་མི་ཐུབ་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལམ་སྲོལ་གསར་པས་སྒྲུབ་སྟེ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བདེ་སྐྱིད་གསར་པ་ཞིག་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་བསྟན་རྒྱུ་ཡོད་ན་འགྲིགས་པ་ཡིན་རུང༌། དེ་འདྲ་བསྟན་རྒྱུ་འདུག་གམ། གཏན་ནས་མི་འདུག བོད་ནང་ལ་སྨོས་ཅི། རྒྱ་ནག་ཁོ་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་གི་ཁ་ཐབས་ལ་ལྟོས་དང༌། ཡོད་པ་རྣམས་གཏོར་བརླག་བཏང་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་རེད་མ་གཏོགས་ད་ཕན་གསར་བརྗེ་བྱས་ཏེ་མི་ལོ་སུམ་ཅུ་ལྷག་ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ཡང་ཚོད་མ་ཐིག་པར་དཔེར་ན། རླངས་འཁོར་ལྟ་བུར་མཚོན་ན་གཅིག་བྱེད་དུས་གཡས་སུ་སྐྱོག་དྲག་པ་དང༌། གཅིག་བྱེད་དུས་གཡོན་ལ་སྐྱོག་དྲག་སྟེ་རྡབ་སྐྱོན་ཡོང་གཞི་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་གམ།

ཏང་གི་ཡང་དག་པའི་སྲིད་ཇུས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་དག་པ་ཡིན་རྒྱུ་རེད་ཀྱང༌། ཡང་དག་པ་དེར་དུས་རྟག་ཏུ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་ཀྱི་མི་འདུག་གམ།

དངོས་དོན་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡིན་ན་སྤྱི་ཚོགས་ནང་རན་པོ་ཞིག་ཏུ་གནས་རྒྱུ་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་དོན་མི་འདུག་གཱ། ཡང་དག་པ་དེ་དག་གཡས་སྐྱོག་གཡོན་སྐྱོག་གིས་ད་ལྟའང་གྲ་མ་འགྲིགས་པར་བསྡད་མི་འདུག་གམ།

སྤྱི་ཚོགས་གསར་པའི་ནང་ལ་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་མེད་པ་བཟོས་ཏེ་དེ་ལས་ལྷག་པའི་ལམ་སྟོན་ཐུབ་ན་ང་རང་གི་ངོས་དང༌། ང་ཚོའི་ནང་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་མི་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང༌། ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་ཉེན་བཟུང་བྱས་ན་ཕ་ཐོགས་མེད་པ་ཞིག་རེད། དངོས་ཡོད་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཕན་པ་གང་ཅིའི་ཐོག་ཏུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྟར་བསམ་བློ་བཏང་དུས་ང་རང་ཚོར་ཆོས་ཤིག་ཡོད་ན་སེམས་སྐྱིད་པ་དང༌། ཕག་ཕེབས་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་འདུག

ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཡོད་བཞིན་པ་དེ་དག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུའི་འགན་ཁུར་ང་ཚོ་བོད་པ་ཚོར་འཁྲི་ཡོད་པ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དུའང་འགན་འཁྲི་ཡོད་པ་དང༌། གཉིས་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་སྤུས་དག་པོ་དང༌། རྒྱ་ཆེན་པོ་དང༌། གཏིང་ཟབ་པོ་ཡོད་མུས་འདི་དག་གི་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་ང་ཚོར་འགན་འཁྲི་ཡོད་པར་བརྟེན། ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་ཚོ་ཡིན་ནའང་འདྲ། མི་མང་སྤྱི་བྱིངས་ཡིན་ནའང་འདྲ། དོན་དུ་ང་ཚོ་ཚང་མས་སོ་སོའི་འཕྲལ་སེལ་ཉིན་རེའི་འཚོ་གོས་ཀྱི་ལས་དོན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དུས་འདིར་བོད་མི་རིགས་ཡོངས་ལ་འགན་ཆེན་པོ་ཞིག་འཁྲི་ཡོད་པར་བརྟེན། ཚང་མས་སེམས་སུ་བཅངས་ཏེ་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་རོགས། ད་ལྟ་བར་དུའང་བྱེད་པ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ནའང་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ང་ཡང་རང་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའི་སྐབས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་ད་ཆ་རང་ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེ་དྲུག་ཞེ་བདུན་ཞིག་ལ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། བསམ་བློ་བཏང་ན་མིའི་མི་ཚེའི་ནང་གི་དུས་ཚོད་ཡག་ཤོས་དེ་མིའི་ལུང་པར་བསྐྱལ་དགོས་བྱུང་བ་རེད། ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་ཡིན་ནའང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམ་ན་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་དགུ་བཅུ་ཙམ་བསྡད་པ་ཡིན་ན། ད་ལྟ་ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་ཡིན་དུས་གང་འཚམས་བསྡད་འདུག་པས། ད་ལྟ་བསམ་བློ་གཏོང་ལོང་དང་བྱེད་ལོང་འདུག

རང་ངོས་ནས་ད་ཕན་ཡང་གང་ཐུབ་བྱས་པ་ཡིན། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་གོང་བརྗོད་བཞིན་བོད་སྤྱིའི་དོན་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བདེན་དོན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས་སོགས་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང༌། སོ་སོའི་ཐོག་ཏུ་ལས་འགན་འཁྲི་ཡོད་པ་གང་ཞིག་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་དང༌། རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད།

འདི་ག་རྡོར་གླིང་ཁུལ་དུ་ཡོད་པ་ཚོས་ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་སུ་བཤད་པ་ལྟར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱས་འདུག ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། དེ་བཞིན་བར་ལམ་འབྲུག་ནས་བོད་པ་ཡོང་མཁན་ཚོར་རྡོར་གླིང་དང་ཀ་སྦུག་ཏུ་སྡོད་མཁན་ཚོས་ས་གནས་འབྲེལ་མཚུངས་བབས་ཀྱིས་ཐད་ཀ་ཐད་ཀར་དང་བླངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཕན་རོགས་གང་ལེགས་བྱས་འདུག དེར་ང་རང་ཡང་དགའ་པོ་བྱུང༌།

དམིགས་བསལ་གྱིས་བརྗོད་རྒྱུར། ད་དུང་འབྲུག་ནས་གང་འཚམས་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཚོར་སྔར་བཞིན་ས་གནས་འབྲེལ་མཚུངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རོགས་ཕན་ཧུར་སྐྱེད་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། དེ་མཚུངས་བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་དུ་ཡོང་མཁན་འགའ་ཤས་སྐད་མ་ཤེས་པས་འགྲོ་སྟངས་མགོ་མ་འཚོས་པའི་ཐོག་ཏུ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་པ་རེ་ཟུང་ཡོང་གི་ཡོད་ཚོད་ལ། དེ་ཚོར་ཞལ་འདེབས་བསྡུས་ནས་རོགས་རམ་བྱས་འདུག་པ། ཞེ་དྲག་དགའ་པོ་བྱུང༌།

ང་ཚོ་གང་དུ་གནས་པའི་ཡུལ་དེའི་ཡུལ་ཆུ་འཐུང་ནས་ཡུལ་ཁྲིམས་འཁུར་དགོས་ཟེར་བ་ལྟར། ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནང་བཤད་པ་བཞིན་མཐུན་ལམ་གང་ཟབ་ཀྱིས་དེ་ཚོར་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བོད་པ་དང་དོན་དམ་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་མཁན་ཡུལ་མི་ཕལ་ཆེ་བས་བོད་པར་དགའ་པོ་བྱེད་པ་མ་གཏོགས། མི་དགའ་བ་བྱེད་མཁན་མི་འདུག ཤར་ཨ་རུ་ན་ཅལ་མངའ་ཁུལ་ནས་ནུབ་ལ་དྭགས་བར་དང༌། ལྷོ་ཕྱོགས་ཀ་ན་ཌ་ཀ་བར་སྤྱིར་བཏང་ཡུལ་མི་སྤྱི་བྱིངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་བོད་པར་རང་བཞིན་གྱི་གཏོང་ཕོད་མཁན་ཞིག་དང༌། མི་གཤིས་ཡག་པོ་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་དགའ་པོ་བྱེད་པ་དང༌། བསྟོད་ར་གཏོང་མཁན་ཞིག་མ་གཏོགས་མི་འདུག

ཡང་རེ་ཟུང་གི་ཐོག་ལ་བོད་པས་བྱེད་སྟངས་མ་ཤེས་པ་ལྟ་བུས་ཁོང་ཚོས་རྣམ་འགྱུར་སྡུག་པོ་བསྟན་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ལྟར་ཡོང་སྲིད་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད། གནས་ཚུལ་དེ་རིགས་ནས་འཁྲོགས་ལངས་ཏེ་མཐོང་ཚུལ་ཡོང་གཞི་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅིང༌། དཔེར་ན། དེ་སྔོན་འབུམ་སྡེ་ལ་ཁུལ་དུ་བྱུང་བ་རེད། དེ་བཞིན་ཀ་ན་ཌ་ཀའི་མངའ་སྡེའི་ནང་གསར་ཤོག་ཐོག་ཐོན་པ་དང༌། དྷ་རམ་ས་ལའི་ས་ཁུལ། རྡོ་རྗེ་གླིང་ས་ཁུལ། འབྲས་ལྗོངས་ས་ཁུལ་སོགས་སུ་ཕྲན་ཚེགས་ཕྲན་ཚེགས་ཡོང་གི་འདུག ཡོང་སྲིད་པ་ཞིག་རེད༌། དེར་བརྟེན། ཚང་མས་མཐུན་ལམ་གང་ཆེས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཤེས་སོང་ངམ།

ཡུལ་མིའི་ཐོག་ཏུ་ང་ཚོས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གིས་གུས་བརྩི་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། བསམ་པ་རྣམ་དག་གིས་མཐུན་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དཔེར་ན། ཡུལ་མི་ཉམ་ཐག་འཁྱེར་དམན་ཚོར་ང་ཚོའི་ནང་ནས་དངུལ་ཕྲན་བུ་ཡོད་མཁན་ཚོས་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ནས་མི་འབྱུང་བ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོ་ཁོང་ཚོའི་ལུང་པར་བསྡད་ཡོད་པ་ལས། ང་ཚོའི་ལུང་པར་བསྡད་པ་ཞིག་མིན་སྟབས། དོན་གྱི་བདག་པོ་ཡུལ་མི་ཚོ་རེད་མ་གཏོགས་ང་རང་ཚོ་མ་རེད།

དེར་བརྟེན། ཉམ་ཆུང་འགྲོ་བཟོ་སྡོད་མཁས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་བཞིན་རང་གི་དཀའ་ལས་སྒྲུབ་སྟེ་འབྱོར་པ་གང་འཚམས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། གཞན་གྱི་མདུན་དུ་ངོམ་སྟོན་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་སྟབས། དེ་ལས་སོ་སོའི་ནང་དུ་ཟ་བཏུང་ལེགས་པ་བྱེད་དེ་བག་ཕེབས་སུ་གནས་ན་ལེགས་ཤིང༌། དེ་འབྲེལ་རྒྱན་ཆ་མཆོར་པོ་དང་གྱོན་པ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་གྱོན་པ་སོགས་དགེ་མཚན་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། དེས་གྲོད་པ་རྒྱགས་པ་ལ་མི་ཕན། ལུས་ལྗིད་ཆེ་བ་སྡུག་གྱོང་ལས་ཕན་པ་གང་ཞིག་ཡོད་དམ།

དེ་ལས་ཡོད་པ་རྣམས་རྡོག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་ཁུ་སིམ་མེར་བསྡད་ན་སྐྱིད་ཤོས་དང་དགྲ་ཉུང་གི་རེད། རང་ཉིད་མཆོར་མདོག་གི་གའུ་དང༌། ལག་གདུབ། སོར་གདུབ། གཡུ་བྱུར་སོགས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་བཏགས་ཏེ་ཡོད་མཆོར་བྱས་ན་ཕན་པ་གང་འདུག་གམ།

མིའི་སེམས་ལ་ཕོག་རྒྱུ་ཞིག་ལས་གཞན་གང་ཡང་ཡོང་རྒྱུ་མེད་ན་བྱབ་ཆུང་དེ་འདྲ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། མཐའ་མ་མི་ནི་ཚང་མ་འཆི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང༌། དེ་སྐབས་ཕུང་པོར་རྒྱན་ཆ་བཏགས་ནས་སུས་འཁྲིད་ཀྱི་ཡོད་དམ། ང་ཚོས་དོན་མེད་སྤྲོས་པ་བྱེད་པ་དང་བག་མ་བསུ་ལེན་བྱེད་སྐབས་སུ། ཧ་ཅང་རྒྱས་སྤྲོས་བྱེད་པ་སོགས་ཕན་མེད་དོན་མེད་ཡིན་པ་ལས་ལེགས་ཆ་མ་ཡིན་ཞིང༌། ང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལུགས་སུ་ཕྱག་མཆོད་གང་ཐུབ་ཀྱི་ཕན་པ་རྒྱ་གང་ཆེ་བྱེད་རྒྱུ་ལས། དེ་མིན་དོན་ཚང་འཁུ་བསྡུས་པོ་ཞིག་བྱས་ན་ལེགས་པ་དང༌། ཧ་ཅང་སྤྲོས་པ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད།

བལ་ཡུལ་ཁུལ་ལ་བག་མ་བསུ་ལེན་སྐབས་ཧ་ཅང་གི་རྒྱས་སྤྲོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཚོད་འདུག བྱེད་སྟངས་དེར་མི་བློ་གྲོས་ཡོད་མཁན་ཞིག་གི་བལྟས་ན། བྱབ་ཆུང་པ་རེད་མ་གཏོགས་རྣམ་དཔྱོད་གང་ཡང་མ་རེད། ང་རང་ལ་མཚོན་ན། དེ་སྔ་བོད་དུ་སྡོད་སྐབས་རྒྱ་སེའི་སྟོད་འགག་དང༌། རྒྱ་སེའི་རས་ཟོམ། རྒྱ་སེའི་ཆབ་བླུགས་སོགས་གྱོན་སྲོལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ལུས་ལ་རྩུབ་ཅིང་མི་བདེ་བ་མ་གཏོགས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མི་འདུག དེ་སྐབས་རས་ཀྱི་སྟོད་འགག་ལུས་ལ་འཇམ་ཞིང་བདེ་བ་དང༌། དྲེག་པ་འཁྲུ་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དགེ་མཚན་འདུག རྒྱ་སེའི་སྟོད་འགག་ལ་དྲེག་པ་འཁོར་རུང༌། འཁྲུ་མི་ཐུབ་པ་དང་གལ་སྲིད་བཀྲུས་པ་ཡིན་ན། ཚོས་ཚང་མ་ཕར་འདྲེས་ཚུར་འདྲེས་ཀྱིས་མདོག་ཉེས་ཐག་ཆོད་ཅིག་ཆགས་ཏེ་ཕལ་ཆེར་ངུས་པའི་གདོང་འདྲ་པོ་ཆགས་ཀྱི་རེད། ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མི་འདུག

དོན་སྙིང་གྱོན་ན་བདེ་ཞིང༌། འཁྲུ་བདེ་བ། སྤུས་དག་པོ། སྟབས་བདེ་པོ་ངོས་གཙང་མ་ཞིག་བྱས་ན་ལེགས་ཤོས་རེད། དེ་མིན་ཁྱེད་རང་ཚོས་རྒྱན་སྤྲས་བྱས་ན་དོན་མེད་རེད། བྱབ་ཆུང་རེད། དེ་འདྲ་མ་བྱེད་ཨ། གནས་ཚུལ་དེ་རྣམས་ཀྱང་བརྗོད་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

རྩ་བའི་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༨ ཀྱི་ལོ་མཇུག་ནས་རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་སྐྱོང་ཕྱོགས་དེ་སྔ་དང་མི་འདྲ་བའི་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ལྷག་དོན་ཧུའུ་ཡའོ་པང་ལྷ་སར་སླེབས་པའི་རྗེས་ལ་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་དུ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་དེ་ཚོ་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་ངོས་ལེན་བྱས་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་རླབས་ཆེན་ཞིག་རེད། དེ་སྔོན་རྒྱ་མིའི་དཔོན་རིགས་ཚོས་སོ་སོས་ནོར་འཁྲུལ་བྱས་པ་རྣམས་མི་གཞན་གྱི་ཐོག་ཏུ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་བསྙོན་དཀྲིའི་འབོད་སྒྲ་བསྒྲགས་རྒྱུ་དེ་ལས་སོ་སོར་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་ལུགས་ཟེར་མཁན་གཅིག་ཀྱང་མེད་པ་རེད།

ད་ལྟའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་གང་ལ་གང་འཚམས་གུ་ཡངས་པོ་དང༌། ཡག་པོ་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་བསྟན་གྱི་འདུག དེར་བརྟེན་ཕན་ཚུན་ཐད་འབྲེལ་ཐོག་ནས་བོད་ལ་བལྟ་སྐོར་སྔ་རྗེས་ཐེངས་གསུམ་ཙམ་ཕྱིན་པ་རེད། དེང་རྒྱ་ནག་དང་ཕར་ཚུར་འབྲེལ་མཐུད་ཡོད་པ་རེད། དེ་སྔོན་རྒྱ་ནག་གིས་ཁ་ནས་བཅིངས་བཀྲོལ་ཟེར་བཞིན་དུ། དོན་སྙིང་བོད་མིའི་ཐོག་སྡུག་སྦྱོང་མནར་གཅོད་བྱེད་པ་མ་གཏོགས་ཕན་ཐོགས་བྱུང་མེད་ཅིང༌། ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན་འཁོར་ལོའི་རྒྱུག་ལམ་དང༌། སློབ་གྲྭ། སྨན་ཁང༌། བཟོ་གྲྭ། ཐོན་སྐྱེད་བཅས་མང་དུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད། དོན་དངོས་སུ་ཕན་ཐོགས་ཇི་ཞིག་བྱུང་ཡོད་མེད་གཞི་ནས་ཞིབ་རྩིས་ཤིག་མ་བརྒྱབ་ན་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད།

བོད་ལུང་པའི་ནང་རྒྱ་མིའི་དཔུང་ཤུགས་སླེབས་པའི་རྗེས་ལ་དོན་དམ་པའི་བཅིངས་བཀྲོལ་ཞིག་ཐོབ་ཐུབ་ཡོད་པ་མ་རེད། ད་དུང་སྡུག་བསྔལ་སྣོན་མ་ཞིག་དང༌། དངངས་སྐྲག་མི་བཟོད་པའི་གནས་སུ་གྱུར་ཡོད་པ་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོ་སྡུག་ནད་ཐེག་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད། སྐད་སྒྲ་བསྒྲགས་དགོས་དོན་ཡང་དེ་རེད།

དེང་རྒྱ་གཞུང་གི་ངོས་ནས་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་འདུག ད་ཆ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་རན་པའི་དོན་དམ་བོད་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། བོད་ལ་ཕུགས་དྲིན་འཇགས་པ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། ད་ག་ཚོད་ཙམ་བྱེད་ཀྱི་འདུག བྱེད་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཞིག་འདུག སྔོན་ལ་ང་ཚོས་བལྟ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་མིན་ནམ་བསམ་གྱི་འདུག

རྒྱ་གཞུང་གི་ངོས་ནས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གིས་བོད་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། བོད་ལ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་པ་ཡིན་ན་བདེ་སྐྱིད་ང་ཚོར་ཡོང་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་བལྟས་ཆོག་གི་རེད།

ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་འདིར་བོད་གཞུང་ངམ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བསམ་བློའི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་ནི། རྒྱ་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་གསར་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་དེ་སྔ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་ངོས་ལེན་བྱས་པ་ལྟར། དོན་སྙིང་སྔར་འགྱོད་ཕྱིས་འདོམས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་བསྟན་གྱི་ཡོད་སྟབས། གནས་སྐབས་ང་ཚོས་བལྟས་ཏེ་བསྡད་ན་ལེགས་པ་མེད་དམ་སྙམ་པ་དང༌། འབྲེལ་བ་མཐུད་དེ་ཡོད་མུས་རེད། རྒྱ་ནག་ཁྱོན་ལའང་སྲིད་བྱུས་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།

དེར་བརྟེན་རིམ་པས་ཡག་ཏུ་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་གཏོགས་སྡུག་ཏུ་ཕྱིན་མི་ཡོང་བསམ་གྱི་འདུག ཡིན་ནའང་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་བཅད་དེ་ངས་ཤོད་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག ད་ཕན་འདས་པའི་མི་ལོ་སུམ་ཅུ་ཙམ་གྱི་ནང་ད་ལྟ་ད་ལྟའི་འགྱུར་བ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་ཡིན་ཙང༌། དེ་ལྟའི་འགྱུར་བ་ཆེ་དྲག་སྟེ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༨ ཚུན་ཆད་ཀྱི་དུས་ཡུན་ཐུང་ཐུང་གཅིག་གི་ནང་ཚོད་དཔག་དཀའ་བས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པའི་ཐག་གཅོད་ལམ་སང་མི་ཐུབ་པའི་གཞི་རྩ་ཞིག་རེད།

ལོ་གཅིག་སོང༌། གཉིས་སོང༌། ག་ལེ་ག་ལེར་གནས་ཚུལ་གསལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་ཆགས་མདོག་ཁ་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་མཚམས་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་པས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། ལས་དོན་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། ད་ལམ་ཁྱེད་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་དུ་ཡོང་བ་ཡིན་ཙང༌། ངས་བཤད་ན་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང༌། ཤེས་སོང་ངམ། རྡོ་དོན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་བློ་བདེ་པོ་བྱོས་ཤིག སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ལས་དོན་བྱེད་སྒོ་གང་ཅིར་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་དགོས་པ་རེད། ཡར་རླངས་མར་ཐིགས་མེད་པའི་ཚགས་ཚུད་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། རྩ་བའི་བོད་ནང་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད་ནའང༌། སང་གནངས་མགྱོགས་པོ་ཞིག་འགྲོ་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་བསམ་པའི་བསམ་བློ་ཕུགས་ཐག་ཐུང་ཐུང་དེ་འདྲ་གཏོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད།

དེང་ང་ཚོར་སྐབས་སུ་བབ་པའི་སོ་སོའི་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ལས་དོན་དང༌། དེ་མཚུངས་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་དོན་སོགས་བྱེད་སྒོ་གང་ཅིར་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་ཀྱི་རེད། ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་དུ་གནས་ཚུལ་བཟང་པོ་ཞིག་གི་འགྱུར་བ་ཏན་ཏན་ཡོང་སྲིད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་བློ་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༤ ཉིན་རྡོར་གདན་དུ་གསར་འབྱོར་བོད་མི་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་ནས་ད་ལམ་གཉེན་འཕྲད་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་གང་ལ་གང་འཚམས་འབྱོར་ཡོད་པ་རེད། ཁ་ས་ཁ་ཉིན་ང་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་བར་ང་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་གདུལ་ཞིང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པ་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡོད་པའི་ཡུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། བར་ལམ་ང་རང་ཚོ་སྤྱི་མཐུན་བསོད་ནམས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ས་ཁུལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་མིང་གི་ལྷག་མ་ཙམ་དུ་གྱུར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཉམས་དམས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ང་རང་ཚོ་སེམས་ཅན་སྐྱེ་འགྲོ་མཐའ་དག་ཀྱང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བཀྲེས་སྐོམ་མནར་གཅོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་དེ་དག་གི་རིང་ལ་མྱོང་དགོས་བྱུང་བ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། བར་ལམ་ནས་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་བཟང་དུ་ཕྱིན་པ་འདི་གཏམ་བཟང་རེད། ཡག་པོ་རེད། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ནང་སྔར་ཕན་བྱུང་མ་མྱོང་བའི་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་ཅན་འདི་འདྲ་ཞིག་འགྲིམས་པའི་རིང་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་ཕྱི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་མཆིས་སོ་ཅོག་ཚང་མས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་ལ་དད་གུས་དང༌། བོད་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ལེན་བྱེད་པའི་སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་པ་མེད་པ་བྱས་ཏེ་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་མི་སུ་འདྲ་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་བསྔགས་པའི་ཡུལ་ཞིག་ལ་གནས་ཐུབ་པ་རེད། འདི་ནི་ང་ཚོའི་རླབས་ཆེན་གྱི་བྱས་འབྲས་ཤིག་རེད།

གཙོ་བོ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་སྙིང་སྟོབས་འགྲན་ཟླ་བྲལ་བ་དེ་ལྟ་བུར་གནས་ཐུབ་པ་ནི་ཧ་ལས་པ་རེད། དེ་བཞིན་བོད་ཀྱི་ཕྱི་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང༌། བོད་སྤྱིའི་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་བདེ་དོན་ལ་སྨན་པའི་ལས་འགུལ་སོ་སོའི་སོ་སོའི་ཐབས་ཤེས་ནུས་པ་ལ་དཔགས་པའི་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གིས་བརྩམས་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་ལ་ད་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་སོང་རིང་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་ཙམ་ཞིག་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་གསོའི་རྨང་གཞི་གདིང་རྒྱུའི་ཐོག་གང་ལ་གང་འཚམས་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཡོད། སྤྱི་ཚོགས་ལ་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤེས་ཡོན་ཡིན་པས་བོད་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཡོད་པ། མདོར་ན། ཕྱི་ནང་གི་ཤེས་ཡོན་གཉིས་ལྡན་ཡོང་ཐབས་ལ་འབད་རྩོལ་ལུ་གུ་བརྒྱུད་དུ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་ལ་གྲུབ་འབྲས་གང་ལ་གང་འཚམས་ཐོན་ཡོད།

དེ་བཞིན་བོད་མི་སྤྱི་བྱིངས་ཀྱི་འཚོ་བ་གཞན་གྱི་སྐྱོབ་གསོ་ཁོ་ནར་བརྟེན་མི་དགོས་པར་རང་ཉིད་ཀྱི་འཚོ་བ་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་ས་ཞིང་སོ་ནམ་གྱི་གཞིས་ཆགས་དང༌། བཟོ་ལས་ཀྱི་གཞིས་ཆགས། དེ་མིན་ལས་རིགས་སྣ་ཚོགས་པའི་ཐོག་ནས་གཞིས་ཆགས་བྱས་ཏེ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཆིག་འབུམ་ཆིག་ཁྲི་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་ཕལ་ཆེ་བ་རྣམས་གནས་ཚུལ་སྡུག་པ་ལ་དཔགས་པའི་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། ད་དུང་ཡང་སྟོང་ཕྲག་ཁ་ཤས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་འཚོ་བ་གདེང་འཁེལ་མ་ཐུབ་པར་ལུས་ཡོད། ང་ཚོ་བྱེས་པའི་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་རེད།

ད་ལྟ་ཕན་ང་རང་ཚོའི་བསྟན་སྲིད་ལ་གོད་ཆགས་བྱུང་བ་འདི་དག་ང་རང་ཚོ་སྤྱི་མཐུན་གྱི་བསོད་ནམས་དམན་པའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བར་བརྟེན་ཚང་མས་བསོད་ནམས་གསོག་པ་དང་ཆབས་ཅིག ང་ཚོ་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དམ་ཚིག་མདུད་རྒྱ་མི་ལྷོད་པའི་སྟེང་ནས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ལེན་བྱེད་བཞིན་པ་འདི་རིམ་པས་རིམ་པས་བདེན་མཐའ་གསལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོས་ཕ་རོལ་པོ་ལ་དགྲ་ཁ་གཏད་ཀྱིས་གནོད་ལན་གནོད་འཇལ་བྱས་ན་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་ཡང་ཕུགས་བཙན་པ་ཞིག་ཡོང་གི་མ་རེད། ངས་རྟག་པར་བཤད་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་ཁྲོས་ཁོང་ཁྲོ་འཇོམས་མི་ཐུབ། དཔེར་ན། མེ་ཆུས་གསོད་དགོས་པ་མ་གཏོགས། མེས་མེ་གསོད་མི་ཐུབ། དཔེ་དེ་བཞིན་དུ་ང་རང་ཚོས་ཞེ་སྡང་གིས་ཞེ་སྡང་འདུལ་མི་ཐུབ་པས། ཞེ་སྡང་དེ་བྱམས་པ་དང༌། སྙིང་རྗེས་འདུལ་དགོས་པ་རེད། རྒྱ་བོད་གཉིས་བར་གྱི་རྙོག་གྲ་འདི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་མི་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ད་ལྟ་བར་དུ་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་གནས་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་མ་ཡོད་ཡོད་ཚུལ་དང༌། མ་ཡིན་ཡིན་ཚུལ། གང་ལྟར་རལ་པ་ལྷན་པས་མ་ཁེབས་པ་ནང་བཞིན་ཧམ་རྫུན་ཤ་སྟག་བཤད་ནས་སྡོད་དགོས་པ་དང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་པར་ཆ་བཞག་ན་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལྟ་བུ་མྱངས་ནས་མི་ཚེ་སྐྱེལ་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། ད་ཆ་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ་གྱི་སྲིད་བྱུས་བཟུང་ནས་དེང་རབས་ཅན་ལ་བསྒྱུར་གྱི་ཡིན་ཟེར་བ་དེ་རླབས་ཆེན་རེད། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་རེད། ཡང་དག་པ་རེད།

བོད་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཁོ་རང་ཚོ་རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ལ་ཡང་ད་ལྟ་ཕན་ཆད་མ་ཡོད་ཡོད་ཚུལ་དང༌། མ་ཡིན་ཡིན་ཚུལ་ཤ་སྟག་བཤད་པས་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད་པ་མྱོང་བས་གྲུབ་པ་ཡིན་སྟབས། སྔར་ཕན་གྱི་ནོར་འཁྲུལ་ལ་ངོས་འཛིན་དང་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ནས་བཅོས་བསྒྱུར་གཏོང་གི་ཡོད་པ་སོགས་དེང་སང་རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། གནས་ཚུལ་དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ང་ཚོར་ཚུར་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་ལྟར། ངའི་ངོས་ནས་ཀྱང་རྒྱ་མི་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་ཡིན། ང་ཚོ་བོད་རྒྱའི་བར་གྱི་རྩོད་རྙོག་འདི་དག་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད་མ་གཏོགས། ང་ཚོས་རྒྱ་མིའི་མདུན་ལ་བཤད་མ་ནུས་པར་རྒྱབ་བཤད་བྱེད་དགོས་པ་རྩ་བ་ནས་མིན་སྟབས། རྒྱ་མིས་ཚུར་སྣེ་མཐུད་ནས་ཡོང་སྐབས་ལ་ང་ཚོས་སྤོབས་པ་དང་བཅས་རྒྱ་མི་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་ཡིན། པེ་ཅིན་དང་ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་བྱས་རྗེས་བོད་ལ་ལྟ་སྐོར་རིམ་པ་གསུམ་ཕྱིན་པ་དང༌། ད་དུང་མུ་མཐུད་ལྟ་སྐོར་ལ་འགྲོ་ཐུབ་པའི་འཆར་གཞི་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ལག་ལེན་འཁེལ་གྲབས་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ཀྱང༌། བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་རྩད་གཅོད་བྱས། དེ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་སྲིད་བྱུས་བཟུང་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཐོན་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད།

ང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་འདི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཐུག་པ་ཞིག་རེད། རྒྱ་མིས་བོད་བཅིངས་བཀྲོལ་གཏོང་བར་ཡོང་བ་ཡིན། བདེ་སྐྱིད་སྤྲོད་དུ་ཡོང་བ་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོར་བདེ་སྐྱིད་མེད་པར་སྡུག་བསྔལ་མྱངས་ནས་སྡོད་དགོས་པ་འདི་ང་ཚོས་ཁྲིམས་འགལ་ག་རེ་བྱས་ཡོད་དམ། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་ནང་ནས་ང་ཚོས་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱངས་ནས་སྡོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ། ང་ཚོ་ཡང་མི་ཡྀན་པས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མི་སུ་ཡིན་ན་ཡང༌། སོ་སོ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་ནས་ཡོད་པ་སེལ་ཐབས་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་མི་ཚང་མར་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལ་མི་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང༌། ཤེས་ཡོན་ཡོད་མེད། འཛམ་གླིང་ཤར་ནུབ་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་རེད། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་དུ་བོད་རང་དབང་དང༌། བོད་རང་བཙན་གྱི་སྐད་ཆ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། རྒྱ་མི་ལ་མ་དགའ་ནས་བཤད་པ་མིན། རྒྱ་མིས་མིང་བཅིངས་བཀྲོལ་བཏགས་ནས་བོད་ལ་སྡུག་བསྔལ་འཁྱེར་ཡོང་བ་ཡིན་སྟབས། སྡུག་བསྔལ་དེ་མྱོང་འདོད་མི་འདུག རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་ཅེས་སྐད་རྒྱག་དགོས་པ་འདི་རྒྱ་མིས་བཟོས་པ་རེད། བྱམས་པོ་རྒྱ་མིས་བྱས་པ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག

ད་ཆ་བོད་པའི་ངོས་ནས་སྐད་ལོག་གང་འདྲ་ཞིག་རྒྱག་དང་མི་རྒྱག་རྒྱ་མིའི་བྱེད་སྟངས་ལ་རག་ལས་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་མིས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། དངོས་གནས་དྲང་གནས་བསམ་བློ་ཆེ་ས་ནས་བཏང་ན་འགྲིགས་འགྲོ་གི་རེད། དེ་འདྲ་མིན་པར་ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་དང༌། རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཧམ་ཤེད་བྱས་པ་ཡིན་ན་སྔོན་ཆད་མ་འགྲིགས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡིན་ནའང་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད། ད་ཆ་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་དང་མི་ཆགས་ཟེར་བ་འདི་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་འགྲོ་བ་མིའི་བསམ་བློ་དང་ལྡན་པའི་སྤྱོད་པ་བཟང་པོ་ཞིག་དང༌། དྲང་བདེན་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་བྱས་དང་མ་བྱས་ལ་རག་ལས་པ་ཡོད། ཕར་ཕྱོགས་ནས་དྲང་བདེན་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོས་གཤིས་ཀ་སློག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་མ་རེད། གཤིས་ཀ་སློག་འདོད་མེད། ཚུར་དྲང་བདེན་བྱས་ན་ཕར་དྲང་བདེན་ལོས་བྱེད། ཚུར་དྲང་བདེན་མིན་པར་ཧམ་པ་བཤད་ན་ཧམ་པའི་འོག་ལ་འགྲོ་དགོས་དོན་མེད། ད་ལྟའི་གནས་ཚུལ་འདིའི་འོག་ལ་ང་ཚོའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང་བྱེད་སྟངས་འདི་འདྲ་ཡིན།

དེ་རིང་འདིར་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་དང༌། གཞིས་བྱེས་བོད་མི་མང་པོ་ཞིག་རུབ་རུབ་བྱུང་བ་རེད། ང་ལ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་འགན་ཁུར་ཡོད་སྟབས། ང་རང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཡིན་ཞེས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། ངས་ཆོས་བཤད་པའི་ཞོར་ལ་ཆབ་སྲིད་འཚང་ག་བརྒྱབ་པ་མིན། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བོད་མི་ཚོས་ཤེས་དགོས་པར་བརྟེན་བཤད་པ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཉེན་འཕྲད་ལ་ཡོང་མཁན་ཚོ་བོད་ལ་ཕར་ལོག་རྗེས་ཚང་མས་བདེན་པས་གཞུང་བསྲང་སྟེ་མཐའ་གསལ་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དགའ་མིན་དགའ་ཐོག་བྱེད་མི་རུང༌། རྒྱ་མི་ལ་ཡང་ཁོང་ཁྲོ་དང་འཁོན་འཛིན་བྱེད་མི་རུང༌།

སྤྱིར་བཏང་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་བཏང་ན། རྒྱ་མིས་ལག་པར་མེ་མདའ་འཁྱེར་ཏེ་ང་ཚོར་བཙན་དབང་བྱེད་པ་འདི་ཕུགས་བསམ་དང༌། ཤེས་ཡོན་རྩ་བ་ནས་མེད་པས་སྨྱོ་མཆོངས་རྒྱག་པ་ལྟ་བུའི་བྱེད་སྟངས་ཤིག་རེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྙིང་རྗེ་བའི་ཡུལ་རེད། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་བཟང་པོ་བསྟན། ངག་འཇམ་པོ་བཤད། གྲོགས་པོའི་འདུ་ཤེས་བཞག་སྟེ་མཐུན་གཤིབས་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་འདི་བདེན་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པས། རིམ་པས་བདེན་མཐའ་གསལ་ཐུབ་པ་ཡོང་རྒྱུ་རེད། ཚང་མས་དེ་སེམས་ལ་བཅངས་དགོས།

ང་རང་ཚོས་མིག་གིས་མཐོང་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་དེ་དང་ཆབས་ཅིག་མིག་གིས་མ་མཐོང་བའི་ཕྱོགས་ནས་ང་ཚོས་བསོད་ནམས་གསོག་དགོས། བསོད་ནམས་ལྡན་པའི་མི་ཡི་བསམ་པ་རྣམས་ཀྱང་འགྲུབ་གསུངས་པ་རེད། བསོད་ནམས་མེད་ན་ཐབས་ཤེས་ཟབ་པོ་ཇི་ལྟར་བྱས་ན་ཡང་ལམ་འགྲོ་མི་ཡོང་བ་དེ་འདྲ་ང་རང་ཚོའི་མཐོང་ཆོས་ལ་ཡོད་པ་ལྟར་རེད། བསོད་ནམས་གསོག་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་གཙོ་བོ་གོང་དུ་ལབ་པ་བཞིན། དུས་རྒྱུན་དུ་སེམས་བཟང་པོ་བྱས། དེའི་ཐོག་ལ་ང་རང་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་ལས་འབྲེལ་ཡོད་པའི་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ། འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་དང༌། ཡོན་ཏན་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་མ་ཎི་ཡག་པོ་བགྲངས། དེའི་ཐོག་ལ་སྐབས་བབ་དུས་བབ་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ངས་ཁ་ས་ཁ་ཉིན་ལུང་བཏོན་པའི་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེའི་གསོལ་འདེབས་དེ་དང༌། འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེའི་བྱིན་རླབས་བསྐུལ་ཡག་ཚེ་རབས་རྗེས་འཛིན་གྱི་སྨོན་ལམ་དེ་ཚོའི་གྲས་ཡང་ཡང་བཏོན་ཏེ་གདུང་ཤུགས་དྲག་པོས་གསོལ་བ་བཏབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།

དེ་བཞིན་དུ་མ་སྨད་བསོད་ནམས་ངས་བརྩམས་པ་དེས་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་ལྷ་སྲུང་དེ་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་བའི་བཟོ་འདྲ་པོ་འདུག དེང་སང་ཁྱེད་རང་ཚོ་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཁ་ཤས་ལ་བཤད་རྒྱུ་འདུག་པ་ལྟར། མཚོ་དང༌། མཚེའུ་དེ་འདྲ་ནས་མཚོ་མཇལ་འདྲ་མི་འདྲ་བསྟན་པ་འདྲ་པོ། ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་གནས་ས་དེ་འདྲ་ལ་བར་ལམ་ཆུ་དང༌། ཤིང་སྐམ་ནས་ཉམས་གུད་ཕྱིན་པ་དེ་ཚོ་དེང་སང་སྔར་བཞིན་འཕེལ་རྒྱས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་དངོས་སུ་མཐོང་རིགས་བྱུང་འདུག

གང་ལྟར། མ་སྨད་བསོད་ནམས་བརྩམས་པའི་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་སྔར་བོད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་བཀའ་བསྒོས་གཉེར་གཏད། ལས་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་ཚོ་དབུ་འཕང་བསྟོད། མི་དང་འདྲ་བར་སྙིང་སྟོབས་སེམས་ཤུགས་གསར་དུ་སྐྱེད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་ནུས་པ་ལ་དཔགས་པའི་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་འཕྲིན་ལས་བསྒྲུབས་དང་སྒྲུབ་བཞིན་པ་ཡིན་པས་མ་སྨད་བསོད་ནམས་དེ་ཡང་ཡང་བཏོན། དེའི་ཐོག་ནས་སྨོན་ལམ་ཡག་པོ་བརྒྱབ་ན་ཕན་གྱི་རེད། དེ་ཚོ་ཆོས་ཁས་ལེན་མཁན། ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཁས་ལེན་མཁན་ཚོའི་བསོད་ནམས་གསོག་པའི་ཐབས་ཤེས་དང་ཁེ་ཕན་ཡིན། དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་གནས་ཚུལ་དང༌། མཐོང་བའི་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཐབས་ཤེས་གཉིས་ཀའི་སྟེང་ནས་འབད་རྩོལ་མུ་མཐུད་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་ནས་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་ལ་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་སླར་ཡང་སྔར་བཞིན་དར་ཐུབ་པ་དང༌། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། མ་འོངས་པའི་བོད་དེ་བདེ་སྐྱིད་དང་ལྡནཔའི་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། ཚང་མས་འབད་རྩོལ་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ད་ལྟ་བར་དུ་ང་རང་ཚོའི་མི་མང་པོ་ཞིག་དུས་མ་ཡིན་པའི་འཆི་རྐྱེན་བྱུང་ཡོད། ཁ་ཤས་དམག་སར་ཤི་བ་དང༌། འགའ་ཤས་རྡུང་རྡེག་འཐབ་འཛིངས་འོག་ཤི་བ། ཁ་ཤས་མུ་གེས་ཤི་བ་རེད། ཁ་ཤས་སྡུག་བསྔལ་དང༌། དངངས་སྐྲག་མ་བཟོད་པས་རང་ཤི་རྒྱག་དགོས་པ་བྱུང་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་འདས་པོ་དེ་དག་གི་ཆེད་དུ་གནས་མཆོག་འདིར་ན་ནིང་ཡང་ངས་ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་སྨོན་ལམ་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ལ། ད་ལམ་ཡང་ང་རང་ཚོས་ཆོས་ཉན་བཤད་བྱས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་སྤྱིར་ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཉམ་ཐག་ཐམས་ཅད། ཡང་སྒོས་ང་རང་ཚོ་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་བོད་འབངས་སེམས་ཅན་ད་ཕན་རྐྱེན་ངན་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ནས་དུས་མ་ཡིན་པའི་འཆི་རྐྱེན་བྱུང་བའི་འདས་པོ་དེ་རྣམས་དང༌། ད་ལྟ་འཚོ་ཞིང་གནས་པའི་མི་མང་ལྟོ་ཆས་ཀྱི་བཅུད་མི་ལྡང་བ་དང༌། ངལ་རྩོལ་གྱི་འོག་ནས་ལུས་ཟུངས་ཤོར་ཏེ་རྒས་གཅོང་ཉམ་ཐག་ཆགས་པ། ལོ་གཞོན་ཡིན་ཀྱང་ཁ་ཡི་སོ་བུད་པ་དང༌། ལུས་པོ་རུས་པར་པགས་གཡོགས་ལྟ་བུར་གྱུར་པ། སྐྲ་ཟིང་གདོང་མདོག་ཉམས་པ། འདས་གསོན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ང་རང་ཚོས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཅི་བསགས་པ་འདི་དག་ཁོང་ཚོའི་ཆེད་དུ་བསྔོ་བ་དང༌། སྨོན་ལམ་ཡག་པོ་རྒྱག་དགོས། ངས་ཀྱང་སྨོན་ལམ་དེ་ལྟར་རྒྱག་གི་ཡིན།

ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་དང་མཐུན་པའི་སྨོན་ལམ་ཡག་པོ་རྒྱག་གི་ཡིན་ན་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། ད་ལམ་འདིར་གནས་མཆོག་ཁྱད་པར་ཅན་རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་ཁ་ས་ཕན་ཆད་ཉི་མ་བཞིའི་རིང་ཆོས་འབྲེལ་བྱས་པ་དང༌། དེ་རིང་ཉིན་ལྔ་པ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་སྨོན་སེམས་དམ་བཅའ་ཅན་བཅས་ཚང་མ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་དགེ་བ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་སོང༌། ང་རང་ཡང་དགའ་པོ་བྱུང༌། འདིར་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་ཚང་མ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། འདི་གའི་གནས་འཛིན་དགེ་སློང་ལགས་འདིར་སླེབས་པའི་རྗེས་ལ་གང་ཅིའི་ཐོག་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་རེད། ཁོང་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། དེ་བཞིན་འདིར་ཉམས་གསོ་ཞུ་མཁན་ཚོ་དང༌། ཞལ་འདེབས་ཕུལ་མཁན་ཚང་མས་བསོད་ནམས་རླབས་པོ་ཆེ་བསགས་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གི་ཡིན། མ་འོངས་པ་ལ་ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོ་ཡང་ཡང་འཛོམས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། བསོད་ནམས་རྒྱས་ན་བྱ་བ་ལམ་འགྲོ་ཡོང་གི་རེད། ང་རང་ཚོ་བསོད་ནམས་འཕེལ་ཏེ་བྱ་བ་ལམ་འགྲོ་ཡོང་རྒྱུའི་འགོ་ཚུགས་ཡོད། ག་ལེ་ག་ལེར་རིམ་བཞིན་རིམ་བཞིན་བསམ་དོན་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་ཡོང་གི་རེད། ཚང་མ་བློ་བདེ་པོ་དང་བག་ཕེབས་པོ་བྱེད་དགོས། ཞེས་སྩལ།

གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་ཉེར་གསུམ་པའི་ཐོག་ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་སྩལ་བའི་གསུང་འཕྲིན།

ད་ཉིན་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་ཉེར་གསུམ་པ། རང་རེའི་བདེན་མཐའ་རིམ་གསལ་འབྱུང་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར། གཞིས་བྱེས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལ་བསྟོད་བསྔགས་དང་འབྲེལ་བའི་འཚམས་འདྲི་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བྱ་བའི་ནང་བདེན་རྫུན་ཕན་གནོད་ཀྱི་རྣམ་དབྱེ་དུས་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱིས་ཤན་འབྱེད་བྱེད་པ་ལྟར། རང་རེའི་བོད་དོན་སྐོར་ལ་ཡང་མི་ལོ་ཉེར་གསུམ་གྱི་དུས་ཡུན་དེའི་རིང་གི་དངོས་བྱུང་ལོ་རྒྱུས་ནས་བདེན་པ་གང་ཡིན་དང༌། རྫུན་པ་གང་ཡིན་གྱི་ཕྱོགས་བསྡོམས་ཆེན་པོ་ཞིག་རྒྱབ་ཡོད། མེད་པ་ལ་ཡོད་ཅེས་སྒྲོ་བཏགས་དང༌། ཡོད་པ་ལ་མེད་ཅེས་སྐུར་འདེབས་ནག་བསུབ་གཏོང་བའི་མི་བདེན་རྫུན་སྒྲིག་གི་ངལ་བ་ཆེད་གཉེར་མ་དགོས་པར། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་བ་དོན་དངོས་ཐོག་ནས་བཟང་ངན་བདེན་རྫུན་མཐའ་གསལ་མཐིལ་མཐོང་བྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་པ་ལ་ཞིབ་མོའི་བློས་དཔྱད་དེ་བསླབ་བྱ་བླངས་ནས་དྲང་འབྲེལ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ།

ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་འདིར་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་བློའི་ནང༌། སྤྱི་ཚོགས་གསར་རྙིང་དང༌། ཆོས། ལྟ་བ། ལམ་ལུགས་འདྲ་མིན་གྱི་འཆར་སྒོ་སྣ་ཚོགས་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་སྐོར་ལ། སྔོན་ནས་རིམ་པར་བརྗོད་ཡོད་པ་ལྟར། དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་འཛམ་གླིང་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་འགྱུར་འགྲོས་དང་བསྟུན་ཏེ་དྲང་བདེན་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་དམངས་གཙོ་གསར་བརྗེའི་ལམ་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བ་ལས། སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་ལམ་ལུགས་བསྐྱར་གསོ་ཡོང་དོན་གཏན་ནས་མེད། མི་སྡེའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ལ། རིགས་པ་ཚད་མ་དང༌། མྱོང་བ་ཚད་མས་ངེས་པ་དྲངས་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ྋརྒྱལ་བའི་ལུང་གི་བསྟན་པ་སྡེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་འཆད་ཉན་དང༌། རྟོགས་པའི་བསྟན་པ་བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་ཉམས་པ་སོར་ཆུད། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ངེས་པར་གཏོང་དགོས། ཡང་བླ་གྲྭ་སྡེ་དགོན་གྱི་འཚོ་ཐབས་དང༌། འཛིན་སྐྱོང་འགྲོ་སྟངས་དུས་བསྟུན་སྒྱུར་བཅོས་ངེས་པར་འགྲོ་དགོས་པ་ཡོད།

སྤྱི་ཚོགས་དང༌། དཔལ་འབྱོར་སོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་སྣ་ཚོགས་དང༌།

ཐབས་ལམ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཡུལ་ལུང་ཐ་དད་པའི་ཆུ་ཀླུང་ཐམས་ཅད་མཐར་ཐུག་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་གཞོལ་ཞིང་འབབ་པ་ལྟར། ལྟ་སྤྱོད་ཐབས་ལམ་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཐར་ཐུག་དམིགས་ཡུལ་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཐོག་སྨིན་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱང་དགོས་ལ། འབྱུང་ཐུབ་པ་ཡང་ཡིན་པས། མོས་པ་དང༌། ལྟ་བ་མི་འདྲ་བ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་འཐེན་གླེང་རྩོད་བྱ་དོན་མེད། ཁམས་དང་མོས་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་མི་ཐམས་ཅད་ལྟ་སྤྱོད་གཅིག་ཏུ་སྒྱུར་ཐབས་བྱེད་པ་ལ་དོན་ཕན་སྒྲུབ་འབྲས་གང་ཡང་ཐོན་མི་ཐུབ་པ་ནི་འཛམ་གླིང་ཤར་ནུབ་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་མཐོང་ཐོས་དངོས་སུ་ཡོད་བཞིན་པ་འདི་རེད། གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ནས་མི་རིགས་སྤྱིའི་བདེ་རྩ་དང༌། འགྲོ་བ་མིའི་ཁེ་ཕན་ལ་ཅི་ཡང་མ་བསམ་པར་བཀོལ་བརྡུང་གསོད་གསུམ་གྱི་སྡུག་སྤྱོད་ལ་གསར་བརྗེའི་མིང་ཚིག་སྐམ་པོ་བཏགས་ཏེ་ནེ་ཙོའི་འདོན་པ་ལྟར་སྨྲ་བརྗོད་བྱེད་པ་ནི་རང་མགོ་རང་གིས་བསྐོར་བའི་གླེན་པ་མིག་རྒྱངས་ཐུང་ངུའི་ངང་ཚུལ་ལས་མ་འདས། ཉེ་ཆར་དར་དམར་གསར་དེབ་༼རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་གསར་དེབ༽ནང༌། མི་འགའ་ཞིག་གིས་མི་མང་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའི་ཚབ་ཏུ་མི་མང་གི་མགོ་སྟེང་དུ་བསྡད་ནས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བདེ་སྡུག་ལ་མི་ལྟ་བར་རང་སྣང་གང་དྲན་གྱི་སྤྱོད་ཚུལ་འཛིན་གྱི་ཡོད་པར་སྐྱོན་བརྗོད་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ལྟར། དེ་འདྲའི་བྱ་སྤྱོད་འཛིན་མཁན་ནི་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་གང་ལའང་དགོས་མཁོ་མེད་ཅིང༌། རང་གཞན་གྱི་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་པའི་རྣམ་དཔྱོད་ཅན་གྱི་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་གདན་གྲལ་དུ་མི་ཚུད་ངེས་ཅན་ཡིན།

ཉེ་བའི་ལོ་གཉིས་གསུམ་ནང་ཚུད་ལ་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཕྲན་བུ་ཕྱིན་པ་ལ་བརྟེན་ནས། མི་ལ་ལའི་བསམ་པར། འདས་པའི་དཀའ་ངལ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ད་ལྟའི་གུ་ཡངས་ལ་ཆོག་ཤེས་ཐོག་ད་ཆ་དོན་འབྲས་བཟང་པོ་ཞིག་མགྱོགས་མྱུར་སྨིན་པའི་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། ཡང་འགའ་ཞིག་ནས། ད་ལྟའི་གུ་ཡངས་སྲིད་བྱུས་འདི་ནི་བོད་མིར་མགོ་སྐོར་བསླུ་བྲིད་བྱེད་པའི་ཐབས་བྱུས་གསར་པ་ཞིག་ལས། དོན་དམ་བོད་མིར་འདྲ་མཉམ་རང་དབང་གི་ཁེ་དབང་སྤྲོད་རྒྱུའི་བསམ་སྤྱོད་གང་ཡང་མ་རེད་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

བོད་མི་ཚོ་ནས་དེ་འདྲའི་རེ་དོགས་དང༌། ངང་ཐུང་འཚབ་འཚུབ་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་འཛིན་མི་རུང༌། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་འདི་ནི་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ལྡན་ཞིང༌། ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གིས་ཕྱུག་པའི་མི་རིགས་ཤིག་གི་གནད་དོན་ཡིན་པ་དང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་དོན་འཕོ་འགྱུར་གྱི་གནད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པའི་དོན་གནད་ཅིག་ཡིན་པས། ངེས་པར་འོས་ཤིང་འཚམས་པའི་ཐག་གཅོད་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡོང་དགོས་པ་ལས། ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདི་མུར་གནས་ཐབས་ནམ་ཡང་མེད། དེས་ན་བོད་མི་རྣམས་ནས་ཁོག་ཡངས་ཞི་འཇམ་དྲང་བདེན་གྱི་སྒོ་ནས་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་འཕྲལ་ཡུན་བདེ་སྐྱིད་ཁེ་དབང་ཐོབ་ཐང་རྣམས་རྩོད་ལེན་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱ་དགོས། ཞེས་སྩལ།

༡༩༨༢ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༢ ཉིན་གཞོན་ནུའི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་སུ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ང་ཚོའི་མཐུན་འབྲེལ་སྐོར་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ལ་མཐོང་ཚུལ་གང་འདྲ་འདུག་གམ། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྐད་ཆ་ལྷགས་རིགས་གཅིག་ཆོས་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། སྔོན་མ་ ༡༩༥༩ ནས་ ༦༥ དེ་ཚོའི་བར་ལ་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་ཡང༌། དེང་སང་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད།

བོད་ནས་ཚུར་གཉེན་འཕྲད་ཡོང་མཁན་དང༌། ཕར་འགྲོ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་འདིས་རྐྱེན་བྱས་ནས་ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡོད་བསྡད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཕན་ཐོགས་ག་རེ་བྱུང་འདུག་གམ། བོད་ནང་གི་མི་ཚོས་དཀའ་ངལ་གང་འདྲ་མྱོང་བ་དང༌། ད་ལྟ་སེམས་ཤུགས་གང་འདྲ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོ་གོ་ཡོང་དུས་ང་ཚོར་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་པ་དང༌། བསམ་བློ་གསར་པ་འཁོར་རྒྱུར་ཕྲན་བུ་ཕན་གྱི་རེད་བསམ་པ་འདུག

བར་སྐབས་ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་ལྷགས་པ་དེ་རེ་ཟུང་རེ་ཟུང་གིས་རྒྱུད་བསྐུལ་བྱས་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ནང་མངོན་གསལ་དོད་པོ་ཆགས་པའམ། ངོ་ཐོག་རང་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་གྱི་བསམ་བློ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག་གམ། ཕན་ཚུན་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མ་རྟོགས་པར་བསམ་བློའི་ནང་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་སླེབས། འཕྲལ་སེལ་སྐད་ཆ་བཤད་མཁས་མ་མཁས་ལ་ཚིག་གནད་སྒྲུག་རེས་བྱས། དེ་འདྲའི་རྣམ་འགྱུར་ཐོན་པ་དེ་མངོན་གསལ་དོད་པོ་མཐོང་བ་མ་གཏོགས། ངོ་ཐོག་དོན་དམ་པའི་ཐོག་ནས་བྱས་པ་ཡིན་ན། ཚང་མ་ཡག་ཐག་ཆོད་རེད། དེ་ཙམ་གྱི་འགལ་བ་ངས་མཐོང་གི་མི་འདུག ཡིན་ན་ཡང༌། འདི་རིགས་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཕྱིན་ཆད་མི་འབྱུང་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

སྤྱི་ཚོགས་གང་དུ་ཡིན་ན་ཡང་གཞོན་ནུ་ཚོ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་གཞོན་ནུ་ཚོ་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དངོས་གནས་རང་སྤམ་ཤོར་མི་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། ཆ་འཇོག་ཡོད་པ། སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་བཙུགས་པ་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་ཧུར་ཐག་བྱས་པར་བརྟེན་སྤྱིར་བཏང་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ཆ་འཇོག་དང༌། བརྩི་མཐོང་ཆེ་རུ་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ད་དུང་མ་འོངས་པ་ལ་ད་ཕན་དུས་ཚོད་ཕྱིན་པ་ལས་འགྲོ་རྒྱུ་མང་བ་བསྡད་ཡོད། དཀའ་ངལ་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་རིམ་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། ཚང་མས་སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ནམ་རྒྱུན་ངས་མཐོང་ཚུལ་བཤད་མུས་ལྟར། མ་གཞི་ཚང་མས་ཤེས་ཤེས་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ལ་སྤྱིར་བཏང་རྗེས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་མང་པོ་ཡོད་ན་ཡང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཟེར་མཁན་དེ་གཞུང་བཟང་པོ་ཡོད་པ་དང༌། མི་ཡིད་ཆེས་འཕེར་བ་ཞིག་ཡིན་པ། བོད་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་མཁན་མང་པོའི་བསམ་ཚུལ་དང་མཐོང་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད། འདི་དངོས་གནས་ཧ་ཅང་གི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་རུང་མེད་རུང༌། འབྱོར་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་རུང་མེད་རུང༌། མི་ཡ་རབས་ཟེར་མཁན་དེ་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་དངོས་པོ་ཞིག་རེད། སྤྱིར་བཏང་བོད་པ་འདྲིས་རྒྱུས་ཡོད་མཁན་དང༌། རྒྱ་མིའི་ནང་ནས་ཀྱང་བོད་མི་རིགས་སེམས་བཟང་པོ་དང༌། གཤིས་ཀ་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་བཤད་ཀྱི་འདུག ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ནང་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡང་དེ་དེ་བཞིན་བཤད་མཁན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། གནས་ཚུལ་དེར་ང་ཚོས་ལྷོད་ཡངས་དང༌། སྣང་ཆུང༌། དོ་སྣང་མེད་པར་འཇོག་རྒྱུ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མིན། ཁ་ནས་བརྒྱ་བཤད་སྟོང་བཤད་བྱས་རུང་མ་བྱས་རུང༌། དོན་དག་ཡང་སྙིང་རང་རང་སོ་སོའི་ཀུན་སྤྱོད་དེ་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མི་ཡ་རབས་ཀྱི་གྲས་ལ་སླེབས་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། ང་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན། ཆོས་པ་ཡིན། བླ་མ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་རུང་མ་ཟེར་རུང༌། དོན་དག་ཡང་སྙིང་སོ་སོའི་ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་གཅིག་གི་སྤྱོད་པའི་ནང་ལ་ཡ་རབས་ཟེར་མཁན་དེ་ལ་ཁ་མིག་ཡར་བལྟ་བྱས་ཏེ་ངས་མ་རབས་མི་བྱེད་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། ངས་ཡ་རབས་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འགྱོད་པ་མེད་བསམ་པ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོ་རང་གཞན་སུ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ལ་ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་བྱུང་རོགས་བྱས་ན་རང་དང་གཞན། ཚེ་འདི་དང་ཕྱི་མ། འཕྲལ་དང་ཡུན་གང་དུ་ཡིན་ན་ཡང་ཕན་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོ་བོད་པས་བདེན་པའི་དོན་དག་ལ་རྩོད་པ་རྒྱག་གི་ཡོད། རྩོད་པ་རྒྱག་མཁན་གྱི་མི་དེས་ཡ་རབས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཡིན་ན་ནུས་པ་ཆེ་བ་ཡོད། སོ་སོས་རྒྱུན་དུ་མ་རབས་བྱས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཁ་ནས་སྐད་ཆ་དྲང་བདེན་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། དེ་ལ་ཆ་འཇོག་དང༌། རིན་ཐང་ཡོང་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཡོང་གི་རེད། དབང་དང་ནུས་ཤུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཁག་ཁག་རེད། འཛམ་བུ་གླིང་སྒང་ལ་སྤྱིར་བཏང་གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་བདེན་པ་ཟེར་མཁན་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བདེན་པའི་ཆ་རྐྱེན་གཅིག་ནི། བདེན་པའི་ཚིག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་མི་ཁོ་རང་བདེན་པ་བདེན་གཏུགས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་དགོས། མི་ཁོ་རང་ཁྲམ་པ་ཁྲམ་ནག་ཡིན་ན། དེའི་སྐད་ཆར་སུས་ཆ་ཞོག་གི་རེད་དམ། ཆོས་ཁས་བླངས་རུང་མ་བླངས་རུང༌། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་སྐད་ཆ་བཤད་རུང་མ་བཤད་རུང༌། མིའི་འཚོ་བའི་ནང་ལ་ཡ་རབས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ངས་ཡང་ནང་ཡང་དུ་ཟེར་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། དོ་སྣང་མ་བྱས་ན་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད།

དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། རྒྱ་གར་ནི་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་རེད། དེ་རིང་ཁ་སང་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱ་གར་ནང་གི་མི་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ཤེས་མཁན། ཆབ་སྲིད་མཁན་དང༌། ཤེས་ཡོན་ཅན། གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་ཆོས་པ་སོགས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། གང་ལྟར་ང་ཚོ་བོད་པ་ལ་ཤ་ཚ་ཡོད་པ་དང༌། ང་རང་ཚོ་ལ་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། ང་ཚོར་རོགས་རམ་དང༌། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་བརྩི་བཀུར་འོས་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། རེ་ཟུང་རེ་ཟུང་གི་གཤིས་ཀ་དམར་ཤེད་ཚ་པོ། ཁྱད་མཚར་པོ་དེ་འདྲ་ཡང་ཡོང་གི་འདུག ཕར་གུས་ཞབས་དང་སྙོམ་ཆུང་བྱས་ན། ཚུར་མཐོང་ཆུང་བྱེད་མཁན་འདྲ་པོ། ཕར་གྱོང་ཙམ་བྱས་པ་ཡིན་ན། སྙོམ་ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་སྐབས་རེ་ཡོང་གི་འདུག འདི་ཚོའི་གྲས་ཀྱི་གཤིས་ཀ་ག་ལེ་ག་ལེར་སྣང་མེད་ཐོག་ནས་བོད་པ་ལ་འགོས་པ་ཡིན་ན་ཤིན་ཏུ་ཕངས་པོ་རེད། ཕར་ཕྱོགས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་ཚོར་རྒྱ་མིའི་གདུག་རྩུབ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་བྱེད་པའི་གཤིས་ཀ་གཅིག་འགོས། ང་ཚོ་འདིར་མི་གཞན་གྱི་ལུང་པར་བསྡད་མཁན་ཚོར་གཡོ་སྒྱུ་ཁྲམ་པ་བྱེད་པའི་གཤིས་ཀ་དེ་འདྲ་འགོས་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོས་རང་བཙན་དང་རང་བཙན་ཟེར་ནས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་ཀྱང༌། ཕྱིན་ཆད་བོད་ལུང་པའི་ནང་སྡོད་མཁན་ཁོ་རང་མ་རབས་རུབ་ཚོགས་ཆགས་པ་ཡིན་ན། རང་བཙན་བྱུང་ན་ཡང་དགའ་རྒྱུ་གང་ཡོད། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཐུབ་ཚོད་བྱེད་པ་དང༌། གསོད་རེས་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་ད་ལྟ་ལས་སྡུག་པ་ཞིག་ཡོང་མ་སྲིད་པ་མ་རེད། ང་ཚོས་རང་བཙན་དགོས་ཟེར་བ་དང༌། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཟེར་བ་འདི་ང་ཚོ་སྐྱིད་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་ནས་བཤད་པ་མ་གཏོགས། མིང་ཚིག་སྐམ་པོ་ཞིག་གི་དོན་ལ་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། རྩ་བ་མིའི་སྤྱོད་པ་དང༌། མིའི་བསམ་བློ་དེ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་མ་ཐུབ་ན་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་རང་བཙན་དང༌། དཔལ་འབྱོར་རང་བཙན་བྱུང་ན་ཡང་ཧ་ལས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་བདེ་སྐྱིད་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་དང་མི་ཡོང་མིའི་སྤྱོད་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་པས། མིའི་སྤྱོད་པ་བཟང་པོ་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་དང༌། མིག་དཔེ་བལྟ་འོས་པ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ལག་པར་ཕྲེང་བ་འཁྱེར་ནས་མ་ཎི་བགྲང་རུང་མ་བགྲང་རུང༌། གང་ལྟར་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་མི་ཚེའི་ནང་ལ་ཡ་རབས་བྱེད་རྒྱུ་འདི་མིའི་སྲོག་དང་འདྲ་བར་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཏན་ཏན་རེད། ང་ས་ཆ་གང་དུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། མི་གཞན་དག་ལ་འདི་ག་རང་བཤད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོ་མི་ཡིན་པ་གཅིག་གྱུར་རེད། བདེ་བ་འདོད་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསླབ་བྱ་འདི་དག་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་བ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེས་ན། རང་ལས་གཞན་གཙོ་ཆེ་བ་བྱེད་པའི་ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་འདི་མིའི་སྲོག་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པས་འདི་ཁྱེད་རང་ཚོའི་སེམས་ལ་འཇགས་པ་བྱེད་དགོས། ག་དུས་ཡིན་རུང་སོ་སོས་དེའི་ཐོག་ལ་ཞུ་དག་བཏང༌། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་སོ་སོའི་བཟའ་ཚང་བུ་ཕྲུག་དང༌། དེ་ག་ནང་བཞིན་སོ་སོའི་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་ཚོ་ལ་ཡང་སྤེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས། སྤྱིར་བཏང་ང་ཚོ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དེ་འདྲའི་མིག་ལྟོས་ཡག་པོ་ཡོད་ན་ཡང༌། ད་དུང་ཡང་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་གནད་དོན་གལ་ཆེ་བ་འདི་མ་ཉམས་པར་རྒྱུན་འཛིན་གོང་སྤེལ་ཐུབ་ཐབས་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་རེད། བོད་པ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཡོད། དེ་ནི་ང་ཚོ་སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པ་ཞིག་ཡོད་མ་གཏོགས། ངོ་ཚ་དགོས་པ་དང་ཞུམ་དགོས་པ་རྩ་བ་ནས་མེད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ལོ་མང་པོའི་རིང་ལ་དཀའ་སྡུག་གི་འཕྲང་འགྲིམས་ནས་ཡོང་བ་ཡིན། དེའི་རིང་ལ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཆེ་མཐོང་ཇི་ཙམ་ཡོད་པ་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཇི་ཙམ་མཁྲེགས་པོ་ཡོད་པ་དེ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་མིས་བོད་པ་ལ་དབང་ཡོད་ཐུབ་ཚོད་བཤད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང༌། བོད་པ་རྣམས་མཁྲེགས་ལོས་ཇི་ལྟར་ཡོད་མེད་ལ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོ་ཡང་ཧ་ལས་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང༌། འཛམ་གླིང་འཕོ་འགྱུར་གྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་ནས་བལྟས་ན། བོད་ནག་སུབ་འགྲོ་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་པ་རེད་དེ། བོད་པ་ཚོས་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱས་ནས་ད་དུང་དབུགས་མ་ཆད་པར་གཡོ་འགུལ་བྱས་ཏེ་སྐྱར་ལངས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད་པའི་གནས་སྟངས་ཐོག་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། བོད་པ་གྱོང་ལོས་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་དེ་བཙོན་ཁང་ནས་ཤེས་ཀྱི་འདུག ནམ་རྒྱུན་ཁ་བདེ་པོ་སུས་ཀྱང་བཤད་ཀྱི་རེད་དེ། ངོ་ཐོག་རྒྱ་མིས་འཐབ་འཛིང་བཏང༌། བཙོན་ཁང་ནང་ལ་བཅུག་སྟེ་ལོ་ནས་ལོ་སྦྲེལ་སྡུག་སྦྱོང་གཏོང་སྐབས་མི་འགའ་ཤས་ལྕགས་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་མེད་པ་བསྡད་མཁན་ཡོད།

ཡང་མི་འགའ་ཤས་རྣམ་ཀུན་ཆ་འཇོག་འོས་པའི་གྲས་ཡིན་ན་ཡང༌། གང་འཚམས་ཤིག་ནས་སླ་པོ་ཆག་གི་འདུག མི་རིགས་གཅིག་ལ་ཆ་མཚོན་ན་མི་རིགས་དེ་མཁྲེགས་ལོས་གང་འདྲ་ཡོད་མེད། མི་རིགས་དེ་ལ་རིན་ཐང་གང་འདྲ་ཡོད་མེད། དེ་དཀའ་སྡུག་མྱོང་ན་ཤེས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། དེང་སང་གི་གནས་ཚུལ་གང་ལ་གཞིགས་ཀྱང་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ངེས་རེད། དེས་ན། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་བསམ་པའི་སྤོབས་པ་བྱས་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། དེ་མི་གཞན་ལ་མཐོང་ཆུང་བྱེད་པའི་སྐད་ཆ་མ་རེད། སོ་སོ་བོད་མི་རིགས་འདི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་རླབས་ཆེན་དང༌། ལོ་རྒྱུས་ལྡན་པ། རིག་གཞུང་དང་བསམ་བློའི་ཐོག་དུས་རབས་མང་པོ་ཞིག་གི་རིང་ལ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པའི་མི་རིགས་གཅིག་ཡིན་བསམ་པའི་སྤོབས་པ་དང༌། སོ་སོའི་མི་རིགས་ལ་གཅེས་ཞེན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

མ་འོངས་པར་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་མ་བཤད་པར་ཚང་མ་མི་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་ཞིག་དང༌། ལྟ་བ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྲོ་སྟངས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་ཆགས་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོ་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བཞིན་དུ་མཉམ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་དང༌། རྒྱ་མི་རིགས་དང༌། ནུབ་ཕྱོགས་མི་རིགས་ཞེས་བཤད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་རྫོགས་སོང་ན་དགའ་བསུ་ཞུ་འོས་པ་རེད། དགོས་རྒྱུ་ཞིག་རེད། དེ་འདྲའི་དུས་ཚོད་མ་ཤར་བར་ལུང་པ་ཆེན་པོ་དེ་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་བསྡད་ནས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཡོད་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་རྩ་བརླག་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ལས་སྐྱོབ་པའི་ཆེད་དུ་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུ་དེ་འོས་པ་རེད། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བོད་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་འཛིན་མཁན་མང་པོ་ཡོད། སྔོན་མ་ནས་ངས་བཤད་ཡོད་པ་ལྟར། ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་རེད། གུང་ཁྲན་ཏང་ཡོན་རེད། མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཟིན་ནས་བསྡད་པ་རེད། དེང་སང་ཡང་བོད་ནང་ལ་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་ཚོད་འདུག

དེ་སྔ་ཡིན་ན་བོད་དང་བོད་ཆེན་པོ་དབྱེ་བ་ཕྱེ་ཡོང་དུས་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ནུས་པ་ཐོན་པ་མ་གཏོགས། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྲོ་སྟངས་དང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ནས་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་བསམ་བློ་ཤུགས་ཆེན་པོ་དེ་ཙམ་ཡོད་པ་མ་རེད། བར་ལམ་རྐྱེན་ངན་བྱུང་བ་དེ་གྲོགས་ལ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ། དེང་སང་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ལྟ་བ་དེ་དངོས་གནས་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབས་ཀྱི་འདུག ཨ་མདོ་ཁུལ་དང༌། ཁམས་ཁུལ་ལ་ང་ཚོ་གངས་ཅན་པ་ཟེར་ནས་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོས་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་འཛིན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རེད། སོ་སོས་བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཟིན་ཐུབ་པ་དང༌། བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། སོ་སོའི་ངོས་ནས་བོད་སྐད་དང་བོད་ཡིག་ཡག་པོ་མ་ཤེས་པ། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་སྐོར་གང་ཡང་མ་ཤེས་པ་ཡིན་ན་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། དེ་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག སྔོན་མ་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པའི་སྐབས་སུ་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ལ་རྗེས་ལུས་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོད་སྟབས། དེའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཤུགས་བསྒྲིལ་བ་རེད། ད་ཆ་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་ཉེར་གསུམ་ལྷག་ཕྱིན་ཏེ་སྤྱིར་བཏང་སློབ་གྲྭ་འགྲིམ་པའི་ཕྲུ་གུ་གང་ལ་གང་འཚམས་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སྐད་ཡིག་བརྒྱུད་ནས་ཤེས་ཡོན་ང་ཚོའི་ཆ་རྐྱེན་དང་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་པས་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད། ད་དུང་ཡང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་མཐའ་མེད་པ་བསྡད་ཡོད་པས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས། སྤྱིར་བཏང་ཆ་སྙོམས་བྱས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན། ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་དཀོན་པོ་འདུག

དེ་ནི་ད་ལྟའི་ཆར་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་ལ་དེ་ཙམ་དགོས་མཁོ་མེད་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ་ལྷོད་ཡངས་དང་སྣང་ཆུང་དུ་སོང་ནས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག ཁ་སང་ས་གནས་གཞོན་ནུ་ཚོ་ལ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། དེ་ལ་དོ་སྣང་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོས་རྒྱ་མི་ལ་ཕར་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་ང་ཚོའི་རིག་གཞུང་རྩ་གཏོར་གཏོང་གི་འདུག་ཅེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་མི་ཚུར་ཡོང་སྟེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་རིག་གཞུང་ག་ཚོད་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་དྲིས་ན། མགོ་འཕུར་ནས་སྡོད་དགོས་བྱུང་ན་ངོ་ཚ་པོ་ཆགས་པ་རེད། བོད་ནང་ལ་བྱེད་མ་ཆོག་པའི་བཀག་སྡོམ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་པ་ཚོ་བོད་ཡིག་དང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུར་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བཀག་སྡོམ་བྱེད་མཁན་སུ་ཡང་མེད། བཀག་སྡོམ་བྱེད་མཁན་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན། ངོ་ཚ་པོ་དང་གྱོང་ཆེན་པོ་རེད། འདི་ལ་ང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

སྔོན་མ་ནས་ངས་རྟག་པར་བཤད་མུས་བཞིན། གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ནས་ཐ་མག་གང་བྱུང་མང་བྱུང་འཐེན་པ་དང༌། ཆང་འཐུང་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས། དེ་ཚོ་ཁྲིམས་འགལ་ལྟ་བུ་མིན་ན་ཡང༌། མིའི་བསམ་བློ་དང་ཀུན་སྤྱོད་ཉམས་བསླད་འགྲོ་གི་ཡོད། ཐོག་མར་ཆང་མི་འཐུང་མཁན་ཞིག་གྲོགས་ངན་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་གྱིས་དང་པོ་ཆང་ཕྲན་བུ་བཏུང༌། དེ་ཞིམ་པོ་དང་ཚིམ་པོ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་དུས། བདུན་ཕྲག་གཉིས་པའི་ནང་ལ་དེ་ལས་མང་ཙམ་བཏུང༌། དེ་ནས་ཟླ་བ་གཅིག་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་དེ་ལས་ཀྱང་མང་དུ་བཏང༌། གང་འཚམས་ཤིག་ནས་ཞོགས་ཇ་མ་འཐུང་གོང་ནས་ཆང་འཐུང་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ན་དགོས་པ་ཅི་ཡང་མེད། སོ་སོའི་དངུལ་ཆུད་ཟོས། ལུས་པོའི་འཕྲོད་བསྟེན་འཐུས་ཤོར། སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཁོ་ཆང་པ་རེད་ཟེར་ནས་འཕྱ་སྨོད་མྱོང་རྒྱུ། སྤྱི་སྒེར་གང་ཅིའི་ལས་ཀར་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་རྒྱུ། ད་དུང་ར་བཟི་ནས་ཁྲིམས་འགལ་བྱེད་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས། ཆང་འཐུང་བྱ་རྒྱུར་དོ་སྣང་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། དེ་ག་ནང་བཞིན་ཐ་མག་འཐེན་རྒྱུ་འདི་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གཟུགས་པོ་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། གང་ལྟར་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད་པ། འགྲོ་སོང་ཆེ་རོགས་རེད། ང་རང་ཚོ་དངུལ་ལྡང་གི་མི་འདུག་ཅེས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད། དངུལ་མ་ལྡང་བ་ཕྱེད་ཀ་སོ་སོས་བཟོས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག

ལྷག་པར་དུ་གཞོན་སྐྱེས་ཁ་ཤས་ཐ་མག་ཉལ་ཐ་འཐེན་མཁན་ཡོད་པ་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་འདུག བདེན་མི་བདེན་མི་ཤེས། དེ་བདེན་པ་ཡྀན་ན་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། རང་གིས་རང་ཉིད་ཆུད་ཟོས་བཏང་ན་དགོས་པ་ག་རེ་འདུག་གམ། དེ་སྔ་བོད་ལ་མི་ཉལ་ཐ་འཐེན་མཁན་དེ་ཚོ་དབུགས་མ་ཆད་པའི་ཤི་རོ་འདྲ་པོ་ཆགས་བསྡད་ཀྱི་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་མཐོང་ཚུལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། ཐ་མག་ཉལ་ཐག་གང་བྱུང་མང་བྱུང་འཐེན་མཁན་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ཁྱད་གསོད་དང་མཐོང་ཆུང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མིའི་ནང་ལ་ད་ལྟ་ན་ཚ་མེད་པའི་སྐབས་སུ་ན་ཚ་གསར་པ་ཞིག་ཚུར་ལེན་གྱིན་བསྡད་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག ད་ལྟ་སྔོན་འགོག་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་ཡིན་པས། དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་འདུག

དེ་ནས་མ་ཅང་སོགས་རྒྱན་པོ་འགྱེད་པའི་རྩེད་མོ་རིགས་ད་ལྟ་ཁྱབ་ཆེན་པོ་རང་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ཏེ། གང་ལྟར་མི་དགོས་པ་ཞིག་རེད། གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། འདི་ཚོ་ཡག་པོ་མི་འདུག ང་ཚོས་ཆེ་ས་ནས་བོད་རང་བཙན་སྐོར་ལ་རྟག་པར་བཤད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ཆུང་ས་དེ་འདྲ་ལ་སྣང་མེད་དུ་ལུས། ལྷོད་ཡངས་ཤོར་ཏེ་ན་ཚ་ལྟ་བུ་ག་ལེ་ག་ལེར་འགོས་ཚར་ན་མཇུག་ཏུ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། གང་ལྟར་ན་ཚ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན་ཆ་འདི་རིགས་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་སྔོན་འགོག་བྱས་ན་དཀའ་ངལ་དེ་ཡོང་གི་མ་རེད།

ང་རང་ཚོ་ཞར་དང་ཞོར་ལ་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་སྐོར་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། རྩ་བ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གང་འདྲ་གང་འདྲ་ཡིན་པ་དང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གང་འདྲ་ཡོད་པ། སྤྱིར་བཏང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དེ་ཚོ་ཤེས་རྟོགས་ཡག་པོ་ཡོང་བའི་དོན་དུ། སྐབས་རེ་བགྲོ་གླེང་གི་ཚོགས་འདུ་འདྲ་འཚོགས། ཤེས་མཁན་དེ་འདྲ་ནས་སྐད་ཆ་བཤད། དྲི་བ་དྲིས་ལན་འདྲ་བྱས། དོགས་གཅོད་འདྲ་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། གཞོན་ནུ་མི་རེ་ངོ་རེའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་རགས་རིམ་ཞིག་ངེས་ཐུབ་པ་དགོས་ཀྱི་རེད། སྐབས་རེ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་ཀྱི་དེ་སྔའི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། ས་མཚམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོའི་གྲས་བལྟ་བདེ་པོའི་ཡིག་ཆ་མེད་པ་ལྟ་བུས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་ཉེན་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་འཛོམས་པོ་དང་བྱེད་སྒོ་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཨེ་ཡོད་བསམ་གྱི་འདུག་པས་དོ་སྣང་ཆེ་ཙམ་བྱེད་དགོས།

གཞན་དག་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ནི། བར་ལམ་ནས་འགྱུར་བ་ཕྲན་བུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། དྲག་ཏུ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གཙོ་ཆེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་དང༌། ལྷག་པར་དུ་གཞོན་སྐྱེས་དེ་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་དང༌། འབད་བརྩོན་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། རིམ་བཞིན་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོང་བསམ་གྱི་འདུག ད་ལྟ་རྒྱ་མི་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཕྱོགས་ཐད་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ལྟ་སྐོར་གྱི་ཆེད་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། ཉེ་ཆར་འགྲོ་མཁན་ཚོ་ལྟ་སྐོར་མིན་པར། མ་འོངས་པ་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་གང་འདྲ་ཡོང་དང་མ་ཡོང་ཉམས་ཞིབ་ལྟ་བུར་ཕྱིན་པ་རེད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ང་ཚོར་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུའི་འདོད་པ་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཡོང་གི་འདུག ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་མུ་མཐུད་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད། ང་ཚོ་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་ཕན་ཚུན་མཐོང་ཚུལ་སྡུག་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་ཉི་མ་གཅིག་གཉིས་ནང་ལ་སེལ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་མ་རེད།

ཚར་གཅིག་གཉིས་ཐུག་འཕྲད་བྱས་པར་བཟོ་ལྟ་ཆགས་པ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད་དེ། འབྲེལ་བ་མུ་མཐུད་ནས་བྱས་ཏེ་བོད་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྐད་ཆ་རྣམས་བཤད་དགོས། ང་ཚོའི་སྐད་ཆ་བདེན་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་སྐད་ཆ་ཡིན་སྟབས་ག་ཚོད་མང་བ་བཤད་ཐུབ་པ་དང༌། དུས་ཚོད་ཡུན་རིང་བ་བཤད་རྒྱུ་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཚོད་ཀྱིས་རྒྱུ་མཚན་གསལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། ཕ་རོལ་པོ་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། རིམ་པས་རིམ་པས་ཡིད་ཆེས་མང་དུ་རྙེད་རྒྱུ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོའི་འབྲེལ་བ་ཇི་ཙམ་མང་བ་བྱུང་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཉེ་རུ་ཕྱིན། ནང་གཙང་དུ་ཕྱིན། དེ་བྱུང་བའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་དངོས་ཡོད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་བཤད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད། ཐུག་འཕྲད་དང་འབྲེལ་བ་མ་བྱས་པར་བསྡད་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོར་རྒྱུ་མཚན་ཤོད་སའི་གོ་སྐབས་ཡོང་གི་མ་རེད། ངའི་བསམ་ཚུལ་དང་བལྟ་ཚུལ་ལ། རྒྱ་མི་ལ་འབྲེལ་བ་ཇི་ཙམ་མང་བ་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། ག་ཚོད་འབྲེལ་བ་སང་པོ་བྱུང་ན། ང་ཚོར་དགེ་མཚན་མ་གཏོགས་གྱོང་མི་འདུག་བསམ་གྱི་འདུག ལྷག་དོན་པེ་ཅིན་དུ་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། ང་ཕོད། ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་ཁོང་ཚོའི་གྲས་སྔོན་མ་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་མུས་ལྟར་ཉེ་དུས་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་སྐབས། ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། བོད་ནང་ཡོད་པ་ཁོང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་མ་བགྲོས་བསམ་པ་གཅིག་མཐུན་དང༌། མཐོང་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག་པས། ང་རང་ཡང་བློ་བདེ་པོ་བྱུང༌། གང་ལྟར། ག་ལེ་ག་ལེར་ཏན་ཏན་ཡག་ཏུ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་ནང་ནས་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མི་འདྲ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། འདི་དག་ནི་ལེགས་པའི་རང་བཞིན་རེད། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་སྙིང་པོར་བཟུང་བའི་གཞི་རྩའི་བསམ་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ཐོག་ལ་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་མང་པོ་བཏོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། ང་རང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་དང༌། ཉམས་ཞིབ་དང་གོ་བསྡུར་བྱེད་ཕྱོགས། ཐབས་ཤེས་ལག་ལེན་བྱེད་ཕྱོགས་སོགས་མ་འོངས་པ་ལ་འགྱོད་པ་མི་ཡོང་བའི་བརྟན་པོ་དང་སྤུས་དག་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། རྒྱ་གར་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་ནས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་ལ་ཆ་མ་བཞག་པར། རྩ་བ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ལ་རྒྱ་དང་ཞེན་ཁོག་གི་ཐོག་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མི་འདྲ་གང་ཡོད་གསལ་པོར་བཤད་པ་འདི་དག་གིས་རྒྱ་མིའི་མཐོང་ཚུལ་ལ་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག སྐད་ཆ་དྲི་རྒྱུ་ཡོད་ན་དྲིས་དང༌། ཞེས་སྩལ།

གཞོན་ནུའི་ཚོགས་མི་ནས། ང་ཚོའི་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ཐོག་ལ་སྲིད་དོན་རང་གི་མིང་འཁྱེར་ནས་བྱས་པ་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་མིང་མ་འཁྱེར་བར་བྱེད་སྟངས་གཅིག་ཡོད་པ་རེད། དཔེར་ན། ང་ཚོར་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདིས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མིང་འཁྱེར་ནས་ལས་ཀ་བྱས་པ་དང༌། སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མིང་མ་འཁྱེར་བར་གཞོན་ནུའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་རང་གི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱས་པ་དགེ་མཚན་གང་ཆེ་བ་ཡོད་དམ། སྲིད་དོན་མིང་འཁྱེར་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དུས་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ད་ལྟ་ཕན་ལ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། དཔེར་ན། ཏིང་ཤའོ་ཕིང་གིས་གསལ་པོ་ལབ་ཡོད། ཕྱི་རྒྱལ་ནང་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་གཞོན་ནུའི་ནང་ལ་གཡས་ཕྱོགས་པའམ། མཁྲེགས་བཟུང་བྱེད་པའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་མཁན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ཞི་འཇམ་གྱི་བསམ་ཚུལ་ལ་རྒྱབ་འགལ་བྱེད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོད་པའི་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་པ་རེད། དངོས་སུ་ལག་ལེན་ཐོག་ལ་ཡང་སྲིད་དོན་གྱི་ལས་འགུལ་ད་ལྟ་བར་དུ་བྱས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་བྱེད་དགོས་པ་ཡོང་གི་རེད། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་གར་ཡོད་སར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཐད་ཀར་སྲིད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ལས་དོན་མི་རིགས་ཡ་རབས་ཀུན་སྤྱོད་སྐོར་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུ་དེ་འདྲའི་རིགས་ཡོང་གི་རེད། ད་ལྟ་སྲིད་དོན་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐོན་བསྡད་པ་འདི་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་དོན་ཨེ་ཡོད། ད་ལྟ་ཡོད་པ་འདི་ཡག་པོ་མིན་ནམ། ཞེས་གསུངས།

བཀའ་འདྲི། སྲིད་དོན་གྱི་མིང་ཞིག་འཁྱེར་ཡོང་དུས་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་འདྲ་ཡོང་གི་རེད། གཞོན་ནུའི་ནང་ལ་ཡང་ལྟ་བ་འདྲ་མི་ཡོད་པ་རེད། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་གཞོན་ནུ་ཚང་མ་སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་གི་འོག་ཏུ་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་མི་ཡོང་ངམ། ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། དེ་སྔོན་མ་ནས་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་ཡོད། བོད་པའི་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡིན་པ་རེད། དེ་འདྲའི་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ལྟ་བ་དེ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་དང༌། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་མིན་པར། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེན་དོན་རྩོད་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་རེད། འདི་ནི་གཞི་རྩ་ཨ་མ་ལྟ་བུ་དེ་ཡིན། རྩ་དོན་འདི་ལ་གཞོན་ནུ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་བརྩི་བཀུར་དང་ལེན་བྱེད་དགོས། ཨ་མ་འདིའི་འོག་ལ་ནང་གསེས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལྟ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཆོག མ་འོངས་པར་བོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་གཏོང་སྟངས་དང༌། ཆབ་སྲིད་སྐྱོང་སྟངས། ཡུལ་ནང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་སྟངས་རིང་ལུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ན་ལེགས་པ་དང༌། ཚགས་ཚུད་པ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། ལྟ་ཚུལ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ན་ལེགས་བསམ་གྱི་འདུག

སྔོན་མ་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་དྲན་གྱི་འདུག་གམ། དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་རིགས་གཅིག་བྱུང་བ་དེ་ལ་ང་ནི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད། དེ་བསྡུ་གསོག་རྒྱབ་པ་ལ་ང་ཕངས་ནས་བསྡད་ཡོད། དཀའ་ངལ་ག་རེ་ཡིན་ནའང་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོས་ལྟ་བ་འདྲ་མི་འདྲ་ངེས་པར་དུ་དགོས་པ་ཞིག་རེད། གཞོན་ནུ་སྤྱི་ཡོངས་ཁོ་དེ་འདྲའི་ལྟ་ཚུལ་འདྲ་མིན་སྒང་ལ་མ་ཕྱིན་པར། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་སྤྱི་པའི་བདེན་དོན་རྩོད་རྒྱུ་རྩ་བར་བཟུང་ནས་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན། དམིགས་ཡུལ་འདི་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་ལྟ་བ་འདྲ་མི་འདྲ་ཚང་མ་དེའི་ནང་གཅིག་གྱུར་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། འདི་ཡང་ཞིབ་ཚགས་པོ་དང༌། གཟབ་གཟབ་མ་བྱས་ན་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་གནོད་འགལ་བྱུང་ན་འགྲིག་གི་མ་རེད། ཅེས་གསུངས།

བཀའ་འདྲི། གལ་སྲིད་དམར་པོའི་ལྟ་བ་བསྐྱར་དུ་འཛུགས་མཁན་བྱུང་ན། ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དགོངས་བཞེས་གང་འདྲ་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ལོ་གཉིས་གསུམ་རིང་གསར་པ་བཙུགས། ཡང་དགོངས་པ་ཞུས་ཏེ་སྐྱེ་ཐེངས་བརྒྱ་དང་ཤི་ཐེངས་བརྒྱ་བྱས་ན་ཡང་འགྲིག་གི་འདུག དགའ་བསུ་ཡོད། ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། མ་གཞི་ལྷག་བསམ་ཡིན་གྱི་རེད་དེ། མིང་གསར་པ་ཁྱུང་འབྲུག་ཚོགས་པ་ཞེས་བཏགས་མཁན་དེ་ཚོ་ལ་དགོས་པ་མི་འདུག འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ལ་མིང་གྲགས་ཤིང་གྲུབ་བསྡད་མཁན་གུང་ཁྲན་ཟེར་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་གའི་མིང་ཐོག་ལ་ཕྱིན་ན་འགྲིགས། ཁོང་ཚོ་བོད་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་ཐེངས་རེ་ཟུང་ཕྱིན་ཡོད། བོད་རིགས་གཞོན་ནུའི་ནང་ལ་དེ་འདྲའི་ལྟ་བ་ཡོད་པ་ཉུང་ཤས་ཡོད་བཟོ་འདུག ང་རང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་རང་མོས་ཐོག་ནས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དགེ་མཚན་འདུག ཅེས་གསུངས།

བཀའ་འདྲི། བོད་རིགས་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཐོག་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་གསར་པ་ཇི་ཡོད་བཀའ་སློབ་གནང་རོགས། ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་རེད། དུས་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་དོ་སྣང་ཞིག་སླེབས་པ་ཡིན་ན། དེའི་རྗེས་འབྲེལ་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད། གཞི་རྩ་དེ་འདྲ་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག ང་ཚོའི་བོད་ཡིག་ནང་ནས་ཀློག་དེབ་དེ་ཚོའི་གྲས་དཀོན་པོ་འདུག སྔོན་མ་རྩོམ་སྒྱུར་དང༌། དཔེ་མཛོད། ཤེས་རིག དྲིལ་བསྒྲགས་སོགས་ནས་དོ་སྣང་བྱས་ཡོད་ཀྱང་ལག་ལེན་གནད་འཁེལ་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། དམིགས་བསལ་གྱི་ལམ་སྟོན་འདི་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་དྲན་གྱི་མི་འདུག ང་རང་ཚོ་དཔེར་ན་ཚོགས་འདུ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་ལ་བོད་སྐད་ཡག་པོ་མེད་ན་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདུག ཁ་སང་བུ་གསོ་ཁང་དུ་པདྨ་ (སྐུའི་གཅུང་མོ་རྗེ་བཙུན་པདྨ་) ལ་ལབ་རྒྱུ་བྱུང༌། ལྷ་ས་ནས་ཡོང་མཁན་ཁ་ཤས་ཀྱིས་འདི་ནས་ཚུར་བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་བོད་སྐད་དང༌། བོད་ཡིག་གནས་སྟངས་སྐྱོ་པོ་འདུག་ཅེས་བསམ་ཚུལ་དང་མཐོང་ཚུལ་བཤད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག ཅེས་གསུངས།

བཀའ་འདྲི། བོད་ནང་གཉེན་འཕྲད་དང༌། ཚོང་ལ་འགྲོ་མཁན་མང་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱ་མིའི་ལག་འཁྱེར་བླངས་ཏེ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འདི་ལ་དགེ་སྐྱོན་གང་འདྲ་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། གཉེན་འཕྲད་དང་ཚོང་ལ་འགྲོ་མཁན་ཚོས་དེ་འདྲའི་གོ་སྐབས་ཟིན་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོས་བཀག་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱས་ནས་ཁེ་གྱོང་ལྕི་ཡང་བལྟས་པ་ཡིན་ན། ཕལ་ཆེར་བོད་ཕྱི་ནང་འགྲོ་འོང་གི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་འདིས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག བོད་ནང་ལ་འགྲོ་མཁན་ག་ཚོད་མང་བ་བྱུང་བའི་ཚོད་ཀྱིས་རྒྱ་གར་ནང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྣམས་བོད་ནང་གི་མི་ཚོས་མང་བ་ཤེས་ཐུབ་རྒྱུ་དང༌། དེས་ཁོང་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་འཕར་བསྐྱེད་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཡང་རེ་ཟུང་རེ་ཟུང་དཀྲོག་གཏམ་དང་མགོ་མ་འཚོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད་མཁན་ཡང་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། བདེན་དོན་བཤད་མཁན་མང་བ་དང༌། དཀྲོག་གཏམ་བཤད་མཁན་ཉུང་བ་ཡིན་དུས་མང་བའི་ཕན་ནུས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད།

དེ་ག་ནང་བཞིན་བོད་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་ཚོ་ནས་འདི་ཁུལ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྣམས་མཐོང༌། ང་རང་ཚོས་ཀྱང་དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་པ་དང༌། གནས་ཚུལ་སྟོན་དགོས་པ་ཁག་བསྟན་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད་དུས་རྩ་བ་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་གི་གནས་ཚུལ་འདིས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་འདུག བོད་ནང་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་ཚོས་དཀའ་ངལ་མྱོང་མྱོང་དང༌། མུ་གེས་ཤི་ཤི་མ་གཏོགས་བཤད་རྒྱུ་མི་འདུག་པ་དེ་ནི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རེད། ཁོང་ཚོས་སོ་སོའི་ལུང་པའི་ནང་དཀའ་ངལ་དེ་ལྟ་བུ་མྱངས་པ་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ལྷག་ཙམ་རིང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བོད་ནང་ལས་ལྷག་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་མཐོང་བའི་སྐབས་ལ་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གཡོ་འགུལ་ཞིག་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོའི་ནང་ལ་ཡང་རེ་ཟུང་རེ་ཟུང་གི་མཐོང་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། ཆ་སྙོམས་བྱས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་བྱུང་ཡོད། གང་འདྲ་འདུག་གམ། བོད་ལ་འགྲོ་མཁན་གྱི་ལག་ཁྱེར་སྐོར་ཁྲིམས་དང༌། ཐོབ་ཐང་གི་སྐད་ཆ་ག་རེ་བཤད་རུང་མ་བཤད་རུང༌། ད་ལྟའི་ཆར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་རྒྱ་མིས་ཟིན་ནས་བསྡད་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ལག་པ་མ་འགྲིམས་པར་བོད་ནང་ཐར་ཐབས་མེད། ཕྱོགས་ཚང་མར་བལྟས། ཁེ་གྱོང་ལྕི་ཡང་བཏེག ལྟ་གིན་ལྟ་གིན་བྱས་ནས་ཁེ་ཕན་གང་ལོན་བྱེད་རྒྱུ་རེད། གོ་བསྡུར་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། ང་ཚོ་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ལྟ་སྐོར་སྔ་རྗེས་ཐེངས་མ་གསུམ་ཕྱིན་པ་དེ་ཚོ་ནི་དམིགས་བསལ་གྱི་ལམ་ནས་ཕྱིན་པ་རེད། ཉེ་དུས་བལ་ཡུལ་གཞུང་ནས་གཅིག་ལག་ལེན་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པ་དེ་ཇི་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་དམ། ཁག་པོ་རེད། ད་ལྟ་བར་དུ་བོད་ལ་ལྟ་སྐོར་གཉེན་འཕྲད་ལ་འགྲོ་མཁན་ཕལ་ཆེར་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་ཙམ་བྱུང་ཡོད། ཁོང་ཚོས་རྒྱ་མིའི་ཁུངས་ཡིན་ཟེར་བའི་ལག་ཁྱེར་བླངས་ནས་ཕྱིན་པ་རེད། ཁོང་ཚོའི་སེམས་ནང་དངོས་གནས་རྒྱ་མི་ལ་དགའ་པོ་ཡོད་པ་རེད་དམ་ཟེར་ན་རྩ་བ་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། འཕྲལ་སེལ་རྒྱ་མིས་ཚུར་མགོ་སྐོར་བཏང་བ་ནང་བཞིན་ཕར་ཡང་མགོ་སྐོར་བཏང་བ་འདྲ་པོ་ཞིག་རེད།

ད་ལྟ་བར་དུ་བོད་ལ་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་མཁན་ཆིག་སྟོང་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་ནང་ནས་བོད་ལ་གཏན་འཇགས་སྡོད་མཁན་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་ཤིག་འདུག ཧ་ཅང་ཉུང་ཉུང་རེད། དེ་ཚོར་ཡང་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པ་ཡིན་ན་སྤོའོ་དང༌། རྨོའོ་རྒན་འཁོགས་མང་བ་རེད། ཚེ་ལྷག་ལོ་རེ་ཟུང་འདིའི་རིང་སོ་སོའི་བུ་ཕྲུག་དང་མཉམ་དུ་སྡོད་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་པ་ལྟ་བུ། དོ་བདག་སོ་སོའི་དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་འཕྲལ་སེལ་སོ་སོ་བློ་བཞག་ས་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་ནང་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། བོད་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་ཡར་རྒྱས་བྱུང་བ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་བསྡད་པ་གང་ཡང་མ་རེད།

ལྷ་སའི་ཁྱབ་བསྒྲགས་ནང་ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་མཁན་དང༌། གཉེན་འཕྲད་ལ་ཡོང་མཁན་ཚོའི་ནང་ནས་མང་པོ་ཞིག་གཏན་སྡོད་བྱས་ལུགས་བཤད་པ་ལས་གྲངས་ཀ་ཁ་གསལ་བཤད་ཀྱི་མི་འདུག ཡང་ལྷ་སའི་དྲིལ་བསྒྲགས་གཞན་ཞིག་ནང་བོད་ལ་གཏན་འཇགས་སྡོད་མཁན་མི་གྲངས་བརྒྱ་དང་བདུན་ཅུ་དོན་གཉིས་བཤད་འདུག རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་བཏོན་པའི་ཐོ་ཞིག་གི་ནང་ལ་གཏན་སྡོད་མི་གྲངས་མི་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་ཤིག་འཁོད་འདུག གང་ལྟར་དོ་བདག་སོ་སོའི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད། མི་ཁ་ཤས་ནི་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་དོན་གཉེར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ད་གང་བྱེད་དགོས། སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནམ། ཞེས་གསུངས།

བཀའ་འདྲི། ཏིང་ཞའོ་ཕིང་གི་ཤོག་ཁའི་རིང་ལ་ལོ་ཤས་རིང་བོད་གཞིས་བྱེས་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་དང༌། བོད་ལ་སྲིད་བྱུས་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་ཏིང་གི་ཤོག་ཁའི་རྗེས་ལ་ཤོག་ཁག་གཞན་དག་དེ་འདྲ་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ད་ལྟའི་སྲིད་བྱུས་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག་པས། དགོངས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། དེ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ནང་ནས་དེ་འདྲ་བཤད་ཀྱི་འདུག ད་ལྟའི་སྲིད་གཞུང་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་མ་རེད། ཤོག་ཁག་གཞན་དག་དེ་འདྲ་ད་ལྟ་ཡིབ་ནས་བསྡད་དེ་དུས་ཚོད་གོ་སྐབས་བཙལ་ནས་སོྡད་མཁན་ཡོད་པ་རེད། ཡང་སྒྱུར་བཅོས་སྡུག་པོ་དེ་འདྲ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད་ཅེས་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ནང་ནས་ཞེད་སྣང་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོར་དེ་འདྲ་བཤད་མཁན་བྱུང༌། རྒྱ་མིའི་སློབ་ཕྲུག་ངོ་ཤེས་པ་དེ་ཚོ་དངོས་གནས་རང་ཟོལ་མེད་རེད། དཔེར་ན། ང་བོད་ལ་རྩ་བ་ནས་འགྲོ་མི་རུང༌། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདི་བརྟན་པོ་མེད། ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་སྲིད་གཞུང་གིས་ཁས་ལེན་འདྲ་ཆགས་པོ་ག་ཚོད་ཡོད་ན་ཡང་ཁས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཁོ་རང་ཚོ་གནས་མ་གནས་ཏན་ཏན་མེད་སྟབས་ཧ་ཅང་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་ང་ལ་དེ་འདྲ་བཤད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག ཡིན་ན་ཡང༌། བར་ལམ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ནས་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན། མིའི་བསམ་བློའི་ནང་ཚོར་བ་གསར་པ་ཞིག་སླེབས་ཚར་བ་ཡིན་དུས་བསྐྱར་དུ་ཧ་ཅང་དམ་པོས་དམ་བཅིངས་བྱེད་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་ཡོད་པ་མ་རེད།

སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན་སྔོན་མ་མའོ་ཙེ་ཏུང་ཡོད་སྐབས་ནང་བཞིན་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་རང་བསྐྱར་ལོག་རྒྱབ་ཨེ་ཡོང་བསམ་གྱི་འདུག འདི་ཡང་བསམ་ཚུལ་ཙམ་རེད་མ་གཏོགས། ཐག་གཅོད་མི་ཐུབ། གང་ལྟར་ང་ཚོའི་ཕྱོགས་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་གོམ་པ་སྤོས་པ་འདི་དག་ཐལ་དྲགས་པ་གང་ཡང་མེད་པར་གནས་སྟངས་འཚམས་པོའི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད། ཅེས་གསུངས།

བཀའ་འདྲི། བོད་རིགས་ནང་ནས་རྒྱ་མི་དམར་པོ་དང༌། གོ་མིང་ཏང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། འདི་ཚོའི་ཐོག་ལ་བོད་གཞུང་གིས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཨེ་ཡོད། ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁ་སང་བོད་ནང་འགྲོ་མཁན་བོད་རིགས་གཉིས་གཞིས་ཀ་རྩེ་ནས་རྒྱ་མིས་འཛིན་བཟུང་བྱས། དཔར་ཆས་དེ་འདྲ་ཐོན་པ་རེད། ཁག་བཞག་ས་ནི་དྷ་རམ་ས་ལ་ནས་བཏང་བྱུང་ཞེས་བཤད་འདུག བདེན་པ་ཡིན་མིན་མི་ཤེས། དེ་འདྲ་གོ་རྒྱུ་འདུག ང་ཚོས་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། གཏོང་མཁན་ཕྱོགས་གཞན་དག་ནས་རེད། ཕལ་ཆེར་གོ་མིང་ཏང་མིན་ནམ། དེ་འདྲ་དེ་སྔོན་ལ་ཡང་བྱུང་ཡོད། བོད་ནང་གི་མི་ལ་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བཏང་བྱུང་མ་ལབ་ན་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་མེད་སྟབས། བྱས་ཙང༌། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་བེད་སྤྱོད་བྱས། དོན་ལ་ལུང་པ་གཞན་དག་ནས་གནས་ཚུལ་སྒྲུབ་མཁན་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། མང་ཆེ་བ་བལ་ཡུལ་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཞིག་འདུག ང་ཚོས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། འགྲམ་ཟེར་ས་དེར་བལ་ཡུལ་ནས་མི་གཅིག་བཙུགས་ཡོད་པ་རེད། ཁོས་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་འདུག ལྷ་ས་ནས་ཡོང་མཁན་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་འགྲམ་ལ་ཡོད་པའི་བུ་དེ་ཡག་པོ་ཞིག་འདུག ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་འདུག་ཟེར་གྱི་འདུག གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་བྱེད་ཡོད་ན་ཡང༌། མ་ཁྱབ་པ་དང༌། མ་ལྡང་བ་ལ་བྱ་ཐབས་མི་འདུག སྣེ་ལེན་བྱེད་མཁན་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ད་དུང་མུ་མཐུད་ནས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་འདུག མ་གཞི་དཔལ་འབྱོར་ལ་ཡང་རག་ལས་ཀྱི་འདུག བལ་ཡུལ་ནང་བར་ལམ་བོད་པ་ནང་ཁུལ་ནས་ཞལ་འདེབས་བསྡུས་ཏེ་སྣེ་ལེན་བྱེད་སྒོ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག

བོད་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་ཚོས་དངོས་གནས་དཀའ་སྡུག་ཆེན་པོ་མྱངས་ཡོད་པ་དང༌། ངས་རྟག་པར་བཤད་མུས་ལྟར། དོན་གྱི་བདག་པོ་ཁོ་ཚོ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་མཁན་ཚོས་མ་འགྲུབ་ན་མ་གཏོགས། གང་ལས་མེད་པའི་ཧུར་ཐག་བྱས་ཏེ་ཁོང་ཚོར་སྣེ་ལེན་དང་ལྟ་རྟོག་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ང་ཚོའི་ལས་འགན་རེད། ད་དུང་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱེད་རྒྱུའི་སྐོར་རྟག་པར་སྐད་ཆ་ཡོང་མུས་རེད། ཅེས་གསུངས།

བཀའ་འདྲི། ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཐོག་ནས་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་དང་མཉམ་དུ་ང་ཚོ་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་ཆབ་སྲིད་ཐོག་ལ་ང་ཚོར་རོགས་རམ་གནང་མཁན་རྒྱལ་ཁབ་སུ་སུ་ཡོད་དམ། ཨུ་རུ་སུ་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་རེད་དེ། སྲིད་དོན་ཐོག་ལ་གང་འདྲ་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་མང་ཆེ་བ་སྒེར་གྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་སྒེར་པ་དང༌། ཁ་ཤས་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་ཚོགས་པ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། འབྲེལ་བ་བྱེད་བདེ་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཆབ་སྲིད་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཡོང་མཁན་དེ་ཁོ་རང་ཚོ་གཞུང་སོ་སོའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་སྲིད་བྱུས་ཐོག་ནས་ཡོང་དགོས་པར་བརྟེན། གནས་ཚུལ་ཁག་ཁག་རེད། ཨུ་རུ་སུ་ནས་སྤྱིར་བཏང་བོད་པའི་ཐོག་ལ་མཐོང་ཚུལ་སྔོན་མ་དང་མ་འདྲ་བ་བསྒྱུར་བཅོས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་པའི་ཐོག་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་རོགས་རམ་ཇི་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་མེད་ཚོད་མི་ཐིག དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་མེད། དོ་སྣང་ནི་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཅེས་གསུངས།

བཀའ་འདྲི། བོད་གཞུང་གིས་ཨུ་རུ་སུ་ལ་ཆབ་སྲིད་ལག་པ་བཏང་ཡོད་མེད་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ། ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ཆབ་སྲིད་ཐོག་ལག་པ་བཏང་བ་མེད། སློབ་ཕྲུག་འདྲ་གཏོང་གི་ཡོད། ལག་པ་བཏང་ནས་ཚུར་དོན་དག་སྟོང་པ་རང་མིན་ཙམ་དགོས་ཀྱི་རེད། སྔོན་ལ་ཚོད་ཅིག་མ་ཐིག་ན་ཆོ་སེ་འདུག་གམ། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བལྟ་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་རྒྱ་མི་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་མུས་རེད། དེང་སང་ཨུ་རུ་སུ་དང་རྒྱ་ནག་གི་འབྲེལ་བ་ལ་འགྱུར་བ་ཕྲན་བུ་འགྲོ་བཞིན་པ་མ་གཏོགས། བར་སྐབས་དགྲ་དགྲ་ནག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། སྔོན་མ་ང་ཨུ་རུ་སུ་དང༌། སོག་ཡུལ་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་སྐབས་པེ་ཅིན་མི་རིགས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་འགོ་བྱེད་མཁན་ཨུ་ལན་ཕུ། ད་ཆ་དགོངས་པ་ཞུས་ཚར་འདུག ཁོང་གིས་དེ་དུས་རྒྱལ་ལོ་དོན་འགྲུབ་པེ་ཅིན་ལ་ཡོད་སྐབས་སུ་ང་ཨུ་རུ་སུར་ཕྱིན་ན་མི་འགྲིགས་པའི་སྐོར་སྐད་ཆ་བཤད་འདུག དེ་དུས་གྷི་རི་སིའི་རྒྱལ་སྲས་པི་ཀྲར་ཡང་པེ་ཅིན་ལ་ཡོད་པའི་སྐབས་འཁེལ་འདུག ཁོང་ལ་ཨུ་ལན་ཕུ་ནས་ཧ་ཅང་ནན་པོ་བཤད་འདུག ང་ཨུ་རུ་སུ་ལ་ཕྱིན་ན་རྩ་བ་ནས་འགྲིག་གི་མ་རེད། གལ་ཏེ་ཨུ་རུ་སུ་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་ང་དང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་འབྲེལ་བ་གཅོད་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་གསལ་པོ་བཤད་འདུག

ང་ནི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་དོན་དག་ལ་གཙོ་བོ་སོག་ཡུལ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། ཨུ་རུ་སུ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། སོག་ཡུལ་ལ་པེ་ཅིན་བརྒྱུད་ནས་འགྲོ་ཐབས་མེད་པར་བརྟེན། རུ་སུ་བརྒྱུད་ནས་མ་ཕྱིན་རང་ཕྱིན་རེད། ཨུ་རུ་སུར་ལམ་ཞོར་དུ་སླེབས་པ་རེད། ང་ཨུ་རུ་སུ་དང༌། སོག་ཡུལ་ལ་སླེབས་པའི་སྐབས་སུ་ཨུ་རུ་སུའི་གསར་མཁན་དེ་ཚོས་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ལ་བལྟས་ན་ངས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རྒྱ་ནག་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་དང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག་ཀྱང༌། ང་ཚོར་སོ་སོའི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ལྟ་བ་དང་བསམ་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་ཡུལ་གཞན་ཞིག་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད་སྟབས། ཨུ་རུ་སུ་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་སྲིད་དོན་འགལ་ཟླ་འཐབ་རྩོད་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་འཛུལ་དགོས་དོན་མེད། ང་རང་ཚོར་སོ་སོའི་ལྟ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཟིན་ནས་བསྡད་ཀྱི་ཡོད། ལྟ་བ་འདི་གཞིར་བཞག་ལ་ཨུ་རུ་སུ་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་རེད། ཡག་པོ་རེད། ཕན་པ་རེད། ང་རང་གི་ལྟ་བ་འདི་ཡིན། ལྟ་བ་འདི་ག་རང་འཁྱེར་ཏེ་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་སྒོ་ནས་ཨུ་རུ་སུ་དང་སོག་པོའི་གསར་མཁན། སོག་པོའི་མི་དང༌། སྤྱིར་བཏང་ཆོས་ཚོགས་མི་སྣ་ཐུག་འཕྲད་སྐབས་བསམ་ཚུལ་འདི་རང་གསལ་པོ་བྱས་ནས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། ཡང་ཟླ་བ་འདིའི་ནང་ལ་སོག་ཡུལ་དང་ཨུ་རུ་སུ་ལ་འགྲོ་རྩིས་ཡོད། སོག་པོ་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་དད་པ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་རེད། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་སོག་པོའི་འབྲེལ་བ་སྔར་ནས་ཡོད་པ་ལྟར། ང་སྔོན་མ་སོག་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་སོག་པོ་ཚོའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་དང༌། དགའ་པོ་བྱེད་སྟངས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་འདུག

ང་ཚོས་སོག་པོར་འབྲེལ་བ་བྱེད་པ་འདི་ནི་རྩ་བ་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ནང་དམིགས་བསལ་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དེ་གཞིར་བཟུང་བྱས་པ་མ་གཏོགས། ངས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། ཡང་སྐད་ཆ་ཕྱི་ནང་གཉིས་བཤད་པ་མ་རེད། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། སོག་ཡུལ། ཨུ་རུ་སུའི་ཁུངས་ལ་ཡོད་མཁན་སོག་རིགས་ནང་པ་ཚོའི་བར་དུ་འབྲེལ་བ་ཇི་ཙམ་ཡག་པོ་བྱུང་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་མ་འོངས་པར་སྤྱིར་བཏང་ས་ཁུལ་འདི་དག་གི་གནས་སྟངས་ལ་ཕན་རྒྱུ་མ་གཏོགས། གནོད་སྐྱོན་མེད་པ་རེད།

དཔེར་ན། ད་ལྟ་ཨུ་རུ་སུས་སོག་པོ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གཙང་མ་བྱས་ནས་སོག་པོ་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་འགྲིག་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་བཞིན་ཨུ་རུ་སུ་དང་རྒྱ་ནག་འགྲིག་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། རྒྱ་ནག་དང༌། ཨུ་རུ་སུ། སོག་ཡུལ་བཅས་སྔར་སྲིད་པ་ཆགས་པ་ནས་ད་བར་ཁྱིམ་མཚེས་སུ་གནས་པ་དང༌། མ་འོངས་པར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྲིད་པ་མ་སྟོང་བར་དུ་ཁྱིམ་མཚེས་བྱས་ནས་བསྡད་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དགྲར་འཛིན་བྱེད་པ་འདིར་སྙིང་པོ་ཅི་ཡང་མེད། སྔ་ཕྱི་མ་གཏོགས་ཨུ་རུ་སུ་དང༌། རྒྱ་ནག་འཆམ་དགོས་ཀྱི་རེད། འཆམ་ན་ཡག་གི་རེད་པ། དེ་ག་ནང་བཞིན་སོག་པོ་དང་རྒྱ་ནག་འཆམ་དགོས། མ་འཆམ་པར་བསྡད་ཚོད་མེད། ཕན་ཚུན་གཉིས་གྱོང་རེད།

དཔེར་ན། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་སོག་རིགས་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་བྱུང་ན་མ་འོངས་པ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། གནད་དོན་འདི་ཚོ་ང་ཚོས་པེ་ཅིན་ལ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མ་འོངས་པ་ལ་དེ་འདྲ་བཤད་བསམ་བསྡད་ཡོད། ང་ཨུ་རུ་སུ་ལ་ཕྱིན་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་ལ། ནམ་ཞིག་རྒྱ་ནག་ལ་ཕྱིན་ནས་ཨུ་རུ་སུ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་དོན་ཡང་མེད། དངོས་གནས་ཕན་ཚུན་མཐུན་པ་ཞིག་དང༌། བདེ་བ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དང༌། བསམ་བློའི་ནང་གི་ཁྲོ་སེམས་ཞི་ཐུབ་པ་བྱུང་རོགས་བྱས་ན། ཕྲན་བུ་ཞིག་ལས་མེད་ཀྱང་ཕན་ན་ཕན་པ་རེད། ངའི་བསམ་ཚུལ་དང་ལྟ་བ་དེ་ཡིན། ཞེས་དང༌།

བོད་ནང་གི་ལས་བྱེད་པ་སོ་སོར་ཤེས་ཡོན་གང་ཡང་མེད་པ་ཉུང་ཤས་ཀྱིས་རྒྱ་མིར་སྤྲེལ་ལད་འཁྲབ་སྟེ་རྒྱུག་ཁྱི་ལྟ་བུ་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ་ནི་སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་རེད། གཞི་རྩའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ཡོད་མཁན་དེ་ཚོའི་གྲས་ནི་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་རང་བཞིན་གྱི་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཁ་ནས་གསལ་པོ་བཤད་ཐུབ་དང་མ་ཐུབ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། སྤྱིར་བཏང་ཆ་སྙོམས་བྱས་ན་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་གཞོན་ནུ་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཞེས་སྩལ།

ཚིག་འགྲེལ།

བློ་གསར་བ་སོགས་མཛད་རྣམ་འདི་ཀློག་པ་པོ་ཕྱི་བོད་ཐ་སྙད་གསར་རྙིང་གི་དངོས་དོན་ཤེས་རྒྱ་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་གོ་དོན་རྟོགས་སླ་བའི་ཆེད་དུ། སྤྱིར་བཏང་ཡོངས་གྲགས་མིན་པ་དང༌། ཚིག་མཛོད་ཆེ་ཆུང་ཁག་ནང་མ་གསལ་བའམ། གསལ་ཡང་ཚིག་དོན་འགྲེལ་ཚུལ་མི་འདྲ་བའི་ཚིག་དང༌། ཚིག་གྲུབ། དག་ཆ་འདྲ་མིན་བཅས་པར་དམིགས་བསལ་འགྲེལ་བཤད་དགོས་རིགས་ཟུར་བཏོན་འདི་གཤམ་ཀ་སྡེའི་རིམ་པར་བཀོད་ཡོད། མཁྱེན་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚིག་འགྲེལ་འདི་དག་ལ་དཔྱད་ཞིབ་གནང་སྟེ། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཁུངས་དག་དར་ཁྱབ་སླད་དུ་སྐྱོན་སེལ་དགོངས་འཆར་གསལ་པོར་སྩོལ་བའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཞུ་བཞིན་ཡོད།

ཀ་དར་སྒྲོག མཛད་སྒོའི་རིམ་པ་གྲུབ་སྟེ་གྲོལ་ཁར་རྟེན་འབྲེལ་སླད་ཚོམས་ཆེན་གྱི་ཀ་རིང་མདུན་མ་གཉིས་རེ་རེར་དར་དཀར་ཨ་ཤེ་རེ་བསྣར་ཏེ་བསྒྲོགས་པ་ལ་ཟེར་ཞིང༌། ཀ་བ་ཕྲ་བའི་རིགས་ལ་ཀ་དར་བཅིངས་ཞེས་འབྲི་དགོས།

བཀར་ཡོང་བོགས་གསུམ། བཀར་འཇུག ཡོང་བཞེས། བོགས་མ་བསྡུ་མཁན།

ཀེར་ལེབ་སྒུར་གསུམ། མི། ས། ཕྱུགས།

བཀའ་བློན་བླ་མ། སེར་མོ་བའི་བཀའ་བློན།

དཀར་སྤྲོ། མཛད་སྒོའི་སྐབས་བསྒྲིགས་པའི་མར་ཁུ་དང་སྣུམ་ལ་བསྲེགས་པའི་ཁ་ཟས་ཀྱི་ཞེ་ས།

བཀའ་སྒྱུར་སྩལ། ྋགོང་ས་མཆོག་དང༌། ྋརྒྱལ་ཚབ་བམ། སྲིད་སྐྱོང༌། བཀའ་ཤག་ཅི་རིགས་ནས་བཀའ་ཁྱབ་གནང་དགོས་རིགས་མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོ་དང༌། སྣེ་མགྲོན། བཀའ་མགྲོན་བཅས་ཁུངས་སོ་སོ་བརྒྱུད་དེ་ཡིག་ཐོག་དང༌། ངག་ཐོག་ཇི་འོས་སྐབས་བསྟུན་བཀའ་ཁྱབ་སྩལ་བ་དེ་ལ་མགྲོན་བརྒྱུད་བཀའ་སྒྱུར་སྩལ་ཟེར།

བཀའ་ཐམ་བདེ་སྐྱིད་མ། ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བདུན་པ་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གིས་བོད་གཞུང་བཀའ་ཤག་བསྐྱར་འཛུགས་བསྐྱངས་པ་དེ་སྐབས་བཀའ་ཤག་ལ་སྩལ་བའི་ཐམ་ག་ཞལ་རིས་སུ་ཧོར་ཡིག་‘བདེ་སྐྱིད’ཅེས་འཁོད་པ་དེ་ཡིན།

བཀའི་གུང་བློན། བཀའ་བློན་ལ་གོ་དགོས།

སྐུ་རྒྱབ་སློང་ཁྲ། བཞུགས་ཁྲིའི་སྟེང་གི་རྒྱབ་བསྙེས།

བཀྱེ་ཆོག་ཞུས། མཛད་སྒོའི་སྐབས་བསྒྲིགས་པའི་དཀར་སྤྲོ་དང༌། ཤིང་འབྲས་སྣ་ཚོགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུད་དེ་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་འབུལ་བ་དང༌། དེ་ནས་མཛད་སྒོར་བཅར་བ་གོང་རིམ་ལ་འབུལ་འགྲེམས་ཞུ་བ། དེ་མིན་ཡོངས་རྫོགས་མི་དམངས་ལ་སྟོན་ཆེན་བཤམས་ཆོག་པ་ཞེས་ྋསྙན་གསན་ཞུས་པའི་དོན།

ཀྲད་བཀྲོན། གཞུའི་འཐེན་སྐུད།

བཀྲུ་བྱབས། བྱབས་ཁྲུས་དང་དོན་གཅིག

བསྐྲུ་བ། ཟས་སློང་བའི་དོན་ཡིན།

ཁ་ཡར། ཁ་ཤས་ཀྱི་དོན་ཡིན།

ཁ་ཤའི་གཤག་དེར། སྨོན་ལམ་རྟ་པའི་ཆ་ཆས་གྲས།

ཁང་ཡོད་ཁང་ཆུང༌། ལྷ་ས་ཁུལ་གཞུང་སྒེར་ཆོས་བཅས་ཀྱི་ཁང་ཁུངས་རྒྱ་ཁྱོན་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་ཁོངས་ནས་སྒེར་པ་ཁྱིམ་ཚང་ཁག་གཅིག་ལ་ས་ཞིང་ཡང་ཡོད་འདུག་ཅིང༌། དེ་དག་གིས་རང་རང་གི་ས་རྟེན་ལ་འཁྲི་བའི་རྟ་འུལ་དང༌། ཁལ་མ་གཏོང་བ་སོགས་གཞུང་ཁྲལ་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་དུད་ཚང་དེ་རྣམས་ལ་ནང་གསེས་ཁང་ཡོད་ཁང་ཆུང་ཟེར་བའི་ཐ་སྙད་ཅིག་ཐོགས་འདུག

ཁད་ཆུད། ས་ཁད་རྒྱང་ཐག་རིང་ལ། ལམ་ཀྱོག་ཏུ་ཆུད་པ།

ཁོག་བརླམས། ཆོས་སྐྱོང་གི་སྐུ་རྟེན་ནམ། ལྷ་པའི་ཁོག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་པ་ཞུགས་པ་ལ་ཟེར།

ཁྲི་དར་སྒྲོན། མཛད་སྒོའི་རིམ་པ་གྲུབ་འཕྲལ་ྋགོང་ས་མཆོག་བཞུགས་ཁྲི་ལས་མ་བཞེངས་ཙམ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་སླད་བཞུགས་ཁྲིའི་མདུན་སྟེང་མཇལ་དར་ཨ་ཤེ་ཕྲེད་དུ་བསྣར་ཏེ་བསྒྲོན་པ་ལ་ཟེར།

ཁྲུང་ཞུ་མ། ཆང་འདྲེན་མ།

ཁྲོམ་ཆོས། ཁྲོམ་ཚོགས་ལྟ་བུའི་སྐྱེ་བོ་སེར་སྐྱ་མང་པོ་འདུས་ཚོགས་ལ་གསུང་ཆོས་གནང་བ།

གུ་ཤའི་ཨ་ཁྲབ། སྨོན་ལམ་རྟ་པའི་ཆ་ཆས་གྲས།

གོས་ཆེན་གྱི་གྷན་སྦྱར། འདི་ནི་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་པས་མཆོད་བཞེས་ཀྱི་སྐུ་བེར་དང་ཆ་འདྲ་བ་ཞིག

གྲུ་སུག་བྱས། སྐབས་འདིར་གྲུ་ནི། ལག་ངར་བསྐུམས་པའི་ཟུར་ཐོན་ཚིགས་རྡོག་གྲུ་མོ་ལ་ཟེར་བ་དང༌། གྲུ་མོའི་ཟུར་དེ་རང་གི་ཉེ་འཁྲིས་སུ་ཡོད་པར་བསྣུན་པའམ། བཙུགས་པ་ལ་གྲུ་སུག་བྱས་ཟེར།

གླིང་མེ། དགའ་ལྡན་ལྔ་མཆོད་དང་འདྲ་བར། དགོན་པ་རི་ཁྲོད་ཁག་ལ་སོགས་པའི་གླིང་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ཁའི་སྟེང་དང༌། སྒེའུ་ཁུང་གི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མཆོད་མེ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་སྟར་བསྒྲིགས་ཀྱིས་འབུལ་བ་ལ་ཟེར།

མགོ་དང་འགོ འཇུག་ཡུལ་མི་འདྲ་བ་འབྲི་སྲོལ་ཡོད་ཅིང༌། འདིར་ནི་ལུས་ཀྱི་མགོ་མཇུག་མ་མགོ་དང༌། བྱ་བའི་འགོ་མཇུག་འ་འགོ་ཡིན། ཞེས་པ་སྟེ། དཔེ་བརྗོད་དུ་ ‘‘མགོ་ཆེན་མགོ་སྐོར་ཐེབས་ནས་མགོ་བོ་ན། ལས་འགོ་འཛུགས་སྐབས་འགོ་ཁྲིད་གྲལ་འགོར་འཁོད།’’ ཅེས་པ་འདི་ལྟའི་སྔོན་འཇུག་འདྲ་མིན་འཇུག་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར་རྩ་བཟུང་གཅིག་གྱུར་འབྲི་སྤྱོད་བྱས་ཡོད།

གོ་དྲུང༌། དྲུང་ཡིག གོར་ཁའི་སྐུ་ཚབ་ཀྱི་དྲུང་ཡིག

མགྲོན་ཚབ། རྩེ་མཁན་མགྲོན་ཆེ་བའམ། མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོའི་ལས་ཚབ་རྩེ་མགྲོན་ལ་ཟེར།

འགག་དེབ། རྩེ་འགག་ཏུ་རྩེ་མགྲོན་གྱིས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཉིན་རེའི་མཛད་པ་ཡིག་ཐོག་བཀོད་པའི་མཛད་དེབ་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་དེབ་ཆེན་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་བསྡུས་མིང་ཡིན།

མགོ་མཆན་ཐམ་འབྱར། ཆོག་མཆན་གནང་བ་ཞིག

རྒྱ་རྡོའི་སྒྲོམ་སྐྱོར། རྒྱ་ཕྲ་ལྟ་བུ།

རྒྱན་བཞི་མཚལ་ཀའི་ཡོལ་བ། གྱང་ལ་འགེལ་བྱེད་གོས་ཆེན་རྒྱན་བཞིའི་ཡོལ་བ།

གྱ་རི་གྱུ་རི། བརྟན་པོ་མེད་པའི་དོན།

རྒྱ་གར། མིང་ཚིག་འདིའི་རྩ་བའི་དག་ཆ་ ‘རྒྱ་དཀར་’ ཡིན་ཞིང༌། དེ་ལ་འགྲེལ་བཤད་འདི་ལྟར་ཡོད། སྔར་བོད་དང༌། རྒྱ་དཀར་ནག་དབར་ལ་འབྲེལ་བ་ཐོག་མར་བྱུང་སྐབས། གངས་རིའི་ར་བས་བསྐོར་བའི་བོད་ཀྱི་ཡུལ་སྡེའི་ལྷོ་རྒྱུད་རི་བོ་རྣམས་ཀྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་རྒྱ་ཐང་ངམ། ས་ཐང་རྒྱྃ་ཆེར་ཡུལ་ལུང་ཆགས་ཡོད་པ་དང༌། ཡུལ་དེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་གོས་དཀྃར་པོ་གྱོན་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས། ཡུལ་མིང་ལ་ ‘རྒྱ་དཀར་’ དང༌། ཡུལ་མི་ལ་ ‘རྒྱ་དཀར་བ་’ ཞེས་འབོད་ པའི་ཐ་སྙད་ཐོགས།

‘རྒྱ་དཀར་’ ཞེས་ངག་ནས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ལ་ (རྒྱ་གར་) ཞེས་རང་བཞིན་གྱིས་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ཡིག་ཐོག་ཏུ་འབྲི་སྲོལ་དར་བ་ཞིག་ཡིན། དེ་ཡང་བོད་སྐད་ནང་ཚིག་འབྲུ་གཉིས་བསྡེབས་པའི་མིང་དང༌། ཚིག་གང་རུང་གི་ཚིག་འབྲུ་སྔོན་མའི་སྒྲ་དམའ་པོ་དང༌། ཚིག་འབྲུ་ཕྱི་ མའི་སྒྲ་མཐོ་པོ་ཡིན་ཚེ། ཚིག་འབྲུ་སྔོན་མའི་སྒྲ་དམའ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཚིག་འབྲུ་ཕྱི་མའི་སྒྲ་མཐོ་པོ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་དམའ་བར་འགྱུར་འགྲོ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་ ‘འབྲས་དཀར་’ལ་ (འབྲས་གར་) དང༌། ‘འགྲོ་སྟངས་’ ལ་ (འགྲོ་སྡངས་) ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན། དེ་བཞིན་ཚིག་འབྲུ་སྔོན་མའི་སྒྲ་མཐོ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཚིག་འབྲུ་ཕྱི་མའི་སྒྲ་དམའ་པོ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་མཐོ་བར་འགྱུར་འགྲོ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། ‘དབྱར་ག་’ ལ་ (དབྱར་ཀ་) ཟེར་བ་དང༌། དེ་བཞིན་ ‘རྒྱུན་གཏན་’ལ་ངག་ནས་ (རྒྱུན་གདན་) ཞེས་ཚིག་འབྲུ་ཕྱི་མ་‘གཏན་’གྱི་སྒྲ་རང་བཞིན་གྱིས་དམའ་བར་འགྱུར་ཞིང༌། དེ་ལས་‘རྒྱུན་ལྡན་’ཞེས་པའི་དག་ཆ་སྣ་སྒྲ་ཅན་ལ་འགྱུར་བའང་འབྲི་སྲོལ་དར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན། འདི་རིགས་ནི། སྐད་རིགས་ཚང་མའི་རང་བཞིན་སྒྲ་འགྱུར་འགྲོ་ལུགས་གཅིག་གྱུར་ཅིག་ཡིན་སྐོར་འཕྲུལ་སྤྱད་ལ་བརྟེན་ནས་བརྟག་ཞིབ་བྱས་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་གནས་ཀྱི་ཆ་ཤས་སྒྲ་འགྱུར་རིག་པར་དཔྱད་ན་དངོས་དོན་གསལ་བར་ རྟོགས་ཐུབ།

རྒྱ་སེའི་གཟར་ཆེན་གཟར་ཆུང༌། རྟ་སྒའི་འོག་ཏུ་འདིང་རྒྱུའི་གོས་ཆེན་གྱི་གདན་ཞིག

རྒྱ་ནག འདི་ལའང་རྒྱ་དཀར་དང་འདྲ་བའི་འགྲེལ་བཤད་ཡོད། དེ་ནི་གངས་རིའི་ར་བས་བསྐོར་བའི་བོད་ཀྱི་ཡུལ་སྡེའི་ཤར་རྒྱུད་རི་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་རྒྱ་ཐང་ངམ། ས་ཐང་རྒྱྃ་ཆེར་ཡུལ་ལུང་ཆགས་པ་དང༌། ཡུལ་དེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་གོས་ནྃག་པོ་གྱོན་པས་ན། ཡུལ་མིང་ལ་ ‘རྒྱ་ནག’ དང༌། ཡུལ་མི་ལ་ ‘རྒྱ་ནག་པ་’ ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཐོགས།

རྒྱ་འདྲེ་བརྒྱབ། ཚིག་འདི་ནི་ཕལ་སྐད་དུ་ ‘རྒྱམ་འདྲེ་བརྒྱབ་’ ཟེར་བ་དེ་ཡིན། ཚིག་འདིར་ཁ་རྩོད་བརྒྱབ་པ་དང༌། རྒྱག་རེས་བརྒྱབ་པའམ། གཞུ་རེས་བཏང་བ་གཉིས་ཀའི་གོ་དོན་ཡོད། རྒྱ་འདྲེ་ལ་ ‘རྒྱམ་འདྲེ’ ཟེར་བ་ནི། དགྲ་འདུལ་ལ་ ‘དགྲམ་འདུལ་’ ཟེར་བའི་སྒྲ་འགྱུར་འགྲོ་ལུགས་དང་འདྲ་བ་ཡིན།

སྔར་སྲོལ་སྦད་རྒྱང་བཤད་པ། གཟིམ་ཆུང་དམག་མིའི་དམག་རྩལ་དང་དམག་གཞས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས།

ཅ་འགྲོས་ཅ་འགྲོས། འདི་ནི་ཚིག་རིས་ལྟར་རིམ་བཞིན་གྱི་དོན།

ཆབ་བདག་མ་གཉིས། གདན་ས་ཁག་གི་ལས་སྣེ་གལ་ཆེ་བ་ཞིག

ཆིབས་བསྟར། རྟ་བཞོན་པ་མང་པོ་བསྟར་བསྒྲིགས་པའི་ཞེ་ས་ཡིན།

ཆིབས་རགས་དང་ཆིབས་ཧྲག ཆིབས་རགས་ནི། ཆིབས་བསྟར་གྱི་རིམ་པ་མ་འཁྲུགས་པར། ཆུ་རགས་ཀྱི་རྡོ་བསྟར་ཇི་བཞིན་གྲལ་བསྟར་འགྲིཊ་པོར་བསྒྲིགས་པ་དེ་ལ་ཟེར། ཆིབས་ཧྲག་ནི། ཆིབས་རྟ་ཤེད་ལྡན་ཞེ་གཅིག་བཅིབས་པའམ། བཞོན་པའི་རྟ་པ་མང་པོ་ཞིག་སྟེ། དེ་རྣམས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྔ་རྟིང་གྲལ་བསྟར་བསྒྲིགས་མ་དགོས་པར། གཉིས་གསུམ་མམ། འགའ་ཤས་མཉམ་སྐྱོད་དང༌། སྡེབ་སྐྱོད་བྱས་ ནའང་འགྲིགས། ཁ་རྒྱུན་དུ་རྟ་ཧྲག་མི་ཧྲག་ཟེར་བ་དེ་ཡིན།

འཇུ་ལང༌། སོག་པོའི་དམག་དཔོན་ཞིག་གི་གནས་བབས་རྒྱུད་འཛིན་བྱེད་པའམ། ཚབ་བྱེད་ཀྱི་མི་སྣ།

འཇུ་ཐ། མདོའི་རྣམ་གྲངས་སམ་མིང༌།

ལྗགས་རྒྱངས། གཞས་གདངས་ཀྱི་མིང་དམག་གཞས།

མཆོང་དམར། མཆོང་ཞེས་པའི་རྡོ་རིགས་ཁ་དོག་དམར་ཤས་ཆེ་བ་ཞིག་འཇོག་བཟོ། རྗེས་འབྲས་སམ། ལྟ་བཟོ།

སྙན་གསན་ཞུས། སྙན་དུ་གསན་པར་གསོལ་བའི་དོན་གང་ཞིག་ཡིག་ངག་ཅི་རིགས་ནས་ཞུས་པ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན། བར་ལམ་ཞིག་ནས་གཞུང་སྒེར་ཡིག་ཆ་ཁག་ནང༌། ‘སྙན་གསན་’ དང༌། ‘སྙན་གསང་’ ‘སྙན་སང’ ‘སྙན་གསེང༌།’ ‘སྙན་སེང༌།’ ཞེས་དག་ཆ་མི་འདྲ་བ་ལྔ་བྲིས་དང་འབྲི་བཞིན་དུ་མཆིས།

སྙེག་ལ་ཁད། སྙེག་ལ་ཉེ་བ། སྙེག་གྲབས།

གཏན་མེད་ཀྱི་གཏོང་བ། གཏན་མེད་ནི་སྒོ་གཏན་མེད་པ་སྟེ། སྒོ་དབྱེ་མི་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ། སྒོ་རྒྱབ་ལ་ཕྲེད་གཏན་ཟེར་བའི་ཤིང་གདུང་ཞིག་གིས་བཀག་སྟེ་སྒོ་བརྒྱབ་པ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར། མཛོད་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཡོངས་སུ་ཕྱེ་སྟེ། དགོས་འདོད་ཀྱི་ཟས་ནོར་ཅི་ཡང་འཛད་མེད་མཆོད་སྦྱིན་དུ་གཏོང་བའི་དོན་ཡིན།

གཏན་ཞལ། ཁྱོ་ཤུག་གམ། བཟའ་ཚང་གི་ཞེ་ས་ཡིན། སྟེང་ཞལ་དང༌། སྟངས་དཔྱལ་ཞེས་ཀྱང་འབྲི་སྲོལ་སྣང༌།

རྟགས་ཐམ། ལས་ཁུངས་གང་ཞིག་མཚོན་པའི་དམ་ཕྲུག

སྟན་དམར། འགོ་སྣམ་མཚལ་ཀ་ཁ་གདན་རིང་པོའི་ཆ་ཚད་དང་མཚུངས་པར་མཐའ་ལྕགས་གོས་ཆེན་ཧོར་ཇུས་དམར་པོས་བརྒྱན་པ། ནང་ཤ་གྲུའུ་ཙེ་མཚལ་སྨུག་ཅན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཟེར། དེ་ནི་ྋགོང་ས་མཆོག་གམ། ྋརྒྱལ་ཚབ་བམ། སྲིད་སྐྱོང་གིས་སྐུ་ཕྱག་འབུལ་གནང་སྐབས་སུ་གཙང་སྟན་གྱི་ཚུལ་དུ་འདིང་དགོས་པ་ཡིན།

ལྟག་མཚེར། གླེགས་བམ་གཉིས་པའི་ཟུར་སྣོན་ཡིག་ཆའི་དཀར་ཆག་ལ་ གཟིགས།

སྟེགས་སྟན། སྟེང་དུ་གདན་ཆུང་བཏིང་བའི་རྐུབ་སྟེགས་ལ་ཟེར།

བསྟེན་སྐྱིལ། གང་ཞིག་གིས་རང་གི་དགོས་དོན་ཆེད་དུ་མི་གཞན་དག་གམ། རྟ་ཟོག་སེམས་ཅན་ཅི་རིགས་འཇམ་རྩུབ་ཐབས་མཁས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྟེན་ཉར་བཀག་བསྐྱིལ་བྱས་པ།

ཐོན་ཐི་ཚོན་ཁྲའི་ཞྭ་མོ་སྒ་སྦུབ་རྒྱབ་འཇར་ཅན། རྩེ་དྲུང་ཚོས་དགུན་ཁ་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་གྱོན་བྱེད་ཞྭ་མོ་ཞིག

མཐར་ཐོན་ཐི་མཚལ་སེར་གྱི་ཁ་གོས། གོས་ཆེན་གྱི་རིགས་ཤིག

ཐོལ་བྱུང༌། གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ།

ཐེ་ཇི་འོ་ཆུ་སྡེ་དཔོན་དགའ་བཞི་བ། སོག་སྐད་ཀྱི་ཆེ་བསྟོད་ཅིག

དག་པ་ཤེལ་རི། བོད་དབུས་ཙ་རིའི་ནང་བདེ་མཆོག་གི་ཕོ་བྲང་ཡིན་པར་གྲགས་པའི་གནས་ཆེན་གངས་རི་ཞིག

དར་སང༌། དར་གོས་སྲབ་མོ་སང་རས་འདྲ་བ།

དོན་མཐུན། མངོན་བརྗོད་དུ་གསལ་བ་ལྟར། འདིར་ཡང་ཚོང་པའི་མིང་ཡིན་ཏཻ། མཐའ་ཡི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ནས་ནོར་བུ་ལོན་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ། གྲུ་ཆེན་གཅིག་གི་ནང་མཉམ་ཞུགས་ཚོང་པ་ཇི་ཡོད་ཀྱིས་ཐབས་བྱུས་ནུས་ཤུགས་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བའི་ཁུར་མཉམ་ལེན་བྱེད་པ་ལྟ་བུར་དོན་མཐུན་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་པ་ཇི་བཞིན་ཞེས་དཔེ་མཚོན་དུ་འབྲི་ བརྗོད་བྱེད་སྲོལ་ཡོད།

དྲི་རྟོག དྲི་བ་བཀོན་པ་དང་རྟོག་ཞིབ་བྱེད་པ།

དྲུང་འཁོར། ཤོད་དྲུང་དང་དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན།

དྲུང་ཇ་ཚོགས། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོས་གདན་ས་འབྲས་སེ་དགའ་གསུམ་སོགས་དགོན་ཁག་ནས་དགེ་འདུན་པ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ཞིག་གཞུང་ཞབས་སྐྱ་བོ་རྣམས་དང་ཟུང་སྦྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ཁག་དང༌། རྫོང་གཞིས་ཁག་བཅས་པར་གཞུང་དོན་ལས་ཁུར་མཉམ་ལེན་ཞུ་བའི་ལམ་སྲོལ་གསར་གཏོད་བསྐྱངས། དུས་དེ་ནས་བཟུང་ལྷ་སར་གནས་འཁོད་གཞུང་ཞབས་སེར་མོ་བ་རྣམས་ཉིན་རེ་འཆར་ཅན་ཞོགས་པ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་སྐུའི་ཉེ་དྲུང་ངམ། ཉེ་འབྲེལ་ཚོམས་ཆེན་གྱི་མདོ་སྦུག་ཏུ་ཚོགས་ཚུགས་ཐོག རྩེ་གསོལ་ཐབ་ནས་ཚོགས་ཞུགས་ཡོངས་ལ་གསོལ་ཇ་བཏེགས། ཚོགས་ཡུན་ཆུ་ཚོད་གཅིག་ཙམ་གྱི་རིང་དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་མཇལ་ཁ་སྩལ་དགོས་རིགས་དང༌། བཀའ་འབྲེལ་གཞུང་གི་ལས་དོན་དང༌། གཞུང་ཞབས་ཀྱི་ལས་ཁུར་བསྐོ་གཞག་སོགས་མགྲོན་བརྒྱུད་བཀའ་སྒྱུར་སྩལ། ཚོགས་ (དྲུང་ཇ་) གྲོལ་རྗེས་རང་རང་གི་ལས་ཁུངས་སོ་སོར་ཉིན་རེའི་ལས་ཁུར་ཞུ་བར་བསྐྱོད་དགོས་པ་བཅས་སོ།།

དྲུང་ན་སྤྱོད་པ། ཉེ་འཁོར་དུ་ལས་སུ་གཞུག་བཞིན་གནས་པ་དག་ལ་ཟེར་ཡང༌། སྐབས་འདིར་གཞུང་སའི་དྲུང་ན་སྤྱོད་པ་ཞེས་པ་དེ་གཞུང་ཞབས་སམ། གཞུང་གི་སྲི་ཞུ་བ་དག་ལ་གོ་དགོས་པ་ཡིན།

དྲུང་མདའ། དྲུང་ཡིག་ཆེན་མོའམ་མཁན་དྲུང་དང༌། མདའ་དཔོན་བསྡུས་ཚིག

དྲུང་རྩིས། དྲུང་ཡིག་ཆེན་མོའམ་མཁན་དྲུང་དང༌། རྩིས་དཔོན་བསྡུས་ཚིག

དྲུང་རིགས་སེར་སྐྱ། སེར་མོ་བའམ་རྩེ་དྲུང་དང༌། སྐྱ་བོའམ་ཤོད་དྲུང་ཁོངས་གཏོགས་དང་བཅས་པའི་གཞུང་ཞབས་སྤྱིའི་མིང༌།

དྲེལ་བྱམས། དྲེལ་སྔ་རྗེས་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་འཁུར་བའི་འགྱོགས་བྱམས་འདྲ་བ་ཞིག་ལ་ཟེར།

ཌག་ཁང༌། ཚིག་འདི་ཧིན་རྡུའི་ཡིག་ཐོག་ ‘ཌག་ཁ་ན་’ ཞེས་པ་ལས་བྱུང་ཞིང༌། ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་གོང་མའི་རྣམ་ཐར་བོད་དཔར་ནང་འཁོད་པ་སོར་བཞག

ཌན་ཌི། འགྱོགས་བྱམས་དང་འདྲ་བ། ནང་དུ་སྟེགས་བུ་གདན་བཅས་ཀྱི་གཞོགས་གཡས་གཡོན་སོ་སོར་རྒྱུག་པ་རིང་པོ་རེ་རང་སྦྱར་དུ་ཡོད་པ། དེའི་རྒྱབ་མདུན་སོ་སོ་ནས་མི་གཅིག་རེས་སམ། གཉིས་རེས་དཔུང་ པ་སྒྲེང་བའི་སྟེང་དུ་འཁུར་དགོས་པ་དེ་ལ་ཟེར། འདི་ནི་རྒྱ་གར་ནས་བོད་དུ་དར་བ་ཞིག་ཡིན་འདུག འདི་ལ་ ‘སྒྲེང་ཁྲི་’ དང༌། ཞེ་སར་ ‘ཕེབས་ཁྲི་’ ཞེས་བྲིས་པའང་འདུག

གདུང་ཆོག བླ་མ་ཞིང་གཤེགས་ཀྱི་སྐུ་གདུང་བཀྲུས་ཏེ་དེ་ལ་ན་བཟའ་དང༌། དབང་ཆས་བསྒྲོན་ནས་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཐོག དེའི་མདུན་དུ་བླ་མ་དགེ་འདུན་དང༌། བཙུན་མ་ལ་སོགས་པས་ཡི་དམ་ཅི་རིགས་ཀྱི་བདག་འཇུག་ཆོ་ག་འདོན་པ་ལ་ཟེར།

བདེ་སྟན། འབོལ་གདན་སྲབ་མོ་འདྲ་བའི་བཞུགས་གདན་གྲུ་བཞི།

དཱ་ཁུ་རལ། ཕྱི་སོག་གམ། མོང་གོལ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྒྱལ་སའི་མིང་རྙིང་པ་ཡིན་ཞིང༌། དེང་སང་ཨུ་ལན་བྷ་ཀྲོར་ཟེར།

དུམ་མཚམས་འཕྲེང་འབེབས། དབྱིན་ཚིག་ (Paragraph) ཟེར་བ་དང་དོན་གཅིག་ཡིན་ཏེ། ཡིག་གཞུང་གཅིག་གི་ནང་བརྗོད་གཞི་དོན་དག་འདྲ་མིན་ཡོད་རིགས་མངོན་གསལ་དོད་པོར་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཆེད། དེ་རིགས་དུམ་མཚམས་ཟུར་དབྱེ་ཡིག་འཕྲེང་གཅིག་གཉིས་འོག་ཏུ་ཕབ་པ་ལ་ ‘འཕྲེང་འབེབས་’ སམ། ‘འབེབས་’ ཡང་ཟེར་བ་ཡིན། དཔེར་ན་ ྋསྙན་ཞུ་སོགས་སུ་ྋཞབས་དྲུང་དུ་ཞེས་བྲིས། དེ་ནས་ ‘འཕྲེང་འབེབས་’ ཡིག་འཕྲེང་ཇི་འོས་བཞག་སྟེ། གུས་པས་ཞེས་འབྲི་བ་ལྟར་ཡིན་ནོ།།

ལྡང་དང་འདང༌། ལྡང་ནི། ཡར་ལང་བ་དང༌། འབོར་ཚད་ལོངས་པ་གཉིས་ཀར་འཇུག་པ་འདི་རང་དག་པར་ངེས། དགོས་མཁོ་ལྡང་དང་ལྡང་མིན་ལ་འདང་དང༌། འདེང་འབྲི་བ་ནི། མ་དག་རྒྱུན་འཇགས་སུ་སོང་བར་མངོན།

ན་བཟའ་སྐུ་བེར། ཟླ་གམ་དང་འདྲ་མཚུངས་གོས་བེར་ཡང་ཟེར།

ནང་མ་མཁན་སྡེ། སེར་མོའི་གོ་གནས།

ནང་མ་མཁན་སྡེ་ཆེ་ཆུང༌། སྐུ་བཅར་ནང་མའི་གྲས་མཁན་ཆེ་དང་མཁན་ཆུང༌།

ནས། དུས་རབས་ ༡༧ དང་ ༡༨ ནང༌། བོད་དབུས་གཙང་ཁུལ་‘སྐུ་ ཞབས’ཞེས་པ་དང་དོན་མཚུངས་ཞེ་སའི་ཚིག་ཏུ་སྣང༌། དཔེར་ན། གླེགས་བམ་དང་པོའི་ཤོག་གྲངས་ ༡༠༡ ནང་‘སྟར་སྡོང་ནས་ ཀྱིས’ཞེས་པ་དེ་ནི། སྐུ་ཞབས་སྟར་སྡོང་བས་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན།

རྣམ་རྒྱུ་སྤྱན་སྦུག སྣམ་བུ་ཐིག་མའི་གྲས།

སྣང་རྩེ་ལྷ་མོ་བ། གྲོང་སྡེ་ཞིག་གི་ལྷ་མོ་ཟློས་གར།

གནམ་བྲོ་ཐག་རྩེད་པ། རྩེད་རིགས་ཤིག

པ་པོ། བ་བོ། མ་མོ། འདི་དག་བདག་སྒྲར་སྦྱོར་ཚུལ་དངུལ་ཆུ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་བཞེད་པ་རྩ་བཟུང་ཐོག མིང་མཐའི་འཇུག་ཚུལ་ནི་དབྱངས་ཅན་གྲུབ་པའི་རྡོ་རྗེའི་གསུང་ལས། ‘‘བདག་པོའི་སྒྲ་སྟེ་ག་ད་ན༌།། བ་མ་ས་དང་དྲག་མཐར་པ།། ང་འ་ར་ལ་མཐའ་མེད་ལ།། བདག་སྒྲ་ཡར་གྱུར་བ་དང་ནི།། ཆ་ལ་པ་ཉིད་སྦྱོར་བ་ལེགས།། མིང་མཐའི་པ་བའང་ཕལ་ཆེར་འདྲ།’’ ཞེས་པ་ཇི་བཞིན་བཀོད་ཡོད། དཔེར་ན། ཟློས་གར་བ་དང༌། གར་པ་ལྟ་བུའོ།།

པུ་ཏི། བོད་ཡིག་ནང་གླེགས་བམ་ཞེས་པར་པུ་ཏི་དང༌། པོ་ཏི། པོད་ཅེས་དག་ཆ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་དག་གི་རྩ་བ་སཾསྐྲིཏའམ། ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དུ་པུསྟིཀཿ ཞེས་པ་སྒྲ་ཟུར་ཆག་གི་འབྲི་ཚུལ་ཞིག་ཡིན། དཔའ་དམ་འུར་ཐུ། སྨོན་ལམ་རྟ་པའི་ཆ་ཆས་གྲས།

དཔར། འདི་ནི་‘སྤར་’གྱི་ཡིག་གཟུགས་འགྱུར་བའི་འབྲི་སྲོལ་ཞིག་ཡིན། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གནའ་སྔ་མོའི་དབུ་ཅན་ཡིག་གཟུགས་ལ་སྤ་ཞེས་འབྲི་བ་འདིའི་རྩེག་པ་‘ས’ཡི་ཆ་ཤས་ཕྱི་མ་དོར་ཏེ། ངྤ་ ཞེས་འབྲི་བ་རིམ་པས་‘དཔ’ ལ་འགྱུར་བར་མངོན། དཔེར་ན། ‘འཇམ་དཔལ་’དེ་གནའ་ཡིག་ཏུ་ཐོག་མར་‘འཇམ་སྤལ་’ཞེས་བྲིས་ཡོད་པ་ནི། དུས་དེང་སང་གི་ལ་དྭགས་པའི་ངག་རྒྱུན་ལ་འཇམ་སཔལ་ཟེར་བ་དང༌། གནའ་བོའི་ཡིག་གཟུགས་ལ་དཔྱད་ནའང་གསལ་བར་ཤེས་ཐུབ། དཔྱད་ཚུལ་འདི་ནི་ཨ་མདོ་བ་མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏས‘‘རིག་པས་དཔྱད་ན་ཆོས་ལུགས་མི་འགལ་’’ཞེས་གསུངས་པ་འདི་བདེན་པར་ངེས་ཞེས་བསྔགས་བརྗོད་མཛད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་ཞིག་ཡིན།

དཔྱིད་ཆོས། བོད་ཟླ་དང་པོའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་སྐབས་དང༌། དེ་མིན་དཔྱིད་དུས་ཀྱི་སྐབས་སུ་དགོན་ཁག་སོགས་སུ་གསུང་ཆོས་གནང་བ་ལ་ཟེར།

སྤྱན་རྒྱ། ྋགོང་ས་ཆེན་པོ་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་ཀྱི་སྤྱན་འདྲེན་རྒྱ་གླིང༌།

སྤྱི་ཁྱབ་མཁན་པོ། ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་སྐུ་བཅར་ཞབས་ཞུ་བའི་གཙོ་བོ་དང༌། གཞུང་ཞབས་སེར་མོ་བ་ཡོངས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ཡིན་ལ། ྋགོང་ས་མཆོག་སྐུ་སྒེར་གྱི་མཛོད་སྦུག་དང༌། མཛོད་ཆུང་ལས་ཁུངས་ཀྱི་དབུ་འཛིན་ཡང་ཡིན། གནས་རིམ་བཀའ་བློན་དང་འདྲ་བའི་ཐོག བཀའ་ཤག་ནང་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་སྲིད་དོན་འབྲེལ་ཡོད་དོན་གནད་ཆེ་རིགས། དེ་བཞིན་ཡིག་ཚང་ལས་ཁུངས་ནས་རྩེ་དྲུང་གི་ལས་ཚན་བསྐོ་འཐེན་འཆར་གཞི་འགོད་སྐབས་བཅས་པའི་ལྷན་ཚོགས་སུ་མཉམ་གཞུག་གནང་དགོས་པ་ཡིན།

སྤྱི་ཆོས། སྐྱེ་བོ་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་སྤྱི་ཡོངས་ལ་གསུང་ཆོས་གནང་བ།

སྤྱི་སོ། དགོན་པ་ཆེ་ཁག་གི་གཏོང་སྒོ་དང་ཡོང་སྒོ་བདག་གཉེར་བྱེད་མཁན་དགོན་པའི་ལས་སྣེ་དང༌། དེ་དག་གི་ལས་ཁང༌།

དཔལ་གསོལ་མ། ལྷ་མོ་གསོལ་མཆོད་ཞུ་མཁན་བུད་མེད་ན་གཞོན་ཁག་གཅིག

ཕྱར་གྲུ་ཕྱར་སྟོད། གཞུང་ཞབས་རྩེ་དྲུང་གི་གཟབ་བཞེས་གྲྭ་ཆས་ཐེར་གཟན་ལ་མཐའ་ལྕགས་གོས་ཆེན་ཚོན་ཁྲས་བརྒྱན་པ་དེར་ཕྱར་གྲུ་དང༌། གོས་སྟོད་ཀྱི་གོང་པ་དང༌། ཕུ་ཐུང་ལ་གོས་ཆེན་ཚོན་ཁྲ་ཕྱར་གྲུ་དང་ཞེ་མཚུངས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་དེར་ཕྱར་སྟོད་ཟེར།

ཕྱིང་དམར། ཕྱིང་པ་དམར་པོའི་ས་གདན་ཞིག

རྦད་བཤད་ལྗགས་རྒྱངས། གཟིམ་དམག་མིའི་དམག་གཞས་ཤིག

བླ་མ་དམིགས་བརྩེ་མ། གྲྭ་པའི་ལས་སྣེ་ཞིག

འབྲས་ལྷང༌། འབྲས་དོ་པོ།

བླ་མ་གཞུང་ལས་པ། གདན་སའི་ལས་སྣེ་ཞིག་གི་མིང༌།

བླ་མ་གཙང་ལས་པ། གོང་མཚུངས།

བླ་ཕྱག ལྷ་སའི་ཇོ་ཁང་གི་ཁྱམས་རའི་བྱང་ངོས་བླ་བྲང་སྟེང་དུ་ཡོད་པའི་གཞུང་གི་ཉིན་རེའི་གཏོང་ཡོང་དོ་དམ་ལས་ཁུངས་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་ཅེས་པ་དེའི་བསྡུས་མིང༌།

དབུ་ཞྭ་འདིང་བ། བླ་མ་ལ་གུས་འདུད་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཞུ་བ་མཚོན་ཕྱིར། བླ་མ་ཕེབས་ལམ་དུ་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཀྱིས་དབུ་ཞྭ་འདིང་བ།

འབྲི་སྒྲུབ། དཀྱིལ་འཁོར་འབྲི་བ་དང་སྒྲུབ་པའི་དོན།

མར་གསར་དཀྲོག་ཀ འོ་མ་དཀྲོགས་ནས་མར་གསར་ཐོན་པ་རྡོག་རྡོག་སྒོག་ཕོར་ཆེ་བའི་ཚད་ཙམ་ཞིག་ལ་དཀྲོག་ཀ་ཟེར།

མི་མང༌། དབུལ་ཕྱུག་དང༌། གོ་དབང༌། ལས་རིགས། རིགས་རུས། ཕོ་མོ། སེར་སྐྱ། ཆོས་ལུགས། ལུང་ཚན་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཅི་ཡང་མེད་པར་མིའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱི་མིང་ཡིན་ཏེ། དབྱིན་ཚིག་ People (པིའི་པཱལ་) ཟེར་བ་དང་འདྲ། དཔེར་ན། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཁོང་རྣམ་པ་ནི་བོད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་བླ་ན་མེད་པས་དབུས་པའི་བོད་མི་མང་ངམ། བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཆབ་འབངས་སྤྱིའི་འཐུས་མི་ཡིན།

མི་དམངས། འདིའི་གོ་དོན་ནི། གཙོ་བོ་དང༌། གཅིག་གམ། ཉུང་བའི་ཆ་དེ་ཕུད་པའི་སྐྱེ་བོ་གྲངས་འབོར་མང་ཆེ་བ་རྣམས་མཚོན་པའི་སྤྱི་མིང་ཡིན་ཏེ། མི་དམངས་ཞེས་པའི་ཁོངས་སུ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ལྟ་ཅི་སྨོས། གཞུང་གི་སྲི་ཞུ་བ་གཞན་དག་ཀྱང་ཚུད་མེད། སྔར་སྲོལ་བོད་གཞུང་གི་ཡིག་ཆའི་ནང༌། ‘‘སེར་སྐྱ་མི་དམངས་མཐའ་དག་ལ་བཟློ་བ་’’ དང༌། ‘གྲྭ་དམངས་ཀྱི་སྒྲིག་ལམ་ཀུན་སྤྱོད་’ ཅེས་འཁོད་པ་དང༌། ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་སྐུ་དུས་ཀྱི་ཞོལ་རྡོ་རིང་ཆེ་མོར་ཡང་ ‘དམངས་འདྲང་’ ཞེས་འཁོད། དེའི་གོ་དོན་ནི་མི་དམངས་ཀྱིས་ཡིད་མཐུན་བྱེད་པ་ལ་ཟེར། དེ་བཞིན་དེང་སྐབས་ས་ཁུལ་གང་ཞིག་གི་མི་དམངས་ཀྱི་འགོ་གཙོ་དང༌། འཐུས་མི་དག་གིས་ཀྱང༌། ‘‘ང་རང་གིས་འདི་འདྲ་བསམས་ཀྱང༌། དེ་ལ་མི་དམངས་ཀྱིས་མོས་མཐུན་མི་བྱེད།’’ ཅེས་ཡིག་ཐོག་ཏུ་བྲིས་པའང་ཡོད། དེའི་གོ་དོན་ནི་དབྱིན་ཚིག་ Public (པབ་ལིག་) ཟེར་བ་དང་དོན་ མཚུངས་ལྟ་བུ་ཞིག་སྣང༌། གང་ལྟར་བོད་མིའི་སེམས་སུ་ ‘དམངས་’ ཞེས་པ་དེ་གཙོ་བོ་སོགས་ཉུང་བའི་ཆ་དེ་ཕུད་པའི་སྤྱི་བྱིངས་མང་བའི་ཆ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་ལས། རིགས་དམའ་བའམ། དམངས་རིགས་དང༌། གདོལ་རིགས་ཀྱི་རྣམ་རྟོག་ཙམ་ཡང་མེད་པ་གོང་གསལ་དཔེ་མཚོན་ནས་གསལ་བར་མངོན།

མན་ཏོག་ཞྭ། མུ་མེན་གྱི་ཏོག་ཡོད་པའི་དཔོན་ཞྭ།

རྩད་གཅོད་དང་རྩད་དཔྱོད། རྩད་གཅོད་ནི། དངོས་དོན་ཇི་ཡིན་རྩད་ཞིབ་བགྱིས་མཐར། འདི་བདེན་དང༌། འདི་རྫུན་ཞེས་ཐག་གཅོད་བྱེད་པ་དང༌། རྩད་དཔྱོད་ནི། འཚོལ་བར་བྱ་བའི་སེམས་ལྡན་སེམས་མེད་ཅི་རིགས་པ་དེ་གང་དུ་ཡོད་རྩད་ཞིབ་དང་འབྲེལ་གང་རྙེད་པ་དེ་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བམ། བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ། དཔྱད་ཡུལ་དེའི་ཐོག་ནས་སྣང་ཚུལ་ཇི་བྱུང་འདི་དང་འདི་ཞེས་དཔྱད་གཞི་གསལ་སྟོན་བྱེད་པ་ཙམ་ལས། འདི་རང་དུ་ངེས་ཞེས་ཐག་གཅོད་མི་བྱེད་པའམ། ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་དབང་ཆ་མི་ལྡན་པ་སྟེ། ཡང་སྲིད་རྩད་དཔྱོད་ཞུས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།

རྩེ་སྐོར། རྩེ་དྲུང་རྣམས་དང༌། རྩེ་དྲུང་གི་ཁོངས་གཏོགས་བཅས་པའི་གཞུང་ཞབས་སྤྱིའི་མིང༌།

རྩེ་མཁན་མགྲོན་ཆེ་བ། རྩེ་འགག་སྟེ། ྋགོང་ས་མཆོག་གི་གཟིམ་ཆུང་ཆེན་མོའི་འགག་ཏུ་ལས་ཁུངས་ཚུགས་ཏེ་ྋསྙན་ཞུ་འབུལ་བ་དང༌། ྋསྙན་གསན་ཞུ་བ། ཉིན་རེའི་མཛད་ཐོ་འགོད་པ། མཛད་སྒོ་ཁག་གོ་སྒྲིག ཕྱི་ནང་མི་སྣར་རྒྱུས་སྟོན་སྣེ་ཤན་སོགས་ཀྱི་ལས་ཁུར་ཞུ་མཁན་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ་རྩེ་མགྲོན་བཅུ་དྲུག་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་སྤྱི་འདོམས་སུ་གནས་བཞི་པ་ (མཁན་ཆུང་) མགྲོན་གཉེར་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་རྩེ་མཁན་ མགྲོན་ཆེ་བའམ། མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོ་ཞེས་འབོད།

རྩེ་དྲུང༌། གཞུང་ཞབས་སེར་མོ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་མིང༌།

རྩེ་ཕྱག རྩེ་ཕོ་བྲང་དུ་གཞུང་གི་ཉིན་རེའི་གཏོང་ཡོང་དོ་དམ་ཕྱག་མཛོད་ལས་ཁུངས་ཤིག་ཡོད་པ་དེའི་བསྡུས་མིང་ཡིན་ཞིང༌། མིང་གཞན་འཕྲལ་བདེ་ལས་ཁུངས་ཀྱང་ཟེར།

རྩེ་གསོལ་ཐབ། ྋགོང་ས་མཆོག་དང༌། སྐུ་བཅར་གསོལ་གཟིམ་མཆོད་གསུམ་ལ་སོགས་པར་ཉིན་རེའི་གསོལ་ཇ་གསོལ་ཚིགས་དང༌། རྒྱུན་གཏན་དྲུང་ཇ་དང་མཛད་སྒོ་ཁག་ལ་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་དང༌། ཡང་མཛད་སྒོ་ཁག་དང་ཆབ་གཞུག་གི་སྐབས་སོགས་སུ་གསོལ་ཚིགས་ཀྱང་བཟོ་འབུལ་ཞུ་དགོས་ཀྱི་ཐབ་ཚང་ཆེན་མོ་དེའི་མིང་ཡིན།

ཚིགས་བུབ། རྟ་ཁ་བརྡབས་པའི་དོན།

ཚིག་ཐོ་སྤྱི་ཐམ་བཞི་སྦྱར། གདན་ས་གསུམ་དང་གཞུང་ཞབས་སྤྱིའི་རྟགས་ཐམ་ལ་ཟེར།

ཚོན་སྤེལ་བ། ཚོན་མདངས་འདྲ་མིན་བསྒྲིགས་པ།

ཚོས་མན་ཏོག་ཞྭ། གཞུང་ཞབས་ཚོའི་ཆས་གོས་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག

མཚན་གཟིམ་ལྷ་མོ་ཁང༌། རྩེ་ཕོ་བྲང་ཤར་རྒྱུད་ཀྱི་ཡང་སྟེང་ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་གཟིམ་ཆུང༌། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་སྐུ་ཐང་གསུང་བྱོན་མ་རྒྱུན་འགྲེམས་ཞུ་ས་དེའི་མཚན།

མཚལ་སྣག རྡོ་རིགས་རྒྱ་མཚལ་བསྣུར་བའི་སྣག་ཚ།

ཞུ་འགབ། ཞུ་འོས་པའམ། ཞུས་ན་འཚམས་པ།

གཞི་ཕབ། གནས་གཞིར་གཏན་འཇགས་སུ་འཁོད་པའི་དོན།

གཞུང་སོག སོག་པོ་གུ་ཤྲི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ་གྱིས་རང་ཉིད་འཁོར་འབངས་བཅས་པ་ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་མངའ་ཞབས་སུ་ཕུལ་ཏེ་བོད་གཞུང་གི་ཆབ་འབངས་སུ་གྱུར་པའི་སོག་རིགས་བོད་དབུས་འདམ་གཞུང་དུ་གཞིས་ཆགས་པ་རྣམས་ལ་ཟེར།

བཞེས་ཐུག་ཐ་ཞི་བཏེགས། འབྲས་ཐུག་གི་རིགས་ཤིག

ཟན་བརྟག རྩམ་པ་བརྫིས་པའི་ཟན་གོང་ཧྲིལ་པོར་བསྒྲིལ་བ་གཉིས་གསུམ་གྱི་ནང་བརྟག་པར་བྱ་བའི་མཚན་མིང་དང༌། བྱ་བ་བཟང་ངན་འདི་དང་འདི་ཞེས་པའི་ཡི་གེ་ཤོག་སྐྱུར་ཐོག་བྲིས་ཏེ་བཅུག་ཡོད་པ་དེ་དག་དཀར་ཡོལ་ཡུ་རིང་ཞིག་ནང་བླུགས་ནས། སྐུ་བརྙན་རྩ་ཆེའི་མདུན་དུ་དཀར་ཡོལ་གྱི་ཡུ་བ་ལག་གཉིས་ཀྱིས་བཟུང་སྟེ་གཡས་སུ་སྐོར་བཞིན་གསོལ་བ་སྨོན་ལམ་འདེབས་སྐབས། ཟན་ཧྲིལ་གཅིག་ཁེ་གཙང་ཕྱིར་ཐོན་ཡོང་བ་དེའི་ནང་མཚན་མིང་དང༌། བཟང་ངན་གང་འཁོད་པ་དེ་དངོས་བདེན་དུ་ངེས་པར་བརྩི་བའི་བརྟག་པ་བྱེད་སྲོལ་ལ་ཟེར།

གཟིམ་པ་འགོ་དམངས། དམག་མིའི་ཡོངས་ཁུངས། སྔར་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྲུང་དམག་མི་ཡིན་ཞིང༌། ཉེ་དུས་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་སྐབས་རུ་སྒྲིག་ཏུ་ཡོང་བའི་བོད་སྔ་རབས་པའི་ཆས་གོས་ཅན་གྱི་དམག་མི།

བཟེད་ཞལ་སྤྱིལ་བླུགས། གསོལ་ལྡན་བླུག་པའམ་ཞག་བླུག

ཡ་སོར། དམག་དཔོན་གྱི་གོ་གནས། སྔར་ལྷ་ལྡན་སྨོན་ལམ་གཏོར་རྒྱག་གི་དམག་རུའི་སྤྱི་ཁྱབ།

ཡུམ་བུ་གླ་སྒང༌། གླེགས་བམ་དང་པོའི་ནང་‘གླ་སྒང་’ཞེས་བཀོད་ཡོད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་འགྲེལ་བཤད་དང༌། དེ་མིན་‘བརླ་མཁར་’ལ་སོགས་པའི་དག་ཆ་མི་འདྲ་བ་བརྒྱད་སྣང་བ་དེ་དག་གང་དང་གང་དུ་འཁོད་སྐོར་གླེགས་བམ་དང་པོའི་ཟུར་སྣོན་ནང་ཚིག་འགྲེལ་གསལ་བཤད་རིམ་པར་བཀོད་ཡོད། དེ་ནི་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་སླད་དུ་ཡིན།

གཡང་ཊིའི་སམ་ཊ། ཡི་གེ་ཟིན་བྲིས་རྒྱག་ས་སྦྱངས་ཤིང་ལྟ་བུ་ཆུང་ཆུང་ཞིག

རིན་རྒྱན་ཁྲི་པ། རིན་ཆེན་རྒྱན་ཆ་བ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན།

རགས་སྐྱོར། ཁང་པའི་ཕྱིའི་ཟུར་ཁུག་སོགས་སུ་ཆུ་རགས་ལྟ་བུའི་རྡོ་རྐྱང་ བརྩིགས་པའི་སྐྱོར་བ་ལ་ཟེར།

རིམ་པ་བཞི་པ། གཞུང་ཞབས་མཐོ་རིམ་རིམ་པ་བཞི་པ།

རུས་ཆེན་དྲུག བོད་ཀྱི་མི་བུ་ (མིའུ་) གདུང་དྲུག་གམ། རུས་ཆེན་དྲུག་གི་རྩ་བའི་ཁུངས་གཏུགས་ས་ནི། ཕ་སྤྲེའུ་དང༌། མ་བྲག་སྲིན་འདུས་པ་ལས་བཙས་པའི་སྤྲེལ་ཕྲུག་སྤུ་མདོག་མི་འདྲ་བ་དྲུག་ཡིན་ཞིང༌། སྤྲེའུ་སྤུ་མདོག་སེར་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ལ་སེ་དང༌། སྤུ་མདོག་སྨུག་པོ་དེ་ལ་སྨུ། དཔྲལ་བར་མདོངས་ཅན་དེ་ལ་ལྡོང་དང༌། སྤུ་མདོག་དཀར་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ལ་སྟོང༌། སྤུ་མདོག་སྔོ་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ལ་འབྲུ་དང༌། རྟ་རགས་པའི་སྤུ་མདོག་དང་མཚུངས་པ་དེ་ལ་དབྲ་ཞེས་སྤུ་མདོག་འདྲ་མིན་སོ་སོར་ཐ་སྙད་རེ་ཐོགས། སྤྲེའུ་སྤུ་མདོག་མི་འདྲ་བ་དེ་དག་ལས་མཆེད་པར་ཕྱི་མོ་རུས་ཆེན་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་རུས་མིང་མི་འདྲ་བའང་རིམ་པར་བྱུང་བ་སྣང༌།

ལུག་ཚར། ལུག་ཕྲུག་གི་ (ལུ་གུའི་) པགས་པ་བལ་རང་འབྱར་མཉེད་མ་ལ་ཟེར།

ལུང་སྒྱུར་ཐམ་ཀ་གྲུ་བཞི། དབང་སྒྱུར་བྱེད་དམ་ཕྲུག

ལོ་ཕྱག ལོ་གསར་ལ་རྟེན་འབྲེལ་ཞུ་མི་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་སྣ་ལྟ་བུ།

ཤ་བ་རི་རྫོང༌། གླེགས་བམ་གཉིས་པའི་ཟུར་སྣོན་ལ་གཟིགས།

ཤེལ་གྲོང༌། གྲོང་ཚོ་ཞིག་གི་མིང༌།

ཤིང་གཉེར་གཅིག སྨོན་ལམ་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ལས་སྣེ་ཞིག

ཤོད་སྐོར། ཤོད་དྲུང་རྣམས་དང༌། ཤོད་དྲུང་གི་ཁོངས་གཏོགས་བཅས་པའི་གཞུང་ཞབས་སྤྱིའི་མིང༌།

ཤོད་དྲུང༌། གཞུང་ཞབས་སྐྱ་བོ་ཞབས་རྟེན་ཕ་གཞིས་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་མིང༌།

གསོལ་ཚིགས་ཆེན་མོ། བོད་ཟས་ཁེ་གཙང་གི་གསོལ་སྟོན་རྒྱས་པ་ཞིག

སེལ་ཐམ། ཡིག་ཆ་སོགས་བརྩི་མེད་སོང་བའི་རྟགས་དམ།

སྲས་རྣམ་པ། གཞུང་ཞབས་བཀའ་བློན་སོགས་མི་དྲག་ཆེའི་སྲས།

སྲིད་བཀའ་ལྷན་རྒྱས། སྲིད་སྐྱོང་ངམ། སྲིད་བློན། སྲིད་ཚབ་རྣམ་པ་ཅི་རིགས་དང༌། བཀའ་བློན་དང་བཀའ་ཚབ་ངོ་མ་ཇི་ཡོད་ལྷན་རྒྱས་ཚོགས་པ་ལ་ཟེར།

སྲིད་དོན། གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་ནང་གསེས་ཕྱི་འབྲེལ་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་དམིགས་དོན་འགྲུབ་ཐབས་གཙོ་བོར་བཟུང་བའི་ལས་དོན་ལ་‘‘སྲིད་དོན་’’ ཞེས་འབྲི་བརྗོད་བྱེད་པ་ཡིན། སྲིད་དོན་གྱི་ལས་རིགས་ནང་གཞུག་མཁན་ལ་‘‘སྲིད་དོན་པ་’’ ཟེར་བ་དང༌། ཕྱི་འབྲེལ་ཐབས་བྱུས་ལ་མཁས་པ་དང༌། སྤྱི་སྒེར་གྱི་བྱ་བའི་ཐོག་གཡོ་ཐབས་ལ་བྱང་ཆུབ་པའི་མི་ལ་‘‘སྲིད་དོན་མཁས་པ་’’ཟེར།

གསོལ་ཚ་ཕེབས་སྒྲིག གསོལ་ཚ་ནི་ཚ་བབས་ཀྱི་ཞེ་ས་ཡིན་ཞིང༌། སྐབས་འདིར་ཚ་བབས་མཛད་སའི་ཕེབས་སྒྲིག་ལ་ཟེར།

གསོལ་གཟིམ་མཆོད་གསུམ། ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་གསོལ་ཇ་དང་གསོལ་ ཚིགས་ཞབས་ཞུ་བ་སྐུ་བཅར་གསོལ་དཔོན་བགྲེས་གཞོན་དང༌། ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་སྐུའི་ན་བཟའ་ཉེར་ཆས་ལ་སོགས་པའི་ཞབས་ཞུ་བ་སྐུ་བཅར་གཟིམ་དཔོན་མཁན་པོ། ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཕྱོགས་མཛད་པའི་ཞབས་ཞུ་བ་སྐུ་བཅར་མཆོད་དཔོན་མཁན་པོ་བཅས་ཁོང་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་གསོལ་གཟིམ་མཆོད་གསུམ་ཞུ་བ་ཡིན།

ལྷ་ལྡན་རྒྱལ་ས། གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་གྲགས་པའི་བོད་ཡུལ་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་སྤྱིའི་རྒྱལ་ས་སྟེ། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་མོར་ཟེར་བ་ཡིན།

ལྷག་ལྷ། ལྷག་པའི་ལྷ་སྟེ། རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡི་དམ།

དྷཱ་སྒོག་རྩེ། གོས་ཆེན་གྱི་གྱོན་པ་སྟེང་གོན་སྐེ་རགས་འཆིང་མི་དགོས་པ་ཞིག་སྟེ། སོག་པོ་ནས་བྱུང་བའི་གོ་སའི་གྱོན་ཆས་ཤིག

ལྷ་ཞོལ་བྲོ་པ་གཞས་མ། ལྷ་ས་དང་ཞོལ་པའི་བྲོ་པ་གཞས་མ།

ལྷ་ས་ཚོགས་པ། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱིར་ཚོ་ཁག་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ།

ལྷམ་རས་ཟོན་གོས་རྒྱ་མ། གོས་ཆེན་གྱི་རྒྱན་སྤྲས་ཡོད་པའི་གྲྭ་ལྷམ།

ཨོཾ་ཁང་བྲོ་པ། བྲོ་འཁྲབ་མཁན།

ཨ་ཙ་གྲུམ་འཇར། སྣ་རྒྱན་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག

ཨོད་མ་གར་པོ། གཞུ་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག

འདྲེན་རྟགས་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་དོན་འགྲེལ་བཤད།

འདྲེན་རྟགས།

ལུང་འདྲེན་གྱི་རྟགས་ལ་ཟེར། དེ་ཡང་ཉིས་གཤིབས་དང༌། ཆིག་རྐྱང་ཞེས་པ་གཉིས་ཡོད།

འདྲེན་རྟགས་ཉིས་གཤིབས།

‘‘ ’’ དཔེར་ན། ྋརྒྱལ་བ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུས་ ‘‘དུས་རྒྱུན་དུ་སེམས་པ་བཟང་པོ་བྱེད་དགོས་’’ ཞེས་བཀའ་སློབ་གནང་གི་འདུག ཅེས་པ་ལྟ་བུ།

འདྲེན་རྟགས་ཆིག་རྐྱང༌།

‘ ’ དཔེར་ན། ‘ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང༌། ངོས་ཀྱི་མི་མང་’ ཞེས་པའི་ ྋརྒྱལ་བའི་རང་རྣམ་ནང༌། ‘ཀརྨ་པ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ་’ དང༌། ‘གངས་རི་ཨ་མྱེས་སྐྱེ་རི་’ ལ་སོགས་པའི་མཚན་མིང་འཁོད་འདུག ཅེས་པ་ལྟ་བུ་དང༌།

འདྲེན་རྟགས་ཉིས་གཤིབས་ཀྱི་ནང་ཁོངས་འདྲེན་རྟགས་ཆིག་རྐྱང་ཡོད་པ། དཔེར་ན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས། ‘‘ངས་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་ནང་ ‘ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ།’ ཞེས་བཀོད་ཡོད་པ་དེ། ང་རང་ཚོ་གངས་ཅན་པ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་གནས་ཡུལ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ས་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་ཟེར་གྱི་ཡོད།’’ ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ་སོང༌། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།

གུག་རྟགས།

( ) ༡ དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་འགོད་དགོས་སྐབས་སུ་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་རྩོམ་ ‘‘བདེན་གསོལ་སྨོན་ཚིག་’’ (བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ/ཚད་མེད་ཡོན་ཏན་) ཅེས་པའི་ནང་‘‘ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་ (གངས་ལྗོངས་ཁྱོན་ཡོངས།) རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ།’’ ཞེས་འཁོད་པ་དེ་བོད་ཡུལ་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ (བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་) ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་སྐྱེ་འགྲོའི་རང་དབང་ཆེད་དུ་ཐུགས་སྨོན་མཛད་པ་ཞིག་རེད། ཅེས་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ༢ ལོ་དང་ཟླ་ཚེས། མིང་ཚིག རྗོད་པ་ཅི་རིགས་བོད་ཡིག་དང་ཕྱི་ཡིག་ གང་ཞིག་སྔོན་དང༌། གཞན་དེ་རྗེས་སུ་འགོད་དགོས་པའི་ཐོག་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། ཤིང་འབྲུག་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༧ (1904/09/07) ཉིན་ལྷ་སར་དབྱིན་བོད་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་དབར་ཆིངས་ཡིག་བཞག་ཅེས་དང༌། ཝར་རེན་སིམིཐ་ (Warren Smith) ཡིས་བརྩམས་བྲིས་དབྱིན་དེབ་ (Tibetan Nation) (བོད་རྒྱལ་ཁབ་) ཅེས་པའི་ནང༌། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། འོན་ཀྱང་ཡི་གེ་ཀློག་པའི་སྐབས་སུ་གུག་རྟགས་ ( ) ནང་འཁོད་པ་དེ་བཀླག་མི་དགོས།

གྲུ་རྟགས།

[ ] འདི་ནི་ ༡ ཕྱི་ཚིག་ཅིག་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཡིག་ཐོག་འཁོད་ཡོད་པ་དེ་བོད་ཡིག་ཏུ་སྒྲ་སྒྱུར་མཉམ་དུ་ཡོད་སྐབས་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། ཡུལ་མིང་ Australia[ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡ་]དང༌། Austria[ཨོ་སེ་ཀྲ་རི་ཡ་]ལྟ་བུ་དང༌། ཕྱི་ཡིག་མཉམ་དུ་མེད་ན། ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡ་དང༌། ཨོ་སེ་ཀྲ་རི་ཡ་ཞེས་འབྲི་བ་ལས། གྲུ་རྟགས་[ ]སྤྱོད་མི་དགོས། ༢ གསལ་བཤད་དགོས་རིགས་ལ་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། ཡིག་ཆ་ངོ་མའི་ནང་‘‘ཐོན་མི་ལ་དཔྱད་པ་’’ ཞེས་འཁོད་པར་ ‘‘ཐོན་མི་[སཾ་བྷོ་ཊ། བོད་ཀྱི་བློན་པོ། བོད་ཡིག་གསར་འགོད་མཛད་པོ་]ལ་དཔྱད་པ་ཞེས་དང༌། ཡང་དངོས་མིང་ཨོ་རྒྱན་རྡོ་རྗེ་ཡིན་པ་ལ་ཡིག་ཆའྀ་ནང་ཨོ་རྒྱན་མ་གཏོགས་འཁོད་མེད་ན། དེ་གསལ་ཁ་དོད་དུ་གཏོང་ཆེད་ཨོ་རྒྱན་[རྡོ་རྗེ་] ཞེས་འགོད་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཡི་གེ་ཀློག་སྐབས་གྲུ་རྟགས་ནང་གང་འཁོད་པ་རྣམས་བཀླག་དགོས།

སེག་རྟགས།

/ འདི་ནི། མཚན་མིང་གང་འཁོད་དེ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་དོན་གཞན་སྟོན་པའི་ཚིག་དང༌། ཚིག་གྲུབ་གཅིག་གམ། གཉིས་སོགས་དཀྱུས་གཅིག་ཏུ་བཀོད་པ་དེ་དག་གི་བར་མཚམས་དབྱེ་བའི་རྟགས་སུ་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། མཚན་མིང་ཤོག་གྲངས་ནང༌། དགའ་ལྡན་ཁྲི་ ཟུར་རིམ་པའི་མཚན་ཁོངས་སུ་ (མཁྱེན་རབ་དབང་ཕྱུག་/སྡེ་དྲུག་/ ཡོངས་འཛིན་/སྲིད་སྐྱོང་) ཞེས་འཁོད་པ་ལྟ་བུ་དང༌། དེ་མིན་ལོ་དང་ཟླ་ཚེས་ཨང་ཀི་ཁེ་གཙང་འགོད་སྐབས་ལོ་དང་ཟླ་ཚེས་བར་ལ་སེག་རྟགས་འགོད་དགོས། དཔེར་ན། ཤིང་འབྲུག་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༧ (༡༩༠༤/༠༩/༠༧) ཉིན། ལྷ་སར་དབྱིན་བོད་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་དབར་ཆིངས་ཡིག་བཞག་ཅེས་པ་འདི་ལྟར་རོ།།

བསྡུས་རྟགས།

... ...འདི་ནི། ཚིག་དང་རྗོད་པ་བསྡུས་པའི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། བོད་ཡིག་ནང་ཚིག་རྗོད་བསྡུས་པ་ལ་ཀུར་རྟགས་xxx འདི་ལྟར་འཁོད་པ་དང་འདྲ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། ྋརྒྱལ་བའི་ཞབས་བརྟན་གསོལ་འདེབས་ནང༌། ‘‘རབ་འབྱམས་རྒྱལ་བའི་གསང་གསུམ་མ་ལུས་པ།། གང་འདུལ་ཅིར་ཡང་འཆར་བའི་སྒྱུ་འཕྲུལ་གར།། སྲིད་ཞིའི་དགེ་ལེགས་ཀུན་ འབྱུང་ཡིད་བཞིན་ནོར།། དངོས་བརྒྱུད་དྲིན་ཅན་བླ་མའི་ཚོགས་རྣམས་ལ།། བདག་ཅག་གདུང་ཤུགས་དྲག་པོས་གསོལ་འདེབས་ན།། གངས་ཅན་མགོན་པོ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཡི།། སྐུ་ཚེ་མི་ཤིགས་བསྐལ་བརྒྱར་རབ་བརྟན་ཅིང༌།། བཞེད་དོན་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པར་བྱིན་གྱིས་རློབས།། ཆོས་དབྱིངས་ཀུན་གསལ་ཁྱོན་དང་མཉམ་འཇུག་པའི།། རྡུལ་བྲལ་བདེ་ཆེན་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མའི་སྤྲིན།། གྲངས་མེད་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ དཀྱིལ་འཁོར་དུ།། ཤར་ བའི་ཡི་དམ་ལྷ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ལ།། བདག་ཅག་... ...གངས་ཅན་མགོན་པོ་... ...སྐུ་ཚེ་མི་ཤིགས་... ...བཞེད་དོན་ལྷུན་གྱིས་......’’ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ།།

ཨང་གྲངས་བསྡུས་རྟགས།

དཔེར་ན། མཚན་མིང་ཤོག་གྲངས་ནང༌། མི་མིང་བཀྲ་ཤིས་ཟེར་བ་ཞིག་ཤོག་གྲངས་ ༡ ནས་ ༡༠ བར་གྱི་ཤོག་ངོས་རེ་རེའི་ནང་འཁོད་ཡོད་ན། ཤོག་གྲངས་དེ་དག་གི་ཨང་ཀི་རེ་རེ་བཞིན་མ་བཀོད་པར་བསྡུས་ཏེ། བཀྲ་ཤིས་ ༡ ,_ ༡༠ ཞེས་བཀོད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།

ཤོག་ལྡེབས།

ན དང་ བ ངོ་སྤྲོད། བོད་ཡིག་ཕྱག་དཔེ་ཤོག་ལྷེ་སོ་སོའི་མདུན་ལྡེབས་ཀྱི་གཡོན་ཕྱོགས་མཐའ་བཅད་ནང་ཤོག་གྲངས་ཇི་ཡིན་ཡིག་ཐོག་བཀོད་ཡོད་ཀྱང༌། ཤོག་ལྷེའི་རྒྱབ་ལྡེབས་སུ་གང་ཡང་བཀོད་མེད་ཅིང༌། དེ་ལྟ་ནའང་ཕྱག་དཔེའི་ནང་ནས་ལུང་འདྲེན་བྱས་པ་འཚོལ་ཁུངས་གཤམ་མཆན་འགོད་སྲོལ་ཧ་ཅང་སྟབས་བདེ་ཞིག་ཡོད། དཔེར་ན། བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་བུ་ཆོས་ལེའུ་ལྔ་པའི་ཤོག་ལྡེབས་བཅུ་གཉིས་པའི་མདུན་ངོས་ཡིག་འཕྲེང་གསུམ་པ་དང༌། རྒྱབ་ངོས་ཡིག་འཕྲེང་བཞི་པ་ཞེས་འགོད་དགོས་པར། ཤོག་ལྡེབས་ ༡༢ ན ༣ པ་དང༌། བ ༤ པ་ཞེས་བཀོད་ན་འགྲིགས། འདིར་ ན ནི་མདུན་གྱི་རྗེས་འཇུག་དང༌། བ ནི་རྒྱབ་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་ཡིན་པས། ཤོག་ལྷེའི་མདུན་དང་རྒྱབ་ཀྱི་དོན་མཚོན་པ་བཅས་སོ།།

རྒྱུ་ཆ་འབྱུང་ཁུངས།

༡༽བོད་ཡིག་ཁག

༡༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་ཐར་ངོ་མཚར་རྨད་བྱུང་ནོར་བུའི་འཕྲེང་བ། མཛད་པ་པོ། ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་ཡེ་ཤེས་རྩེ་མོ།

༢༽ བླ་མ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྣམ་ཐར་ངོ་མཚར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་པ། མཛད་པ་པོ། དགེ་སློང་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན།

༣༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་འབུམ་ཐོར་བུ་ལས་རྗེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་ཐར།

༤༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་རྣམ་ཐར་རྟོགས་བརྗོད་ དཔག་བསམ་གྱི་ལྗོན་ཤིང༌། མཛད་པ་པོ། སྟོད་ཆ་ཡོངས་རྫོགས་གཡང་པ་ཆོས་རྗེ་དང༌། སྨད་ཆ། དགེ་སློང་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས།

༥༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོའི་རྣམ་ཐར་དངོས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོའི་ཤིང་རྟ། མཛད་པ་པོ། ྋརྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོ།

༦༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ནོར་བུའི་འཕྲེང་བ།

༧༽ ྋརྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་རང་རྣམ། ཟ་ཧོར་གྱི་བན་དེ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་འདི་སྣང་འཁྲུལ་པའི་རོལ་རྩེད་རྟོགས་བརྗོད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བཀོད་པ་དུ་ཀཱུ་ལའི་གོས་བཟང་ལས་གླེགས་བམ་དང་པོ་ བཞུགས་སོ།། ཞོལ་པར་མ།[བསྡུས་པར་ ‘‘དུ་ཀཱུ་ལའི་གོས་བཟང་’’ གླེགས་བམ་དང་པོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ།]

༨༽ དྲིན་ཅན་རྩ་བའི་བླ་མ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་ཐུན་མོང་ཕྱིའི་རྣམ་ཐར་དུ་ཀཱུ་ལའི་གོས་བཟང་གླེགས་བམ་གསུམ་པའི་འཕྲོས་བཞི་པ་དང༌། ལྔ་པ། དྲུག་པ། མཛད་པ་པོ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།

༩༽ པད་དཀར་འཛིན་པ་ངུར་སྨྲིག་གར་རོལ་ལྔ་པ་སྡོམ་བརྩོན་རྒྱལ་བའི་ཚུལ་འཆང་བ་དྲུག་པར་འཕོས་པའི་གཏམ་རྣ་བའི་བཅུད་ལེན་ཡིད་ཀྱི་ཀུན་དགའ། མཛད་པ་པོ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།

༡༠༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ངག་དབང་ཆོས་གྲགས་ (རིན་ཆེན་ཚངས་ དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་) དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་གཏམ་སྙན་ལྷའི་ཏམྦུ་རའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྒྲ་དབྱངས། མཛད་པ་པོ། ལྷ་བཙུན་ངག་དབང་རྡོ་རྗེ།

༡༡༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་གཟིགས་རྡོ་རྗེ་འཆང་བློ་བཟང་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དཔག་བསམ་རིན་པོ་ཆེའི་སྙེ་མ། མཛད་པ་པོ། ལྕང་སྐྱ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ།

༡༢༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་གཟིགས་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་དབང་ཕྱུག་འཇམ་དཔལ་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་འཛམ་གླིང་ཐ་གྲུ་ཡངས་པའི་རྒྱན། མཛད་པ་པོ། དེ་མོ་ཧོ་ཐོག་ཐུ་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོ།

༡༣༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་ངག་དབང་ལུང་རྟོགས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དད་པའི་ཡིད་འཕྲོག མཛད་པ་པོ། དེ་མོ་ཧོ་ཐོག་ཐུ་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོ།

༡༤༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་གཟིགས་བཅུ་པ་ཆེན་པོ་ངག་དབང་བློ་བཟང་ འཇམ་དཔལ་བསྟན་འཛིན་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ངོ་མཚར་ནོར་བུའི་འཕྲེང་བ། མཛད་པ་པོ། སྐུ་བཅར་དར་ཧན་མཁན་སྤྲུལ་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་རྣམ་རྒྱལ།

༡༥༽ ཕྱག་ན་པདྨོ་ྋརྗེ་བཙུན་ངག་དབང་བསྐལ་བཟང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་མཁས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ངོ་མཚར་ལྷའི་རོལ་མོ་དབྱངས་ཅན་རྒྱུད་དུ་སྙན་པའི་ཏམ་བུ་ར། མཛད་པ་པོ། སྐུ་བཅར་དར་ཧན་མཁན་སྤྲུལ་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་རྣམ་རྒྱལ།

༡༦༽ ྋརྒྱལ་མཆོག་ངུར་སྨྲིག་འཆང་བ་བཅུ་གཉིས་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དྭངས་ཤེལ་མེ་ལོང༌། མཛད་པ་པོ། ཡོངས་འཛིན་ཕུར་ལྕོག་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་བྱམས་པ་རྒྱ་མཚོ།

༡༧༽ ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་ྋགོང་ས་རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་བཀའ་དྲིན་མཚུངས་མེད་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་ལས་མདོ་ཙམ་བརྗོད་པ་ངོ་མཚར་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་གླེགས་བམ་སྟོད་ཆ་བཞུགས་སོ།། [བསྡུས་པར་ ‘‘ངོ་མཚར་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་’’ གླེགས་བམ་དང་པོ། གཉིས་པ།]

༡༨༽ ྋགོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་འཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་མཛད་རྣམ། འཇིགས་མེད་བསམ་གྲུབ་ཀྱིས་བརྩམས།

༡༩༽ ཞྭ་སྒབ་པ་དབང་ཕྱུག་བདེ་ལྡན་གྱིས་སྦྱར་བ། བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་ རྒྱལ་རབས་དེབ་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ།

༢༠༽ ཡོངས་འཛིན་གླིང་སྤྲུལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཐུབ་བསྟན་ལུང་རྟོགས་རྣམ་རྒྱལ་འཕྲིན་ལས་དཔལ་བཟང་པོའི་མཛད་པ་རྣམ་ཐར་ནོར་བུའི་དོ་ཤལ། མཛད་པ་པོ། ཤཱཀྱའི་དགེ་སྦྱོང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ།

༢༡༽ ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་རང་རྣམ་རང་གི་ངང་ཚུལ་མ་ བཅོས་ལྷུག་པར་བཀོད་པ་འཕྲུལ་སྣང་སྒྱུ་མའི་ཟློས་གར།

༢༢༽ གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་དབུ་བརྙེས་ནས་ལོ་ ༣༦༠ འཁོར་བའི་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་དང་མ་འོངས་མདུན་བསྐྱོད་ཀྱི་ཁ་ཕྱོགས། དེབ་འཕྲེང་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ།

༢༣༽ བྱམས་བརྩེ་དང་དྲང་བདེན་གྱི་བླ་སྲོག རྩོམ་པ་པོ་རོང་པོ་བློ་བཟང་སྙན་གྲཊ།

༢༤༽ ཇོ་བོ་རྗེ་ལྷ་གཅིག་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤའི་རྣམ་ཐར། བཀའ་གདམས་ཕ་ཆོས།

༢༥༽ འབྲོམ་སྟོན་པ་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་སྐྱེས་རབས་བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་ལེའུ་ཉི་ཤུ་པ།

༢༦༽ རྒྱུད་ ཐ པའི་ནང་འཇམ་དཔལ་རྩ་རྒྱུད།

༢༧༽ རྒྱུད་ ན པའི་ནང་འཇམ་དཔལ་རྩ་རྒྱུད།

༢༨༽ མདོ་ ཆ པའི་ནང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་པདྨ་དཀར་པོ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་དང༌། སྙིང་རྗེ་པདྨ་དཀར་པོ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ།

༢༩༽ མདོ་ ཇ པའི་ནང་ཟ་མ་ཏོག་བཀོད་པའི་མདོ།

༣༠༽ མཆོད་སྡོང་འཛམ་གླིང་རྒྱན་གཅིག་གི་དཀར་ཆག མཛད་པ་པོ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།

༣༡༽ པདྨ་བཀའི་ཐང་ཡིག་དང༌། བཀའ་ཐང་སྡེ་ལྔ།

༣༢༽ སྲོང་བཙན་བཀའ་འབུམ།

༣༣༽ གྲུབ་ཐོབ་དངོས་གྲུབ་ཀྱིས་གཏེར་ནས་བཏོན་པའི་མ་ཎི་བཀའ་འབུམ།

༣༤༽ བདུད་འཇོམས་འཇིགས་བྲལ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའི་གསུང་ལྷ་དབང་གཡུལ་ལས་རྒྱལ་བའི་རྔ་བོ་ཆེ།

༣༥༽ བོད་ཆེན་པོའི་སྲིད་ལུགས་དང་འབྲེལ་བའི་རྒྱལ་རབས་དེབ་ཐེར་དཀར་པོ། མཛད་པ་པོ། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ།

༣༦༽ བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་རྫོགས་ལྡན་གཞོན་ནུའི་དགའ་སྟོན།མཛད་པ་པོ། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ།

༣༧༽ རྒྱལ་རབས་གསལ་བའི་མེ་ལོང༌། མཛད་པ་པོ། ས་སྐྱ་པ་བླ་མ་དམ་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན།

༣༨༽ དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ། མཛད་པ་པོ། འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ།

༣༩༽ ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན། སྟོད་ཆ། མཛད་པ་པོ། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ།

༤༠༽ རྨད་བྱུང་བསྐལ་པ་མའི་ཚིག་རྒྱན་མདུད་འགྲོལ་མུ་ཏིག་ཆུན་པོ། མཛད་པ་པོ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།

༤༡༽ བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རགས་རིམ་གཡུ་ཡི་ཕྲེང་བ། སྟོད་ཆ་དང༌། བར་ཆ། སྨད་ཆ། སྒྲིག་རྩོམ་མཁན། ཆབ་སྤེལ་ཚེ་བརྟན་ཕུན་ཚོགས་དང༌། ནོར་བྲང་ཨོ་རྒྱན།

༤༢༽ མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་དེབ་ཐེར་རྒྱ་མཚོ། བྲག་དགོན་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས།

༤༣༽ བསྟན་རྩིས་ཀུན་ལས་བཏུས་པ། ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་གིས་བརྩམས།

༤༤༽ དེབ་ཐེར་ཀུན་གསལ་མེ་ལོང༌། ཕུན་ཚོགས་ཚེ་རིང་གིས་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས།

༤༥༽ བོད་ཀྱི་གནའ་རབས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་གཅེས་བསྡུས། བསོད་ནམས་སྐྱིད་དང་དབང་རྒྱལ་ནས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།

༤༦༽ ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ། དབང་རྒྱལ་དང་བསོད་ནམས་སྐྱིད་ཀྱིས་བསྒྱུར་བ་བོད་རྒྱ་ཤན་སྦྱར།

༤༧༽ བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་བདམས་བསྒྲིགས། སྤྱིའི་འདོན་ཐེངས་ ༡ པོ་ནས་ ༢༣ བར།

༤༨༽ ྋགོང་ས་སྐུ་བཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་རང་རྣམ་ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མི་མང༌། རྡོར་གླིང་དཔར་ཁང༌། ༡༩༦༣

༤༩༽ བོད་ཀྱི་གནས་བབས། ཤིན་ཞིག་དཔར་ཁང༌། ༡༩༨༩

༥༠༽ སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ངོས་འཛིན་ཞུས་ཚུལ་དང་གསེར་ཁྲི་མངའ་ གསོལ། བོད་དཔར་དཔེ་གཟུགས།

༥༡༽ སྐྱེས་རབས།

༥༢༽ ལྟག་མཚེར་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་ནོར་བུའི་མཛད་རིམ་བསྡུས་དོན་དཔྱོད་ལྡན་ཡོངས་ལ་གཏམ་དུ་བྱ་བ་སྔོན་མེད་ལེགས་བཤད་ངེས་དོན་སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉ། མདོ་སྨད་པ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས་བྲིས།༡༩༨༩

༥༣༽ བོད་མི་གསར་བརྗེ་བ་ཞིག འབའ་བ་ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་གྱི་ སྲིད་དོན་མི་ཚེ་དང་དུས་སྐབས། ཆུང་ཚེ་རིང་གིས་བསྒྱུར། བོད་ཀྱི་དུས་བབ། ༢༠༠༦

༥༤༽ ཚ་བ་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོའི་རང་གི་མྱོང་ཚོར་ལས་དྲངས་པའི་བོད་དོན་བདེན་གླེང༌། ངག་རྒྱུན་དེབ་ཕྲེང༌། ༡༩ བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌། ༢༠༠༥

༥༥༽ ཆུང་ཚེ་རིང་དང་བསོད་ནམས་རྡོ་རྗེས་བརྩམས་པའི་བོད་མི་དམངས་འཆིང་བྱེད་ཀྱི་ལྕགས་སྒྲོག སྣར་ཐང་དཔར་ཁང༌། ༢༠༠༡

༥༦༽ བཤད་ཟུར་གྱི་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་ལྷད་མེད་ཅེས་པའི་ཕྱག་དེབ།

༥༧༽ སྟག་ལྷ་ཕུན་ཚོགས་བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་མི་ཚེའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་དེབ་གཉིས་པ་དང༌། གསུམ་པ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌། ༡༩༩༥

༥༨༽ མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོ་ཕ་ལྷ་ཐུབ་བསྟན་འོད་ལྡན་གྱི་ངག་རྒྱུན་ལོ་རྒྱུས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད། ༡༩༩༦

༥༩༽ མཛད་རྣམ་གསེར་གྱི་ཡང་སྙིང༌། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང༌། ༢༠༠༡

༦༠༽ བསམ་འགྲུབ་ཕོ་བྲང་བསྟན་འཛིན་དོན་གྲུབ་ཀྱི་མི་ཚེའི་རྦ་རླབས་འཁྲུགས་པོ།

༦༡༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས། པོད་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༢༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས། པོད་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། བོད་གཞུང་ཕྱི་ དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༣༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས། (༡༩༦༠ ནས་ ༢༠༠༥) བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༤༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་སྤྱི་འཐུས་དང་བཀའ་ཤག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས། པོད་དང་པོ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༥༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་ཤེས་ཡོན་ལམ་སྟོན། (༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༩༦) བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་དཔར་ཁང༌།

༦༦༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཚོགས་པ་ཁག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༧༽ ཙོང་ཁ་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་གི་བཙན་རྒོལ་རྒྱལ་སྐྱོབ། དེབ་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བཞི་པ། ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཁང༌།

༦༨༽ བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་མ་ལག་དང་བཅས་པའི་ལོ་རྒྱུས། (༡༩༥༩ ནས་ ༢༠༠༩) བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས།

༦༩༽ བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ལོ་རྒྱུས། (༡༩༥༩ ནས་༢༠༠༩) བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས།

༧༠༽ བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་མ་ལག་ཁྱབ་ཁོངས་དང་བཅས་པའི་བྱུང་རིམ་སྙིང་བསྡུས། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༧༡༽ གཞུང་ཞབས་མི་སྣ་ཁག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཕྱོགས་བསྡེབས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༢༽ ཁེ་སྨད་བསོད་ནམས་དབང་འདུས་ཀྱི་རྒས་པོའི་ལོ་རྒྱུས་འབེལ་གཏམ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༣༽ གཡུ་ཐོག་ཚེ་རིང་སྒྲོལ་དཀར་གྱིས་བརྩམས་པའི་ཡབ་གཞིས་གཡུ་ཐོག་ས་དབང་དམ་པ་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ་མཆོག་གི་སྐུ་ཚེའི་བྱུང་བ་ཆེ་ལུང་ཙམ་མ་བཅོས་ལྷུག་པར་བརྗོད་པ། ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཁང༌།

༧༤༽ རི་ཁ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་གྱིས་བརྩམས་པའི་རྒྱུན་མཁོའི་ཆོས་སྲིད་ཤེས་བྱ་གནས་བསྡུས། ཝར་ཎ་ལེགས་བཤད་གཏེར་མཛོད་ཁང༌།

༧༥༽ ཕྲེང་རིང་རིན་ཆེན་སྒྲོལ་མའི་བོད་ཀྱི་བུ་མོ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༦༽ རྣམ་གླིང་དཔལ་འབྱོར་འཇིགས་མེད་ཀྱི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་དང་འབྲེལ་ཡོད་སྣ་ཚོགས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༧༽ ཤན་ཁ་འགྱུར་མེད་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ་གྱི་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་ལྷད་མེད་རང་བྱུང་ཟངས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༨༽ གྲྭ་བཞི་བརྒྱ་དཔོན་སྐལ་བཟང་དགྲ་འདུལ་གྱི་ཞི་དྲག་གི་སྲི་ཞུ་བསྒྲུབས་པའི་བརྗེད་བྱང༌། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༩༽ བར་ཞི་རྩེ་མགྲོན་ངག་དབང་བསྟན་སྐྱོང་གི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་དངོས་བྱུང་བདེན་པའི་རང་སྒྲ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༨༠༽ ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་ྋགོང་ས་རྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་ངོས་འཛིན་ཞུ་ཚུལ་དང་གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ་སོགས་མདོ་ཙམ་བཀོད་པ། ༡༩༩༩ སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང༌།

༨༡༽ བེ་རི་དགེ་བཤེས་འཇིགས་མེད་དབང་རྒྱལ་གྱིས་བརྩམས་པའི་བོད་གཞུང་ཟློས་གར་ཚོགས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་བཟང་ཞིང་གི་མཆོད་སྤྲིན་མིག་ཡིད་རྣ་བའི་དགའ་སྟོན། (༡༩༥༩ ནས་ ༢༠༠༩) བོད་གཞུང་ཟློས་གར་ཚོགས་པ།

༨༢༽ མདའ་ཟུར་ལི་ཐང་དབྲ་ཕྲུག་ངག་དབང་གི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་ཟོལ་མེད་སྲོང་པོའི་གཏམ་གྱི་རོལ་མོ། སྟོད་ཆ། སྨད་ཆ། ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཁང༌།

༨༣༽ སྣེའུ་ཤག་ཐུབ་བསྟན་ཐར་པའི་བོད་གཞུང་རྩེ་ཡིག་ཚང་དང་ཕྱི་རྒྱལ་ལས་ཁུངས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༨༤༽ རྩེ་དྲུང་ཤར་རྩེ་ཡེ་ཤེས་ཐུབ་བསྟན་གྱི་མི་ཚེའི་མྱོང་ཚོར་གསལ་བར་བཤད་པ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༨༥༽ བཀའ་ཟུར་བདེ་གྲོང་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེའི་སྒེར་ཟུར་ཁང་གི་གཡོག་ནས་བོད་ཀྱི་བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་བར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་བཤད་པ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༨༦༽ ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་བོད་དམངས་གཙོའི་སྲིད་གཞུང་དབུ་བརྙེས་ནས་ལོ་ཉེར་ལྔ་འཁོར་བ། ༡༩༨༥ སྐབས་བརྒྱད་པའི་བོད་མི་ དམངས་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས།

༨༧༽ ༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༠ བར་གྱི་བོད་མིའི་རང་དབང་གསར་ཤོག

༨༨༽ འགྲོ་ཕན་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་རབས་དྲི་མེད་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང༌། བོད་གཞུང་སྨན་རྩིས་ཁང༌།

༨༩༽ འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་དང་གཞུང་ཞབས་འདེམས་བསྐོ་ལྷན་ཁང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཕྱོགས་བསྡུས། ༢༠༡༠ འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་དང་གཞུང་ཞབས་འདེམས་བསྐོ་ལྷན་ཁང༌།

༩༠༽ བསམ་དཀྱིལ་རིན་ཆེན་དབང་རྒྱལ་གྱི་མི་ཚེའི་བདེ་སྡུག་མྱོང་ཚོར་ལས་བྱུང་བའི་གཏམ་རྒྱུད། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༩༡༽ བཀའ་ཟུར་ཀུན་གླིང་འོད་ཟེར་རྒྱལ་མཚན་གྱི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་ལས་འཕྲོས་པའི་གཏམ་ཐབས་བྱུས་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་འབྲས་བུ། དེབ་དང་པོ་དང་གཉིས་པ།

༩༢༽ ལྷ་རམས་པ་དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་གིས་བརྩམས་པའི་སྦག་ས་ཆོས་སྒར་གྱི་བྱུང་བ་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང༌།

༩༣༽ མང་གཙོའི་ལམ་བུ། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས།

༩༤༽ མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་བཅའ་ཁྲིམས། བོད་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་དང་སྲིད་བྱུས་ཉམས་ཞིབ་ཁང༌། ༢༠༡༠

༩༥༽ བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་མང་གཙོའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ། དེབ་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས།

༩༦༽ ལེགས་ཉེས་བདེན་རྫུན་རྣམ་འབྱེད་ལུང་རིགས་གསེར་གྱི་ལྡེ་མིག དགེ་ལྡན་བསྟན་བདག་ལྷན་ཚོགས་དང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་དགེ་ལྡན་ལྷན་ཚོགས། དགེ་ལྡན་ཆོས་ཁྲིམས་འཛིན་སྐྱོང་ལྷན་ཚོགས།

༩༧༽ རང་རྒྱལ་གྱི་མི་རིགས་གནད་དོན་དང་མི་རིགས་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་ཕྱིར་རྟོག ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ། (ཕུན་དབང༌།) ཁ་བ་དཀར་པོ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་སྲི་ཞུ་ཁང་གིས་པར་དུ་བསྐྲུན།

༩༨༽ ང་དགའ་ལྡན་པའི་དམ་སྲི་ཁོ་ཡིན། རྩོམ་པ་པོ་ཕུན་ཚོགས་བཀྲ་ཤིས། ༢༠༡༣

༩༩༽ བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་དགོན་སྡེ་ཁག་གི་ལོ་རྒྱུས། དེབ་ཕྲེང་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ཆོས་རིག་ ལས་ཁུངས་ནས་པར་བསྐྲུན་དང་འགྲེམས་སྤེལ་ཞུས།

༡༠༠༽ བཀའ་ཟུར་ཨ་ལགས་འཇིགས་མེད་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཚེའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་ཆོས་སྲིད་གཏམ་གྱི་ཐེམ་སྐས། སྟོད་ཆ་དང༌། སྨད་ཆ། རྡོ་རྗེ་དབང་ཕྱུག་གིས་བརྩམས། བདེན་རྒྱབ་རྩོམ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་གིས་དཔར་འགྲེམས་ཞུས།

༡༠༡༽ བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར་འཇུ་ཆེན་ཐུབ་བསྟན་གྱི་སྐུ་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་དང་པོ་ནས་ཉེར་གཉིས།

༡༠༢༽ ༡༩༦༨ ནས་ ༡༩༨༠ བར་གྱི་ཤེས་བྱ་གསར་དེབ།

༡༠༣༽ བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་ལོ་རྒྱུས། དེབ་ཕྲེང་དང་པོ་དང་གཉིས་པ། བོད་གཞུང་ནང་སྲིད་ལས་ཁུངས་ནས་འགྲེམས་སྤེལ་ཞུས།

༡༠༤༽ ནང་པའི་ལྟ་སྤྱོད་ཀུན་བཏུས། རིགས་སློབ་ལྷན་བརྩེགས་ཚོགས་ཆུང་ནས་བོད་བསྒྱུར་ཞུས།

༡༠༥༽ ཆོས་སྐྱོང་བསྟེན་ཕྱོགས་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྔ་རྗེས་སྩལ་བ་ཁག་ཆ་ཚང་ཕྱོགས་བསྡེབས་ཞུས་པ། བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་དཔར་ཁང་ནས་ དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

༡༠༦༽ ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན། གསུམ་བཅུའི་གསུང་འཕྲིན་དང་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས། བོད་གཞུང་དྲིལ་བསྒྲགས་ཁང་ནང་སྣར་ཐང་དཔར་ཁང་དུ་བསྐྲུན། (༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༦)

༡༠༧༽ ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན། གཉིས་པ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ཁང་ནས་སྣར་ཐང་དཔར་ཁང་དུ་དཔར་གཞི་བསྒྲིགས་ཏེ་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

༡༠༨༽ སྒ་རྗེ་ཁམས་དབུས་དགོན་གྱི་སྤྲུལ་མིང་འཛིན་པ་འཇམ་དབྱངས་དོན་གྲུབ་ཅེས་པའི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་སུ་བཀོད་པ་བཞུགས་སོ།། འཆི་མེད་དགའ་ཚལ་གླིང༌། (༢༠༠༧)

༡༠༩༽ རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་པའི་བུད་མེད་ཚོགས་པ། ཤཱཀྱའི་བུ་མོ། ཤཱཀྱ་དྷི་ཏས་རིན་མེད་འདོན་སྤེལ་ཞུས། (༡༩༨༨)

༡༡༠༽ བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་བགྲོ་གླེང་ཚོགས་འདུ། (༡༩༨༧)

༡༡༡༽ ཝཱ་རཱ་ཎ་སིའ་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་ཆོས་ཚོགས་ཐེངས་བཞི་པ་བསྐྱངས་སྐབས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་བསྩལ་བའི་བཀའ་སློབ། བོད་གཞུང་ཆོས་རིག་ལྷན་ཁང་ནས་པར་བསྐྲུན་ཞུས། (༡༩༨༩)

༡༡༢༽ ྋཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྲུབ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་ནམ་བསྟན་འཛིན་འཕྲིན་ལས་འཇིགས་མེད་ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མཆོག་གི་སྲིད་ཕྱོགས་ཀྱི་མཛད་འཕྲིན་གཙོ་བོར་བརྗོད་པ་བདེན་པའི་རང་མདངས་གསལ་བའི་མེ་ལོང་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།། རྗེས་དྲན་གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་གིས་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས།

༡༡༣༽ རྒྱལ་བའི་མཛད་པ་ལས་འཕྲོས་པ། རྣམ་སྤེལ་ཚང་བློ་བཟང་སྦྱིན་པས་བརྩམས།

༡༡༤༽ བཙན་བྱོལ་ནང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ། ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་འགྲེམས་སྤེལ་ཞུས། (༢༠༡༤)

༡༡༤༽ རྒྱ་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་དང་ཆུ་སྒང༌། བུ་རྫོང་ལྷ་མོ་ཚང་ཚེ་རིང་དབང་ཕྱུག་གིས་བརྩམས།

༢༽དབྱིན་དེབ་ཁག

1) Avedon, John F. In Exile from the Land of Snows, Vintage Books, New York, 1986

2) Bell, Sir Charles, Portrait of a Dalai Lama, Wm. Collins, London, 1946

3) Bell, Sir Charles, Tibet Past and Present, Oxford University Press (First Published 1924)

4) Belleezza, John Vincent, Antiquities of Northern Tibet, Antiquities of Upper Tibet.

5) Chapman, F.Spencer, Lhasa: The Holy City, Readers Union Ltd, London

6) Craig, Mary, Kundun, Harper Collins Publishers, Great Britian, 1997

7) Dian, David Zhang, Academic Journal, America, March 2002

8) Golstein, Melvyn C., A History of Modern Tibet, 1913-1951. Munshiram Manoharlal Publisher Pvt. Ltd, 1993

9) Goodman, M.H., The Last Dalai Lama, Boulder and London: Shambala, 1986

10) Gould, B.J., The Jewel in the Lotus, Chatto & Windus, London, 1957

11) Norbu, Thubten Jigme, Tibet is my Country, Wisdom Publications, 23 Dering Street, London W1, England, 1986

12) Mckay, Alex, Tibet and the British Raj: The Frontier Cadre, 1904- 1947, London Curzon Press, 1998

13) Pema, Jetsun, Tibet My Story (Autobiography) , Element Books Limited, Shaftesbury, Dorset SP7 8BP, Great Britain, 1997

14) Richardson, Hugh, High Peaks, Pure Earth. Serindia Publications, 10 Parkfields, London, SW15 6NH, 1998

15) Richardson, Hugh, Tibet and Its History, Boulder and London: Shambala, 1984

16) Rockhill, W.W. The Dalai Lamas of Lhasa and Their Relations with the Manchu Emperors of China: 1644-1908. T’oung - Pao, XI (1910)

17) Smith Jr, Warren W. Tibetan Nation, Harper Collins Publishers India, 1997

18) Teichman, Eric, Travels of a Consular Officer in Eastern Tibet, Cambridge University Press, 1922

19) Tsarong, Damdul Namgyal, In the Service of His Country, The Biography of Dasang Damdul Tsarong, Commander General of Tibet.

20) Yasha, Zhang, China’s Tibet Vol.12 No. 6, 2001

21) Indian Leaders on Tibet, Department of Information and International Relations, 1998

22) A History of Modern Tibet by Goldstein, 1993

23) Th Fate of Tibet by Claude Arpi, 1999

24) New York Times

25) Tibet Disappears by Chanakya Sen.

26) A History of Modern Tibet-Volume 2 (1951-1955) by Melvyn C.Goldstein, 2000

27) Freedom in Exile by H.H.The Dalai Lama 1990

28) Tibetan Nation by Warren W. Smith, Jr.,1996

29) With Nehru in the Foreign Office by Subimal Dutt.

30) The Assam Tribune

31) The Times, London.

32) The Hindu, Madras.

33) The Hindustan Times.New Delhi.

34) Tibet in the United Nations 1950-1961, Issued by The Bureau of H.H The Dalai Lama

35) The Story of Tibet, Conversations with the Dalai Lama, Thomas Laird, Grove Press New York

36) International Resolutions and Recognitions on Tibet (1959-2004) , Published by the Department of Information and International Relations

37) Tibet: Human Rights and the Rule of Law, International Commission of Jurists December 1997

38) Failures of the U.N.O, A.N. Bharadwaj, Published by Jay Kay Book House

39) Indian Parliament on the issue of Tibet, Lok Sabha 1952-2005, Published by Tibetan Parliamentary and Policy Research Centre

40) International Resolutions and Recognitions on Tibet 1959-1997, Published by the Department of Information and International Relations

41) Tibetans in Exile 1959-1969, Compiled by the Office of H.H Dalai Lama, Dharamsala

42) United Nations Resolutions on Tibet, Compiled by the Department of Information and International Relations

43) The Ocean of Wisdom, By P.N Chopra

44) Tibetans in Exile 1959-1980,Compiled, edited and published by The Department of Information and International Relations.

45) The Spirit of Tibet: Universal Heritage, Selected Speeches and Writings of H.H The Dalai Lama, XIV Edited by A.A Shiromany

46) Dalai Lama, My Son: A Mother’s Story, Diki Tsering, Edited & introduced by Khedroob Thondup

47) Tibet:The Position in International Law.

48) Tibetan Review, 1970-1980

49) Tibet:The Road Ahead by Dawa Norbu.

50) Lonely Planet:Lonely Planet Publications.

51) The Power-Places of Central Tibet Dowman.

52) The Noodle Maker of Kalimpong, Gyalo Thondup & Anne F. Thurston.

མཇུག་བྱང༌།

༡༽རྩོམ་སྒྲིག་གཙོ་འགན་ལེན་མཁན།

ནོར་གླིང་ངེས་སྟོན་པ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར།)

༢༽ཆེད་ལས་རྩོམ་སྒྲིག་པ།

ཁ་སྒང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།

༣༽འཕྲི་སྣོན་བསྒྱུར་བཀོད་དང་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱི་ཐུགས་འགན་སྐྱེད་མཁན། ནོར་གླིང་ངེས་སྟོན་པ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར།)

བཀྲས་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ། (གཞུང་ཞབས་འདེམས་ལྷན་དང་འོས་བསྡུ་ལྷན་ཁང་གི་ཚོཊ་གཙོ་ཟུར་པ།) མཁར་སྟེང་འབར་རོ་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང༌། (བཀའ་དྲུང་ཟུར་པ།) གུ་གེ་ཤང་རྩེ་བ་ཀརྨ་རྡོ་རྗེ། (དང་སློབ་འགོ་འཛིན་ལས་རོགས་ཟུར་པ།)

༤༽རྩོམ་སྒྲིག་ལས་རོགས།

བཀྲས་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ། མཁར་སྟེང་འབར་རོ་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང༌། འབའ་པ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་དགའ་བ། རེབ་གོང་ལེགས་བཤད། ཨ་རིག་བཀའ་བཅུ་མའི་དགེ་འདུན།

༥༽ཚིགས་བཅད་རྩོམ་མཁན།

ནོར་གླིང་ངེས་སྟོན་པ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར།) (རླབས་འཕྲེང་སོ་གཉིས་པ་ནས་སོ་དྲུག་པའི་ས་བཅད་གཉིས་པ་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་ཡོངས་རྫོགས་དང༌། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་གཅིག་པ་ནས་ཞེ་བརྒྱད་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་ཡོངས་རྫོགས།) བྱ་གཞུང་སྐལ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས། (རླབས་འཕྲེང་སོ་དྲུག་པའི་ས་བཅད་གསུམ་པ་ནས་རླབས་འཕྲེང་བཞི་བཅུའི་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་ཡོངས་རྫོགས།) ཁ་སྒང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ། (རླབས་འཕྲེང་ཞེ་དགུ་པ་དང་ལྔ་བཅུ་པའི་ཚིགས་བཅད་ཡོངས་རྫོགས།)

༦༽སྐུ་ཡིག་སོགས་འབྲེལ་ཡོད་ཁག་ནས་རྒྱུ་ཆ་བསྡུ་རུབ་གནང་མཁན།

བཀྲས་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ།

༧༽དབྱིན་ཡིག་ནས་བོད་བསྒྱུར་གནང་མཁན།

གུ་གེ་ཤང་རྩེ་བ་ཀརྨ་རྡོ་རྗེ། འབའ་པ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་དགའ་བ།

༨༽གློག་ཀླད་དུ་འགོད་འཇུག་དང་ཇུས་འགོད་པ།

རེབ་གོང་ལེགས་བཤད།

༩༽རྒྱབ་ཤ་ཇུས་འགོད་པ།

བསོད་ནམས་ཆོས་འཛོམས་ཡེ་ཤེས།